Յօդուածներ

ՐԱՖՖԻ ՏԷՄԻՐՃԵԱՆ Հըզպալլայի ընդհանուր քարտուղար սէյիտ Հասան Նասրալլայի դէմ իսրայէլեան ահաբեկչական գործողութիւնը, ինչպէս նաեւ կուսակցութեան մարտական թեւի շարք մը ներկայացուցիչներու ահաբեկումները շատերու համար Դիմադրութեան մահազդն էր: Իսրայէլի բնակչութեան հրճուանքը գագաթնակէտին հասած էր, Նեթանիահուն համոզուած էր, որ վերջապէս «բան մը ըրաւ», իսկ Լիբանանի մէջ շատեր ցնծութիւն կ՛ապրէին, եւ եթէ չվախնային, անպայման հրավառութիւն ալ կը կատարէին: Լիբանանի թշնամիներուն ունեցած ծովային, ցամաքային, օդային-արբանեակային...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Նոպէլեան խաղաղութեան մրցանակը ուրբաթ, 11 հոկտեմբերին շնորհուեցաւ ճափոնցիներէ բաղկացած խմբաւորումի մը, որ կը կոչուի Նիհոն Հիտանքիօ (Nihon Hidankyo): Սա կրճատումն է անուան բազմանդամ կազմակերպութեան մը, որ ունի բաւական երկար անուն` «Ճափոնի համադաշնակցութիւն աթոմական եւ ջրածնային ռումբերէ տուժածներու  կազմակերպութիւններու» (Japan Confederation of A- and H-Bomb Sufferers Organizations): Այս խմբաւորումը ի մի բերած է Ճափոնի վրայ ամերիկացիներուն կողմէ 79 տարի...

Պատրաստեց՝ ՄԱՐԱԼ ՄԽՍԵԱՆ Միացեալ Նահանգներ Սայաթ Նովայի Նուիրուած Երեկոյ Կազմակերպութեամբ Ամերիկահայ գրողներու միութեան, 28 սեպտեմբերին տեղի ունեցաւ աշուղական քերթողական արուեստի տիտան Սայաթ Նովայի նուիրուած երեկոյթ: Երեկոն մեկնարկեց Սայաթ Նովայի մասին ժապաւէններէ առնուած հատուածներու ցուցադրութեամբ: Ապա օրուան հանդիսավար Շողեր Գրիգորեան անդրադարձաւ Սայաթ Նովայի սիրային տաղերուն եւ փիլիսոփայական քերթողական արուեստին, որմէ ետք գործադրուեցաւ գեղարուեստական յայտագիր: Օրուան բանախօս, տաղանդաւոր բանաստեղծ Վազգէն Վանատուր ներկայացուց Սայաթ...

ԱՀԱՐՈՆ ՇԽՐՏԸՄԵԱՆ Գաղտնիք մը չէ բնաւ, որ Լիբանանի անկախութեան վաղորդայնէն գերիշխան պետականութեան կայացումը անհասանելի երազ դարձած է լիբանանցիներուն համար: «Հայրական», «մայրական», «եղբայրական» ստնտուներու հոգատարութեան տակ սնանող Լիբանանը լաւագոյնս կը մարմնաւորէ աւազի վրայ հիմնուած միջինարեւելեան  պետութեան  տիպարը: Լիբանանի վերջին պատերազմը ամէնէն վառ հաստատումն է այս իրողութեան: Արաբական լիկայի հիմնադիր անդամներէն Լիբանանը դարձաւ միջարաբական տարակարծութիւններու եւ հակամարտութիւններու գլխաւոր թատերաբեմը: Ընդամէնը 10.452 քառ....

ՎԱՐԴԱՆ Ա. ԳԱՐԱՊԱՃԱԳԵԱՆ Գէորգ Գանտահարեան եւ Շահան Պէրպէրեան Լիբանանը կեդրոնը ըլլալով բազմալեզու մշակոյթներու` հայ ժողովուրդն ալ իր պատուաւոր տեղը ունէր Լիբանանի մէջ գործող մշակութային մեծ ընտանիքի կեանքին մէջ: Համազգային մշակութային ընկերակցութեան լուսամիտ եւ պայծառատես հիմնադիրները, բազմավաստակ, մեծանուն, հեղինակաւոր դէմքերէն` Լեւոն Շանթը, Նիկոլ Աղբալեանը, Կարօ Սասունին, Սիմոն Վրացեանը եւ տաղանդաւոր բեմադրիչ եւ դերուսոյց Գասպար Իփէկեանը կը հովանաւորէին եւ կը կազմակերպէին լիբանանահայ...

ՐԱՖՖԻ ՏԷՄԻՐՃԵԱՆ Բոլոր անոնք, որոնք կը հաւատան, որ Լիբանանի դէմ պատերազմին պատճառը Հըզպալլայի` Կազային զօրակցիլն է, պարզապէս պէտք է գիտնան, որ 17 եւ 18 սեպտեմբերին «Փէյճըր»-ներու եւ անթել հաղորդակցութեան սարքերու պայթեցման նախապատրաստական աշխատանքները իրականացած են Համասի 7 հոկտեմբերի գործողութիւններէն շա՜տ առաջ: Կասկածէ վեր է, որ Իսրայէլ տասնեակ տարիներէ ի վեր կը պատրաստուի նոր պատերազմի եւ կը սպասէ պատեհ առիթին ու...

Պատրաստեց՝ ՄԱՐԻՆԱ ՀԱՄԱՄՃԵԱՆ Բողոքի Ցոյց` Պաքուի Մէջ Բանտարկուած Արցախի Նախկին Ղեկավարները Եւ Միւս Գերիները Ազատ Արձակելու Պահանջով Պաքուի բանտերուն մէջ պահուող Արցախի նախկին ղեկավարները եւ միւս հայերը ազատ արձակելու պահանջով քաղաքացիներ 11 հոկտեմբերին Երեւանի մէջ բողոքի ցոյցեր կատարեցին ՄԱԿ-ի գրասենեակին, արտաքին գործոց նախարարութեան եւ երեք դեսպանատուներու շէնքերուն առջեւ: «ՄԱԿ-ի Կլիմայի փոփոխութեան համաժողովի նախաշեմին հանդէս գալ` Ազրպէյճանի մէջ ապօրինաբար պահուող հայ ռազմագերիներու...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Խոսրով բէկ Սուլթանով Ազրպէյճան անգլիացիներու միջոցով Անդրանիկի Շուշի մուտքը ձախողութեան մատնելէ ետք, Արցախի վրայ իր իշխանութիւնը տարածելու համար, բոլորովին ազատ զգաց ինքզինք` դիմելու ահաբեկչութեան եւ ջարդերու քաղաքականութեան: Արցախի յարակից շրջաններու թաթարները, Ազրպէյճան գտնուող օսմանցի սպաներու ղեկավարութեամբ, սկսան արշաւանքներ կազմակերպել հայկական գիւղերուն վրայ, թալանելով եւ կոտորածի ենթարկելով անոնց բնակիչները: Ալիանլու գիւղի թաթարները 1918 դեկտեմբեր 22-ին եւ 23-ին յարձակեցան Արփագեադուկ,...

- Հայկական Վարժարաններ - Կազմակերպութիւններ Ու Կառոյցներ - «Հայրենիք»Ի Խմբագրատուն Անցնող օրերու ընթացքին, Արամ Ա. Վեհափառ Հայրապետը այցելեց Պոսթընի Սուրբ Ստեփանոս ամէնօրեայ եւ շաբաթօրեայ վարժարաններ, ուր ջերմ ընդունելութեամբ դիմաւորուեցաւ տնօրէնութեան, ուսուցչական կազմին եւ աշակերտութեան կողմէ: Յիշեալ վարժարաններուն պատասխանատուները Նորին Սրբութեան զեկուցեցին վարժարանին գործունէութեան եւ յառաջիկայ ծրագիրներուն մասին: Հայրապետը բարձր գնահատեց վարժարանի տնօրէնութեան ու ուսուցչական կազմին նուիրուածութիւնը եւ շեշտեց անոնց ստանձնած...

1940-ականներուն Գարեգին Յովսէփեանց մեծանուն հայրապետը կոչ ուղղած էր Սրբոց Թարգմանչաց տօնին առիթով Հոկտեմբեր ամիսը մշակոյթի ամիս հռչակելու, յորդորելով որ մեր եկեղեցիներէն ու սրահներէն ներս փառաբանուի հայ մշակոյթը եւ մեծարուին մշակոյթի սպասարկուները։ Այս յորդորը տարիներէ ի վեր իր արձագանգը կը գտնէ Բերիոյ Հայոց Թեմէն ներս. այս առիթով կը կազմակերպուին մէկէ աւելի ձեռնարկներ։ Համազգայինի «Ն. Աղբալեան» մասնաճիւղի Գրական Յանձնախումբը նոյն առիթը նկատի...

ՇԱՂԻԿ ԳԱՆՏԱՀԱՐԵԱՆ-ԽԻՒՏԱՎԵՐՏԵԱՆ Սոյն գրութեան վերնագիրը կրնայ շփոթեցնող թուիլ. արդեօք ինչո՞ւ եւ ինչպէ՞ս կարելի է առնչել արագընթաց եւ յառաջադէմ դար մը` Լիբանանի բարձունքներէն մէկուն վրայ հանգչող, քաղաքի յարաշարժ կեանքի կշռոյթէն կտրուած, չխանգարուող հանդարտութեան մէջ ամփոփուած եւ մարդկային աղմկոտ ու աշխուժ ներկայութենէ անջատուած, հոգեւոր առաքելութեան նուիրուած, առանձնացած կրթական կառոյց մը: Սկսինք քսանմէկերորդ դարու անդադար զարգացող պայմաններուն յարմարելու եւ ըստ անոնց թելադրած ընթացքին...

ՐԱՖՖԻ ՏԷՄԻՐՃԵԱՆ Չէ՜, վերնագիրին մէջ գրաշարական կամ լեզուական սխալ չկայ, այլ` ակնարկութիւնը այն ուժին մասին է, որ խաղաղութիւն կը խաղայ, փոխանակ խաղաղութիւնը պահէ` ի հարկին ուժի կիրարկումով: Լիբանանի պարտադրուած պատերազմին ցարդ արձանագրուած 2300-է աւելի զոհերը եւ տասը հազարէ աւելի վիրաւորները այնքան աղմուկ եւ մտահոգութիւն չյառաջացուցին շարք մը պետութիւններու մօտ, որքան ՄԱԿ-ի ժամանակաւոր ուժերուն` ՖԻՆԻՒԼ-ին դէմ իսրայէլեան «ոտնձգութիւնները»: Յանկարծ 40 պետութիւններ...

ՎԱՀՐԱՄ ԷՄՄԻԵԱՆ Թուրքիոյ նախագահ Ռեճեփ Թայիփ Էրտողան թրքական լրատուամիջոցներու ներկայացուցիչներուն հետ զրոյցի մը ընթացքին յայտարարեց. «Սուրիոյ մէջ շտապ եւ մնայուն խաղաղութիւնը պիտի պաշտպանենք, Իսրայէլ շրջանային ու միջազգային խաղաղութեան շօշափելի սպառնալիք մը կը ներկայացնէ»` աւելցնելով. «Ռուսիան, Իրանն ու Սուրիան պէտք է աւելի ազդու քայլեր որդեգրեն այս կացութեան դէմ, որ Սուրիոյ հողերու անվտանգութեան մեծագոյն սպառնալիք մը կը ներկայացնէ»: Սուրիական հողերուն մէկ մասը...

ՎԱՀԱՆ ԶԱՆՈՅԵԱՆ Նախ կ՛ուզեմ ըսել, որ այսօր այստեղ հաւաքուած ներկաներէն շատերը կարեւոր առաւելութիւն մը ունին, որովհետեւ անձամբ ճանչցած են Պետիկը: Ցաւօք, ինչ-ինչ պատճառներով, ես այդ բարեբախտութիւնը չունեցայ, հակառակ անոր որ որոշ ժամանակ նմանօրինակ եւ զուգահեռ շրջանակներու մէջ գտնուած էինք: Սակայն իրեն անձամբ ծանօթ չըլլալը չի նշանակեր իր գրականութեան ծանօթ չըլլալ: Փոխանակ երկար եւ համապարփակ գնահատական տալու իր գործին, պիտի ընեմ...

Պատմական համառօտ ակնարկ 1978-ին Հայ յեղափոխական դաշնակցութեան 21-րդ Ընդհանուր ժողովը կ՛որոշէր զարգացնել Համազգայինի կրթական ցանցը, եւ ՀՅԴ Բիւրոյի անդամներ Հրայր Մարուխեան, Բաբգէն Փափազեան ու Հրաչ Տասնապետեան  կ՛ընտրէին Ֆրանսայի Մարսէյ քաղաքը: 1979-ին Յակոբ Պալեանին պաշտօն  կը տրուէր որոշել Համազգային դպրոցի կառուցման պայմանները, շրջանը եւ վայրը, մինչ  կամաւորներու խումբ մը լուրը կը տարածէր Մարսէյի  հայ ընտանիքներուն: 1980-ին հիմը կը դրուէր Համազգայինի Մարսէյի...

ԳԷՈՐԳ ԵԱԳՈՒՊԵԱՆ 27 սեպտեմբեր 2024-ին իսրայէլեան օդուժը բուռն կերպով հարուածեց Պէյրութի Հարաւային արուարձանները եւ յաջողեցաւ աւելի քան 30 տարուան իր ծրագիրը իրագործել` ահաբեկելով Հըզպալլայի ընդհանուր քարտուղար սէյիտ Հասան Նասրալլան: Ժամեր շարունակ համայն Լիբանանը մնաց լուռ: Շատեր կը սպասէին իրենց համար ուրախութիւն ներշնչող լուրին, ուրիշներ վախի եւ յոյսի միախառնումէն կը տառապէին, որովհետեւ թիրախը սովորական անհատ մը չէր, այլ որոշ զանգուածի մը...

Հարցազրոյցը վարեց` ՆՈՐԱ ԲԱՐՍԵՂԵԱՆ Աշխարհասփիւռ հայութեան հիմնական փարոսներն ու հոգեւոր, ազգային ու մշակութային դիմագիծի պահպանման կռուանները կը հանդիսանան Մեծի Տանն Կիլիկիոյ կաթողիկոսութեան հովանիին տակ գործող եկեղեցիներն ու անոնց ծառայութեան լծուած հոգեւորականները, անոնք ներկայ են ամէնուրեք, պատրաստ` ամէն ձեւով ժողովուրդին ծառայելու, հոգեւոր սնունդ հայթայթելու ու ապաւէն դառնալու: Ժողովուրդէն ծնած ու ժողովուրդին ծառայութեան լծուած այս նուիրեալներուն կազմաւորման ու պատրաստութեան քուրան կը հանդիսանայ...

ՅԱԿՈԲ ՀԱՒԱԹԵԱՆ Լիբանան դարձեալ կ՛ապրի ճակատագրական օրեր: Հարուածը մեծ է, մտահոգութիւնները` աւելի մեծ, իսկ անորոշութիւնը կլանած է իւրաքանչիւր անհատի առօրեան: Ապահովական, ընկերային, տնտեսական, առողջապահական ծանր մարտահրաւէրներու տակ կքած` բոլորս կը սպասենք հրաշքին: Այո՛, այլեւս շա՛տ յոգնած, հիասթափուած եւ ամենավատը` փրկութիւնը աղօտ տեսնելու տառապանքը խճճած է մեր կեանքը: Բոլոր փուլերուն նման, սակայն, այս կացութեան ալ վերջ մը կայ: Աւելի քան յիսուն...

ՐԱՖՖԻ ՏԷՄԻՐՃԵԱՆ Պատերազմի պայմաններուն մէջ դպրոցներուն դռները բաց պահելը եւ կրթական տարեշրջանին ընթացք տալը պատասխանատու, բայց նաեւ ճշգրիտ որոշում էր, որովհետեւ արդէն իսկ անցնող տարիներու տագնապալի շրջանները` բողոքի ցոյցերէն ժահր ու տեսակաւոր պայթումներ եւ երկրաշարժ, մեծապէս ազդած են նոր սերունդի հանրակրթական կազմաւորման վրայ, եւ որովհետեւ կրթութիւն չստացած սերունդը վտանգ է ամբողջ հաւաքականութեան: Այստեղ նաեւ պէտք է շեշտել, որ «Քորոնա» ժահրի...

ԴԵՐԵՆԻԿ ՄԵԼԻՔԵԱՆ Հայաստանեան վերջին ժամանակաշրջանի հասարակաքաղաքական անմխիթար իրավիճակներին բնորոշ, անցեալ շաբաթուայ ընթացքում երկու կարգի իրադարձութիւն նշմարուեց, որոնց կարելի է առանձնաբար անդրադառնալ: 1.- Եւ այսպէս, վերջերս Հայաստանում իշխանամէտ մի շարք խրտուիլակ-կուսակցութիւնների կողմից լայն քարոզչութեամբ ստորագրահաւաքներ են կազմակերպւում` ՀՀ-ը Եւրոմիութեանը անդամակցելու համար: Ու դեռ այդ խրտուիլակները իրենց թանկ էլ ծախելով` ասում են. «Ո՞ւր էին այսօրուայ եւրոպացիները, երբ ժամանակին մենք Եւրոպա էինք...», երեւի...