Անդրադարձ

ԿԱՐՕ ԱՐՄԷՆԵԱՆ Անցեալ դարու 50-ական թուականներէն ի վեր, հայազգի պատգամաւորներ չէ ունեցած Թուրքիոյ Ազգային մեծ ժողովը (եթէ նկատի չառնենք իսլամ համշէնահայ պատգամաւորի պարագան վերջին տարիներուն): Յունիս 7-ի ընտրութիւնները շրջադարձային են նաեւ այս առումով: Երեք հայազգի երեսփոխաններ` Մարգար Եսայեան (Արդարութիւն եւ բարգաւաճում կուսակցութիւն), Սելինա Տողան (Հանրապետական ժողովուրդի կուսակցութիւն) եւ Կարօ Փայլան (Ժողովուրդներու ժողովրդավարական կուսակցութիւն) այժմ տեղ կը գրաւեն խորհրդարանին մէջ ներկայացնելով...

ՎԱՀՐԱՄ ԷՄՄԻԵԱՆ Կիրակի, 7 յունիսին Թուրքիոյ խորհրդարանական ընտրութիւններուն արդիւնքները ցոյց տուին, որ իշխող Արդարութիւն եւ բարգաւաճում կուսակցութիւնը ձախողած է խորհրդարանին մէջ գոյացնել բացարձակ մեծամասնութիւն: Այլ խօսքով, նախագահ Ռեճեփ Թայիփ Էրտողանի` սահմանադրական բարեփոխումներու ճամբով Թուրքիոյ մէջ նախագահական դրութիւն հաստատելով սուլթան դառնալու ծրագիրը առկախուած է` սպասելով համախոհական կառավարութեան կազմութեան ընթացքին գոյանալիք փոխզիջումային համաձայնութեան: Մէկ բան յստակ է` վերջին 13 տարուան մէկ կուսակցութեան...

ԼԻԼԻԹ ԳԱԼՍՏԵԱՆ Արդեօք յաջողուե՞ց մեզ անկախութեան թանկ ու խիտ քսանհինգ տարիների ընթացքում կառուցել քաղաքացիական հասարակութիւն, հասնել սեռերի փաստացի իրաւահաւասարութեան: Հանրային, քաղաքական կեանքի բազմաթիւ երեւոյթների պէս, այս հարցին նոյնպէս դժուար է միանշանակ պատասխան տալը: Եթէ քաղաքացիական հասարակութիւնը դիտարկենք որպէս հասարակական կազմակերպութիւնների, հիմնարկների կամ խմբերի կամաւոր գործառոյթ, որի շուրջ համախմբւում են տուեալ երկրի քաղաքացիները` փոփոխելու-հակազդելու որեւէ մասնաւոր կամ պետութեան կողմից որդեգրուած քաղաքական,...

ԳԷՈՐԳ ՊԵՏԻԿԵԱՆ Պատմութեան անցած են անցեալ ապրիլի 24-ն ու իր` հայոց ցեղասպանութեան յիշատակին ոգեկոչման աշխատարած հայութեամբ մեր վառած 100-րդ մոմը: Նոյնպէս պատմական դարձած են աշխարհի հրապարակներուն վրայ արդարութեան եւ պահանջատիրութեան մեր կատարած բոլոր ցոյցերը: Վերջ գտած են նաեւ հայ եւ օտար դէմքերու 20-րդ դարու մեծ ոճիրի մասին արտասանած ճառերը, խունկով ու աղօթքով մեր մատուցած հոգեհանգստեան արարողութիւններն ու ջահերով հաստատակամ մեր...

ՅԱԿՈԲ ՍՐԱՊԵԱՆ Կոմիտաս` հայ երգի անլռելի զանգակատուն, հայ երգի մոգ ու մոգպետ, որի  հանճարի առաջ 20-րդ դարասկզբին խոնարհուեց քաղաքակիրթ Եւրոպան: Մէկ դար է անցել այդ ժամանակներից, եւ կոմիտասեան երգի ղօղանջներից մի տեսակ խորթացել ենք ազգովի: Խորթացե՞լ ենք, թէ՞ խորթացրել ու շարունակում են խորթացնել նաեւ այսօր... Այսուհանդերձ, բարեբախտութիւն պիտի համարենք, որ մեզանում, թէկուզեւ սակաւաթիւ, բայց կան կոմիտասապաշտ երգիչ կատարողներ, ովքեր առմիշտ...

ՍԻՄՈՆ ԿՈՍՏԱՆԴԻՆԵԱՆ Մա՛յր իմ անգին, երկնիչ ծնունդի, Դուն իմ աղբիւր նեկտար սնունդի, Խօլ ճիչերուս ականջ արթուն, Սուր ցաւերուս դարմանատուն: Արցունքներն թող չակօսեն Վառ աչքերուդ մութ շաւիղներ, Սիրուն այտեր պապակ մնան: Առանց վիշտի աչքերդ ժպտան: Թող մրմնջեն շրթներդ սրտբաց` Օրհներգ ազնիւ հոգւոյս համար: Դուն միշտ մնաս մոմս անմար, Լուսաւորես հոգիս խաւար: Կ՛որոնեմ քեզ նեղ ժամերուս, Աղօթքներուս մէջ մնայուն: Դուն էութեանս ծնունդ...

Հալէպի բարդ կացութիւնը, ռազմական գործողութիւններու ելեւէջները, քաղաքական բեմահարթակի վրայ Հալէպին առնչուող հակասական լուրերը, կենցաղային անհամար դժուարութիւններն ու յատկապէս բնակելի թաղամասերու պարբերաբար սաստկացող թիրախային ռմբակոծումները մտահոգութեան նոր ալիք բարձրացուցին ոչ միայն տեղւոյն բնակչութեան, այլեւ հալէպահայութեան ճակատագրով մտահոգ ողջ հայութեան մօտ: Միջազգային բեմահարթակի վրայ տագնապի լուծման հեռանկարի բացակայութիւնը, ճգնաժամի գլխաւոր հեղինակներուն անգամ կացութիւնը հակակշռի տակ առնելու անկարողութիւնը, Սուրիոյ տագնապի մօտալուտ լուծումը չեն...

ՅԱՐՈՒԹ ՍԱՍՈՒՆԵԱՆ Անցեալ շաբաթ, Միացեալ Նահանգներու Ներկայացուցիչներու տան նախկին նախագահ Տենիս Հասթըրթին մեղադրանք առաջադրուեցաւ դաշնակցային դատախազներու կողմէ. 1. Հետաքննութիւններու դաշնակցային պիւրոյին (FBI) ստելու համար, թէ ինչո՛ւ տարբեր դրամատուներէ շուրջ 1,7 միլիոն տոլար հանած է վերջին չորս տարուան ընթացքին: 2. Դրամատուներու կողմէ մեծ եւ կանխիկ գործարքներու համար պահանջուող հաշուետուութիւններէն խուսափելու պատճառով: Այս մեղադրանքներէն իւրաքանչիւրով անոր կը սպառնայ առաւելագոյն հինգ տարուան ազատազրկման եւ 250...

ԹԱԹՈՒԼ ՅԱԿՈԲԵԱՆ Պաշտօնական Անգարան ոչ մի կերպ չի հակազդում եւ արձագանգում Պրազիլի խորհրդարանի` Հայոց ցեղասպանութիւնը ճանաչող յայտարարութեանը: Թուրքիայի այս պահուածքը անհասկանալի է` հաշուի առնելով այն իրողութիւնը, որ թուրքերը անմիջապէս եւ բուռն են արձագանգում, երբ որեւէ երկիր կամ խորհրդարան ճանաչում, դատապարտում կամ ուղղակի յայտարարութիւն է ընդունում Հայոց ցեղասպանութեան վերաբերեալ: Երեքշաբթի, յունիս 2-ին, Հայոց ցեղասպանութեան 100-ամեակի կապակցութեամբ հայ ժողովրդին աջակցութեան խնդրանքը ներկայացուել...

Պատրաստեց` ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԵՐԵԱՆ Պելճիքական «Լը Սուար» («Լը Մոնտ») օրաթերթը 23 ապրիլ 2015-ի իր թիւին մէջ երկու էջ յատկացուցած է Հայոց ցեղասպանութեան հարցին: Էջին վերը մեծ գիրերով կը կարդանք. «Հարիւր տարի առաջ, առաջին ցեղասպանութիւնը 20-րդ դարու» վերնագիրով յօդուածը, որուն մէջ կ՛ընդգծուի Թուրքիոյ ժխտողական քաղաքականութիւնը, «ցեղասպանութեան» եզրը օգտագործելէ խուսափումը: Կը ներկայացուի նաեւ Էնվեր փաշայի հրամանը եւ Օսմանեան կայսրութեան նպատակը` հայերը բնաջնջելու: Այլ...

Թմրամոլութիւնը յոռի երեւոյթ մըն է, որ դժբախտաբար սկսած է հետզհետէ թափանցել մեր գաղութէն ներս` վտանգ սպառնալով ապագայ խոստացող պատանիներուն, երիտասարդներուն: Արդեօք կարելի՞ է ընդունիլ եւ պարզամիտ գտնուիլ այսպիսի երեւոյթի մը ահաւոր իրականութեան դիմաց: «Աւելի լաւ է մոմ մը վառել, քան թէ` խաւարը անիծել». այս նշանաբանէն մեկնած` հայկական գաղութէն ներս ընդհանրացած յոռի երեւոյթներու դէմ պայքարելու նպատակով 2006-ի գարնան հիմնուեցաւ Հորիզոն գրասենեակը,...

Մեծի Տանն Կիլիկիոյ Արամ Ա. վեհափառ հայրապետին հրամանով, մայիս ամսուան ընթացքին Մեծի Տանն Կիլիկիոյ կաթողիկոսութեան տպարանէն լոյս տեսաւ, Յակոբ  Օշականի «Համապատկեր արեւմտահայ գրականութեան»  Ա. հատորը: Իր տեսակին մէջ եզակի «Համապատկեր արեւմտահայ գրականութեան» տասը հատորներու վրայ փռուած երկը սովորական իմաստով սոսկ մատեան մը չէ, այլ` տեսակ մը հրաբխային ժայթք, որ անընդհատ կը յորդի: Ի վերջոյ հոն թաղուած են մեր ժողովուրդի հարիւր...

ՍԻԼՎԻ Դեռ ամէն առտու արեւու շողերն Ինծի կը տանին մեր արծուաբոյն բարձունքները Կասիոսի, Ուր պահուեր են անցեալս անհոգ, խաղերս համեստ ու սէրս բարի: Դեռ ամէն առտու սա թաղարին ափ մը հողը ինծի կը տանի մեր անդաստանը պապենական, Ուր առուակին ձայնն է ականջիս, ու մեծ հօրս զրոյցը` հողին ու ծառին: Դեռ ամէն առտու սա փողոցին մերկ ծառերը Ինծի կը տանին մեր...

Թուրքիոյ նախագահին խորհրդարանական ընտրութիւններուն նախօրեակին կատարած յայտարարութիւններուն ցեղապաշտական բնութագրում կը տրուի, եթէ իր կողմէ մատնացոյց եղող Թուրքիոյ թշնամիներուն հետեւեալ դասակարգումը նկատի ունենաք` «հայերը, սեռային փոքրամասնութիւնները եւ լրագրողները»: Էրտողանի կատարած յայտարարութեան բառացի թարգմանութիւնը սակայն, հետեւեալ անուանակարգը կ՛արձանագրէ Թուրքիոյ խռովութիւններուն պատճառ հանդիսացած խմբաւորումներուն` «հայկական լոպին, միասեռականներն ու լրագրողները»: Յայտարարութիւնները ունին անշուշտ իրենց հետեւողականութիւնը: Ընտրարշաւին առիթով Թուրքիան տկարացնելու եւ մասնատելու ամբաստանութեամբ նոյն էրտողանը...

ԱՆԻ ՀԱՐՈՅԵԱՆ Կիրակի, 7 յունիսին, Թուրքիոյ 85 ընտրաշրջանները պիտի ընտրեն իրենց 25-րդ խորհրդարանը: Ստորեւ այս առիթով թարգմանաբար լոյս կ՛ընծայենք Անի Հարոյեանի հետաքրքրական յօդուածը: Նոր Սահմանադրութիւն 550 հոգինոց խորհրդարանի ընտրութեան կողքին նաեւ փոփոխութեան ենթակայ պիտի ըլլայ  Թուրքիոյ սահմանադրութիւնը: Նախնական արդիւնքները կը վկայեն, թէ իշխող Արդարութիւն եւ բարգաւաճում կուսակցութիւնը պիտի շահի մեծամասնութեան քուէն, այսպիսով առիթ տալով կուսակցութեան ներկայացնելու սահմանադրական «բարեփոխումները», որոնց մասին...

ՎԱՉԷ ԲՐՈՒՏԵԱՆ Քանի մը շաբաթ առաջ մեզմէ առյաւէտ բաժնուեցաւ Կորիւն արք. Պապեան` տիպար հոգեւորական, բանասէր, մտաւորական, հայ մշակոյթի զինուոր: Մէկ խօսքով` ինչպէս անգլերէնով կ’ըսեն, a man of letters: Անձնապէս պատիւ կը համարեմ իրեն հետ բարեկամութիւն ունենալս: Մեր ծանօթութիւնը կու գայ այն օրերէն, երբ ան նոր աւարտած էր Օքսֆորտ համալսարանին մէջ իր ակադեմական աշխատանքները, տիրացած էր դոկտորական տիտղոսին ու վերադարձած Անթիլիասի...

ՄԱԹԻԿ  ԷՊԼԻՂԱԹԵԱՆ Հալէպահայ ցիրուցան բեկորներէն պէյրութաբնակներ եւ ընտանեկան պարագաներ այսօր հողին կը յանձնեն սուրիահայ գաղութի վերջին վաթսունամեակի նուիրեալ դէմքերէն Վահէ Թիւթիւնճեանը: Տեղական ընկալեալ սովորութեան համաձայն,  «Ապու Նուպար» կը կոչէինք զինք, կրկնակի երջանկութիւն պատճառելով իրեն` հօրը եւ որդւոյն անունը կապելով իր անձին: Մանուկ հասակէն ՀՄԸՄ-ի շարքերուն մէջ կերտուած էր իր ազնիւ եւ շրջահայեաց նկարագիրը, ու հասած գայլիկապետի աքելլայի պաշտօնին` մաս կազմելով...

ՆԱԹԱՆ ՊԵՏՐՈՍԵԱՆ Այսօր, ինչպէս գիտենք, թրքական խորհրդարանական ընտրութիւններուն օրն է. մենք` հայերս, կարիքը ունինք ուշի-ուշով հետաքրքրուելու այս կարեւոր ընտրութիւններով, որովհետեւ այս ընտրութիւններն են, որոնք որոշադրիչ դերակատարութիւն պիտի ունենան նաեւ Թուրքիոյ մէջ հայկական գործօնին առումով: Ձեզի ներկայացնեմ թրքական մեծագոյն  4 կուսակցութիւնները եւ բացատրեմ ամէն մէկուն կեցուածքը  մեր ազգի կեանքին ու դատին նկատմամբ: Ներածութիւն` թրքական մեծ կուսակցութիւններուն մասին. 1.- Արդարութիւն եւ բարգաւաճում ...

ՄԻՀՐԱՆ ՔԻՒՐՏՕՂԼԵԱՆ Այս  հարցումը վերջերս նիւթ  դարձաւ կարգ մը յօդուածներու, որոնք սահմանափակուած մնալով  մտածումի թափառումներու մէջ` բնականաբար չէին յաւակներ համապարփակ պատկերացումով մը  իրենց իսկ հարցադրածին պատասխանը յստակացնելու, ընելիքներու յայտագիրի մը յանգելու: Աթէնքի  Արամ Մանուկեան  կոմիտէութեան ընկերական կազմի  ժողովին մէջն ալ կայացաւ միեւնոյն հարցումով ու թափառումներով զրոյց մը, որուն ընթացքին տրուած զեկոյցին, կատարուած հաստատումներուն ու յայտնուած մտածումներուն կարգ մը կէտերու  հրապարակումը...

Հ. ՆԱՃԱՐԵԱՆ Համացանցի վրայ այս օրերուս շրջագայութեան վրայ է շատ զգայուն, աղուոր ձայնով կնոջ մը երգը, որուն երեխան հաշուեյարդարի ելած է հետը: Բայց մօր պատասխանը աշխարհի բոլոր ազգերու մայրերու պատասխանն է. ստորեւ կու տամ թարգմանութինը այդ քանի մը տողերուն: Այս գիշեր ընթրիքը պատրաստած միջոցիս ձագուկս խոհանոց մտաւ, ինծի կտոր մը թուղթ երկարեց, որուն վրայ գրած էր. ձեռքերս գոգնոցով չորցնելէ ետք...