Անդրադարձ

Հոկտեմբեր 3-ին Հայկազեան համալսարանը պիտի նշէ իր հիմնադրութեան 60-ամեակը: Այդ առիթով համալսարանը պիտի կազմակերպէ պաշտօնական դրամահաւաք-հանդիպում, ինչպէս նաեւ ներկայացում` «Կրեմմի» մրցանակի արժանացած սպանացի նշանաւոր թենոր Փլասիտօ Տոմինկոյի կատարմամբ Վուտի Ալընի` Փուչչինիի «Ճիաննի Սքիքի» գործի հիման վրայ: Հանդիսութիւնը տեղի պիտի ունենայ Լոս Անճելըսի «Տորոթի Շանտլըր» սրահին մէջ: Զայն պիտի վարեն Հերի ՆաՃարեանը եւ Թինա Սեկելը: Այս մասին կը յայտնեն Հայկազեան համալսարանի...

ՀՐԱՉ ՊԱՐՍՈՒՄԵԱՆ ԼԵԶՈՒԱԿԱՆ.- «Տարօրինակ» բառը թատրերգութեան մէջ գործածուած է շուրջ քսան անգամ: Նուազ յաճախականութեամբ (յաճախ անտեղի) կրկնուած են այլ բառեր, ինչպէս` «աննշան» : Այս ցոյց կու տայ, որ թատրերգութեան տիպարները կը խօսէին ոչ թէ իրենց յատուկ եւ յարիր «լեզու»-ներով, այլ միանշանակ` «ատրուներէն»: Այս բացթողումը, ցաւօք, առկայ է տեղական բոլոր ելոյթներուն մէջ: Թատերական լեզուի հարցը իսկապէս ցաւոտ է: Բացի այդ, կային...

ՍԵՒԱՆ Ճ. ԱԲԷԼԵԱՆ  «Կ՛ուզեմ գիրք մը գրել Հայոց ցեղասպանութեան 100-ամեակի առթիւ, արաբերէն լեզուով, արաբ պատանիներուն համար, որոնք չեն լսած Հայոց ցեղասպանութեան եւ հայ ժողովուրդին տառապանքներու մասին», ըսաւ Նաթալին ու սկսաւ աշխատանքին` ծնունդ տալով «Արմէնին պատմութիւնը» գիրքին: Գիրքին հերոսն է Արմէն անունով հայ պատանի մը, Վան քաղաքէն, որ իր ընտանիքին հետ կը բռնէ գաղթի ճամբան` կորսնցնելով ամէն բան, տուն, ընտանիք, ընկերներ: ...

Տեսակէտ յայտնելու եւ քննադատութեան իրաւունքը յարգելու սկզբունքէն մեկնած` տեղ կու տանք տոքթ. Արմենակ Եղիայեանի նամականիին: Այս պարագային բանավէճ ստեղծելու միտումէն հեռու, արծարծուած կէտերուն առաջինին համար, սակայն, կ՛ուզենք յայտնել, որ հրաման բառը զինուորական բառամթերքին մէջ կ՛օգտագործուի ոչ անպայման անմիջապէս պարտադիր իրագործելի որոշում հասկացողութեամբ: Յստակ է, որ արաբերէնէ թարգմանուած է լուրը եւ արաբերէնը այս պարագային «Ամրըլ եոմն» է, որ այլ թարգմանութեան տեղ...

Ռ. Հ.  Խմբագրատունէն ներս մտաւ հեւ ի հեւ ու ինքզինք թողուց բազկաթոռին մէջ: Օֆ,- հանեց բերնէն,- յոգնեցայ: Սադուխը շատ եկած էր իրեն: - Ինչո՞ւ աճապարեցիր.- ըսի,- երանի՜ թէ աւելի դանդաղ ելլէիր: - Աճապարանքի հարց չէ,- պատասխանեց,- ծերանալու հարց է: Ծերացանք: Խնդացի: Ինձմէ առնուազն հինգ տարեկան պզտիկ ըլլալու էր: Եւ ասիկա կարծես ինծի իրաւունք կու տար մտածելու, որ գոնէ իմ քով...

ՀՐԱՉ ՊԱՐՍՈՒՄԵԱՆ Թէքէեան մշակութային միութեան «Երուանդ Օտեան» թատերախումբը 7-10 մայիսին «Յակոբ Տէր Մելքոնեան»-իբեմին վրայ ներկայացուց հեղինակ-բեմադրիչ Վաչէ Ատրունիի (այսուհետեւ` ՎԱ) «Գարնան երեք օրերը»: ՎԱ կ՛ըսէ, թէ գործին տուն տուած են հոգեկան խոցը (վիրաւորանքը) եւ վախը: Կը մէջբերեմ. «Վախ, անոր համար, որ թուրքը կրնայ ընդունիլ իր մեղքը եւ ներողութիւն խնդրելէ ետք հարցնել.- «Լա՛ւ ... հիմա ըսէք, հայեր, ի՞նչ կ՛ուզէք ինձմէ»: ՎԱ-ի...

ՊԵՐՃՈՒՀԻ ԱՒԵՏԵԱՆ «Ապրիլ 24-ը օրն է անարդարութեան եւ իրաւազրկման դէմ պայքարի, օրն է իրաւունքի եւ հատուցման պահանջի»: Հարիւրամեակի առթիւ սա կոչն էր հայ քաղաքական կուսակցութիւններու միացեալ մարմինին. հոնկէ ծնունդ պիտի առնէր պատմական նախաձեռնութիւն մը` Լիբանանի մէջ հրատարակուող հայկական օրաթերթերու ապրիլ 24-ի առիթով լոյս ընծայուած միացեալ թիւը: «100-ամեակէն անմիջապէս ետք» խմբագրականին մէջ միասնական շունչով երեք խմբագիրները կը հաստատեն. «Շուրջ չորս տարիէ...

Յ. ԼԱՏՈՅԵԱՆ Յունիս 26-ը թմրամոլութեան դէմ միջազգային արշաւի օրն է: Ձեւով մը` թմրամոլութեան զգուշացման եւ զգաստութեան օր է: Ամերիկաներու եւ Եւրոպայի մէջ նախազգուշական նոր ձեւեր որդեգրելով` կը փորձեն կանուխ տարիքէն դաստիարակչական կազմակերպուած եւ մնայուն ծրագիրներ պատրաստել, կազդուրման կամ բուժման կեդրոններու իրենց մեծագումար նպաստները կը նուազեցնեն եւ աւելի մեծ յատկացում կը կատարեն նախազգուշական արշաւներու: Միջին Արեւելքի մէջ ընդհանրապէս թմրամոլութեան թղթածրարին առնչութեամբ...

Ստորեւ, լոյս կ՛ընծայենք հարցազրոյց մը, կատարուած` Հուրի Պոյամեանի հետ, որ դուստրն է վաստակաւոր ուսուցիչ եւ ազգային գործիչ Գառնիկ Բանեանի: Վերջերս կարելի եղած է թարգմանել անոր «Յուշեր մանկութեան եւ որբութեան» գիրքը: Նշենք, որ Հուրի Պոյամեան նաեւ տնօրէնն է Ուաթըրթաունի (Մասաչուսեց) Սուրբ Ստեփանոս ազգային ամէնօրեայ վարժարանին: ՀԱՐՑՈՒՄ.- Կարելի՞ է ամփոփ ձեւով ներկայացնել այս գիրքին ծննդոցը: ՊԱՏԱՍԽԱՆ.- Հայրս` Գառնիկ Բանեան ծնած է Կիւրին,...

ՅԱՐՈՒԹ ՍԱՍՈՒՆԵԱՆ Այժմ, երբ աւելի քան տասնեակ մը թեկնածուներ արդէն իսկ հաստատած են իրենց մտադրութիւնը 2016-ի Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներու նախագահական ընտրութիւններուն առաջադրուելու, ամերիկահայերը կը մտածեն, թէ որո՛ւ պիտի աջակցին յաջորդ տարուան ընտրութիւններուն: 2012-ին նոյն հարցին մասին ես յօդուած մը գրեցի` բացատրելով, թէ ինչո՛ւ իմ քուէս պիտի չտայի ո՛չ գործող նախագահ դեմոկրատ Պարաք Օպամային, ո՛չ ալ անոր մրցակից հանրապետական Միթ Ռամնիին:...

ԿԱՐՕ ԱՐՄԵՆԵԱՆ Պէտք է ողջունել «Անկախ Նորութիւն» (ankakh.com) կայքէջի 13 յունիսի հրապարակումը` Եղիշէ Չարենցի, Ակսել Բակունցի, Վահան Թոթովենցի եւ այլ վաստակաւոր գրագէտներու նահատակութեան պարագաներուն մասին հայրենի գրականագէտ Արքեմնիկ Նիկողոսեանի դիպուկ քննարկումներով: Ստալինեան մաքրագործումներու բովին մէջ, 1937-ին, մեր գրականութիւնը կորսնցուց միտքի տիտաններու ամբողջ սերունդ մը: Ճիշդ ինչպէս 1915-ի ապրիլի 24-ին, հայոց քանքարի մեծ հոյլն էր, որ յանկարծ կ՛ըլլար արմատախիլ` մեր կեանքերէն:...

«ԱՆԿԱԽ» ԿԱՅՔ Լուսանկարը` «Գրեթերթ» կայքից Թէեւ անցել է աւելի քան 70 տարի, սակայն ստալինեան բռնութիւնների եւ հայ մտաւորականների սպանդի շրջանը լիովին բացայայտուած չէ. դատապարտուել են արարքները, սակայն ողբերգական իրադարձութիւնների մեղսակիցներն իրենց արժանի գնահատականը չեն ստացել: Վերջին շրջանում գրականագէտները շատ են խօսում այն մասին, որ պէտք է վերարժեւորել այն, ինչ տեղի ունեցաւ 1937 թուականին: Նրանց թւում է գրաքննադատ Արքեմնիկ Նիկողոսեանը: Նա...

ԹԱԹՈՒԼ ՅԱԿՈԲԵԱՆ Անցնող շաբաթ, կեանքի 91-րդ տարում մահացաւ Թուրքիայի նախկին նախագահ (1993-2000 թթ.), եօթ անգամ վարչապետի պաշտօնը զբաղեցրած Սուլէյման Տեմիրելը: Նա գիտէր` ի՛նչ է Հայկական հարցը, գիտէր Հայաստանը, թէեւ երբեք չէր այցելել: Նա ճանաչում էր Հայաստանի ղեկավարներին, երեք-չորս անգամ հանդիպել էր առաջին նախագահ Լեւոն Տէր Պետրոսեանի, երկու անգամ` երկրորդ նախագահ Ռոպերթ Քոչարեանի հետ: Նրա վարչապետութեան վերջին շրջանը համընկաւ Խորհրդային Միութեան...

ԶԵՓԻՒՌ ՊԷՐՊԷՐԵԱՆ Կար ժամանակ, երբ թմրեցուցիչն ու թմրամոլութիւնը որոշ շրջանակներու յատուկ երեւոյթներ էին եւ առողջ դաստիարակութիւն ունեցող ընտանիքներու եւ հաւաքականութիւններու համար հեռաւոր վտանգ կը նկատուէին: Աշխարհը ցնցող պատերազմները եւ անոնց ընկերակցող  ընկերային ու տնտեսական տագնապները թմրամոլութիւնը անհամեմատօրէն ներմուծեցին բոլոր երկիրներու  ժողովուրդներու  եւ յատկապէս երիտասարդութեան մէջ: Վտանգը դարձաւ համատարած: Թմրամոլութեան այս լայն տարածումը կը սպառնայ պատանիներն ու երիտասարդութիւնը կամազուրկ դարձնել եւ ...

Յանձնուիլ Թունաւոր Ճիւղի՞ն, Թէ՞ Շարքերը Արդարութեան Ծաղիկ մը երբ գուրգուրանք չի ստանար իր տիրոջմէն, բնականաբար պիտի յուսահատի ծաղկելէ ու իբրեւ հետեւանք պիտի թոռմի: Բայց երբ ամբողջ պարտէզը թոռմի, այլեւս պիտի դադրի պարտէզ անուանուելէ, պիտի դառնայ չորցած ու դեղնած դաշտ, եւ ոչ դալար ու անուշաբոյր ծաղիկներով պարտէզ: Նոյնպէս ալ պատանին կարիք ունի գուրգուրանքի, ու հետեւողական ցուցմունքի: Այս բոլորը կը տրամադրէ հայ...

ՄԿՐՏԻՉ ՄԿՐՏԻՉԵԱՆ Յունաստան ամիսներէ ի վեր կը ղեկավարուի Եւրոպայի մէջ երկար ժամանակ իր օրինակը չունեցող ձախակողմեան կառավարութեան մը կողմէ: Աւելի քան հինգ տարիներէ ի վեր տնտեսական գրեթէ տեւական ճգնաժամը արիւնաքամ ըրած է պետութիւն եւ ժողովուրդ: Երբ եւրոյի իբրեւ հասարակաց դրամանիշ որդեգրման օրերուն Յունաստան հպարտօրէն եւրոգօտի կը մտնէր, ժողովրդային տօնախմբութիւն էր: Այսօր այդ նոյն պատճառով երկիրը մոխիրներու վրայ նստած է եւ...

ԳԷՈՐԳ ՊԵՏԻԿԵԱՆ Միտքս կրկին մնացած է շուարած եւ մինակ: Զանազան եւ բազմազան «կէտեր» թէեւ ներսս կը տաքցնեն, սակայն զիս ալ կտոր-կտոր կ՛ընեն: Այս անգամ նոր մարդկութեան գիտակցութիւնն է զիս մտահոգողը: Պէտք է իրականութիւնը տեսնել եւ հանդիպիլ` կ՛ըսեմ: Ահա կեանքի ուղիղ ճանապարհը: Միւս կողմէ ալ կը կարծեմ, որ ժամանակը հասած եւ նոյնիսկ անցած է, որ մենք մեր այս ձեւապաշտ ու մակերեսային...

ԽԱՉԻԿ ՄՈՒՐԱՏԵԱՆ Ստորեւ թարգմանաբար կը ներկայացնենք պատմաբան եւ ՀՅԴ Բիւրոյի անդամ Խաչիկ Մուրատեանի խօսքը` արտասանուած Այնթապի մէջ առաջին անգամ ըլլալով տեղի ունեցած Հայոց ցեղասպանութեան ոգեկոչման ձեռնարկին (21 մարտ 2015): Մուրատեան իր խօսքը արտասանեց թրքերէնով: *** Ձախէն աջ՝ Ովսաննա Շնորհոքեան, Լիտիա Գափլանճեան (Ովսաննային դուստրը), Նուրիձա եւ Սիֆորա Սկսիմ պատմութեամբ մը: Սիֆորա, հայուհի մը, իբրեւ դայեակ ծառայեց Այնթապի մէջ 1800-ականներու վերջերէն մինչեւ...

ԹԱԹՈՒԼ ՅԱԿՈԲԵԱՆ Խմբավար Ռոբերտ Մլքէեանը ժպիտը դէմքին` ստացած վարդերի փունջը դրեց սեղանին եւ բեմ հրաւիրեց քոյր Արուսեակին: - Եթէ Հայաստանում քոյր Արուսեակի նման տասը մարդ լինէր, մենք կ՛ապրէինք այլ Հայաստանում,- դիմելով հանդիսատեսին յայտարարեց խմբավարը, ապա վարդերի փունջը մեկնեց նրան: Քոյր Արուսեակը «Տիրամայր Հայաստանի» «Պօղոսեան» կրթահամալիրի պատասխանատուն է: Գիւմրիում գտնուող այս կրթահամալիրում սովորում են ծնողազուրկ, լքուած, անապահով ընտանիքների երեխաներ: Քոյր Արուսեակը...

Սիրելի՛ Վարդան Ճինպաշեան, Զանազան առիթներով զարմացումս յայտնած եմ, թէ ինչո՞ւ ընթերցողները իրենց կարդացած յօդուածին կամ գիրքին մասին, գրիչ վերցնելով,  գոհունակութեան կամ դժգոհութեան նամակ չեն գրեր, ինչ որ ըրած էք «ԱԶԴԱԿ»-ի 15 յունիսի համարով: Մէկ անգամ միայն «ԲԱԳԻՆ»-ի ընթերցող մը նամակ գրած էր` ըսելով, որ գիտէր, թէ նամակը պիտի չհրատարակուի: Նամակը նոյնութեամբ հրատարակուեցաւ եւ կողքին` պատասխան: Ինչ կը վերաբերի էսթեպլիշմընթ բառին,...