Յօդուածներ

ՐԱՖՖԻ ԱՐՏԱԼՃԵԱՆ Ընթերցողին: Ապրուած Օրեր» անունը նոր չէ: 1948-ին նոյն անունով լոյս տեսած է Արմէն Գարոյի գիրքը: Այս գրութիւնները անոր շարունակութիւնը չեն, այլ ուրիշ ժամանակի ու սերունդի ապրուած օրեր: Տարիներու ընթացքին կուտակուած այս յուշերը իմ կեանքիս պատառիկներն են, բայց նաեւ` մեր հաւաքական հայկական կեանքէն համեստ մաս մը: Անոնց մէջ կան օսմանահայ ընտանիքիս համն ու հոտը, սփիւռքեան ու հայաստանեան իրականութիւնները, հինը`...

Սփիւռքի Զօրաշարժ Եւ Վերաշխուժացում Յանուն Համազգային Նպատակներու Սփիւռքի դերակատարութիւնը պէտք է դուրս բերուի բարեսիրական կամ մշակութային սահմանափակ շրջանակներէն եւ զայն պէտք է տեղաւորել միջազգային իրաւունքի ու քաղաքական ազդեցութեան դաշտին մէջ: Այս մօտեցումը սփիւռքը կը դիտէ որպէս ռազմավարական դերակատար: Հայկական պետութեան զուգահեռ դիւանագիտութեան գաղափարը տեսականօրէն գրաւիչ է, բայց գործնականօրէն կախեալ կը մնայ այն պետութիւններու քաղաքական կամքէն, որոնցմէ միջամտութիւն կ՛ակնկալուի: Միջազգային իրաւունքը...

Ր. Ս. Դ. ՊԵՏԵԱՆ Օրէնքի գերակայութեան եւ օրէնքով կառավարելու միջեւ էական տարբերութիւն կայ: Առաջինը ժողովրդավարական կարգի հիմքն է, իսկ երկրորդին պարագային, օրէնքը կրնայ վերածուիլ իշխանութեան ձեռքին քաղաքական գործիքի: Օրէնքի գերակայութիւն` կը նշանակէ, որ բոլորը` նախագահէն ու վարչապետէն մինչեւ ոստիկանն ու դատաւորը, ենթակայ են միեւնոյն օրէնքներուն: Օրէնքը պէտք է հաւասարապէս կիրարկուի բոլորին նկատմամբ, իսկ անկախ դատարանները պէտք է ի վիճակի ըլլան...

Պատրաստեց՝ ՄԱՐԱԼ ՄԽՍԵԱՆ Սուրիա Հայ Երեք Համայնքապետներու Հանդիպում 29 սեպտեմբերին Սուրիոյ Հայ աւետարանական համայնքի համայնքապետ վեր. դոկտ. Յարութիւն Սելիմեանի հիւրընկալութեամբ, Բերիոյ հայոց թեմի առաջնորդ Մակար արք. Աշգարեան, Բերիոյ թեմի կաթողիկէ հայոց առաջնորդ Պետրոս արք. Միրիաթեան եւ համայնքապետը հանդիպում ունեցան Հայ աւետարանական համայնքապետարանին մէջ: Համագործակցութեան ոգիով համայնքապետները արծարծեցին ներկայ իրավիճակին առնչուող զանազան հարցեր եւ անդրադարձան յառաջիկայ ծրագիրներուն: Միացեալ Նահանգներ Սահակեան Արցախի Գերիները...

Ձախէն աջ` տնօրէն Նելլի Վէքիլեան եւ «Արշաւիր Շիրակեան» կոմիտէութենէն Հրայր Նահապետեան եւ Սիրան Արթինեան Ազգային հերոս Արշաւիր Շիրակեանի անունը մեր ազգային յիշողութեան մէջ կը մարմնաւորէ` վճռակամութիւն, անձնուիրութիւն եւ ազգային իրաւունքներու պաշտպանութեան անսասան կամք: Անոր ժառանգութիւնը անցեալի հերոսական էջերու յիշատակ մը չէ միայն, այլ` այսօրուան սերունդներուն ուղղուած պատասխանատուութեան կոչ մը: Այս ոգիով ՀՅԴ Արեւմտեան Միացեալ Նահանգներու Հիւսիսային Սան Ֆեռնանտօ Հովիտի «Արշաւիր...

ԿԱՐԻՆ ԳԱՍԱՊԵԱՆ Յիշատակ մը ունիմ Արցախէն: Մտքիս մէջի բուժուիլ չուզող միակ վէրքն է: Վերջին քանի մը տարիներուն այս վէրքը ընկերս դարձած է: Տարիները զինք չմոռցուցին կամ անոր ցաւը չթեթեւցուցին: Ընդհակառակը, ան տակաւին նստած է մտքիս անկիւններէն մէկուն մէջ, կամաց կամաց ինքզինք աւելի կը խորացնէ: Իր շուրջ դարձող հարցումները կը շատնան, եւ անոնց բոյժ պատասխանները հետզհետէ կը կորսնցնեն իրենց զօրութիւնը: Ատենը...

ՎԱՐԴԱՆ Բ. ՎԱՐԴԱՆԵԱՆ Հայոց ցեղասպանութենէն ետք աշխարհասփիւռ հայ ժողովուրդը իրեն հետ տարաւ ոչ միայն իր անամոք վէրքերն ու յուշերը, այլ նաեւ` հայրենիքի մշակոյթը, աւանդութիւնները, լեզուն եւ ազգային ոգին: Սփիւռքի իւրաքանչիւր գաղութ դարձաւ կորսուած հայրենիքի մէկ փոքրիկ մասնիկը: Ասկէ առաջ անդրադարձած էի հօրս ծնողներուն` Խնուսի եւ Մուշի արմատներուն: Այս անգամ կ՛ուզեմ պատմել մօրս հօր Մարաշի արմատներուն մասին` յիշատակելով նաեւ մօրս մօր...

ՅԱՐՈՒԹ ՍԱՍՈՒՆԵԱՆ Վարչապետ Նիկոլ Փաշինեան դարձած է այնքան վիճայարոյց դէմք մը, որ անոր ելոյթները թէ՛ Հայաստանի եւ թէ՛ արտասահմանի մէջ յաճախ ուժեղ հակազդեցութիւն կը պատճառեն: ՄԱԿ-ի մէջ օտար բարձրաստիճան պաշտօնատարներու հետ նախատեսուած հանդիպումներէն անկախ` Փաշինեան որոշեց Նիւ Եորքի մէջ, սեպտեմբեր 23-ին հանդիպում ունենալ Համահայկական ուսանողական միութեան (ASA) անդամ հանդիսացող խումբ մը ամերիկահայ ուսանողներու հետ: Ըստ էութեան, այս մէկը Հայաստանի Հանրապետութեան...

Պատրաստեց՝ ՄԱՐԻՆԱ ՀԱՄԱՄՃԵԱՆ Ֆրեզնոյի Քաղաքապետը Այցելեց Հայոց Ցեղասպանութեան Յուշահամալիր-Թանգարան Ֆրեզնոյի քաղաքապետ Ճերի Տայըրի գլխաւորած պատուիրակութիւնը 30 սեպտեմբերին այցելեց Հայոց ցեղասպանութեան յուշահամալիր: Պատուիրակութեան մաս կը կազմէին Ֆրեզնոյի Քաղաքապետական խորհուրդի շարք մը անդամներ, ինչպէս նաեւ` Ֆրեզնոյի մէջ Հայաստանի պատուոյ հիւպատոս Պերճ Աբգարեան: Հիւրերը դիմաւորեց եւ այցելութեան ընթացքին անոնց ընկերակցեցաւ Հայոց ցեղասպանութեան թանգարան-հիմնարկի տնօրէնի ժամանակաւոր պաշտօնակատար Հրաչեայ Թաշճեանը: Հիւրերը ծաղիկներ զետեղեցին անմար կրակին...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Անտիոքի Սուրբ Պետրոս եկեղեցին Սուրիոյ մէջ 14-15 նոյեմբեր 1936-ին նախատեսուած առաջին աստիճանի երեսփոխանական ընտրութիւնները լարուած վիճակ ստեղծած էին Ալեքսանտրէթի ինքնավար Սանճագին մէջ: Սանճագի թուրք անջատողականները պոյքոթի ենթարկած էին ընտրութիւնները: Նոյեմբեր 14-ի առաջին աստիճանի ընտրութիւնները տեղի ունեցան համեմատաբար բնականոն ընթացքով: Ընտրելու իրաւունք ունեցող քաղաքացիներուն շուրջ ութսուն առ հարիւրը մասնակցեցաւ քուէարկութեան: Միայն մեծամասնութեամբ թուրք բնակչութիւն ունեցող ընտրական կեդրոններուն մէջ քուէարկութիւն...

ԼԵՄ-ի «Ռազմիկ» պաշտօնաթերթին ծնունդ տուող պայմաններուն, անոր անցած ուղիին, թերթի գործունէութեան բնոյթին եւ ՀՅԴ ԼԵՄ-ի աշխատանքներուն մէջ  անոր դերակատարութեան մասին «Ռազմիկ»-ի խմբագրական կազմը զրուցեց այս բոլորին մօտէն իրազեկ եղող, «Ռազմիկ»-ի ծնունդին մասնակից  Տարօն Տէր Խաչատուրեանի հետ: «ՌԱԶՄԻԿ».- ՀՅԴ ԼԵՄ-ի հիմնադրութենէն տարի մը ետք` 21 յունուար 1974-էն սկսեալ, «Ազդակ» օրաթերթին մէջ կը սկսի լոյս տեսնել ՀՅԴ ԼԵՄ-ի «Երիտասարդական էջ»-ը: Ապա` մայիս...

ՐԱՖՖԻ ԱՐՏԱԼՃԵԱՆ Ընթերցողին: «Ապրուած օրեր» անունը նոր չէ: 1948-ին նոյն անունով լոյս տեսած է Արմէն Գարոյի գիրքը: Այս գրութիւնները անոր շարունակութիւնը չեն, այլ` ուրիշ ժամանակի ու սերունդի ապրուած օրեր: Տարիներու ընթացքին կուտակուած այս յուշերը իմ կեանքիս պատառիկներն են, բայց նաեւ` մեր հաւաքական հայկական կեանքէն համեստ մաս մը: Անոնց մէջ կան օսմանահայ ընտանիքիս համն ու հոտը, սփիւռքեան ու հայաստանեան իրականութիւնները, հինը`...

Համազգայինի «Գ. Իփէկեան» թատերախումբը 9, 10 եւ 11 հոկտեմբեր 2026-ին «Յակոբ Տէր Մելքոնեան» թատերասրահին մէջ պիտի ներկայացնէ «Դող` սիրտը գող» կատակերգութիւնը: Հեղինակ` Տարիօ Ֆօ: Ներկայացումին նախապատրաստական աշխատանքները արդէն իսկ ընթացքի մէջ են եւ աւարտական փուլին հասած են: Ներկայացումին եւ աշխատանքներուն մօտէն ծանօթանալու համար «Ազդակ» հանդիպում մը ունեցաւ «Գ. Իփէկեան» թատերախումբի վարչութեան ատենապետ Մարտիկ Տեմիրճեանի հետ, որ ըսաւ, թէ այս օրերուն...

ԱՀԱՐՈՆ ՇԽՐՏԸՄԵԱՆ Սփիւռքի մասին խօսիլ` այսօր կը նշանակէ առերեսուիլ ներկայի բարդ իրականութեան եւ վաղուան անորոշ հորիզոններուն: Տարիներ շարունակ մենք սորված ենք սփիւռքի մասին խօսիլ կազմակերպութիւններու, դպրոցներու, եկեղեցիներու, միութիւններու եւ համայնքային կեանքի աշխուժութեան ընդմէջէն: Սակայն ժամանակը աւելի խոր դիտարկում մը կը պահանջէ ներկայիս: Գոյութիւն ունեցող կառոյցներուն թիւը չի կրնար չափանիշ դառնալ հաւաքական կեանքի առողջութեան: Այսօր սփիւռքի տարբեր գաղութներու մէջ կը զգացուի...

ՊԱՐՈՅՐ Յ. ԱՂՊԱՇԵԱՆ Ահաւասիկ կրթական նոր տարեշրջան մը եւս կը դիմաւորենք` հրաժեշտ տալով նախորդ տարուան բարւոք, յաջող ու պատուաբեր անցումներուն, նոր յոյսերով, ակնկալութիւններով ու ծրագիրներով, «Բարի վերադարձ»-ի ու «Բեղուն տարեշրջան»-ի բարեմաղթութիւններով: Հայ դպրոցը եւ կրթական օճախը հայ ժողովուրդին համար միշտ եղած են (ու կը մնան) այն անփոխարինելի եւ աննկուն կառոյցները, որոնք մեր նոր սերունդներուն կու տան ապրելու ու գոյատեւելու լիցք...

Հայաստանի վերանկախացման տօնին համընկնելով՝ Արեւմտեան Ամերիկայի Համազգայինի այս տարուան ձեռնարկը յատկանշուեցաւ «Միասնաբար կերտենք մեր մշակոյթի տունը՝ յաջորդող սերունդներուն համար» նշանաբանով: Շրջանային վարչութիւնը անսահման ուրախութեամբ կը յայտարարէ, թէ Կիրակի, Սեպտեմբեր 20ին նախատեսուած իր տարեկան յաջող ձեռնարկը՝ կալա-ընթրիքը, տեղի ունեցաւ «Տաղլեան» մշակութային համալիրի շքեղ սրահին մէջ, ուր ներկայ էին շուրջ 300 հիւրեր: Հիւրերուն շարքին էին Համազգայինի Կեդրոնական վարչութեան անդամ Թամար Տէր Պետրոսեան,...

Համաշխարհային պատմութեան ամբողջ ընթացքը պայքար է ազդեցութեան մեծացման համար: Մենք այդ պայքարում որդեգրել ենք պաշտպանական քաղաքականութիւն, մինչդեռ մենք նոյնպէս պէտք է մրցակցութեան մաս կազմենք` տնտեսական, գիտական եւ այլն, ապահովենք մեր ժողովրդի ու պետութեան համալիր զարգացումը: Մենք զարմանալի ժողովուրդ ենք: Կարողացել ենք դժբախտութիւնների միջով անցնել եւ պետութիւն ստեղծել, չենք վերացել: Մենք պէտք է հպարտանանք նաեւ մեր անցեալով, ինչը կարող է ոգեւորել...

ՍԻԼՎԱ ԻՍԿԻԿԵԱՆ-ՄԱՀՍԵՐԵՃԵԱՆ Այս օրերուն շատ ընթացիկ երեւոյթ է եւ ամէն գնով հետապնդուող ակնկալութիւն մը, որ կիներ, ինչ տարիքի ալ պատկանին, ունենան ողորկ ու անթերի մորթ, գեղեցիկ դիմագիծներ` փոքր քիթ, անհամեմատ մեծ շրթներ, փաս-փայլուն ճակատ, երկար ու թաւ թարթիչներով աչքեր, սահուն վիզ, եւ վերջապէս, գծաքաշով «գծուած» սլացիկ ու հրապուրիչ մարմին մը: Անշուշտ անցեալի համաչափութեան հասկացողութիւնը ամբողջութեամբ փոխուած է, մանաւանդ կուրծքի ու...

ՄՈՎՍԷՍ ԾԻՐԱՆԻ Համազգայինի ցուցասրահի կողմէ կազմակերպուած եւ Լիւսի Թիւթիւնճեանին նուիրուած «Լիալուսին» հատորի շնորհահանդէսին առիթով կը հրատարակենք արուեստաբան դոկտ. Մովսէս Ծիրանիի յօդուածը, որ լոյս տեսած է նոյն հատորին մէջ: Մովսէս Ծիրանի կ՛անդրադառնայ Լիւսի Թիւթիւնճեանի մարդկային արժանիքներուն եւ արուեստի անցած ուղիին: *** Սիրելի՛ ընթերցող, Իբրեւ գեղանկարիչ` գրած եւ գնահատած եմ Լիւսի Թիւթիւնճեանի արուեստը... տարբեր առիթներով: Այսօր կարգ մը վկայութիւններ պիտի արձանագրեմ անոր...

ՀՐԱՉ ՊԱՐՍՈՒՄԵԱՆ Ա.- Խորապատկեր.- Թատրոնի հոլովոյթին կրկին անդրադարձած եմ (1, 2), այստեղ հակիրճ յիշեցումներէ ետք պիտի փորձեմ տալ ժամանակակից պատկերը: Ստրկատիրական շրջանին Արիստոտէլի ձեւաւորուած «Փոեթիքա»-էն 19 դար  ետք, երբ միջին դարերու աւատապետական հասարակակարգը կ՛ընկրկէր աճող դրամատիրութեան ի նպաստ, վերածնունդի թատերական պատկերազարդ «քերականը» ԺԶ. դարու կիսուն պատրաստեց  թատերագիր Leone de’ Sommi: ԺԷ.-ԺԹ. դարերուն, երբ ճարտարարուեստական դրամատիրութիւնը տիրական էր, յառաջ եկան շարք...