Զաւարեանական

Արարատ լեռը Հայկական Լեռնաշխարհի եւ հայ ազգի հզօրագոյն խորհրդանիշներէն մէկն է: Անիկա իր էութեամբ մաս կը կազմէ հայկական ինքնութեան: Դարերու ընթացքին հանդիսանալով մեր մշակոյթի, գրականութեան եւ հաւատքի անքակտելի մէկ մասը` դարձած է Հայոց պատմութեան վկան: ՀՅԴ Զաւարեան ուսանողական միութիւնը կը հաստատէ, որ Արարատը սոսկ լեռ մը չէ, այլ Հայկական Լեռնաշխարհի հսկան է, որ սահմանէն անդին կանգնած է իբրեւ վկայ` սերունդներուն...

Հարցազրոյցը վարեց` ՍԷՐԼԻ ՆԵՄՇԷՀԻՐԼԵԱՆ ՀՅԴ Զաւարեան ուսանողական միութեան հրատարակչական յանձնախումբը հետեւեալ հարցազրոյցը կատարեց միութեան վարչութեան անդամ Սագօ Եագուպեանին հետ, որ պատմեց Արարատ բարձրանալու իր փորձառութեան մասին: ՀԱՐՑՈՒՄ.- Արարատ բարձրանալու գաղափարը ինչպէ՞ս ծնաւ, եւ ի՞նչը քեզ մղեց այդ ճամբան բռնելու: ՍԱԳՕ ԵԱԳՈՒՊԵԱՆ.-  Նախ նշեմ, որ այս տարուանը Արարատի գագաթ իմ առաջին բարձրանալս չէր, այլ` երկրորդ: Առաջին անգամ, երբ Արարատ լեռ բարձրացայ,...

ՎԱՐԱԳ ՊՈՐՈՅԵԱՆ Փոքր տարիքէս Արարատը ինծի համար եղած է լեռ մը, որ իր սովորական իմաստէն շատ աւելի մեծ նշանակութիւն ունեցած է: Բազմաթիւ անգամներ լսած եմ տարբեր մարդոցմէ Արարատ բարձրանալու իրենց փորձառութիւններուն եւ յուշերուն մասին: Անոնց պատմութիւններուն մէջ կային դժուարութիւններ, յաղթանակներ, յոգնութիւն, ուրախութիւն եւ զգացումներ, որոնք միշտ հետաքրքրած ու խոր տպաւորութիւն ձգած են վրաս: Այդ պատմութիւնները լսելով` կամաց-կամաց մէջս ալ ձեւաւորուեցաւ...

ՎԱՀԱԳՆ ՀԱՇԷՕԼԵԱՆ Կեանքի մէջ կան որոշ փորձառութիւններ, որոնք չեն սահմանափակուիր իրենց նպատակով: Դէպի Արարատ ուղղուած իմ ճամբաս այդպիսին էր: Անիկա ինծի համար ինքնութեան եւ պահանջատիրութեան ուղեւորութիւն մըն էր: Արարատին առաջին անգամ մօտենալու պահուն զգացի, որ իմ առջեւս պարզապէս լեռ մը չէր: Կարծես իմ ժողովուրդիս պատմութիւնը կանգնած էր դիմացս: Այնքան ծանօթ էր, հարազատ, բայց միեւնոյն ատեն միշտ անհասանելի եղած էր մինչեւ...

Ապրիլ 24-ը օր մը չէ, զոր տարին մէկ անգամ կը յիշենք: Ան զգացում մըն է, որ մեր կեանքին ագուցուած կը քալէ ամէն օր: Ան ներկայ է մեր մտածումներուն մէջ, մեր խօսքերուն մէջ, մեր լռութիւններուն մէջ: «Ո՞վ ենք մենք», «Ուրկէ՞ կու գանք»` հարցումներ, որոնց պատասխանները հազարաւոր անգամ լսած ենք: Բայց այդ պատասխանները երբեք չեն բաւարարեր այն խոր զգացումին, զոր ունինք` ապրելու...

ՄԵՐԻ ՄԱՐՏԻՐՈՍԵԱՆ Մինչեւ այսօր կը պահանջենք իտէալականացուած պայքարով, արարքներով եւ «Նեմեսիս»-ով: Կ՛ապրինք զէնքի շաչիւնով, կիներու լացով` իրենց ամուսիններուն մահը սգացող, մայրերու լացով` իրենց սոված զաւակներուն համար, լացի ձայնովը մանուկներուն, որոնք որբացան կայսրութեան մը ձեռքով, որ կանխամտածուած ցեղասպանութիւն գործեց: 1915-ը չաւարտեցաւ: Կորսնցուցինք 1,5 միլիոն հայեր եւ մեր պապենական հողերը, աւելի քան հարիւր տարի ետք կորսնցուցինք Արցախը, կորսնցուցինք նաեւ 5000 անմեղ հոգիներ:...

ՍԷՐԼԻ  ՆԵՄՇԷՀԻՐԼԵԱՆ Այսօր մեր ժողովուրդը կանգնած է լուրջ եւ խոր մտահոգութեան մը դիմաց: Մեր նահատակներուն յիշատակը, որ պէտք է ըլլայ մեր ազգային կեանքին սիրտը, հոգին եւ ուղղութիւնը, կարծես կը մղուի երկրորդական դաշտ: Անիկա այլեւս չի զբաղեցներ այն արժանի տեղը, որ պէտք է ունենայ մեր հաւաքական գիտակցութեան մէջ: Փոխանակ խոր յարգանքով, արժանապատուութեամբ եւ պատասխանատու մօտեցումով պահելու այդ սրբազան յիշատակը` մենք ականատես...

 ԶԱՒԱՐԵԱՆԱԿԱՆ Սաստիկ հարուածներ ստացաւ հայութիւնը վերջին տասը տարիներուն: Ամէնէն ծանր հարուածները եղան Հայաստան-Ազրպէյճան երկրորդ պատերազմը եւ արցախահայութեան տեղահանութիւնը: Ասոր միացան Միջին Արեւելքի սանձարձակ քաոսը եւ մայր գաղութներու աստիճանական պարպումը: Այս բոլորը խորացուցին սփիւռքի մէջ վաղուց սկսած նահանջը: Թուլացան դպրոցական, եկեղեցական ու կուսակցական կառոյցները, եւ հասունցաւ սփիւռքի շարունակականութեան դէմ վտանգը: Յաջորդական այս «ապտակներ»-ը ոչ միայն նիւթապէս ու հոգեպէս մաշեցուցին արդէն պանդխտութեամբ...

 ՄԱՐԻԷԼԼԱ ՃԵՀԻԶԵԱՆ 24 ապրիլ 1915: Թուական մը, որ ո՛չ միայն կը յիշենք, այլեւ խորապէս կը զգանք: Ամէն տարի այս օրը, հայութեան հոգին կը վառի կրակի մը պէս, որ ո՛չ կը մարի, ո՛չ ալ կը լռէ: Այս թուականին պատահածը Հայոց պատմութեան այն դէպքերէն է, որ մեզի կը յիշեցնէ ոչ միայն մեր ժողովուրդին կրած անսահման տառապանքը, այլեւ` անոր կամքն ու յարատեւ պայքարը:...

ԿԱՍԻԱ ԼԵՒՈՆԵԱՆ 21-րդ դարու հասարակութիւնը, հակառակ իր ապրած անցեալի պատմութեան դառն  փորձառութիւններուն, կը թուի, թէ ո՛չ իսկ մէկ քայլով դէպի յառաջ իրագործում մը կատարած է: Յանցագործութիւններու նկատմամբ անտարբեր կեցուածք որդեգրած ըլլալով` մարդկութիւնը նահանջի ընթացք մը բռնած է. այսօր ականատես կը դառնանք` կործանարար բնոյթ կրող հակամարտութիւններու, պետականօրէն կազմակերպուած ջարդերու, սովամահութեան, հալածանքներու եւ տեղահանութիւններու: Անմարդկային այս ջարդերը կազմակերպողները դատապարտումի չենթարկելով, ամբողջ աշխարհի...

Մարտ ամիսը միայն գարնան սկիզբը չէ, այլ նաեւ յիշեցում մը` պայքարի եւ յառաջընթացի: Կիներու միջազգային օրը ծնունդ չառաւ իբրեւ սոսկ տօն, այլ իբրեւ ձայն բարձրացնելու օր` անարդարութիւններու, անհաւասարութեան եւ ճնշումներու դէմ: 1917 թուականին Ռուսիոյ մէջ կիներու բողոքները` «Հաց եւ խաղաղութիւն» պահանջող, դարձան շրջադարձային. քանի մը օր անց ցարը հրաժարեցաւ գահէն, եւ կիները ստացան ընտրելու իրաւունք: Տարբեր երկիրներու մէջ եւս կիներու...

ՄԱՐԻԷԼԼԱ ՃԷՀԻԶԵԱՆ Մարտ ամիսը ընդհանրապէս եւ յատկապէս մարտ 8-ն համաշխարհային օրացոյցին մէջ ունի առանձնայատուկ նշանակութիւն: Անիկա պարզապէս տօն մը չէ, այլ կենսական յիշեցում մը` կիներու իրաւունքներու համար մղուած տասնամեակներու պայքարին մասին: Հայ իրականութեան մէջ այս օրը նաեւ յարմար առիթ մըն է վերարժեւորելու հայ կնոջ տիպարը, որ դարեր շարունակ եղած է ընտանիքի անսասան սիւնը, ազգային գոյատեւման երաշխիքը եւ, երբ հարկը պահանջած...

ՄԱՐԳՕ ԽՈՐՇԻՏԵԱՆ Երբ փորձ կը կատարենք հասկնալու ընթացքի մը կարգավիճակը, պէտք է սկսիլ պատմութեան առաջին իսկ օրերէն` փնտռելով պատճառները եւ փոփոխութիւնները, որոնք տեղի ունեցան այս երկար ժամանակաշրջանին ընթացքին, եւ որոնց արդիւնքն է այսօրուան իրողութիւնը: Հայրիշխանական ժամանակաշրջանին արական սեռը կը տիրապետէր բարձր պաշտօններու, կը պարտադրէ իր որոշումները տարբեր ոլորտներու մէջ եւ կ՛իշխէ աշխարհին:  Բարեբախտութի՞ւն, թէ՞ անբախտութիւն: Պէտք է փոխե՞լ, թէ՞ պահել:...

ԼԻԱԿ ՄԱՐՏԻՐՈՍԵԱՆ Մարտ 8-ն Կիներու միջազգային օրն է, օր մը, որ նուիրուած է` կիներու իրաւունքներուն, պայքարին, յաջողութիւններուն եւ հասարակութեան մէջ անոր անփոխարինելի դերին: Հայ կինը պատմութեան ընթացքին միշտ եղած է տոկունութեան, նուիրուածութեան եւ մտաւոր ուժի խորհրդանիշ: Ան եղած է մայր, ուսուցչուհի, մշակութային գործիչ, ինչպէս նաեւ` գիւտարար, դեսպան, գրող եւ ի պահանջել հարկին` ֆետայի: Հայ գրականութեան եւ հասարակական կեանքի մէջ նշանակալի...

ՅԱՐՈՒԹ ԱՄՊԱՐՃԵԱՆ Կիներու նուիրուած ամէնէն կանուխ արձանագրուած տարբերակը «Կիներու օր»-ն էր, որ կազմակերպուած էր Ամերիկայի Ընկերվարական կուսակցութեան կողմէ, Նիւ Եորք քաղաքին մէջ, 28 փետրուար 1909-ին: Կիներուն հետ համերաշխութիւն ցուցաբերելով` համայնավար քաղաքական գործիչ Քլարա Ցետքին առաջարկեց «Աշխատաւոր կիներու օր» նշել, եւ այս առաջարկը ընդունուեցաւ 1910 թուականին Քոփենհակընի մէջ տեղի ունեցած Միջազգային ընկերվար կիներու համաժողովին, սակայն` առանց օր ճշդելու: Յաջորդ տարի առաջին...

ՌԻԹԱ ՔԻՒՓԷԼԵԱՆ Մարտ 8-ն միայն տօնախմբութիւն չէ, այլ յիշեցում հայ կնոջ առաքելութեան եւ իրաւունքներու պաշտպանութեան մասին: Հայ կինը միայն ընտանիքի անդամ չէ, ան առաջին ուսուցիչն է, առաջին աղօթողը եւ առաջինը, որ երեխային ականջին մէջ կը յուշէ մայրենի լեզուին սրբութիւնը: Այն տունը, ուր մայրը հայերէն կը խօսի, հոն հայրենիքը կը շարունակէ շնչել, նոյնիսկ երբ այդ տունը հազար քիլոմեթր հեռու է հայրենիքէն:...

ԿԱՐԻՆ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Կիներու օրը կը նշուի ամէն տարի մարտ 8-ին`  օր մը, որ նուիրուած է կիներու իրաւունքներուն, արժանապատուութեան եւ ձեռքբերումներուն: Անիկա ոչ միայն տօնական առիթ մըն է, այլ նաեւ` յիշեցում, որ կիները դարեր շարունակ պայքարած են հաւասար իրաւունքներու, կրթութեան եւ աշխատանքի համար: Կիներուն իրաւունքները կը ներառեն կրթուելու, աշխատելու, ազատ միտք արտայայտուելու, որոշումներ տալու եւ բռնութենէ պաշտպանուելու հիմնարար իրաւունքները: Պատմութեան ընթացքին...

Հայ երիտասարդական եւ ուսանողական խորհրդաժողովները կը ծառայեն իբրեւ հարթակ, ուր տարբեր համայնքներէ ժամանած երիտասարդները կը միանան ընդհանուր նպատակով` խորացնելու իրենց կապը հայ իրականութեան հետ եւ վերարժեւորելու իրենց դերը համահայկական կեանքին մէջ: Անոնք չեն սահմանափակուիր գաղափարներու փոխանակութեամբ միայն, այլ կը դառնան կենդանի օրինակ՛ հայ ուսանողութեան գիտակից մասնակցութեան եւ համահայկական պատասխանատուութեան: Արդարեւ, նման հաւաքներ կը մարմնաւորեն այն համոզումը, որ հայ ժողովուրդի ապագան...

Այսպիսի նախաձեռնութիւններ իրենց կարեւոր դերակատարութիւնը ունին երիտասարդութեան աշխուժացման գործին մէջ: 12 տարբեր միութիւններէ ներկայացուցիչները իրենց ամբողջ ճիգը ներդրեցին` խորհրդաժողովի ընթացքին քննարկելով հայութեան ներկայ մարտահրաւէրները եւ առաջարկելով իրապաշտ լուծումներ: Այս մէկը ոգեւորիչ է եւ ցոյց կու տայ, որ մեր ապագան յուսադրիչ է, որքան ալ հայութիւնը դիմագրաւէ տագնապներ եւ ստանայ հարուածներ: Երիտասարդութիւնն ու ուսանողութիւնը յառաջամարտիկներն են ու պիտի շարունակեն մնալ եւ պիտի...

Զաւարեան ուսանողական միութիւնը վերանորոգեց լիբանանահայ նահատակ ազատամարտիկ Մհեր Ջուլհաճեանի ուխտը` մասնակցելով ՀՅԴ 12-րդ համահայկական բանակումին «Պիտի վերադառնանք» լոզունգով, եւ քաջ կը  գիտակցի, որ հաստատօրէն դարձեալ պիտի ազատագրենք Արցախը: Բանակումը ոչ միայն հաստատեց դաշնակցական երիտասարդին եւ ուսանողին վերադարձի կամքը  դէպի Արցախ, այլ աշխարհին փաստեց, որ հայութեան մէջ կայ ուժ մը, որ երբեք չի նահանջեր, չի տկարանար, չի դադրիր պայքարելէ եւ չի...