Մշակութային եւ Այլազան

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ  Արուեստի մասին միշտ եւ շատ գրուած է: Այս ցոյց կու տայ, որ կեանքը առանց արուեստի արժէք չունի: Այս մասին Ejazkhan հրապարակած է յօդուած մը, որմէ կը ներկայացնենք հատուածներ: Ն. Ինչո՞ւ Արուեստը Այսօր Կարեւոր Է Հասարակութեան Համար   Արուեստը իմաստ կու տայ մեր կեանքին եւ կ՛օգնէ մեզի` հասկնալու մեր աշխարհը: Այդ մեր մշակոյթի էական մասն է, քանի որ...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Գիտութիւն եւ կրօն, իրարու դէմ կը պայքարի՞ն, թէ՞ կը միահիւսուին: Ուսումնասիրողները կը գտնեն գործընկերներու հետ հաւատքն ու գիտութիւնը միահիւսելու ուղիներ` Ռամատան ամսուան ծոմերու քննարկումէն մինչեւ կրօնական առակներ գիտական աշխատանոցներու մէջ կիրարկելը: «Նէյչըր» կայքը հրապարակած է այս հարցին շուրջը քանի մը հաւատացեալ գիտնականներու եւ համալսարանի դասախօսներու կարծիքները: Ն. Հնդկաստանի Վարանասի քաղաքին մէջ գիտնական Անուրակ Չաուրասիա ջուրի նմուշներ կը...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Առեղծուածները միշտ ալ ձգողական բան մը ունեցած են, եւ մարդիկ հետաքրքրութիւն կը ցուցաբերեն` անոնց զանազան երեսները բացայայտելու: Մանաւանդ նախնադարեան առեղծուածները, որոնք մինչեւ այսօր խորհրդաւոր մնացած են, գիտական ուսումնասիրութիւններու առարկայ կը դառնան նոր արհեստագիտութիւններու գործածութեամբ` նոր լոյս սփռելու մութ մնացած երեւոյթներու վրայ: Հին աշխարհի եօթը հրաշալիքներէն միակ պահպանուած կառոյցներու` Եգիպտոսի մէջ բուրգերու առնչուած յայտնաբերումին մասին գրած են միջազգային...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Մոնա Լիզայի մասին բազմաթիւ հրապարակումներ եղած են: Միշտ ալ կարծուած է, թէ ա՛լ ուսումնասիրելիք բան չէ մնացած, նորութիւն մը չկայ, ամէն մանրամասնութիւն ուսումնասիրուած է: Բայց եւ այնպէս, միշտ ալ նորութիւններ ի յայտ եկած են: Բրիտանական «Կարտիըն» թերթի կայքը այս առնչութեամբ վերջերս հրապարակած է  հետաքրքրական նիւթեր: Ն. Նկարին կամուրջը, լիճը եւ ժայռերը իսկական են Էնն Պիզորուսօ կ՛ըսէ, որ...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Մարդիկ կարծելով, թէ ժամանակի պահանջներուն հետ քայլ կը պահեն, խուժած են քաղաքներ` հեռանալով իրենց բնօրրաններէն եւ մանաւանդ` ներկայիս համարկուելով արդի արհեստագիտութեան: Այս ձեւով մենք կարծէք թէ կորսնցուցած ենք մայր բնութեան հետ մեր կապերը, որոնք այնքա՜ն անհրաժեշտ են որպէս գունագեղ  անհատներ գոյատեւելու համար: Այս բնաբանով երկու յօդուած հրապարակած է MessyNessy կայքը: Ն. Անձրեւային Անտառի Կորսուած Ծառաբնակ Ցեղերը Մինչեւ...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Այն պահուն, երբ մարդիկ համաճարակներու, պատերազմներու եւ տնտեսական ծանր տագնապներով մթնոլորտին մէջ երջանկութիւն կ՛երազեն, հրապարակուեցաւ երջանկութեան համաշխարհային զեկոյցը, ուր երիտասարդութեան կեանքին մասին ահազանգ կայ: Բրիտանական «Կարտիըն» եւ «Պի.Պի.Սի.» կայքերը անդրադարձած են այս երեւոյթին: Ն. Երեսուն  տարեկանէն վար մարդիկ աշխարհի որոշ շրջաններու  մէջ միջին տարիքի յատուկ տագնապներ կ՛ապրին, բացայայտած է նոր զեկոյց մը: Երջանկութեան համաշխարհային զեկոյցը կը ներկայացնէ...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Ճիշդ է, որ արհեստական բանականութիւնը (ԱԲ) մեծ ներուժ ունի եւ շատ արագ կը զարգանայ, հմտութիւններ ձեռք կը բերէ, բայց եւ այնպէս, տակաւին չի կրնար ամէն աշխատանք ընել, մանաւանդ` կրթական ասպարէզին մէջ: Այս մասին մասնագէտներու տեսակէտներ հրապարակած է  classpoint կայքը: Ամէն պարագայի, որեւէ նորութիւն պէտք է լաւ, դրական ձեւով գործածել: Ն. Որեւէ աշխատանք, որ կը հաղորդակցի արհեստական բանականութեան...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ  Նորութիւն չէ, որ երգը միշտ եղած է պայքարի միջոց, սակայն Աֆղանիստանի մէջ երկու քոյրերու նախաձեռնութիւնը հետաքրքրական եւ յուզիչ է: Բրիտանական «Պի.Պի. Սի.»-ն այս մասին հրապարակած է յօդուած մը` առանց նշելու քոյրերուն իսկական անունները, հասկնալի պատճառներով:  Ն. Քոյրերը դարձած են հասարակական ցանցերու նոր երեւոյթ Մինչ աշխարհը կը հետեւէր թալեպաններու իշխանութեան վերադարձին, օգոստոս 2021-ին, Աֆղանիստանի մայրաքաղաք Քապուլի մէջ բնակող...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Այն թիւր տպաւորութիւնը ստեղծուած է, որ տպագիր գիրք ընթերցողներ գրեթէ չեն մնացած: Ուսումնասիրութիւններ  սակայն կը հաստատեն, որ իրականութիւնը այդպէս չէ: Բարեբախտաբար: Այս բնաբանով «lifeandreading» կայքը  շահեկան յօդուած մը հրապարակած է: Ն. «Թղթային գիրքերը միշտ կը գերազանցեն ե-գիրքերը (e-books)». ուսումնասիրութիւն Այսօրուան աշխարհին մէջ արհեստագիտութիւնը այնքան զարգացած է, որ բառացիօրէն ընտրութեան խնդիր է, երբ խօսքը կը վերաբերի այն սարքերուն,...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ «Քորոնա»-ի տարածումով յառաջացած այս հարցադրումը տակաւին կը մնայ աժմէական: Հոգեբաններ, մասնագէտներ, լրագրողներ, մտաւորականներ յաճախ կ՛անդրադառնան այս հարցի տարբեր երեսներուն, կը փորձեն գտնել ամէնէն տրամաբանական, օգտակար լուծումները: Բրիտանական «Կարտիըն» թերթին կայքը հրապարակած է զանազան կարծիքներ: Ն. Հետազօտութիւնը ցոյց կու տայ, որ տունէն աշխատիլը կրնայ մեծ օգուտներ բերել առողջութեան Տնային աշխատանքի վերաբերեալ 1930 ուսումնասիրութիւններ գտած են հիմնական առաւելութիններ, բայց...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ  «Երէցներ եւ կեանքի ապագայ» հիմնարկի գործիչներու  խումբերը խիստ զգուշացում արձանագրած են, որ ԱԲ-ն կրնայ լուրջ վտանգ ներկայացնել աշխարհի համար: Բաց նամակին մէջ երկու խումբեր կը պնդէին, որ ԱԲ-ի վտանգները, որոնք կրնան յառաջանալ մարդկութեան համար, տակաւին անյայտ են եւ կրնան սրել այլ վտանգող հարցեր, ինչպիսիք են կլիմայական ճգնաժամը: Բացի անկէ` նամակը խորհուրդ կու տայ համաշխարհային առաջնորդներուն երկարատեւ դիտարկում...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Այնշթայնի այս նկարին հեղինակն է  աշխարհահռչակ հայ լուսանկարիչ Եուսուֆ Քարշ (Յովսէփ Քարշեան, 1908-2002) Եուսուֆ Քարշ կը պատրաստուի լուսանկարել Այնշթայնը, 1948 Մարդկութեան պատմութեան ամէնէն յայտնի հանճարը ոչ միայն յեղափոխութիւն իրագործեց բնագիտութեան մէջ, այլ նաեւ շատ արժէքաւոր դասեր տուաւ աւելի լաւ կեանքով ապրելու մասին: Անոր հռչակն ու համբաւը դուրս եկան բնագիտութեան ոլորտէն, քանի որ Այնշթայն մեծ դեր խաղացած է...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Ճէյմըս Պոնտի թիկնոցներով ու դաշոյններով աշխարհը լեցուն է ինքնաշարժներու հետապնդումներով, ատրճանակներու եւ զանազան զէնքերու մարտերով ու քանդումներու նիւթերով: Այդ անշուշտ արկածախնդրական շարժապատկերներու մէջ է: Հետախուզական նիւթեր հաւաքելու իրական աշխարհին մէջ լրտեսները յաճախ կրնան աւելի շատ վնաս հասցնել շարժական սկաւառակի մը միջոցով, քան ատրճանակը, իսկ լուսանկարող գործիքը աւելի հզօր է, քան` սուրը կամ զէնքը: Ահաւասիկ` պատմութեան նշանաւոր հետախոյզներէն...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Մարդիկ այժմ աւելի կը հետապնդեն աշխատանք-կեանք հաւասարակշռութիւնը, եւ այս առնչութեամբ արհեստական բանականութիւնը հիմնական դերակատարութիւն ունի: «Պի.Պի.Սի.» այս մասին վերջերս հրապարակած է յօդուած մը: Ն. Խուճապ եւ կարելիութիւն. 2023 թուականին ի՞նչ հասկցան աշխատաւորները Արհեստական Բանականութեան մասին Հաւասարաչափ ազդարարուած եւ յայտարարուած` արհեստական բանականութիւնը (ԱԲ) արդէն փոխած է մեր աշխատելու ձեւը եւ ապագան: Հազիւ տարի մը եղած է, որ «Բաց...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Տօնական օրերուն աւելի հրատապ կը դառնայ կարիքաւորներուն ձեռք երկարելու անհրաժեշտութիւնը, հասկնալի պատճառներով: Բնականաբար այդ պէտք չէ ժամանակաւոր, սահմանափակ բնոյթ ունենայ: Կարեկից մարդիկ կ՛օգնեն ներքին ապրումէ մը մղուած: Դժբախտաբար կան այնպիսիներ, որոնք կարիքաւորներուն օժանդակութիւնները կ՛օգտագործեն:Կը ներկայացնենք երկու տարբեր պարագաներ: Առաջինը ՄԱԿ-ի կայքէջէն է, երկրորդը` Հարաւային Ափրիկէի Հանրապետութեան մամլոյ աղբիւրէ մը: Ն.  Ֆիլիփ Ռիոն Ֆրանսայի մայրաքաղաք Փարիզէն հարաւ գտնուող...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Յաճախ կը խօսուի առողջութեան եւ բարօրութեան վրայ երգելու ունեցած դրական ազդեցութեան մասին: Ըսուած է, չէ՞, «Միայն չարերը երգ չունին»: Բոլոր երկիրներն ու ժողովուրդները զանազան ձեւի եւ ոճի երգչախումբեր ունին: Մանաւանդ մանկական, պատանեկան, երիտասարդական երգչախումբերը նաեւ կրթական, դաստիարակչական անխուսափելի դերակատարութիւններ ունին: Անշուշտ միայն երգ մը սորվելով եւ երգելով չի վերջանար: Երգելը, երգչախումբի մը մաս կազմելը  ի՞նչ ազդեցութիւն կրնայ...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Ամէն ոք ունեցած է զուարճալի, անհաւանական կամ երբեմն նոյնիսկ սարսափելի փորձառութիւններ: Կը ներկայացնենք հասարակական ցանցերէ քաղուած «փունջ» մը` նախ ճամբորդական, ապա այլազան պատմութիւններու: Ն. … Ես մնացի Միացեալ Նահանգներու իսկապէս գեղեցիկ պանդոկի մը մէջ: Վերջին առաւօտեան, մեկնելէ առաջ որոշեցի արագ լոգնալ մինչեւ օդակայան երթալս: Ես սկսայ ծորակին բռնակը դարձնել հաւանաբար հակառակ ուղղութեամբ: Ես կը շարունակէի այդ ընել, բայց...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Դարերու ընթացքին  խորհրդաւոր, արգիլուած վայրերը մարդոց երեւակայութեան  թափ  տուած  են` եւ հետաքրքրութիւնը  յառաջացուցած: Թէ ինչո՞ւ կ՛արգիլուի կարգ մը վայրեր այցելել, փորձենք պարզել: Ն. Դժուար է պատկերացնել, որ մեր աշխարհին մէջ այդպիսի վայրեր կան: Քանի մը հատը թուելու համար նշենք, որ կան խարիսխներ, ուր կրնան մտնել միայն անոնց անձնակազմի անդամները: Կան պատմական վայրեր, որոնք այնքան փխրուն են, որ անոնք...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Պայտըն Եւ Պայտըն Միացեալ Նահանգներու նախագահ Ճօ Պայտըն եւս ունի նմանակ  մը` դերասան Քեւին Տալթոն: Քեւինի եւ նախագահ Պայտընի նմանութիւնները ապշեցուցիչ են: - Ե՛ւ Քեւին, ե՛ւ նախագահ Պայտըն հիւսիսարեւելեան իրլանտացի ամերիկացիներ են: - Երկուքն ալ կու գան աշխատաւոր դասակարգի ընտանիքներէ, որոնք կը հաւատային Դեմոկրատական կուսակցութեան սկզբունքներուն: - Երկուքն ալ ունին ամերիկեան հիւսիսարեւելեան առոգանութիւնը: - Ե՛ւ Քեւին, ե՛ւ նախագահ...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Հին ժամանակներէն երկիրներու առաջնորդներ` կայսրեր, թագաւորներ, իշխաններ եւ այլն, ունեցած են իրենց նմանող մարդիկ, որոնք ապահովութեան նկատառումներով օգտագործուած են, երբ հարկ եղած է: Այս օրերուն յաճախ կը խօսուի Փութինի կրկնօրինակներուն մասին: Դերասաններ նմանութիւններ ունեցած են այս կամ այն առաջնորդին հետ:  Ն. Փութին, Փութին Եւ Փութին Ռուսիոյ  նախագահի մամլոյ քարտուղար Տմիթրի Փեսքով անդրադառնալով  Վլատիմիր Փութինի «նմանակներու» մասին առասպելին` ըսաւ....