Յօդուածներ

ԿԱԼԻ ԱՒԱԳԵԱՆ Հասաւ մեկնումի օրը` 30 յուլիսը: Առաջին անգամն ըլլալով պիտի երթայի հայրենիք` Հայաստան: Պիտի խմէի անոր զուլալ ջուրը, պիտի շնչէի անոր մաքուր օդը եւ պիտի վայելէի անոր գեղեցիկ բնութիւնը: Վստահաբար կրնաք երեւակայել պատանիի մը վիճակը այսպիսի կացութեան մը մէջ. իրապէս շատ ուրախ էի: Ըսեմ պատճառն ալ երթալուս. պիտի մասնակցէի ՀՅԴ Պատանեկան միութիւններու կազմակերպած բանակումին, որ տեղի պիտի ունենար Քանաքեռաւանի...

Դժուար է յատուկ օրով մը նշել Արցախի անկախութիւնը: Բազմաթիւ օրեր, շաբաթներ, ամիսներ ... նոյնիսկ բոլոր տարուան մը բոլոր օրերը բաւարար պիտի չըլլան նշելու համար Արցախի անկախութիւնը: Այսպէս, հաւանաբար աւելի դիւրին պիտի ըլլայ յայտարարելը, որ սեպտեմբեր 2-ը Արցախի անկախութեան օրերէն մէկն է: Այո՛, այդ մէկ յատուկ օրը, որ արցախցին որոշած է նշել ՏՕՆԸ: Արցախի Հանրապետութիւնը կը տօնէ իր 26-ամեակը: Կարեւոր է...

Յ. ԼԱՏՈՅԵԱՆ Գերմանիոյ խորհրդարանին կողմէ Հայոց ցեղասպանութեան վերաբերող բանաձեւի ընդունման մէջ Կանաչներու կուսակցութիւնը մեծ ներդրում ունեցաւ: Գերմանաբնակ թուրքերուն ուղղուած Էրտողանի կոչին մէջ պահանջուած է, որ ընտրութիւններու ժամանակ չքուէարկեն Կանաչներու կուսակցութեան եւ անոնց թեկնածուներուն: Աւելի՛ն. Էրտողան այդ թեկնածուները անուանած է «Թուրքիոյ թշնամիները»: Կանաչներու թեկնածուն  կ՛ըսէ. «Կանաչներու ցանկին մէջ ըլլալը մեծ պատիւ է: Էրտողան եթէ մեզի դէմ չարտայայտուէր, կը տխրէր: Անոր արտայայտութիւնը...

ՀՐԱՅՐ ՀՐԱՉԵԱՆ 2015-ին Պէյրութի մէջ լոյս տեսաւ գեղանկարիչ Յարութիւն Թորոսեանի «Անկարելի սէր. էջեր նկարիչի մը օրագրէն» գիրքը, նուիրուած` փարիզեան իր ուսանողական տարիներուն: Շնորհիւ Ամերիկայի «Մալաթիոյ կրթասիրաց միութեան» յատկացուցած կրթաթոշակի մը, ան 23 տարեկանին Փարիզ կը ժամանէ 1956-ի ցուրտ օր մը` գեղարուեստի իր ուսումը շարունակելու եւ կատարելագործելու համար: Շուտով կը յաջողի բնակարան մը ապահովել մայրաքաղաքի Ուսանողական ոստանի Հայ տան մէջ: Եւ...

Պատրաստեց՝ ՄԱՐԻՆԱ ՀԱՄԱՄՃԵԱՆ «Միասին Զինուինք Նոր Գիտելիքներով, Գիտելիքը Ուժ Է». Վերամուտի Առիթով Հայաստանի Նախագահ Սերժ Սարգսեանի Շնորհաւորական Ուղերձը Հայաստանի նախագահ Սերժ Սարգսեան Գիտելիքի օրուան առիթով շնորհաւորական ուղերձ յղած է, ուր մասնաւորապէս նշուած է. «Յարգելի՛ ուսուցիչներ, դասախօսներ եւ ծնողներ, «Սիրելի՛ աշակերտներ եւ ուսանողներ, «Կը շնորհաւորեմ ձեզ Գիտելիքի օրուան առիթով: «Սեպտեմբեր 1-ին կը տրուի ուսումնական տարուան մեկնարկը, եւ այդ պահէն մեր ողջ...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Երեւանի մէջ 2016-ին լոյս տեսաւ Գէորգ Ստեփանեանի «Համազասպ» գիրքը, բաղկացած` 1087 էջերէ: Գիրքը հրատարակուած է Հայաստանի Հանրապետութեան գիտութիւններու ազգային ակադեմիայի պատմութեան հիմնարկի միջոցներով: Հեղինակը գիրքը նուիրած է Երեւանի Կեդրոնական բանտին մէջ 1921 փետրուար 14-18 նահատակուած հայորդիներու պայծառ յիշատակին եւ փետրուարեան ապստամբութեան 95-ամեակին: Համազասպ Սրուանձտեանց ծնած է 5 յունուար 1873-ին, Վանի Այգեստան քաղաքամասին մէջ: Սկիզբը եղած է արմենական, յետոյ,...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Երեւանի մէջ 2016-ին լոյս տեսաւ Աբրահամ Գասպարեանի «Ներքաղաքական գործընթացների իրողութիւնները Մերձաւոր Արեւելքում» (դասախօսութեան նիւթերու ժողովածու) գիրքը, բաղկացած` 190 էջերէ: Աշխատութիւնը հրատարակութեան երաշխաւորած է Երեւանի Պետական համալսարանի միջազգային յարաբերութիւններու բաժանմունքի գիտական խորհուրդը: Աբրահամ Գասպարեան կ՛ըսէ, որ Մերձաւոր Արեւելքի մէջ քաղաքական անցման դարաշրջանը սկսաւ 2010-ին, Թունուզէն, երբ բարեփոխումներ պահանջող հասարակութեան պոռթկումի առիթ հանդիսացաւ երիտասարդ Մոհամէտ Պու Ազիզի ինքնահրկիզումը: Լիպիոյ մէջ...

Անդրադառնալով Վրաստանի մէջ Agile Spirit 2017 բազմազգ ռազմափորձերուն Հայաստանի չմասնակցելուն` Հայաստանի Հանրապետութեան պաշտպանութեան նախարարի առաջին տեղակալը նշած է, որ Հայաստան պաշտօնապէս չէ յայտարարած, որ պիտի մասնակցի ռազմափորձերուն. «Գաղտնիք չէ, որ Հայաստանի Հանրապետութեան զինուած ուժերը եւ ընդհանուր անվտանգային համակարգը ՀԱՊԿ համակարգում ունի շատ կարեւոր դերակատարութիւն եւ ՀԱՊԿ-ի դերակատարութիւնը Հայաստանի Հանրապետութեան անվտանգային համակարգին համար կարեւոր եւ առանցքային նշանակութիւն ունի: Գաղտնիք չէ, որ...

Խորհրդարանական «Ելք» դաշինքը վերջերս առաջարկեց փոփոխել մայրաքաղաքի մի շարք փողոցների անուանումները: Խնդիրը մասնաւորապէս վերաբերում էր որոշ պոլշեւիկ գործիչների անուններին: Այս նախաձեռնութիւնը լրատուամիջոցներով ու ընկերային ցանցերով լայն քննարկումների առիթ դարձաւ, կարծես իրապէս էլ պատճառը հասունացած էր եւ խօսակցութեան ծաւալման համար միայն առիթ էր հարկաւոր: Ի հարկէ եթէ ոչ երէկ ու այսօր, ապա մի օր անխուսափելիօրէն այդ քննարկումները սկսուելու էին` խնդրի մակերեսային...

«Արցախի Հանրապետութիւնն ինքնիշխան, ժողովրդավարական, իրաւական, սոցիալական պետութիւն է»: Նման ձեւակերպում է պարունակում Արցախի Հանրապետութեան սահմանադրութեան առաջին յօդուածի առաջին կէտը` լակոնիկ, բայց` բաւականին ընդգրկուն ձեւակերպում, որը սպառիչ բնութագիր է տալիս սահմանադրական ամուր հիմքեր ունեցող մեր պետութեանը: Այս ժլատ տողերի յետեւում, սակայն, իրական անկախութեան տանող բարդ, անասելիօրէն դժուար ճանապարհն է, անկախութի՛ւն, որի մասին այսօր մենք խօսում ենք ոչ առանց օրինաւոր հպարտութեան զգացման:...

Ն. ԱՒԱԳԵԱՆ 3 օգոստոս 2017 էր: Դէպի Արցախ մեր ուղեւորութիւնը վերջ կը գտնէր, ու կը վերադառնայինք Երեւան: Սակայն ինչպէ՞ս կարելի է մեկնիլ Արցախէն` առանց այցելելու Ստեփանակերտի ՀՕՄ-ի նորակառոյց  «Սօսէ» մանկապարտէզ, որուն պաշտօնական բացումը պիտի կատարուի յառաջիկայ ամիս: Վարորդին բացատրեցինք մանկապարտէզի հասցէն ու փնտռտուքէ ետք հասանք այն թաղամասը, ուր մեր առջեւ գտանք կառուցուող շէնքը: Բնականաբար ինքնաշարժը կանգ առաւ, եւ մենք ուղղուեցանք...

ՅԱՐՈՒԹ ՍԱՍՈՒՆԵԱՆ «Քալիֆորնիա Քուրիըր» թերթի հրատարակիչ եւ խմբագիր Անցեալ ամիս գրած էի պուլկարացի լրագրող Տիլեանա Կայթանճիեւայի բացայայտումներուն մասին, թէ` Ազրպէյճանի «Սիլքի ուէյ» պետական օդանաւային ընկերութիւնը դիւանագիտական թռիչքներու քողին տակ վերջին երեք տարիներուն ընթացքին 350 թռիչք իրականացուցած է` ծանր զէնքեր եւ զինամթերք առաքելով ահաբեկչական խումբերու, որոնք կը գտնուին Սուրիա եւ այլ երկիրներ: Օգոստոս 24-ին Տիլեանա իր թուիթըրեան էջին մէջ գրած է....

Կ. ՅՈՎՀԱՆՆԷՍԵԱՆ Սակայն ի՞նչ կը հասկնանք` ինտելիգենցիա ըսելով, ի վերջոյ հարց կու տայ Տէրտէրեան իր ուսումնասիրութեան վեցերորդ եւ վերջին մասին մէջ: Մինչեւ այսօր տակաւին չկայ միօրինակ ըմբռնում: Ըստ հեղինակին, ինտելիգենցիա ըսելով` պէտք է հասկնալ մտաւոր աշխատանքով բոլոր պարապողները: Ինտելիգենցիան չի կազմեր առանձին դասակարգ, որովհետեւ ան չունի տնտեսական հիմք եւ չի մասնակցիր հասարակական տնտեսական կեանքին եւ, ինչ որ գլխաւորն է, ան...

ՄՈՎՍԷՍ ՀԵՐԿԵԼԵԱՆ Սիրելի՛ ընթերցող, Այն, ինչ որ թուղթին պիտի յանձնեմ, քանի մը անգամ պատմած եմ տարբեր առիթներով, ընդ որում` նաեւ Անահիտի եւ Ալիքի ներկայութեան, Պէյրութի մեր տան մէջ: Կ՛ենթադրեմ, որ Անահիտի ծննդեան 70-ամեակը լաւագոյն առիթն է գրի առնելու մեր ծանօթացման այս տարօրինակ պատմութիւնը: Սաստիկ ձմեռ էր, ձիւն, բուք ու բորան: Սօս Սարգսեանի գլխաւորութեամբ, պիտի հաւաքուէինք Ծաղկաձորի Գրողներու միութեան տունը: Կարգադրուած...

ՖԱՊՐԻՍ ՊԱԼԱՆՇ Լիոնի համալսարանի դասախօս Այսպէս կոչուած` Իսլամական պետութեան-ՏԱՀԵՇ-ի ենթադրեալ մայրաքաղաք Ռաքքայի մօտալուտ անկումէն ետք բոլորին աչքերը պիտի դառնան դէպի հարաւ-արեւելք` Տէր Զօր նահանգի ուղղութեամբ, ուր կը յամենայ շրջանին տիրելու մրցակցութիւնը` մէկ կողմէ Միացեալ Նահանգներու զօրակցութիւնը վայելող քրտական ու արաբ ցեղախմբային ուժերուն եւ միւս կողմէ` սուրիական բանակին միջեւ: Տարաձայնութիւններ Եւ Իրականութիւններ Վերջին ամիսներուն սուրիական բանակը յառաջացած է Փալմիրի անապատին եւ...

ԱՐԱ ԱՐԾՐՈՒՆԻ ԻՆՔ չէր կոչուեր «աստուած», Այլ կը կոչուէր ԻՆՔ: ԻՆՔ կը սիրէր կեանքը... Կ՛ուզէր բիւրեղացնել զայն: Կերտել, բարձրանա՛լ: Ստեղծագործել: Ընկե՛ր, զօրակի՛ց, աշխատա՛նք: Աւա՜ղ... ԻՆՔ մնաց առանձին: Եզրակացուց, թէ ամէն ինչ կախուած էր ինքնազննումէն, ինքնակերտումէն, ինքնութենէն: Ի՛ր ինքնութիւնը. Ինքնութի՛ւնը. Ի՛րը: Առանձին` յիշեց միւսը: Ճչա՛ց: Ոչ մէկ արձագանգ... Ստիպուած` ճչաց առանձի՛նը... Փոխան խօսքի` վերցուց վրձինը. Գծեց ««կեանքը»... Նախ` դասական...,  գունագեղ... Դիտեց...

Արցախի Հանրապետութեան անկախութեան նշումին արդիական հնչեղութիւն տալու առումով քաղաքական հրապարակագրութիւնը անպայման աշխարհաքաղաքական ներկայ իրադարձութիւններու, գերտէրութիւններու միջեւ ելեւէջային յարաբերութիւններու լոյսին ներքոյ կը քննարկէ հետագայ հաւանական ընթացքներու հունաւորման միտումները։ Այլ տարածաշրջանի մէջ կը թուի, որ լուռ, չբացայայտուած, այսուհանդերձ ինքզինք զգալի դարձնող համաձայնութիւներու, պատերազմական սահմանափակ գործողութիւններու եւ ընդհանրապէս իրավիճակը վերահսկողութեան տակ պահելու զինուորաքաղաքական մօտեցումները կը շարունակեն կիրարկուիլ։ Արցախի պարագային գոյավիճակը փոխելու աշխարհաքաղաքական որոշումի...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Մարդուս հոգեվիճակը երբեմն տարօրինակ կացութիւններ կը ստեղծէ. կը կարծես, որ պատահած տխուր բանի մը, առյաւէտ բաժնուած ընկերոջ մը մասին չգրելը կամ չմտածելն անգամ քեզ զերծ կը պահեն դառն իրականութեան ներգործութենէն: Ի վերջոյ, սակայն, բանականութիւնը կը յաղթանակէ, եւ կը սկսիս մտածել, որ դառն իրականութիւնը պէտք է դիտել աչքերուն մէջ նայելով, իսկ եթէ տրտմութիւն մեղմելու ձեւեր կան, անոնցմէ մէկն ալ...

Մենք ամէնքս հիւր ենք կեանքում Մեր ծննդեան փուճ օրից, Հերթով գալիս, անց ենք կենում Էս անցաւոր աշխարհից: Անց ենք կենում... միայն անմահ Գո՛րծն է խօսում լաւ ու վատ, Ա՜խ երանի ով մա՛րդ կը գայ Ու մարդ կ՛երթայ անարատ: ՅՈՎՀԱՆՆԷՍ ԹՈՒՄԱՆԵԱՆ ՀՄԸՄ-ականներէն եւ հայ ժողովուրդէն բաժնուելով, խաղաղասէր եւ տիպար ՀՄԸՄ-ական Ճոնի Արեւեան անվերադարձ կը լքէ բոլորս` յաւիտենական կեանքի լոյսն ու խաղաղութիւնը...

Յ. ԼԱՏՈՅԵԱՆ Անցնող շաբաթներուն սպասեցի, որ Համազգայինի ընտանիքէն մէկը, այսինքն` ճեմարանական, ուսուցչակազմ, աշակերտ, ուսանող, նախկին ճեմարանական, պաշտօնակից, յաջորդական կեդրոնական վարչութիւններ, կրթական մարմիններ, հրատարակչատուն, գոնէ մէկը բան մը գրէր տիկին Լուսին Մալիքեանին մասին, սակայն` ի զուր: Նկատի ունենալով, որ մէկը չգրեց, ստիպուած այս պարտականութիւնը ես ստանձնեցի: 17 յունիս 2017-ին Մարսէյի մէջ իր մահկանացուն կնքեց Լուսին Մալիքեանը: Անոր հետ առաջին հանդիպումս 1984-ի...