Յօդուածներ

ՍԻԼՎԱ ՓԱՆՈՅԵԱՆ-ԳԱՐԱՎԱՐԴԱՆԵԱՆ Նախապատրաստական տքնաջան ճիգերէ ետք, 19-21 սեպտեմբեր 2024-ին Երեւանի պետական համալսարանին (ԵՊՀ) մէջ գումարուեցաւ աւստրիացի գրող Ֆրանց  Վերֆելի Մուսա Լերան հերոսամարտը յաւերժացուցած` «Մուսա Լերան քառասուն օրը» խորագրեալ վէպի 90-ամեակին նուիրուած միջազգային գիտաժողովը: «Հայերի ցեղասպանութիւնը. անցեալի եւ ներկայի ներհայեցումներ» ընդհանուր խորագիրով եռօրեայ գիտաժողովին հայերէն, անգլերէն ու երբեմն գերմաներէն լեզուներով  (ուղղակի թարգմանութեամբ) քննարկումներուն կը մասնակցէին Հայաստանի կողքին, Արժանթինէն, Աւստրալիայէն, Գերմանիայէն, Իտալիայէն,...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ «Լոկ ցանկանալով հարցեր չեն լուծւում. ա՛յս է մեզ ասում կեանքը այժմեան...» Յ. ՇԻՐԱԶ «Մէյ մը որ ընտրուիմ, բուսակեր պիտի դառնամ...» Այս սիւնակին ընկերակցող երգիծանկարը բարեկամէ մը ստացեր էի քանի մը ամիս առաջ (հաւանական է, որ շատեր տեսած են զայն): Զայն յիշելու բազում առիթներ կ՛ունենամ, երբ կը հետեւիմ այս կամ այն երկրին մէջ տեղի ունեցող ընտրութեան մը, ուր թեկնածուներ...

ՍԷՐՈՒԺ ԽԱՆՃԻՀԱՆԵԱՆ «Էջերն անմահութեան» յօդուածներու շարք մըն է, որ կ՛անմահացնէ յանուն հայրենիքի գաղափարին իրենց կեանքը զոհած մեր նուիրեալները: Անոնք իւրաքանչիւրիս կը փոխանցեն առկախ կտակ մը եւ կը դառնան ներշնչարան` իւրաքանչիւր օր հայօրէն ապրելու ու պայքարելու յանուն այդ կտակի ամբողջացման: Արդարամիտ, ամէն իրավիճակի ելք գտնող, հաւատարիմ, համեստ, ինքնակամ, եղբայրասէր,  ճարտարապետ ու շինարար, ՀՅԴ-ի եւ ՀՄԸՄ-ի անդամ, Արցախեան հերոս Արմէն Առուստամեան ծնած...

ԳԷՈՐԳ ՂՈՒԿԱՍԵԱՆ Քաղաքական գիտութիւնների թեկնածու, ՀՅԴ Բիւրոյի Հայ դատի կեդրոնական գրասենեակի յատուկ ծրագրերի պատասխանատու Նախորդ շաբաթ ՀՀ Ազգային ժողովում 2025 թ. պետական պիւտճէի նախագծի քննարկումների ժամանակ արտաքին գործերի նախարար Արարատ Միրզոյեանը յայտարարել էր, որ` Հայաստանի արտաքին քաղաքական «... առաջնահերթութիւնները թուարկելիս ես դրան առանձին չանդրադարձայ, դա մեր թիւ 1 առաջնահերթութիւնը չէ: Պատմութեան ողբերգական անցքերը, Հայոց ցեղասպանութիւնն ուսումնասիրելը կամ դա թիւ մէկ...

Մխիթարեան միաբանութեան մայրավանքին մէջ` Վենետիկի Սուրբ Ղազար կղզիին վրայ, 31 հոկտեմբերէն մինչեւ 3 նոյեմբեր տեղի ունեցաւ եռօրեայ գիտաժողովը «Աստուածաշունչ Հայկազեան. Աստուածաշունչի հայերէն թարգմանութիւնը, հրատարակութիւնները, եւ ազդեցութիւնը» խորագիրով, Մխիթար աբբահօր մահուան 275-ամեակին նուիրուած գիտաժողովը: Գիտաժողովին Եւրոպայէն, Հայաստանէն, Քանատայէն եւ Պոլիսէն մասնակցեցան հոգեւորական ներկայացուցիչներ եւ մասնագէտներ, որոնք իրենց ներկայացումներով հարստացուցին միջազգային սոյն գիտաժողովը: Դասախօսներու շարքին էին` Վահան վրդ. Օհանեան, Սերոբ վրդ. Չամուրլեան,...

ՅԱԿՈԲ ՍՐԿ. ՃՈՒԼՖԱՅԵԱՆ «... Աշխարհական ամբոխիւ, աղմոսիւք եւ օրհնութեամբ եւ հոգեւոր ցնծութեամբք, կանթեղօք վառելովք եւ ջահիւք բորբոքելովք եւ խնկօք բուրելովք եւ ամենայն լուսաճաճանչ գնդիւն, եւ այնու խաչանշան լուսաւոր յառաջախաղաց նշանաւն, յՕշականն ելանէին...» (Կորիւն ԻԷ.7): Հեռուէն, շա՜տ հեռուէն սքեմազգեացներու դաս մը կու գար... Այդ պարտասուն թափօրը եկած էր Հռոմկլայէն, Դրազարկէն, Լամբրոնէն, Սկեւռայէն, Սիսէն... Կտրած էր Եփրատը, Տիգրիսը եւ Մայր Երասխը. Մասեաց...

ՏԻԳՐԱՆ ԵԿԱՒԵԱՆ Փարիզի Շիլլէրի միջազգային համալսարանի դասախօս, վերլուծաբան 21-րդ դարասկզբին հայկական աշխարհը հանդէս էր գալիս չափազանց մասնատուած եւ բարդ դէմքով, որը Հայաստանի իրար յաջորդող ղեկավարները սիրում էին ամփոփել ազգային եռամիասնութեամբ` Արցախ-Հայաստան-սփիւռք: Արցախը կորցրինք մէկ ակնթարթում, սփիւռքն անտեսանելի է եւ անորսալի, Հայաստանը փորձում է լուծել իր գոյատեւման հարցը` թուրք-ազրպէյճանական դաշինքի հետ բանակցելով: Հայ ժողովրդի ոխերիմ թշնամիները, չբաւարարուելով Արցախում ցեղասպան ծրագիր իրականացնելով,...

ՅԱՐՈՒԹ ՍԱՍՈՒՆԵԱՆ Տարիներու ընթացքին պատրաստուած են բազմաթիւ զեկոյցներ, որոնք բացայայտած են այն միլիառաւոր տոլարները, զորս Ազրպէյճանի իշխող Ալիեւի ընտանիքը կողոպտած է պետական գանձարանէն, ինչպէս նաեւ` մեծաքանակ կաշառքները, զորս կառավարութիւնը տուած է եւրոպացի եւ ամերիկացի տարբեր պաշտօնեաներու: Ուստի զարմանալի չէ, որ յաջորդ շաբաթ Պաքուի մէջ կայանալիք ՔՈՓ 29 Կլիմայի վեհաժողովը յաւելեալ օրինակ մըն է, թէ ինչպէ՛ս իշխող վերնախաւը կ՛օգտագործէ իր գրպանները...

ԴՈԿՏ. ԱԲԷԼ ՔՀՆՅ. ՄԱՆՈՒԿԵԱՆ Այր մարդոցմէ բաղկացած եկեղեցականներու գերակշռող հասարակութիւն մը Տարւոյս 27 եւ 28 սեպտեմբերին Մայր Աթոռ Ս. Էջմիածնի մէջ տեղի ունեցան ազգային-եկեղեցական մասնաւոր նշանակութիւն ունեցող հանդիսութիւններ. մին միւռոն-օրհնէքի արարողութիւնն էր, իսկ հետեւեալ օրը` հիմնովին վերանորոգուած Միածնաէջ տաճարին վերաօծումը: Բնականաբար այս զոյգ հանդիսութիւններուն առիթով Մայր Աթոռ ժամանած էին տարբեր եկեղեցիներու ներկայացուցիչներ, նաեւ բարձրաստիճան հիւրեր` միջազգային հոգեւոր աշխարհէն: Այս միջոցին...

Առաջին շարք ձախէն աջ` վեր. դոկտ. Յարութիւն Սելիմեան, դոկտ. Նազարէթ Տարագճեան, վեր. դոկտ. Վահան Յ. Թութիկեան, վեր. դոկտ. Փոլ Հայտոսթեան, վեր. դոկտ. Սամուէլ Ալպարեան: Երկրորդ շարք ձախէն աջ` վեր. Հենրիկ Շահնազարեան, վեր. Յովել Միքայելեան, վեր. դոկտ. Ռընէ Լեւոնեան, վեր. Ալպերթ Փայտեան, վեր. Կալվին Սաղըրեան:Նկարէն կը բացակային` տիկ. Ճոյս Փիլիպոսեան Սթայն, դոկտ. Նուրհան Հելվաճեան. վեր. Աւետիք Խաչատրեան: Հայ աւետարանական համաշխարհային խորհուրդը...

Այն պահուն, երբ Միջին Արեւելքի կաթսան ահաւոր եռք կ’ապրի, մէկ կողմէ Կազայի մօտաւորապէս մէկ տարուան պատերազմին պատճառով, միւս կողմէ` Իսրայէլ-Լիբանան ճակատին վրայ բախումներու եւ հռթիռներու փոխանակման սաստկացումով ու ցամաքային թափանցումով, իսկ զուգահեռ գիծի մը վրայ` Իսրայէլ-Իրան ուղղակի ճակատումներու բացումով եւ Ուքրանիոյ անաւարտ պատերազմով, ահաւասիկ այս վտանգաւոր զարգացումներուն ստեղծած մտահոգութիւններուն «լուսանցքին» վրայ, հոկտեմբերի առաջին օրերուն Պաքուի մէջ նախատեսուած կենսոլորտի պաշտպանութեան նուիրուած...

ՐԱՖՖԻ ՏԷՄԻՐՃԵԱՆ Մարդկութեան մէջ կարեկցութեան ու ազգային պատկանելիութեան զգացողութիւնը օրըստօրէ կը կորսուի, որովհետեւ մեքենացած աշխարհին մէջ մարդկայինը առաւել եւս կը փճանայ, ու ազգային հասկացողութիւնը կը չքանայ: Իսրայէլեան հրթիռային յարձակումներու վայրերէն տասնեակ քիլոմեթր անդին եւ գաղթականներու ապաստարաններէն քանի մը քիլոմեթր եւ երբեմն ալ քանի մը մեթր անդին Լիբանանի մէջ կեանքը կը շարունակուի անբնական պայմաններու ,բնականոնե վիճակի մէջ: Հոն կեանքի ու մահուան...

ՎԵՀԱՆՈՅՇ ԹԵՔԵԱՆ Հանգիստ ես չէ՞ քեզմէ հեռու են անոնք քեզմէ դուրս են պատճառ մը չունիս անհանգստանալու նոյնիսկ եթէ տեսնես այս ջղագար մահաբեմը ուր գաղափարներդ կը նեխին ուր մարդեր կը փլին քեզմէ ներս քու շուրջդ եւ քեզմէ դուրս` ապրող բաներ կ՛իյնան Եթէ ափերուս վրայ երկաթապատ ձեռնոցներ ունենայի մարդու ձեռքով թափուած մարդու արեան դիմաց չցնցուէի այս պարսպապատ թաքստոցներուդ մէջ պարարտ դրամարկղներուդ մօտ...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Արեւային ուժանիւթը արդէն տարածում գտած է եւ իր բարեբեր ազդեցութիւնը կ՛ունենայ ճիշդ գործածուելու պարագային: Սակայն երբեմն փտածութիւնը կը խոչընդոտէ այդ մէկը: «Կարտիըն» անդրադարձած է այս երեւոյթին: Ն. Արեւային վահանակները դիւրացուցած են երեկոյեան ժամերուն Փիյուլակա գիւղի բնակիչներուն հաւաքուիլը Անոնց վառելանիւթի պաշարները շատոնց թալանուած են ուրիշներու կողմէ, մինչ ազգային ցանցերը չեն կարողացած միացնել անոնք: Այժմ արեւային վահանակները բնակիչներուն կրնան տալ...

Պատրաստեց՝ ՄԱՐԱԼ ՄԽՍԵԱՆ Սուրիա ՀՄԸՄ-ի Կեդրոնական Վարչութեան Ատենապետը Այցելեց Բերիոյ Հայոց Թեմի Առաջնորդին  2 նոյեմբերին ՀՄԸՄ-ի կեդրոնական վարչութեան ատենապետ Յակոբ Խաչերեան, ընկերակցութեամբ պատուիրակութեան մը, որուն մաս կը կազմէին ՀՄԸՄ-ի Կեդրոնական վարչութեան Սուրիոյ անդամ Աւետիս Տերվիշեան, ՀՄԸՄ-ի Սուրիոյ Շրջանային վարչութեան ատենապետ Յարութ Օգճեան, Լաթաքիոյ յարաբերական յանձնախումբի եւ ՀՄԸՄ-ի Սուրիոյ Շրջանային վարչութեան Լաթաքիոյ անդամ  Յարութ Գաբրիէլեան եւ Շրջանային վարչութեան անդամներ, նաեւ` ՀՄԸՄ-ի Հալէպի...

ԳԷՈՐԳ ՎՐԴ. ԳԱՐԱԿԷՕԶԵԱՆ Ի՞նչ է յոյսը: Մարդկութեան շնորհուած կենսական առաքինութիւններէն մէկն է յոյսը, որ մեզ կը մղէ իմաստաւորելու մեր կեանքը եւ զայն ապրելու դրական աշխարհայեացքով: Լաւին ակնկալութիւնն է անիկա, որ մեզ կը յուսադրէ եւ կը զօրացնէ. այլ խօսքով, կեանքը արդիւնաւէտ ձեւով ապրելու կենսապայման է: Հետեւաբար յոյսը` իբրեւ էական նպատակակէտ, ունի լաւը, բարին, գեղեցիկը եւ կատարեալը: Յուսալ` չի նշանակեր տենչալ կամ...

ՏԻԳՐԱՆ ՃԻՆՊԱՇԵԱՆ Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներու նախագահական ընտրութիւնը բոլորին ուշադրութիւնը կեդրոնացուցած է իր վրայ: Միացեալ Նահանգներ իրենց ռազմական գերակայութեամբ, տնտեսական ուժով, տոլարին ունեցած դիրքով իբրեւ համաշխարհային ելեւմտական գործողութիւններու տիրապետող միջոց, դարձած են միջազգային քաղաքական ասպարէզին մէջ ուղենիշ որոշող գործօն: Միջազգային ոստիկանութիւն եւ միջազգային դատախազութիւն: Ամերիկացի ժողովուրդի կատարած ընտրութիւնը կը շահագրգռէ աշխարհի շատ պետութիւններ եւ բազմաթիւ աշխարհամասեր: Հոն, ուր տագնապ կայ, Միացեալ...

ՅԱԿՈԲ ԼԱՏՈՅԵԱՆ Հիթլերի կողմէ հրեաներուն նկատմամբ գործադրուած հալածանքներուն մասին լսած էք վստահաբար: Ամբողջ Եւրոպայի մէջ հրեաները չընդունելու, հրեաներէն զգուշացնելու, սարսափեցնելու, հեռու մնալու, զանոնք վռնտելու մթնոլորտը գրուած է պատմութեան մէջ, ներկայացուած է ժապաւէններուն ընդմէջէն, այս մասին կան անձնական յուշագրութիւններ եւ այլն: Պատերազմական այս օրերուն, դժբախտաբար, Լիբանանի մէջ շիի համայնքին նկատմամբ ալ նման հալածանք մը, սարսափ ու վախ ստեղծած են: Այսօր Լիբանանի...

Պատրաստեց՝ ՄԱՐԻՆԱ ՀԱՄԱՄՃԵԱՆ «Մենք Ենք Մեր Լեռները» Յուշարձանի Տեղադրման Օրուան Առիթով Ստեփանակերտի Քաղաքապետը Մտահոգ Է Անոր Ճակատագիրով Ստեփանակերտի քաղաքապետ Դաւիթ Սարգսեան անդրադարձաւ «Մենք ենք մեր լեռները» յուշարձանի տեղադրման օրուան եւ գրառումով մը լուսարձակի տակ առաւ անոր մտահոգիչ ճակատագիրը: «Այն, ինչ անում է Ազրպէյճանը Ստեփանակերտում, մշակութային զտում է: Աւերելով Ստեփանակերտի հին թաղամասերը` նա փորձում է Ստեփանակերտից հայկական հետքը ջնջել: Մեր քաղաքի պատմական...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Ազրպէյճանի կառավարութեան կողմէ եւ Պաքուի մէջ անգլիական հրամանատարութեան հաւանութեամբ Ղարաբաղի եւ Զանգեզուրի նահանգապետ նշանակուած Խոսրով բէկ Սուլթանովի հրամանով ազրպէյճանցիներուն արգիլուած էր առեւտրական կամ այլ տեսակի որեւէ գործունէութիւն իրականացնել հայերու հետ: Դէպի Արցախ բոլոր ճանապարհները փակուած էին եւ սովի սպառնալիքը կախուած էր արցախցիներու գլխուն: Արցախցի տղամարդիկը ստիպուած էին գիշեր-ցերեկ հերթապահութիւն կատարել սահմաններուն վրայ: Սովը հասած էր հոն, որ արցախցի...