Յօդուածներ

Ա. Ա. Հայաստանի իշխանութիւններուն եւ ընդդիմութեան միջեւ տարակարծութիւնները բնաւ լաւատեսութիւն չեն ներշնչեր: Մինչ ազրպէյճանական կողմը վերջին օրերուն իր հռետորաբանութեան դարձեալ թափ տուած է` յայտարարելով, որ Հայաստան պէտք է նոր իրողութիւններուն ճիշդ գնահատականներ տայ, հայաստանեան քաղաքական կեանքին մէջ տիրական է խոր տարակարծութիւնը, ինչ կը վերաբերի Հայաստան - Ազրպէյճան բանակցութիւններուն օրակարգին եւ Արցախի վերջնական կարգավիճակին, որ տագնապին էութիւնն է: Ընդհանուր իրավիճակին լոյսին...

ՀՐԱՉ ՊԱՐՍՈՒՄԵԱՆ Յամառ, անգրագէտ պատեհապաշտութիւն.- Ինչպէս Մեծ եղեռնի 100-ամեակին, այնպէս եւ մերօրեայ եղեռնի առիթով գտնուեցան մարդիկ,  որոնք աղէտը տեսան որպէս իրենց ապրանքը շուկայադրելու պատեհ առիթ: Ունեցանք նոյնիսկ գծագրային (animation) ներդրում (տես վերի որմազդը): Բիւր սգաւորներու զգացումներու այսպիսի շահարկումը ցաւի վրայ ցաւ կը բարդէ: Ժապաւէնները չունին ճանաչողական եւ կամ գեղարուեստական առաջադրանք: Բաւարար է ներկայացնել քանի մը նմուշ: Ա.- «Արեան կանչը».- Բեմադրիչ...

- Հակապիոթիքի Մեքանիզմի Նոր Տեսակ - 21 Երկիրներու Մէջ Արձանագրուած Է Կապիկի Ծաղիկի 200-է Աւելի Դէպք Պատրաստեց` ՔՐԻՍՏ ԽՐՈՅԵԱՆ  Հակապիոթիքի Մեքանիզմի Նոր Տեսակ Միացեալ Նահանգների Ներուժի բաժանմունքի Պրուքհէյվընի ազգային տարրալուծարանի կենսաբանները եւ անոնց գործընկերները յայտնաբերած են շեղուած սպիտակուց մը(1) (aberrant protein), որ մահացու է պաքթերիաներու համար: PLOS ONE ամսագրի նոր հրապարակուած յօդուածին մէջ գիտնականները կը նկարագրեն, թէ ինչպէ՛ս այս սխալ կառուցուած...

Քանատահայ նահանգային խորհրդարանի անդամ,  Յառաջդիմական-պահպանողականներու կուսակցութեան թեկնածու Արիս Պապիկեան 2 յունիսին տեղի ունեցած Նահանգային երեսփոխանական ընտրութիւններուն վերնըտրուեցաւ Սքարպորօ-Աճընթքորթի շրջանէն: 68-ամեայ Պապիկեան Թորոնթոյի Հայ կեդրոնին մէջ տեղի ունեցած յաղթական երեկոյթի ժամանակ ըսաւ, որ հաւատարիմ է իր կուսակցութեան խոստումներուն` վերակառուցելու Սքարպորօ Հելթ Նեթուըրքի «Պիրչմաունթ» հիւանդանոցը եւ ընդլայնելու Շեփըրտ Սապուէյը: Ընտրութիւններու վերջնական արդիւնքներով Պապիկեան յաղթեց` ստանալով ընտրողներու ձայներուն 49,1-ը: Երեսփոխան Պապիկեանին պաշտօնապէս շնորհաւորեցին...

ՏԻԳՐԱՆ ՃԻՆՊԱՇԵԱՆ Ուրբաթ, 3 յունիս 2022-ին պատահեցաւ ինչ որ նախատեսուած էր: Հայաստանի խորհրդարանի ընդդիմադիր երկու խմբաւորումներուն` Հայաստան եւ Պատիւ ունեմ դաշինքներուն կողմէ հրաւիրուած Ազգային ժողովի արտահերթ նիստը տեղի չունեցաւ, մեծամասնութեան չգոյութեան պատճառով: Մեծամասնական իշխող կուսակցութեան պատգամաւորները չներկայացան ժողովին: Ի՞նչ էր ընդդիմութեան նախաձեռնութեան պատճառը: Հայաստան աշխուժօրէն ընդգրկուած է Ազրպէյճանի հետ բանակցային գործընթացի մը մէջ, որուն վերջնական նպատակը խաղաղութեան պայմանագիրի ստորագրութիւնն է:...

Անգլերէնէ թարգմանեց ԶԱՐՄԻԿ ՉԻԼԱԲՕՇԵԱՆ-ՊՕՂԻԿԵԱՆ 12 փետրուար 1972-ին հրատարակուած է «Սիրուած մարգարէն. Խալիլ Ժըպրանի եւ Մերի Հասքըլի սիրային նամակները եւ Մերիի անձնական ամսագիրը» գիրքը` խմբագրութեամբ Վերժինիա Հիլուի: Գիրքը լուսարձակի տակ կ՛առնէ լիբանանցի խորհրդապաշտ երիտասարդի եւ ամերիկացի տնօրէնուհիի մը յարաբերութիւնները, որոնց անձնական գրառումներն ու նամակները կը բացայայտեն իրենց փոխադարձ, անքակտելի սէրը: Հետագային Մարիա Փոփովայի գրախօսականին մէջ կը կարդանք. Իր մահէն շուրջ դար...

ԳԷՈՐԳ ՊԵՏԻԿԵԱՆ Քեզի ի՞նչ... Երկու բառ: Կոպիտ խօսք եւ նոյնքան ալ խիստ ու կոշտ: Պոռթկում, որ վէճի ու վիճաբանութեան դուռ ալ կրնայ բանալ: Թէեւ հոգեբան մը չեմ եւ մանաւանդ շատ հեռու` նման տիտղոսէն, բայց գուշակ ըլլալու կարիք չկայ, որովհետեւ հաւանաբար ձեր խօսակցութիւններու ընթացքին յաճախ դո՛ւք ալ գործածած ըլլաք: Բայց, ուրկէ՞ ո՛ւր յանկարծ նման «բաներ» եկած ու նստած են մտածումներուս բազմազան...

ՀՐԱՉ ՊԱՐՍՈՒՄԵԱՆ Խոտոր զարգացումներ.- Ցուրտ ու մութ տարիներուն անմիջապէս յաջորդած ապշեցուցիչ յաղթանակը եւ Արցախի Հանրապետութեան յայտարարութիւնը յառաջացուցին մեծ խանդավառութիւն: Ցաւօք, յառաջացուցին նաեւ անուղղայ մեծամտութիւն: Մինչ այդ Հայաստանի մէջ հաստատուեցաւ թալանչիներու իշխանութիւնը, եւ սկսաւ ծաւալիլ շնական  շուկայամոլութիւն: Այս կամ այն պատճառով յօրինուեցաւ այն հեքիաթը, թէ մենք ունինք Կովկասի ամէնէն ուժեղ բանակը: Մինչդեռ զինադադարը դասաւորուած էր արտաքին ուժերու կողմէ: Այդ թմրեցուցիչ յանկերգը...

ՍՈՒՐԷՆ ՉԷՔԻՃԵԱՆ Վազգէնին հետ յաճախ սուրճ խմելու կ՛երթայինք, եւ ինք միշտ կ՛ուզէր «Էրզ» անունով միջինարեւելեան հսկայ նպարավաճառատան սրճարանի բաժինը երթալ: - Վազգէ՛ն, ա՛լ ձանձրացայ այս սրճարանը գալէն, ի՞նչ համ կ՛առնես` չեմ գիտեր, - ըսի օր մը: - Նայէ՛, երբ որ այս խանութը մտնեմ, արդէն համեմներուն բոյրերը տունս կը յիշեցնեն ինծի: - Աստուծոյ սիրոյն, տունէն դուրս կ՛ելլես, որ տո՞ւնդ յիշես: -...

Օրեր առաջ մեզմէ առյաւէտ բաժնուած, իրաքահայ վաստակաւոր գործիչ, բեղուն գրիչի տէր տոքթ. Վեհունի Մինասեան երկար տարիներէ «Ազդակ»-ի հաւատարիմ յօդուածագիրներէն է: Անոր գրութիւններով, յատկապէս Իրաքի գաղութին եւ անոր պատմութեան վերաբերող, հարստացան ոչ միայն «Ազդակ»-ի էջերը, այլ նաեւ իրաքահայութեան պատմութիւնը: Նուազ հետաքրքրական չէ Վ. Մինասեանի «Ուխտի ճանապարհներ» խորագրեալ յօդուածաշարքը, ուր ան կը ներկայացնէ հայութեան համար յատկանշական դեր եւ արժէք ունեցող դէմքերու շիրիմներ...

ԿԱՐՕ Վ. ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Հայոց Մեծ եղեռնէն ճողոպրած ու սուրիական անապատի թրքական սպանդանոցներէն ազատած հայու բեկորները տեղաւորուեցան կառափնատի ճանապարհին վրայ գտնուող շրջաններուն, աւաններուն մէջ: Անոնք սփռուած էին, Սուրիոյ հիւսիսի` Թուրքիոյ սահմանին վրայ գտնուող գօտիին մէջ: Արեւմտեան Հայաստանի արեւելեան շրջաններէն տարհանուածները կը տեղակայուէին ու ապաստան կը գտնէին Սուրիոյ Ռաքքա եւ Հասիչէ նահանգներուն հիւսիսը: Յիշենք անոնցմէ Գամիշլին ու Տէրիքը, Տըրպէսիէն եւ մերձակայ գիւղերը...

ՅԱՐՈՒԹ ՉԷՔԻՃԵԱՆ Վերոնշեալ խորագիրով Ֆլորա-Անահիտ «Հայրենիք» ամսաթերթի հոկտեմբեր 1963-ի թիւին մէջ (1) գրած է անզգամ «արեւմուտքցիներուն»` եւրոպացի եւ ամերիկացի, հայերուն հանդէպ վերաբերմունքին մասին հետեւեալ դրուագը. «1918-ի զինադադարէն սկսեալ Պոլսոյ մէջ Որբահաւաք մարմինը լծուած էր տենդոտ գործունէութեան` 1915-ի արհաւիրքէն ողջ մնացած հայ որբերը որոնելու, գտնելու եւ թուրքերու, քիւրտերու քովէն զանոնք փրկելու նուիրական ուխտով: «Որբահաւաքներէն շատերը սրտաճմլիկ պատմութիւններ ունէին, զորս կարելի չէր...

Լիբանանի նորընտիր խորհրդարանը ընտրեց իր նախագահը, փոխնախագահն ու դիւանը: Խորհրդարանական նախկին մեծամասնութեան դիմագիծը պահպանուած է ընդհանրապէս: Խորհրդարանի նախագահի ընտրութեան նախօրեակին խորհրդարանական ընդդիմութեան որոշ շրջանակներու ներկայացուցիչներ շտապեցին յայտարարելու, որ շրջուած է խորհրդարանական մեծամասնութիւնը: Յայտարարութիւնը աւելի քարոզչական բնոյթ ունէր, պարզ այն պատճառով, որ ընտրուած թեկնածուներու պատկանելիութիւններու կամ քաղաքական արեւելումներու ճիշդ հաշուարկը չէր կատարուած: Խնդիրը այս պարագային այն էր, որ համաշխարհային լրատուամիջոցներու ամէնէն...

Ն. Բ. Որքան տպաւորիչ եւ գոհացուցիչ է տաղանդաւոր արուեստագէտ եւ մենակատար Վարդան Պետրոսեանը անգամ մը եւս տեսնել ու ըմբոշխնել Լիբանանի մէջ` «Յակոբ Տէր Մելքոնեան» թատերասրահի բեմին վրայ: Որքան մեծ կարելիութիւն ունի մենակատարութեան այս վարպետը ցաւը, տխուր երեւոյթները, խոցող իրականութիւնները ամենայն անմիջականութեամբ ու դիւրութեամբ հասցնելու սրահը լեցուցած հանդիսատեսներուն, որոնք լարուած կերպով հետեւեցան ներկայացման: Որքան տպաւորիչ է, որ խնդուք լսուէր սրահին մէջ,...

ԱՐՇՕ ՊԱԼԵԱՆ Մինչ աշխարհը Ռուսիան կը մեղադրէ եւ անոր դէմ պատժամիջոցներ որդեգրելու մասին կը խօսի, ոչինչ կը կատարուի պաղեստինցիներուն զօրակցելու նպատակով: Պաղեստինցի ակներեւ լրագրող Շիրին Ապու Աքլէի վայրագ սպանութենէն ետք, արաբական աշխարհի եւ ընդհանրապէս աշխարհի տարբեր անկիւններուն, ինչպէս նաեւ Հարաւային Ափրիկէի խմբագրատուներուն եւ պատկերասփիւռի կայաններուն մէջ բռնկեցաւ անբացատրելի ցասում մը` գործուած այս անարգ ոճիրին նկատմամբ: 11 մայիս 2022-ին Շիրին Ապու...

Հայկազեան համալսարանին եւ Կիպրոսի համալսարանին միջեւ սեպտեմբեր 2020-ին ստորագրուած յուշագիրի ծիրին մէջ Հայկազեան համալսարանի նախագահ, վեր. Փոլ Հայտոսթեան հրաւիրուեցաւ Կիպրոսի համալսարանի նախագահ, դոկտոր Թասոս Խրիստոֆիտեսի կողմէ` համալսարանին մէջ տալու հանրային դասախօսութիւն: 24 մայիս 2022-ին տեղի ունեցաւ ձեռնարկը, որուն ներկայ էին` Կիպրոսի հայ համայնքի ներկայացուցիչ Վարդգէս Մահտեսեանը, Կիպրոսի հայկական Նարեկ վարժարաններու ղեկավարութիւնը, համալսարանի դասախօսական անձնակազմը, համայնքի անդամներ, ինչպէս նաեւ` առցանց լսարանը,...

ԼԱԽՏ ՄԱԿ-ը ընդառաջացած է Անգարայի բոլոր պաշտօնական փաստաթուղթերուն մէջ Թուրքիոյ անունը Թուրքիոյ Հանրապետութենէն Թիւրքիէի Հանրապետութեան փոխելու խնդրանքին: Թուրքիոյ արտաքին գործոց նախարար Մեւլութ Չաւուշօղլու յայտնեց, որ ատիկա մաս կը կազմէ «միջազգային ասպարեզի մէջ երկիրի հեղինակութիւնը բարձրացնելու» քայլերուն: Խնդիրն այն է, որ անգլերէնի մէջ Թուրքիոյ անունը` «Թըրքի»-ն, հնդկահաւ կը նշանակէ, ինչ որ չի նպաստեր երկիրի մը հեղինակութեան: Այս իրողութիւնը առաւել նուաստացուցիչ էր...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ 1960-ականներու ընթացքին Ալքատրազի բանտը մոլորակի ամէնէն մեկուսացուած եւ ամէնէն հեռաւոր բանտի համբաւը ունէր: Կղզիին դիրքը անկարելի կը դարձնէր փախչիլը: Ամբողջ պատմութեան ընթացքին 36 բանտարկեալներ փորձած են փախչիլ, բայց անոնցմէ ոչ ոք ողջ մնացած կամ յաջողած է: Բայց 1962 թուականի յունիսին այդպէս չէր: Երեք բանտարկեալներ փորձեցին դուրս գալ «Ժայռէն»` ցատկելով Սան Ֆրանսիսքոյի ծոցի տխրահռչակ պաղ ջուրերը: Անոնք այլեւս...

 ՆԱՐԵԿ ԱՐՔ. ԱԼԵԷՄԷԶԵԱՆ (70) «Էր Ֆրանս»-ով Փարիզէն Մոնրէալ կը ճամբորդեմ: Օդանաւը երկու ժամէն աւելի է արդէն օդին մէջն է, սակայն ճաշի սպասարկութիւն չի կատարուիր: Շուրջս կը նայիմ, ամէն մարդ տոպրակներ բացած է եւ բաներ մը կ՛ուտէ: Քովս նստողն ալ «Մաք Տանըլտ»-ի տոպրակ մը բացած` համպըրկըր ու ֆրենչ ֆրայզ կ՛ուտէ եւ քոքա քոլա կը խմէ: «Օդանաւին մէջ ճաշ պիտի չտա՞ն», կը...

ՄԱԿԱՐ ի Գաղիա Տիգրանակերտցի Արտուշ գրասէր է, հայերէն գիրքերու գրադարան ալ ունի տունը: Սարկաւագ է: Հիմա յառաջդիմած է, համակարգիչ ունի, Հայաստանի եւ սփիւռքի թերթերը կը կարդայ: Ինչպէս ինք կ՛ըսէ` տուն զգալու եւ հոսանքին մէջ ըլլալու համար: Եթէ թերթ չկարդացող սփիւռքի ղեկավարները Արտուշին չափ հայ կեանքին հետեւէին, լաւատեղեակ կ՛ըլլային եւ օգտակար գործ կ՛ընէին: Թէեւ թաղի ազգին խելք բաժնող «ծագումով հայերը» Արտուշը...