Անդրադարձ

ԱԶԱՏՈՒՀԻ ՍԱՐԳԻՍԵԱՆ Աշուն... տերեւաթափ: Կարծէք` աշնան հովերը փչելով մէկ առ մէկ իրենց հետ տարին նուիրեալ ԼՕԽ-ականներու արժանաւոր փաղանգ մը, որուն մէկ ներկայացուցիչն էր քառասուն օրեր առաջ մեզմէ առյաւէտ հեռացած Ժագլին Թերզեանը: Ան եղած է ԼՕԽ-ի հաւատամքին հաւատացողներէն, որ մօր մը նման ամենայն հարազատութեամբ ԼՕԽ-ի «Աղաւնի Փափազեան» մասնաճիւղի ժողովներուն տուած է ընտանեկան մթնոլորտ` ԼՕԽ-ի հանդէպ ունենալով պատկանելիութեան գիտակցութիւն, կապուածութիւն, սէր ու...

ՏԻԳՐԱՆ ՃԻՆՊԱՇԵԱՆ «Պատմութիւն ասելով հիմնականում հասկանում ենք այն, ինչ տեղի է ունեցել անցեալում: Միթէ՞ սա հիմնարար խնդիր չէ. եթէ պատմութիւնը արդէն տեղի է ունեցել, մենք այլեւս ի՞նչ կարող ենք անել: Կամ նոյնիսկ ինչ-որ բան կարո՞ղ ենք անել, դա անցեալն այսօր վերարտադրելու եւ այսպիսով դա փոխելու փորձն է, բայց գործնականում հնարաւոր չէ փոխել այն, ինչ արդէն տեղի է ունեցել: «Լուծումը մէկն...

ՇԱՔԷ Հ. ԳԱՐԱՅԵԱՆ Կան ձայներ, որոնք միայն ականջին կը հասնին: Կան նաեւ ձայներ, որոնք կը հասնին սրտին, կը մտնեն յիշողութեան մէջ ու տարիներ ետք ալ կը շարունակեն ապրիլ մեր էութեան խորքը: «Վանայ Ձայն»-ը այդ ձայներէն է: Քառասուն տարի առաջ Լիբանանի երկարամեայ ու անվերջանալի պատերազմի ծանր օրերուն, երբ երկրի երկինքը խաղաղ չէր, երբ պայթումներուն ձայնը երբեմն կը խլացնէր մարդոց խօսքը, ծնունդ...

Հարցազրոյց «Մեղու» Առցանց Ձեռնարկի Հիմնադիր Վահան Կ. Մանճիկեանի Հետ «Ճանապարհը Քալելով Կը Հարթուի» Զրուցեց` ՀԵՐՄԻՆԷ ԱՒԱԳԵԱՆ Համազգայինի Երեւանի գրասենեակի նախաձեռնած հարցազրոյցներու «Դիմապատկեր» շարքով Հերմինէ Աւագեանը  հետեւեալ զրոյցը կատարած է «Մեղու» ձեռնարկի հիմնադիր, «Ազդակ»-ի երիտասարդ յօդուածագիրներէն Վահան Կ. Մանճիկեանին հետ, որ խօսած է իր անձնական նախաձեռնութեամբ ծնունդ առած եւ նոյն ձեւով ալ գոյատեւող եւ զարգացող, հայկական բարբառներու պահպանման նպատակ հետապնդող «Մեղու»-ին...

ՓՐՈՖ. ԱՐԱ ՍԱՅԵՂ Նոր չէ, որ հայաշխարհը կը փոխակերպուի: Նորութիւնը թերեւս ներկայ փոփոխութիւններուն արագութիւնն ու բազմամակարդակ փոխազդեցութիւնն է, ինչպէս նաեւ` այն դժուարութիւնը, զոր կը դիմագրաւեն անհատներն ու հաւաքական դերակատարները` այդ փոխակերպումները ընկալելու, մեկնաբանելու եւ անոնց համարժէքօրէն արձագանգելու մէջ: Այս իմաստով «փոխակերպում»-ը կը նշէ աւելի լայն կառուցային գործընթաց, իսկ ոլորտային փոփոխութիւնները անոր պատմական եւ տեսանելի դրսեւորումներն են: Ինքնութիւն, պետութիւն, սփիւռք, լեզու,...

ԳԷՈՐԳ ՊԵՏԻԿԵԱՆ Հոկտեմբեր ամիս է ու թարգմանիչներու տօն: Թարգմանչաց տօն է, կը յիշեցնէ մեզի մեր պատի օրացոյցը: Ի՞նչ անուն կրնամ տալ այս անկեղծութեան: Չեմ գիտեր: Շուրջս եւ մթնոլորտս յանկարծ կը լեցուին հին ու նոր գաղափարներով, յուշերով,  դէմքերով եւ դէպքերով: Տխուր, ուրախ, հպարտալի եւ երանելի, սակայն` նոր յոյսի բացուող միտքերով: Է՜հ, երանի կու տամ: Ու յանկարծ դպրոցական հետաքրքիր ու պահանջող յուշեր...

ԱՀԱՐՈՆ ՇԽՐՏԸՄԵԱՆ Թատրոնը երբեմն մարդը կը ծիծաղեցնէ մոռցնելու համար առօրեայ հոգերը, երբեմն ալ կը ծիծաղեցնէ յիշեցնելու համար այն իրականութիւնները, որոնց մասին հասարակութիւնը կը նախընտրէ լռել: Իսկ երբ երկուքը կը հանդիպին նոյն բեմին վրայ, հանդիսականը կը յայտնուի հետաքրքրական կացութեան մը դիմաց. կը խնդայ իր տեսածին վրայ, բայց երբեմն կը մտածէ նաեւ, թէ արդեօք այդ ծիծաղին ետին որքանո՛վ ծանօթ իրականութիւն մը կը...

ՍՕՍԷ ՓԻԼԱՒՃԵԱՆ 26 սեպտեմբեր 2026 թուականին Թուրինի (Իտալիա) մէջ տեղի ունեցաւ պատմական ու մշակութային մեծ նշանակութիւն ունեցող փառաշուք հանդիպում մը` Սաւոյաց արքայական տան տարեկան համաժողովը` գլխաւորութեամբ նորին արքայական մեծութիւն, Փիեմոնթի եւ Վենետիկի իշխան, արքայազն Էմմանուէլ Ֆիլիպերթօ տի Սաւոյայի: Սոյն պատմական, հոգեւոր, մշակութային եւ քաղաքական մեծարժէք արարողութեան առաջին անգամն ըլլալով իր մասնակցութիւնը բերաւ նաեւ հայկական պատուիրակութիւնը: Արարողութիւնը սկիզբ դրաւ սաւոյական արքայական...

 ՐԱՖՖԻ ԱՐՏԱԼՃԵԱՆ Ընթերցողին: «Ապրուած օրեր» անունը նոր չէ: 1948-ին նոյն անունով լոյս տեսած է Արմէն Գարոյի գիրքը: Այս գրութիւնները անոր շարունակութիւնը չեն, այլ` ուրիշ ժամանակի ու սերունդի ապրուած օրեր: Տարիներու ընթացքին կուտակուած այս յուշերը իմ կեանքիս պատառիկներն են, բայց նաեւ` մեր հաւաքական հայկական կեանքէն համեստ մաս մը: Անոնց մէջ կան օսմանահայ ընտանիքիս համն ու հոտը, սփիւռքեան ու հայաստանեան իրականութիւնները, հինը`...

2026 թ. սեպտեմբերի 1-ին Պիշքեքում` Շանկհայի համագործակցութեան կազմակերպութեան գագաթնաժողովի շրջանակներում, Փութինի եւ Նիկոլ Փաշինեանի հանդիպումը վերջինիս համար ակնյայտօրէն ձախողուած էր: Տարիներ շարունակ Փաշինեանի երկակի խաղերի դէմ աչք փակող Ռուսաստանի իշխանութիւնը յստակ հասկացնում է, որ երկու լարի վրայ խաղալու երջանիկ ժամանակն անցել է, եւ Հայաստանի ղեկավարը շատ յստակ գործողութիւններով պէտք է փաստի` ինքը Ռուսաստանի եւ ԵԱՏՄ կառոյցի՞ հետ է, թէ՞ վերջինիս...

Սեպտեմբերեան հասարակաքաղաքական տրամադրութիւնները ամփոփուած են «Դրօշակ» պաշտօնաթերթի սեպտեմբեր ամսուան թիւին մէջ, որ արդէն հրապարակուած է: Սեպտեմբերը վերջին տարիներուն որոշ յոյզեր ու մտորումներ կը յառաջացնէ, քանի որ ան մէկ կողմէ կը յուշէ Հայաստանի անկախութեան հռչակման մասին` 1991-ին եւ միւս կողմէ` ցաւալի կերպով կը յիշեցնէ, որ սեպտեմբեր 2-ը Արցախի անկախութեան հռչակման օրն է: Ոմանք ի հարկէ շատ կը փափաքէին, որ Արցախի պետականութեան...

ԳԷՈՐԳ ՎՐԴ. ԳԱՐԱԿԷՕԶԵԱՆ Հինգշաբթի, 23 յուլիս 2026-ի Պիքֆայայի խաղաղ ու երեկոյեան քաղցր  ժամերուն, Կիլիկեան դպրանոցի շրջափակին մէջ կը ճեմէր Մեծի Տանն Կիլիկիոյ կաթողիկոսութեան երիցագոյն միաբաններէն Օշական արք. Չօլոյեանը` խոկուն եւ հանդարտ: «Աստուած օգնական, սրբազա՛ն հայր» ըսելով` փափաք յայտնեցի ընկերանալու իրեն: Սովորութեանս համաձայն, հարցումներու տարափով մը խանգարեցի սրբազան հօր հանգիստը: Խօսակցութեան նիւթը դպրեվանքն ու դպրեվանեան յուշերն էին: Հաճելի եւ մտերմիկ պատումի...

ՄԱՏԼԷՆ ՎԱՐԴԱՆԵԱՆ 2 հոկտեմբեր 2026... Ահա՛ Ազգային Միացեալ վարժարանի «Հայրենի հող»-ին վրայ ենք: Ահա՛ համազգեստը ա՛յս է` միացեալականը. հայրենիքի կապոյտ երկինքը կրող, անոր կուրծքին` Հայաստանի յաւերժութեան նարնջագոյն նշանակը փայլող եւ արեան մէջ կարմիր` հայ հերոսներու ու նահատակներու արիւնը բորբոքող: Ահա՛ հայրենիքէն դուրս ուրի՛շ հայրենիք մը, որ ունի ինքնուրոյն դրօշ, ունի դպրոցական քայլերգ ու համազգեստ, ունի խրոխտ կեցուածք ու կարգապահութիւն: Ահա՛...

ՎԱԶԳԷՆ ԳԱՎԼԱԳԵԱՆ Հայաստանի մէջ վարչապետ Նիկոլ Փաշինեանի իշխանութեան եւ Ամենայն Հայոց կաթողիկոս Գարեգին Բ.-ի միջեւ հակամարտութիւնը այլեւս անձնական կամ ներեկեղեցական վէճի սահմաններուն մէջ չի մնար: Ան աստիճանաբար կը վերածուի Հայաստանի պետական իշխանութեան եւ Հայ առաքելական եկեղեցւոյ միջեւ բացայայտ քաղաքական դիմակայութեան: Եւ այս դիմակայութեան մէջ վտանգուածը միայն կաթողիկոսական աթոռը չէ: Վտանգուած է պետութիւն-Եկեղեցի յարաբերութիւններու այն նուրբ սահմանը, որուն խախտումը կրնայ ունենալ...

Այս շաբաթ Սրբոց Թարգմանչաց տօնն է`  յիշատակը Ս. Մեսրոպ Մաշտոցին, Ս. Սահակ Պարթեւ հայրապետին ու բոլոր անոնց, որոնք, աստուածային օժանդակութեամբ, հինգերորդ դարէն սկսեալ իրենց մտքի ու հոգիի լոյսով շքեղօրէն զարդարեցին մեր Եկեղեցւոյ ու հայութեան կեանքը ու ազգային մշակոյթի ճամբով Ոսկեդար կերտեցին: Այս առթիւ, Հայ եկեղեցին իր սրբազան կամարներուն տակ անգամ մը եւս կը հռչակէ, որ Ս. Մեսրոպ Մաշտոցի լուսեղէն տեսիլքով...

Թարգմանչաց տօնը լոկ պատմական իրադարձութեան մը հպարտ վերյուշը կամ օրացուցային արարողութիւն չէ. անիկա տարուան բոլոր օրերուն ապրելու եւ գործադրելու ազգային-հոգեմտաւոր պատգամ է: Ե. դարուն Ս. Սահակ Պարթեւի եւ Ս. Մեսրոպ Մաշտոցի տեսլականով սկզբնաւորուած Թարգմանչաց շարժումը սոսկ այբուբենի գիւտ կամ թարգմանչական աշխատանք չէր, այլ` հայացման, ինքնութեան կերտման եւ ազգային դիմագիծի պահպանման համազգային սրբազան պայքար: Սուրբ թարգմանիչները, իրենց աննկուն հաւատքով ու զոհողութեամբ,...

ՀԱՄԲԻԿ ՊԻԼԱԼԵԱՆ Հայ սփիւռքը պէտք է տկարանայ, որպէսզի հզօրանայ Հայաստանը: Արման Եղոյեան (Հայաստանի Ազգային ժողովի անդամ) Առաջին հայեացքով ազնիւ ընթերցողը կրնայ ըսել, թէ ի՛նչ առնչութիւն ունին կրթական վերամուտնն ու Թարգմանչացը վերեւի նախադասութեան հետ, որ խորքին մէջ,  դատապարտելի ըլլալով հանդերձ,  կ՛արտացոլացնէ տուեալ անձին ունեցած ազգային թէ քաղաքակրթական մտքի կարճատեսութիւնը, ծանծաղամտութիւնը, հոգիին խեղճութիւնն ու, ցաւ ի սիրտ` դալուկ կազմաւորումը: Աւելի՛ն. կրնայ արդարօրէն...

ՄԱԹԻԿ ԷՊԼԻՂԱԹԵԱՆ Ցեղասպանութեան վաթսունամեակ, Հալէպ: Միջճեմարանական շարադրութեան մրցանք, նիւթ` Տէր Զօրի աւազներուն վրայ այբուբեն սորվեցնող հայ մայրը: Վաղ երիտասարդութեանս օրերն էին,  երեւակայութեանս մէջ լողալով` հասայ Տէր Զօրի անապատը, տեսայ կարմիր ջարդի եւ թուրքի եաթաղանին ընդառաջ հայ մօր տիպարը, որ նահատակութեան երթին, ջուրէն եւ հացէն աւելի կարեւորելով իր մանկան մեսրոպեան այբուբենը սորվեցնելու ահազանգը, ստանձնած էր ուսուցիչի դերը: Այս պատկերի քանդակը ՀՕՄ-ի...

ՅԱԿՈԲ ՃԱՆՊԱԶԵԱՆ «Ճանաչել զիմաստութիւն եւ զխրատ, իմանալ զբանս հանճարոյ»: Հայոց տօնացոյցին համաձայն, հոկտեմբեր ամսուան ընթացքին կը նշուի Սրբոց Թարգմանչաց տօնը: Հայ առաքելական եկեղեցւոյ կեանքին մէջ այս տօնը սովորական յիշատակի օր մը չէ միայն: Ան մեր ազգային ու հոգեւոր ինքնութեան խորքերէն բխող սրբազան տօնն է, որ մեզ ամէն տարի կը վերադարձնէ այն մեծ լուսաւորութեան ակունքին, ուրկէ ծնած են` մեսրոպատառ հայոց լեզուն,...

ԱՀԱՐՈՆ ՇԽՐՏԸՄԵԱՆ «Արամ Ա.  Կաթողիկոս Հայագիտական Հիմնարկ»-ի տեսուչ Յառաջիկայ երկուշաբթի, 12 հոկտեմբեր 2026-ին «Արամ Ա. կաթողիկոս հայագիտական հիմնարկ»-ը անգամ մը եւս պիտի բանայ իր դռները` դիմաւորելու 2026-2027 կրթական տարեշրջանը: Վերամուտ մը, որ սովորական ուսումնական սկիզբէ մը անդին` կը խորհրդանշէ հայագիտական կրթութեան շարունակականութիւնը, արեւմտահայերէնի պաշտպանութեան յանձնառութիւնը եւ նոր սերունդներու ազգային գիտակցութեան ամրապնդման առաքելութիւնը: Հիմնարկը այս տարի կը բոլորէ իր տասնչորրորդ վերամուտը:...