Յօդուածներ

 ՅԱՐՈՒԹ ՉԷՔԻՃԵԱՆ «Ինթըրնիուզը» ուղղերձ կը յղէ Հայաստանի զանգուածային լրատուամիջոցներու մարտահրաւէրներուն 5-ամեայ համապարփակ ծրագիրով» (Internews addresses Armenia՛s media challenges with a comprehensive 5-year media program): 20 յունիս 2023-ին Երեւանի Մամլոյ ակումբին մէջ տեղի ունեցաւ  ամերիկեան այս ծրագիրին ներկայացումը: Ստորեւ անգլերէնէ կը թարգմանեմ «Ինթըրնիուզի» 26 յունիս 2023-ի հաղորդագրութենէն հատուածներ (1), (2), (3). 1. Ճոն Ալելլօ` Ամերիկեան միջազգային զարգացման գործակալութեան USAID Հայաստանի տնօրէնը,...

ԽԱՉԻԿ ՏԷՏԷԵԱՆ Ու փշրուեցան երազները բոլոր, Խաբկանքը մեր, տարաւ մեզ անդունդ, Մարմրացող յոյսերը մտան մահաքուն, Երգերը` կրկին հագան ողբ, կոծ ու սուգ: Պիտի երկա՜ր կրենք սեւ բախտի հագին, Ու անիծենք ամէնքին, մօտին ու հեռուին, Ճակատագիր կոչուած դիակին սրսկենք միւռոն ու բոյր, Նայինք գալիքին` մութ աչքերով արցունքածոր: Օ՜հ, ի՞նչ օգուտ, ցաւին, ողբին ու անէծքին, Միթէ՞ պիտի գայ Վրէժի Ոգին հրեղէն, Վերափոխէ...

Պատրաստեց` ՔՐԻՍՏ ԽՐՈՅԵԱՆ Մարդկային գործունէութեան պատճառով յառաջացած թափօնները բազմաթիւ վտանգներ կը ներկայացնեն մեր շրջակայ միջավայրին, առողջութեան եւ բարեկեցութեան: Թափօններէն ոչ պատշաճ ձերբազատումը եւ անոնց սխալ կառավարումը կրնայ յանգեցնել զգալի հետեւանքներու: Բան մը, որ հրամայական կը դարձնէ թափօնները նուազեցնելու միջոցներու ձեռնարկելը: Այս յօդուածով կը ներկայացնենք թափօններու հետ կապուած վտանգները եւ կ՛ընդգծենք, թէ ինչո՛ւ թափօններու կրճատումն ու վերահսկումը ո՛չ միայն ընտրութիւն է, այլ...

Քառասուն օրեր առաջ հողին յանձնեցինք ՀՅԴ «Ռոստոմ» կոմիտէութեան վաստակաւոր եւ նուիրեալ ընկերներէն Համբիկ Միսաքեանը: Ան ծնած է Հայաշէն, 1958-ին, ազգասէր, հայրենասէր, եկեղեցասէր եւ նահապետական ընտանիքի մը տան մէջ: Իր ծնողներէն ստացած է ազգային դաստիարակութիւնը եւ հայրենասիրութիւնը: Ան իր նախնական ուսումը ստացած է Հայաշէնի Ազգային Թորգոմեան վարժարանին մէջ, ապա յաճախած է Ազգային Չաթալպաշեան վարժարան, ուր եղած է հնազանդ, բարի եւ աշխատասէր...

30 օգոստոս 2023-ին Հայաշէնի Ս. Յովհաննու Կարապետ եկեղեցին կորսնցուց Համբարձում Միսաքեանը: Համբարձում Միսաքեան մարտ 2023-ի թաղական ընտրութիւններուն ընտրուեցաւ Թաղական խորհուրդի անդամ, ապա խորհուրդի ատենապետ, շարունակելով նախորդ շրջանի կիսուն թափուր մնացած եւ իրմով ամբողջացած ատենապետի պատասխանատու պաշտօնը: Ընտրութեան առաջին օրէն, իբրեւ հայաշէնցի եւ եկեղեցասէր քաջատեղեակ էր թաղեցիներու եւ եկեղեցւոյ դժուարութիւններուն, պահանջներուն, ինչպէս նաեւ` կարողութիւններուն: Կուսակցական եւ ՀՄԸՄ-ական տարիներու իր կարողութիւնները եւ...

ԴՈԿՏ. ՄԱՐԻ ՌՈԶ ԱԲՈՒՍԷՖԵԱՆ Ինչպէս գիտէք, թուրքերի ձեռքով 1915 թ. մեր դարաւոր, պապենական հողերի բռնագրաւումից, դրանց վրայ ապրող միլիոնաւոր հայութեան գազանաբար բնաջնջումից 33 տարի յետոյ, 1948 թուին իրաւաբան Ռաֆայէլ Լեմքինը ստեղծեց պետութիւնների կողմից ժողովուրդների դէմ իրագործուող մեծագոյն յանցագործութեան` ցեղասպանութեան կանխման եւ պատժման օրէնք, որն ուժի մէջ մտաւ ՄԱԿ-ի կողմից երեք տարի անց, 1951 թուին: Շեշտում եմ` կանխման եւ պատժման օրէնք,...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Ինչ որ տեղի ունեցաւ հինգշաբթի, 5 հոկտեմբերին Կրանատայի մէջ, կը յիշեցնէ, խեղաթիւրեալ ձեւով, անգլիացիներու մէկ ծանօթ խօսքը. The king is dead; long live the king, այսինքն` թագաւորը մեռաւ, երկար ապրի (նոր) թագաւորը: Հայաստանի իշխանութիւնը ներկայացնող Նիկոլ Փաշինեան վերջնականապէս սպաննեց 9 նոյեմբերի յայտարարութիւնը եւ յայտարարեց` թող երկար ապրի 5 հոկտեմբերի համաձայնագիրը: Այսինքն այլեւս հայութիւնը մտահոգուելու պատճառ չունի 9 նոյեմբերին...

Յ. ՊԱԼԵԱՆ «Յոռեգոյն սխալը ձախողութեան մէջ չէ, այլ` անոր տիրապետելու անկարողութեան» Ֆրանսայի նախկին նախագահ Ֆրանսուա Միթերան, Ի. դար Լուսանկարը` ԴԱՒԻԹ ՂԱՀՐԱՄԱՆԵԱՆԻ Եթէ ամօթը քաղաքականութեան մէջ հիւլէի չափ տեղ ունենար… Եթէ քաղաքականութիւն խաղցող մեծեր եւ նուազ մեծեր ամչնալ գիտնային, հարաքիրի կ’ընէին, եւ ժողովուրդներուն կը խնայուէր նախնական անտառի օրէնքը կրել: Ուրիշ բացատրութիւն կա՞յ բնորոշելու համար այն չարութիւնը, որ հազարաւոր տարիներ իրենց հայրերու...

Ռուբէն Աբովեան ՄՈՎՍԷՍ ԾԻՐԱՆԻ  He was a brilliant artist and I am sure a very dear friend to «Noah՛s Ark». in sympathy, VICTOR FORBES (Owner & director of «Fine Art Magazine») Այնճար, 1992, ամառ Էլօ Հերկելեան նորածին Հերակի հետ, Ռուբէն Աբովեան եւ իր վրձնակից ընկերը, 1992-ին Պէյրութ Համեմատաբար զով օր մըն էր: Երեւանէն վկայուած ընկերներէս մէկը` Մատթէոս Մաթոսեանը, երեկոյ մը...

Նախորդ ամիսներուն տեղի ունեցաւ  SEMAS Լիբանանի մրցումը, որուն ընթացքին առաջին հանդիսացաւ SEMAS Պուրճ Համուտի կեդրոնը: Մրցումին եւ ընդհանրապէս SEMAS-ի ծրագիրին մասին յաւելեալ տեղեկութիւններ ունենալու նպատակով «Ազդակ» զրոյց մը ունեցաւ Պուրճ Համուտի կեդրոնի տնօրէն Սեւան Քենտիրճեան-Շերպեթճեանի հետ: Սեւան Քենտիրճեան-Շերպեթճեան նկատել տուաւ, որ 2015-ին Այնճարի մէջ հիմնուած է «HKEC», այսինքն` «Hratch Kendirjian Educational Company»-ն, որ արձանագրուած է կառավարութեան կողմէ` որպէս ուսումնական կեդրոն,...

ՄԱՐԻԱՆԱ ՊԵՐԹԻԶԼԵԱՆ-ՂԱԶԱՐԵԱՆ Վերջապէս 25 սեպտեմբերին յանդգնութիւնը կը գտնեմ հեռաձայնելու Դանիային: Դանիան ստեփանակերտցի  ընկերուհիս է, որուն հետ յաճախ գիշերային անձայնութեան եւ ամայութեան մէջ մեսենճըրով կը խօսակցինք: Բնականաբար զիս ամէնէն աւելի կը հետաքրքրէ Արցախի վիճակը, նաեւ` Դանիային առօրեան: Խոստացած էի իրեն այցելել` յաջորդ Հայաստան այցելութեանս, այցելել Արցախ` մօտէն ծանօթանալու իրեն, այցելել` Ամարաս,  զոր տակաւին չէի տեսած: 15 տարի առաջ, Գանձասար այցիս, տակաւին...

Ինչ արագ կերպով սահեցան քառասուն օրերը: Մահուան ահաւորութիւնը կը զգանք ու դէմ յանդիման կու գանք այս դաժան իրականութեան հետ, երբ մեր մօտիկներէն ու հարազատներէն մէկը` յանկարծ անվերադարձ կը մեկնի` սուգի մատնելով իր շրջապատը: Այսպէս ցնցիչ եղաւ նաեւ Համբիկ Միսաքեանի մահուան բօթը: Անոր անհաւատալի մեկնումով կորսնցուցինք ազնիւ հայորդի մը, ընտանիքի բարի հայր մը եւ յոգնութիւն չճանչցող միութենական մը: Համբիկ Միսաքեան` իբրեւ...

ՎԱՂԻՆԱԿ Ծ. ՎՐԴ. ՄԵԼՈՅԵԱՆ Յակոբ Հերկելեանի համար Հայ յեղափոխական դաշնակցութիւնը սո՛ւրբ կուսակցութիւն էր, եւ սուրբ էին անոր նպատակներն ու որոշումները, ծրագիրներն ու աշխատանքները: Յակոբ, Մուշեղ Իշխանի նման, կը հաւատար, որ` «Դաշնակցութեան ակումբը օտարութեան մէջ կանգնած հայութեան տունն է»: Եւ աւելի՛ն. իր ըմբռնումով, «Դաշնակցութիւնը միայն տուն մը չէ, այլեւ` հայրենիք մը», ինչպէս պիտի ըսէր Շաւարշ Նարդունի: Եւ որովհետեւ Դաշնակցութիւնը իրեն համար...

22 սեպտեմբերին Յունաստանի մէջ հողին յանձնուեցաւ Շահան Ֆարաճեան, որուն յուղարկաւորութիւնը կատարուեցաւ Նէոս Քոզմոսի Ս. Կարապետ եկեղեցւոյ մէջ: Շահան Ֆարաճեան իր աչքերը բացաւ հայադրոշմ ընտանիքի մը մէջ, 1940-ին, Քոքինիա: Իր դաստիարակ մայրը` Ալիս Ֆարաճեան, փոքրուց Շահանին մէջ դրոշմեց սէրը դէպի մայրենին ու ազնիւ հայկականը, իսկ հայրը` հանրածանօթ լուսանկարիչ Փոլը, սէր դէպի նրբաճաշակ արուեստը: «Զաւարեան» վարժարանի շրջանաւարտ ըլլալէն ետք, ծնողներու մղումով ան...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Արցախի վերջնական հայաթափման այս օրերուն միջազգային տարօրինակ խեղկատակութիւն մը կը բեմադրուի մեր հայրենիքին մէջ ու անոր շուրջ: - ՄԱԿ-ի դէտեր, հայերուն օգնութիւն փութացնելու տենդով, Ստեփանակերտ հասեր են եւ բարի լուրե՜ր կու տան աշխարհին: Կ՛ըսեն, որ Արցախի մէջ նկատառելի վնասներ չեն արձանագրուած, մինչեւ իսկ անասուններ մնացած են անվնաս: Անոնք հաւանաբար կոյրերու աշխարհէն եկած են, որովհետեւ գոնէ պէտք էր տեսնէին...

Ընթացիկ 15 սեպտեմբերին բացումը կատարուեցաւ Գարամուշի անհատական ցուցահանդէսին, Համրայի «Ֆորմիքարիա» (Formicaria) սրահին մէջ: Երիտասարդ գեղանկարիչ Մուշեղ Գարավարդանեան (Գարամուշ) ծնած է 1992-ին, Լիբանան: Աւարտելէ ետք Համազգայինի Մ. եւ Հ. Արսլանեան ճեմարանը, մասնագիտացած է արուեստի գեղանկարչութեան եւ քանդակագործութեան ճիւղերուն մէջ: Նոյնպէս եւ իր բարձրագոյն ուսումը շարունակած է նշեալ ճիւղերուն մէջ եւ ստացած` իր մագիստրոսի վկայականը: Ներկայիս ան կը պատրաստուի հետեւիլ  նոյն ճիւղերու...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Կասկած չկայ, որ գիտէին ինչ պիտի պատահի եւ լուռ, կրաւորական կը մնային: Խօսիլ սկսան, երբ ծրագրուածը տեղի ունեցաւ եւ աւարտեցաւ: Մեզի համար անշուշտ նորութիւն չէ այս վերաբերմունքը, որ խորքին մէջ շատ վարկաբեկիչ պէտք է ըլլայ արժանապատուութիւն ունեցող հաւաքականութիւններուն համար: Ն. «Ուաշինկթըն Թայմզ» Աշխարհի Հնագոյն Քրիստոնէական Համայնքներէն Մէկը Կանգնած Է Ցեղասպանութեան Առջեւ. Ո՞ւր Է Պայտընը Աշխարհի հնագոյն քրիստոնէական համայնքներէն...

ՓԱՌԷՆ Յ. ՅՈՎՍԷՓԵԱՆ Կան իւրայատուկ անձնաւորութիւններ եւ հեղինակութիւն ունեցող մարդիկ, որոնք միշ՛տ ալ իրենց շրջապատին ուշադրութեան կիզակէտը կը դառնան թէ՛ իրենց  կեանքին ընթացքին եւ թէ՛ իրենց մեկնումէն ետք: Իսկ շատ անգամ անձ մը մեկնումէն ետք աւելի եւս կը յիշուի ու կը փնտռուի, մանաւանդ երբ իր կարիքը կը զգացուի, ու երբ իր ձգած բացը փակելու հնարաւորութիւններ չեն գտնուիր եւ, այսպիսով, ինք...

Միացեալ Նահանգներու նախագահ Ճօ Պայտընի կողմէ Հայոց ցեղասպանութեան ճանաչումէն 2 տարի ետք աշխարհը անտարբեր կը հետեւի, թէ ինչպէ՛ս տեղի կ՛ունենայ հայոց այլ ցեղասպանութիւն եւ հայերու բռնի տեղահանութիւն: Այս մասին նշուած է «Ճենոսայտ Ուոչ»-ի (Genocide Watch) հրապարակած յօդուածին մէջ: Ըստ յօդուածին, Genocide Watch-ը, Լեմքինի անուան ցեղասպանութեան կանխարգիլման հիմնարկը, «Փրկել Ղարաբաղը» համախոհական խմբակցութիւնը, Միջազգային քրէական դատարանի նախկին դատախազ Լուիս Մորենօ Օքամպոն, ինչպէս...

«Թերթ».- 2020 թուականի հոկտեմբերին, ի հեճուկս պատերազմի, Շուշիի Ղազանչեցոց Սուրբ Ամենափրկիչ եկեղեցում պսակադրուեց վերջին զոյգը: Զոյգի առաջնեկը` Սաթէնը, լոյս աշխարհ է եկել շրջափակման ժամանակ: Զոյգն իր առաջնեկի հետ տեղահանուել է Արցախից` գալով Հայաստան: «Քեզ ինչպէ՞ս ասեմ` ի՛նչ կատարուեց: Սաթէ, աղջիկս, գրեթէ 10 ամիս առաջ վստահ էի, որ մեր նուիրումն ու ինքնազոհաբերումն արդիւնք կ՛ունենան: 3 տարի առաջ ես ու հայրդ առաջիններից...