Յօդուածներ

ԻՇԽԱՆ ՉԻՖԹՃԵԱՆ «Եթէ մեզմէ կը սպասուի մայր հայրենիքի փրկութիւնը, հապա մենք որմէ՞ պիտի պահանջենք մեր ծնողքին` կեանքին, ինչքին եւ պատուին անառարկելի ապահովութիւնը, եթէ ոչ` այն տէրութենէն, որուն համար կը կռուինք»: ՄԵՍՐՈՊ ՔԱՋԲԵՐՈՒՆԻ Թուրքիոյ Հանրապետութեան նախագահը պաշտօնապէս յայտարարեց, որ այս տարի, ապրիլ 23-25, «իր» պետութիւնը պետական բարձր մակարդակով Կալիփոլիի (Չանաքքալէ) ճակատամարտի զոհերուն հարիւրամեայ յիշատակը պիտի նշէ: Նոյն ռազմին զոհ գացած են...

Հարցազրոյցը վարեց` ՐԱՖՖԻ ՏԵՄԻՐՃԵԱՆ 22 փետրուար 2015-ին Լիբանանի հայոց թեմի եկեղեցիներուն մէջ տեղի պիտի ունենան թաղական խորհուրդներու ընտրութիւններ: Այս մասին եւ ընդհանրապէս ընտրութեան վերաբերող մանրամասնութիւններուն, օրէնքներուն եւ ընթացքին մասին յաւելեալ տեղեկութիւն ունենալու նպատակով հարցազրոյց կատարուեցաւ Սարգիս քհնյ. Սարգիսեանի հետ: ՀԱՐՑՈՒՄ.- Եկեղեցիներու թաղական խորհուրդները ի՞նչ տեսակի պարտականութիւններ ունին: ՊԱՏԱՍԽԱՆ.- Թաղական խորհուրդներու պարտականութիւններն են շրջանի եկեղեցւոյ հոգատարութիւնը, ծխական վարժարանին զօրակցութիւնը, շրջանի զաւակներուն ազգային...

Մամլոյ Հաղորդագրութիւն - 1 Հայոց ցեղասպանութեան 100-ամեակի Սուրիոյ Կեդրոնական մարմինին հրաւէրով, երկուշաբթի, 9 փետրուար 2015-ին, Հալէպի Ս. Աստուածածին եկեղեցւոյ ժողովասրահին մէջ տեղի ունեցաւ Հալէպի մէջ Հայոց ցեղասպանութեան 100-ամեակի ձեռնարկները համակարգող մարմինին առաջին նիստը, նախագահութեամբ Բերիոյ հայոց թեմի առաջնորդ Շահան արք. Սարգիսեանի եւ Հայ աւետարանական եկեղեցւոյ համայնքապետ վերապատուելի Յարութիւն Սելիմեանի, մասնակցութեամբ հալէպահայ կազմակերպութիւններու եւ միութիւններու ներկայացուցիչներու: Սրբազան հայրը մանրամասնօրէն անդրադարձաւ Հայաստանի...

Պատրաստեց՝ ՄԱՐԱԼ ՄԽՍԵԱՆ Փարիզ Լուսին Տինքի Հեղինակած «Սարոյեան Լենտ» Շարժանկարը Յունուար 31-ին, Փարիզի մէջ, «Անաքօ» տափանաւուն վրայ տեղի ունեցաւ Լուսին Տինքի  «Սարոյեան լենտ» ժապաւէնի ցուցադրութիւնը: Ժապաւէնին ներածականը կատարեց փրոֆ. Տիգրան Գույումճեան: Հարկ է նշել, որ բաւական անդրադարձ կատարուած է Սարոյեանի Հայաստան այցելութեան մասին: Սակայն Թուրքիոյ եւ անոր ծնողներուն ծննդավայր Պիթլիս այցելութիւնը մնացին անարձագանգ հակառակ Պետրոս Զոպեանի հրատարակած գիրքին` «Դէպի Պիթլիս`...

ՎԱՀՐԱՄ ԷՄՄԻԵԱՆ Սեւ ամպերը պատած են հայրենի երկինքը. ներհայաստանեան քաղաքական ու հասարակական դաշտը իր ներկայ ընթացքով կ՛ուղղուի դէպի խոր ճգնաժամ: ԲՀԿ-ՀԱԿ-Ժառանգութիւն եռեակին կողմէ 20 փետրուարին հանրահաւաք կատարելու վերաբերեալ Երեւանի քաղաքապետարանին ներկայացուած դիմումնագիրը մերժուեցաւ, սակայն ՀԱԿ խմբակցութեան ղեկավար Լեւոն Զուրաբեան «Ազատութիւն» կայանին յայտնեց, որ հանրահաւաքը «անկասկած պիտի կայանայ», իսկ Ազգային ժողովի «Ժառանգութիւն» խմբակցութեան ղեկավար Ռուբէն Յակոբեան չբացառեց, որ Երեւանի Ազատութեան հրապարակին...

ԱՐՄԷՆ ԱՄԱՏԵԱՆ Ստորեւ կը ներկայացնենք 1965 փետրուարին «Ազդակ»-ի էջերուն մէջ լոյս տեսած անդրադարձ մը, որ կը պարունակէ շահեկան տեղեկութիւններ փետրուարեան ապստամբութեան մասին: Ծանօթ է պատմութիւնը: Պիտի գոհանանք քանի մը արագ հաստատումներով: 2 դեկտեմբեր 1920-ի յետ բանակցութեանց, Լըկրտնի պատուիրակութեան եւ Դրօ Տէրտէրեանի խորհրդային յեղափոխութեան իշխանութեան եւ Հայաստանի կառավարութեան միջեւ կը կնքուէր 8 կէտերէ բաղկացեալ համաձայնագիր մը, որուն հիման վրայ Հայաստան կ՛ընդունէր...

ՀԱՄԲԻԿ ՊԻԼԱԼԵԱՆ «Եկաւ պոլշեւիկը: Ամէնքը ակնապիշ սպասում էին, թէ ինչպէ՞ս հայը հային պիտի կոտորի: Որովհետեւ հայոց պատմութեան մէջ յոյն, թուրք, արաբ, պարսիկ կոտորել էին հայերին, բայց չէր կարող հետաքրքիր չլինել հայի համար, ի հարկէ»: Լեռ Կամսար  «Կարմիր օրեր» Քաւ լիցի, վերյիշելով հայ ժողովուրդի բացառիկ, վաւերական, սրամիտ ու քաղաքական մտածողութեամբ օժտեալ երգիծաբանին նոյնքան թելադրական տողերը` մեր մօտիկ անցեալի պատմութեան վերաբերող,  այսպէս...

ՀԱՅԿԱՐԱՄ ՆԱՀԱՊԵՏԵԱՆ Անդրադառնանք Պաքուի կողմից որպէս ականաւոր ազրպէյճանցիներ ներկայացուող մի քանի անունների` Նիզամիից մինչեւ Մուսլիմ Մակոմայեւ: Անիրազեկ անձին թիւրիմացութեան մէջ գցելու համար բանաստեղծ Նիզամի Գեանջեւիի (1141-1209) ազրպէյճանցի լինելն «ապացուցելու» միակ «փաստարկ» կարող է ծառայել այն, որ նա ապրել է Գեանջա-գանձակում, որը ներկայիս Ազրպէյճանի Հանրապետութեան տարածքում է: Բայց այդ նոյն տրամաբանութեամբ որպէս ազրպէյճանցի կարող են գրանցել նոյն վայրում ու մօտաւորապէս նոյն...

Պատրաստեց՝ ՄԱՐԻՆԱ ՀԱՄԱՄՃԵԱՆ Կոմիտաս Վարդապետին 145-Ամեակին Նուիրուած Ձայնասկաւառակ Հայաստանի Հանրային ձայնասփիւռի ձայնադարանը համալրուած է Կոմիտաս վարդապետին 145-ամեակին նուիրուած ձայնասկաւառակով, որ կը ներառէ հայերէն եւ անգլերէն հրապարակուած լսատեսողական տուեալներ: Սկաւառակին մէջ կան Կոմիտասի լուսանկարներ եւ մատիտանկարներ, վարդապետին կատարմամբ պահպանուած ձայնագրութիւններ, ինչպէս նաեւ` Հայաստանի երաժշտական երգչախումբերու կոմիտասեան ստեղծագործութիւններու լաւագոյն կատարումներ: Այս ծրագիրը իրականութիւն դարձած է «Վիվասել-Էմ. Թի. Էս.»-ի, Հայաստանի մշակոյթի նախարարութեան եւ...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Պէյրութի կեդրոնական գօտին Ֆայատիէի եւ արեւելեան Պէյրութի կռիւներէն եւ անոր յաջորդած իսրայէլեան բանակի հարաւային Լիբանան ներխուժումէն ետք, երկրին քաղաքական իրավիճակը հետզհետէ սկսաւ սուր բնոյթ ստանալ: 9 ապրիլ 1978-էն սկսեալ Պէյրութի մէջ պատահեցան ամբողջական անդորրութիւնը խախտող միջադէպեր, որոնք իրենց անդրադարձը ունեցան դէպքերու հետագայ հոլովոյթին վրայ: Արդարեւ կիրակի, 9 ապրիլ 1978-ին Պէյրութի կեդրոնական Նահատակաց հրապարակին վրայ ծագեցաւ վէճ մը` քանի...

Ներհայաստանեան քաղաքական եւ հասարակական դաշտի թէժացումի միտումները մտահոգիչ տեսք եւ տարողութիւն ստանալու նախադրեալներ կը պարզեն: Անառարկելի են քաղաքական դաշտի գրագիտացման համար հնչող կոչերը, ընդգծուող վճռակամութիւնը` հարստապետական կարգերուն վերջ տալու եւ այդ նպատակով քաղաքականութիւն-հարստութիւն սերտաճման գործընթացը կասեցնելու: Այս երեւոյթը նոր չէ մեր երկրին մէջ եւ չէ պայմանաւորուած հասարակական մէկ ուժով եւ մէկ անձով: Երեւոյթը առկայ է ոչ միայն խորհրդարանական խմբակցութիւններու մէջ,...

«Ակօս» Միջին Արեւելքի արհեստագիտական  համալսարանի ընկերաբանութեան բաժանմունքի դոկտորայի թեկնածու եւ Պէյքենթ համալսարանի հետազօտող Զէյնեփ Պայքալն իր մագիստրոսական աշխատանքը կատարել է պոլսահայերի ինքնութեան ձեւաւորման եւ այս գործընթացի վրայ ազդած ուժաբանութեան եւ Եշիլգիւղցի հայերի առանձնայատկութեան վերաբերեալ: Իր աշխատութեան մէջ Պայքալը, դիտարկելով այս ինքնութեան ձեւաւորման վրայ պատմական անցեալի, առօրեայ յարաբերութիւնների եւ ազգ-պետութիւն յարաբերութիւնների թողած ազդեցութիւնը, նշում է, որ համայնքում բազմաշերտ հայկական ինքնութիւնը վերակառուցւում...

ՀԱՅԿԱՐԱՄ ՆԱՀԱՊԵՏԵԱՆ Մերօրեայ Ազրպէյճանը «խաւիարային դիւանագիտութեան» նմանութեամբ զարգացնում է նաեւ «խաւիարային գիտութիւն»` ոչ միայն Ազրպէյճանում, այլեւ արտասահմանում պատուիրելով «հետազօտութիւններ», որոնք ժամանակակից Ազրպէյճանի Հանրապետութեան տարածքը, ինչպէս նաեւ Արցախը, Զանգեզուրն ու Երեւանը ներկայացնում են որպէս հազարամեակների ազրպէյճանական հայրենիք: Յետին թուով Պաքուն որպէս աղուանական է հռչակում նշուած տարածքների կամ հայկական միւս բնակավայրերի քրիստոնէական կոթողները: Անգամ եթէ դրանք աղուանական լինէին, ապա նոյնիսկ այդ դէպքում...

Հարցազրոյցը` ՀԵՐՄԻՆԷ ԱՒԱԳԵԱՆԻ «Ապառաժ» լրատուականի հիւրն է ՀՅԴ անդամ, ԼՂՀ մշակոյթի եւ երիտասարդութեան հարցերի փոխնախարար, ազգագրագէտ, Արցախի պետական համալսարանի դասախօս Լեռնիկ Յովհաննիսեանը: Լ. Յովհաննիսեանը նաեւ հեղինակային հաղորդում է վարում Արցախի հանրային հեռուստատեսութեամբ` հեռուստադիտողին ներկայացնելով արցախեան պատմամշակութային արժէքները: Լեռնիկ Յովհաննիսեանը ծնուել է 1973  թուականին, արցախի Քարինտակ գիւղում: Չնայած իր երիտասարդ տարիքին` նա հարուստ կենսագրութիւն ունի եւ նշանակալից քաղաքական ուղի: ՀԱՐՑՈՒՄ.- Դուք...

ՆԱԶԱՐԷԹ ՊԷՐՊԷՐԵԱՆ 24 ապրիլ 2015-ին Հայաստանն ու Թուրքիան միաժամանակ, բայց` իրարու հակադրաբար, կը նշեն երկու հարիւրամեակներ: Հայ ժողովուրդն ու Հայաստանը կ՛ոգեկոչեն 100-ամեակը թրքական պետութեան գործադրած Հայոց ցեղասպանութեան, որ աւելի քան մէկուկէս միլիոն անմեղ ու անզէն հայերու կեանք խլեց եւ Արեւմտահայաստանն ու Կիլիկիան հայաթափման ենթարկեց: Իսկ Թուրքիան եւ Էրտողանի վարչախումբը կը տօնեն 100-ամեակը Կալիփոլիի ծովային ճակատամարտին` աշխարհին յիշեցնելու համար, թէ Օսմանեան...

ՄԱՐԻԱՆԱ ՊԵՐԹԻԶԼԵԱՆ-ՂԱԶԱՐԵԱՆ Այսօր տերեւաթափ է կրկին, Հալէպ կ՛ողբայ իր երիտասարդներու կորուստը: Պատուհանէն ականատես կը դառնամ այս լուռ եւ անվերջանալի տառապանքին` իբրեւ հայ, իբրեւ մայր եւ իբրեւ մարդ արարած: Նահատակներէն մէկը հայ երիտասարդ է, իսկ միւսը`արաբ քրիստոնեայ պարմանուհի: Յուղարկաւորներու փաղանգներուն մէջ անոնց մայրերն ալ կան անկասկած... Պատուհանէն կիրակիի համայնապատկերը կը վերածուի դժոխային եղանակի, ամառ չէ, ուրիշ եղանակ` մահուան եղանակի: Անդենականին հետ...

ԳԷՈՐԳ ՊԵՏԻԿԵԱՆ Յաճախ օրեր, երկար ու կարճ ժամերով օրեր կը կարծեմ, որ մոռցած եմ քեզ ու կամաց կամաց պատկերդ կը պղտորի երազներուս մէջ: Բայց չեմ սարսռար, չեմ արտասուեր, պարզապէս կը կարծեմ, որ մոռցած եմ քեզ եւ անհոգ օրերուս վերադարձած եմ: Ու ինքնաբերաբար կ՛անցնիմ նախկին նոյն փողոցներէն, անսէր օրերու հանդարտ գնացքովս, ուր միայն ճերմակ յիշատակներս տակաւին կ՛ապրին իրենց քաղցր եւ անուշ...

«Մատներու վրայ կարելի է հաշուել այսօր այն ժողովուրդները, որոնք 2015 թուականին կրնան խօսիլ իրենց անցեալին մասին: Մանաւանդ  1564 տարիներ առաջ պատահած դէպքեր յիշելով: Մենք հարուստ անցեալ ունեցող ժողովուրդ ենք, այդ ալ Աստուծոյ շնորհքին արդիւնքն է: Անցեալը կը յիշենք, կը ցաւինք, կը պարծենանք ոչ այն նպատակով, որ անցեալին մէջ կ՛ուզենք ապրիլ, այլ անցեալի օրինակներէն եւ դէպքերէն մեկնելով մենք զմեզ աւելի լաւ...

ՎԱՀՐԱՄ ԷՄՄԻԵԱՆ Թուրքիոյ վարչապետ Ահմեթ Տաւութօղլու Թուրքիոյ կրօնական փոքրամասնութիւններուն հետ ընթրիքէն ետք զրոյցի մը ընթացքին երկու անգամ նշած է, որ Անգարա հայկական սփիւռքը թշնամի չի նկատեր: Անոր այդ պնդումը կը հակասէ Թուրքիոյ նախագահ Ռեճեփ Թայիփ Էրտողանի վերջերս կատարած յայտարարութեան, որուն մէջ հայկական սփիւռքը կը մեղադրէր «սադրանքներու դիմելու», Թուրքիոյ հետ «առճակատում հրահրելու» եւ «բանակցութիւններէ փախուստ տալու» համար: Թուրքիոյ վարչապետին խօսքը նաեւ...

ՅԱՐՈՒԹ ՍԱՍՈՒՆԵԱՆ Իսրայէլի նախագահ Ռուվեն Ռիվլինի յունուար 28-ի ելոյթը` Նիւ Եորքի ՄԱԿ-ի Ընդհանուր ժողովին մէջ, լուրջ բանավէճի նիւթ դարձաւ: Ռիվլին, որպէս Քնեսեթի (Իսրայէլի խորհրդարան) նախագահ եւ անդամ, երկար տարիներ պայքարած է, որպէսզի Իսրայէլը ճանչնայ Հայոց ցեղասպանութիւնը: Սակայն նախագահ դառնալէն ետք, ինչպէս Միացեալ Նահանգներու նախագահ Օպաման, Ռիվլին նոյնպէս չկամեցաւ վերահաստատել իր սկզբունքային դիրքորոշումը այս հարցին առնչութեամբ: Անցեալ ամիս նախագահ Ռիվլին հզօր...