Յօդուածներ

ԴՈԿՏ. ՀՐԱՅՐ ՃԷՊԷՃԵԱՆ Հայ Աւետարանական եկեղեցւոյ հովանաւորած Ջանից երիտասարդաց ընկերակցութիւնը եղած է բազմաթիւ երիտասարդներու հոգեւոր եւ ազգային ինքնութիւններու կազմաւորման կռուան: Շաբաթական դրութեամբ կազմակերպուող յայտագիրներուն առընթեր` առիթ կ՛ունենայինք ամրան շրջանին մասնակցելու համագումարներու, որոնք տակաւին կը շարունակուին Պէյրութի եւ Քեսապի ՔՉԱԿ կեդրոններուն մէջ: Կար ժամանակ, երբ համագումարները կ՛ըլային միացեալ. Սուրիայէն, Լիբանանէն եւ տարածաշրջանային այլ երկիրներէ երիտասարդներ քով-քովի գալով` մէկ շաբթուան ընթացքին կը...

ՄԵԼԻՆԷ ԱՆՈՒՄԵԱՆ ԹԵՀՄԻՆԷ ՄԱՐՏՈՅԵԱՆ Ներկայիս Թուրքիայի Հանրապետութեան կազմում գտնուող Արդուին նահանգի Խոպա քաղաքում բնակուող համշէնահայ մտաւորական Ճեմիլ Աքսուն աւարտել է Անատոլու համալսարանի գրականութեան բաժանմունքի փիլիսոփայութեան բաժնի մագիստրոսականը: Ձախակողմեան կողմնորոշում ունեցող Աքսուն իր քաղաքական հայեացքների պատճառով 8 տարի ազատազրկուել է: Նա 2014 թուականից հրատարակուող համշէնական առաջին ամսագրի` «Գոր»-ի խմբագրակազմի անդամ է: Ճեմիլ Աքսուի հետ զրուցեցինք համշէնահայերի ինքնութեան պահպանմանն ուղղուած աշխատանքների մասին:...

Հայոց ցեղասպանութեան դաժանութեան ենթարկուած ու զայն կրած են ոչ միայն մարդիկ, այլ նաեւ` անոնց իրերը: Հայոց ցեղասպանութեան թանգարան-հիմնարկին իրականացուցած «100 լուսանկարչական պատմութիւններ Հայոց ցեղասպանութեան մասին» յատուկ նախագիծի ծիրին մէջ ներկայացուած է եոզկաթցի Կղեմես եւ Ռեբեքա Քիւրքճեաններու հարսանեկան լուսանկարը, նկարուած` 1910 թուականին: Անիկա Քիւրքճեան ընտանիքէն մնացած միակ լուսանկար-մասունքն է: Ժամանակի ընթացքին մէջտեղէն պատռուած է, այնուհետեւ` թափանցիկ կպչուն ժապաւէնով միացուած: Նկարին հակառակ...

ՄԵԼԻՆԷ ԱՆՈՒՄԵԱՆ ԹԵՀՄԻՆԷ ՄԱՐՏՈՅԵԱՆ «Ես ձախակողմեան եմ, իմ ընտանիքը` նոյնպէս...» մեզ հետ զրոյցում ասաց համշէնահայ բեմադրիչ Օզճան Ալփերի «Աշուն» ժապաւէնում գլխաւոր հերոսի մօր դերը կատարած Ռայիֆէ Ենիկիւլ: Նա մասնագիտութեամբ դերասանուհի չէ, «Աշուն»-ն էլ թերեւս միակ ժապաւէնն է, որում խաղացել է, սակայն այնքան բնական է կատարել իր դերը, որ ակամայից մտածում ենք` այս անսահման բարի համշէնահայուհին ընդամէնը խաղացել է ինքն իրեն,...

Հայաստանի Գիտութիւններու ազգային ակադեմիայի Հայոց ցեղասպանութեան թանգարան-հիմնարկը իր «100 լուսանկարչական պատմութիւններ Հայոց ցեղասպանութեան մասին» յատուկ նախագիծի ծիրին մէջ կը ներկայացնէ բացառիկ տեսարան մը, ուր ներկայացուած են սովի մատնուած եւ ամիսներ շարունակ խոշտանգումներու ենթարկուած հայ գաղթական կիներ, որոնք խմբուած են սատկած աւանակի դիակին շուրջ: Այս լուսանկարը առնուած է 1916 թուականին Սուրիոյ մէջ գտնուող Հորանի շրջանին մէջ: Լուսանկարին հեղինակը Հասան Ամճան է, որ Ճեմալ...

Ֆրանսայի Մարսէյ քաղաքի Պատմութեան թանգարանին մէջ հինգշաբթի, մարտ 19-ին, Հայոց ցեղասպանութեան 100-րդ տարելիցին նուիրուած ձեռնարկներու ծիրին մէջ բացումը կատարուեցաւ «100 աքսորի դիմանկար. հայ փախստականներու ինքնութեան բացայայտումը» ցուցահանդէսը` Մարսէյի Հայկական յիշողութեան հետազօտման եւ արխիւացման` ARAM կազմակերպութեան եւ Մարսէյի քաղաքապետարանի համագործակցութեամբ: Ցուցահանդէսի բացման ներկայ եղան Մարսէյի քաղաքապետ, ծերակուտական Ժան-Քլոտ Կոտեն, Մարսէյի մէջ Հայաստանի հիւպատոս Սամուէլ Լալայեան, պատմութեան թանգարանի տնօրէն Լորան Վետրին, քաղաքապետներ,...

Մարսէյի քաղաքապետ Ժան-Քլոտ Կոտենի եւ ֆրանսացի երեսփոխան Վալերի Պուայէի հովանաւորութեամբ, Ֆրանսահայ Կապոյտ խաչը ծառատունկ կազմակերպեց Մարսէյի Հայոց ցեղասպանութեան զոհերու յիշատակին նուիրուած յուշաքարին մօտ: Յուշաքարին մօտ կայացած ձեռնարկին ներկայ էր Վալերի Պուայէ: «2015-ի ընթացքին ծրագրուած է տնկել 100 ծառ` նշենիներ եւ նռնենիներ: Այս տարածքը պիտի դառնայ յիշատակի զբօսայգի: Պատմութիւնը երբեք պէտք չէ մոռնալ, յատկապէս եթէ խօսքը մարդկութեան դէմ գործուած յանցագործութեան մասին...

Հայոց ցեղասպանութեան հարիւրամեակի ոգեկոչման Ֆրեզնոյի միացեալ յանձնախումբին նախաձեռնութեամբ սկսած են Ցեղասպանութեան նուիրուած հսկայ ցուցատախտակներ Կեդրոնական Քալիֆորնիոյ Սան Ուաքին Հովիտի եւ ծովեզերեայ շրջաններու գլխաւոր ազատուղիներուն վրայ զետեղելու աշխատանքները: Աւելի քան 50 ցուցատախտակներ կը զետեղուին, գլխաւորաբար` Ֆրեզնօ եւ Մըրսետ քաղաքներէն անցնող մայրուղիներուն վրայ, ներառեալ` թիւ 99 մայրուղիին վրայ, որ դէպի այդ շրջանը տանող ինքնաշարժներու գլխաւոր ճամբան է: Անոնք պիտի զետեղուին նաեւ թիւ...

Մարտ 26-ին, Քանատայի խորհրդարանի անդամ եւ Քանատա-Հայաստան խորհրդարանական բարեկամութեան խմբակցութեան փոխնախագահ Պրատ Պաթ (նկարը) հրապարակեց Քանատայի խորհրդարանի յառաջիկայ նիստին ներկայացուելիք թիւ 587 բանաձեւը, որ կը նպատակադրէ ապրիլ ամիսը Քանատայի մէջ ցեղասպանութեանց յիշատակման ամիս հռչակել: Բանաձեւը կ՛ըսէ. Ներկայացուցիչներու այս տունը կը վերահաստատէ ճանաչումը. - Ողջակիզումի յիշատակման օրուան հռչակագիրը (C-24) , որ որդեգրուած էր 7 նոյեմբեր 2003-ին: - Հայոց ցեղասպանութեան ճանաչման բանաձեւը...

Մարտ 28-ին Վանքուվըրի մէջ կայացաւ «Կամուրջ դէպի յաջողութիւն» երեկոն, որուն հովանաւորն էր Քանատայի Պրիթիշ Քոլոմպիա նահանգի վարչապետ Քրիսթի Քլարք: Հանդիսութեան ներկայ էր Արեւմտեան Քանատայի Հայ դատի յանձնախումբի ատենապետ Վահէ Անտոնեան, որ առիթ ունեցաւ յատուկ առանձնազրոյց ունենալու վարչապետին հետ: Վահէ Անտոնեան հրաւէր ուղղեց վարչապետ Քլարքին` մասնակից դառնալու Հայոց ցեղասպանութեան 100-ամեակի Վանքուվըրի մէջ կայանալիք գլխաւոր ոգեկոչման ձեռնարկին: Վարչապետ Քլարք խոստացաւ յատուկ յայտարարութիւն...

Մարտ 25-ին Քանատայի խորհրդարանին մէջ տեղի ունեցաւ Քանատա-Հայաստան խորհրդարանական բարեկամութեան խմբակցութեան հանդիպումը, որուն ներկայ գտնուեցան խորհրդարանի 15 անդամներ եւ մէկ ծերակուտական: Հանդիպումը կազմակերպուած էր Քանատայի Հայ դատի յանձնախումբին կողմէ: Հաւաքին ներկայ էր նաեւ` Քանատայի մէջ Հայաստանի Հանրապետութեան դեսպան Արմէն Եգանեան: Հանդիպման ընթացքին արծարծուեցան Հայոց ցեղասպանութեան 100-ամեակին առիթով Քանատայի մէջ յառաջիկայ ծրագիրները, ինչպէս նաեւ Միջին Արեւելքի տագնապի ծիրին մէջ սուրիահայերու եւ...

Շաբաթ, 28 մարտի երեկոյեան, Հայոց ցեղասպանութեան հարիւրամեակին նուիրուած ձեռնարկներու ծիրին մէջ, հազարաւորներու ներկայութեան տեղի ունեցաւ բացօթեայ համերգ մը` «Քեզի համար Հայաստան» բնաբանով: Ձեռնարկը տեղի ունեցաւ Փալերմոյի պուրակին կից` Լիպերթատոր եւ Սարմիէնթօ պողոտաներու քառուղիին վրայ, ուր հոծ բազմութիւն մը, մաս մը նստած, մեծ մասը` յոտընկայս, լարուած ուշադրութեամբ, լուռ եւ երբեմն յուզուած կամ խանդավառ կը հետեւէր հոգեպարար երաժշտութեան : Պուէնոս Այրէսի սիմֆոնիք...

Կիրակի, մարտ 22-ին, կէսօրէն ետք ժամը 4:30-ին, Հայոց ցեղասպանութեան 100-րդ տարելիցին առթիւ Լոս Անճելըսէն դէպի մայրաքաղաք Ուաշինկթըն (LA2DC) հեծելարշաւին մասնակիցները հաւաքուեցան Հայց. եկեղեցւոյ Արեւմտեան թեմի առաջնորդարանի «Թրբանճեան» հրապարակը, ուր զանոնք ողջունեցին թեմակալ առաջնորդ Յովնան արք. Տէրտէրեանն ու Միացեալ Նահանգներու Քոնկրեսի անդամ Էտըմ Շիֆը (Քալիֆորնիոյ 28-րդ ընտրաշրջան): Առաջնորդ սրբազան հայրը իր օրհնութիւնները բաշխեց դէպի Ուաշինկթըն արշաւի կազմակերպիչ յանձնախումբի անդամներուն, ապա հեծելանիւի...

: Մայքըլ Կանտոլֆի Հանրածանօթ երգեհոնահար Պերճ Ժամկոչեանի (1929-2004) հիմնած «Կոմիտաս» հիմնարկը, որ 1970-էն ի վեր կը գործէ, այս տարի մտայղացումը ունեցած էր երգեհոնով յօրինուած գործ մը պատրաստել, ի յիշատակ Հայոց ցեղասպանութեան հարիւրամեակին: Այս յօրինումը վստահուեցաւ Մայքըլ Կանտոլֆիի (ծնած 1956-ին, Մելրոզ, Մասաչուսեց), որուն համար շուտով յստակացաւ, թէ երաժշտական բնագաւառէն աւելի կարեւոր էր նոյնինքն ահաւոր դէպքին` Հայոց ցեղասպանութեան մասին աւելի մօտէն ծանօթանալն...

Կազմակերպութեամբ Մոնթեւիտէոյի հայ երիտասարդական միութիւններուն, 26 մարտի երեկոյեան, Հայոց ցեղասպանութեան հրապարակի տարածքին մէջ տեղի ունեցաւ լուռ ցոյց մը, որուն ընթացքին մասնակից երիտասարդները գետին նստած եւ իրենց բերանները կարմիր երիզներով կապած` ցոյց մը կատարեցին, մինչ կարգ մը երիտասրդներ Հայոց ցեղասպանութեան մասին թերթիկներ կը բաժնէին բազմաթիւ անցորդներուն, որոնք հետաքրքրութեամբ առաւել տեղեկութիւններ կը փափաքէին ունենալ Ցեղասպանութեան մասին: Ցուցարար երիտասարդները պարզած էին պաստառներ, որոնց...

Պատրաստեց՝ ՄԱՐԱԼ ՄԽՍԵԱ Նոր Ջուղա Ս. Ամենափրկչեան Վանքի «Տաթեւ» Երգչախումբին Տարեկան Համերգը` Նուիրուած Հայոց Ցեղասպանութեան 100-Ամեակին Փետրուար 27-ին Նոր Ջուղայի ՀՄՄ «Արարատ» միութեան սրահին մէջ տեղի ունեցաւ Ս. Ամենափրկչեան վանքի «Տաթեւ» երգչախումբին տարեկան համերգը ղեկավարութեամբ Համիկ Ալեքսանդրեանի, նուիրուած Հայոց ցեղասպանութեան 100-ամեակին: Ձեռնարկին բացումը կատարեց Վեհանուշ Խուտապախշեան: Ան  անդրադառնալով համերգի ընթացքին ներկայացուելիք երգերուն` հաստատեց, թէ երգչախումբին նպատակն է միշտ վառ պահել...

Մարտ 27-ին Երեւանի պետական համալսարանի դասախօսական կազմին ու դիւանագէտներուն ներկայացուած է պատմական գիտութիւններու դոկտոր, փրոֆեսէօր, Աւստրիոյ մէջ Հայաստանի դեսպան Արման Կիրակոսեանի «Միացեալ Նահանգներու արտաքին քաղաքականութիւնը եւ արեւմտահայութիւնը (19-րդ դար-1914 թ.)» գիրքը: Դիւանագէտը այս գիրքին պատրաստութեան համար աշխատած է ութ տարի: «Միացեալ Նահանգներ չեն զբաղած եւ չեն միջամտած Հայկական հարցին, միջամտութիւնը եղած է միսիոնարական», յայտնած է դեսպան Արման Կիրակոսեան` խօսելով ամերիկեան...

Մարտ 28-ին մեծ պաստառ պիտի բարձրանայ «Տղա՛ս, ո՞ւր Է Եփրատը» ժապաւէնը, որուն մէջ գլխաւոր դերերը ստանձնած են Հայաստանի արուեստի վաստակաւոր գործիչ, դերասան Վիգէն Ստեփանեան եւ Ռուբէն Փաշինեան: Կարճատեւ, 15 վայրկեան տեւողութեամբ ժապաւէնին մէջ Միացեալ Նահանգներէն Հայաստան եկած զբօսաշրջիկներու խումբին մէջ ծերունի մը կը փնտռէ Եփրատ գետը: Հայաստանի տեսարժան վայրեր այցելելու ընթացքին ան ամէն անգամ գետի մը հանդիպելուն` խումբին առաջնորդին կը...

Հայ օգնութեան ֆոնտը մեծ նուէր տուած է Տաւուշի մարզի Չինչին համայնքի մանուկներուն: 60 տարիէ աւելի գործող եւ չվերանորոգուած նախադպրոցական ուսումնական հաստատութիւնը ամերիկահայ բարերար Էդուարդ Մարտիկեանի օգնութեամբ ամբողջովին նորոգուած է: Մանկապարտէզին պաշտօնական բացումը տեղի ունեցած է նախորդ օրերուն, թէեւ երեխաները, արդէն քանի մը ամիս է, որ կը վայելէին իրենց նորոգուած դպրոցը:

28 Մարտ 2015-ին, երեկոյեան ժամը 6:00-ին, լիբանանահայոց Ազգային առաջնորդարանի վարժարաններէն 100 աշակերտներ հաւաքուեցան «Պէյրութ սուքզ»-ի մէջ, ուր ներկայացուցին Ֆլեշմոպ մը` նուիրուած Հայոց ցեղասպանութեան 100-ամեակին: Նախակրթարանէն երկրորդական դասարաններու մաս կազմող աշակերտները իրենց պարերով հաստատեցին, որ իրենք կը քալեն իրենց պապերու ճանապարհէն` շարունակելով գոյատեւման երթը եւ հետապնդելով ու պահանջելով հայ ժողովուրդի արդար Դատին լուծումը: Աշակերտները Ֆլեշմոպի նախապատրաստական աշխատանքներուն սկսան երկու ամիս առաջ`...