Յօդուածներ

ՄԱԿԱՐ ի Գաղիա Այսօր կրկին յիշեցուցին, որ մեր գովաբանած հայերէնը (ան)խիղճի ամենայն հանգստութեամբ կը յօշոտուի Հայաստանէն Փարիզ եւ հոն, ուր «հայեր կան», ուր «հայեր կը հասնին: Մեռելաթաղները չեն բաւարարուիր մարդ թաղելով, անվճար «անազնուութեամբ» հայերէնն ալ կը յօշոտեն եւ կը թաղեն: Սգաւորներու անունով շնորհակալութեան տոմս ղրկած է Մեծ երաժիշտի անունով ինքնամկրտուած մեռելատունը`   հարիւրամեայ նահապետին յիշատակը յարգողներուն: Ծափահարելի. ճիգ մը. տոմսը հայատառ...

ՍՐԲՈՒՀԻ ՎԱՆԵԱՆ Նորայր եւ Երուանդ Հաջեան եղբայրներն արցախեան պատերազմում  նահատակուած մեր հերոսների, նրանց անձնուրացութեան, առ հայրենիքը սիրոյ ու հաւատարմութեան խորհրդանիշ են դարձել: Եղբայրներից աւագը`  Նորայրը, կենսուրախ, կատակասէր մի երիտասարդ, ապրիլեան քառօրեայի ժամանակ է զոհուել, Երուանդը` համեստ, ժպտադէմ, յարգալից` 44-օրեայի զոհերից է: Նրանց հայրը` Միքայէլ Հաջեանը, մեր գործընկերն է: Իր երկու որդիներին հայրենիքի համար  պայքարում կորցնելուց յետոյ նա  Արցախի   լրագրողական հանրոյթի...

ՄԻՔԱՅԷԼ ՀԱՃԵԱՆ Քաղաքական վերլուծաբան Եւ այսպէս, վերջին շրջանում տեղի ունեցած միջազգային նշանակալի իրադարձութիւնների շարքում ամենավերջինը եւ անհամեմատ աղմկայարոյցը, անշուշտ, կը համաձայնէք, Ռուսաստանի Դաշնութեան հարաւ-արեւմուտքում` ռուս-ուքրանական  հակամարտութեան գօտուն յարակից տարածքում մէկէն ծագած ռազմական խռովութիւնն էր, աւելի ճիշդ` ռազմական խռովութեան փորձը, որ նախաձեռնել էր երկրի նախագահ Վլադիմիր Պուտինի մերձաւոր շրջապատի մարդկանցից մէկը` նրա նախկին խոհարար, ներկայումս խոշոր ձեռնարկատէր եւ, որքան էլ որ...

Հովանաւորութեամբ Սուրիոյ Հայ աւետարանական համայնքապետ վեր. դոկտ. Յարութիւն Սելիմեանի, 3 յուլիսին տեղի ունեցաւ համայնքի նորակառոյց համայնքապետարանին բացումը` մասնակցութեամբ Պաաս կուսակցութեան Հալէպի մասնաճիւղի քարտուղարին, Հալէպի նահանգապետի ներկայացուցիչին, Հայաստանի Հանրապետութեան Հալէպի գլխաւոր հիւպատոսութեան խորհրդական-հիւպատոսին, խորհրդականին, Հայաստանի Հանրապետութեան մարդասիրական առաքելութեան գնդապետին, քրիստոնեայ եւ իսլամ համայնքապետներուն, հալէպահայ երեք կազմակերպութիւններու եւ միութիւններու ներկայացուցիչներուն, ինչպէս նաեւ հայ աւետարանական համայնքի ներկայացուցիչներուն: Հայ աւետարանական Բեթէլ եկեղեցւոյ եւ վարժարանին...

Սփիւռքահայ անուանի գրագէտ, խմբագիր, գրաքննադատ, հասարակական գործիչ Պօղոս Սնապեանի տուն-թանգարանին նախաձեռնութեամբ եւ Համազգայինի Երեւանի գրասենեակին կազմակերպութեամբ Երեւանի պետական համալսարանի Հայ բանասիրութեան բաժանմունքի նիստերու դահլիճին մէջ յունիս 27-ին տեղի ունեցաւ «Նամակներ Պօղոս  Սնապեանին» գիրքին շնորհահանդէսը: Ձեռնարկին բացման խօսքով հանդէս եկաւ Համազգայինի Երեւանի գրասենեակի տնօրէն Ռուզան Առաքելեան: Ան ներկայացուց Պօղոս Սնապեանի` իբրեւ մեծ մտաւորականի, գրական-հասարակական գործունէութեան կարեւորութիւնն ու դերը հայ իրականութեան մէջ:...

ԴՈԿՏ. ՀՐԱՅՐ ՃԷՊԷՃԵԱՆ Պահրէյնի թագաւորութիւնը կը գտնուի Արաբական (Պարսից) ծոցի շրջանին մէջ: Անոր տարածութիւնը 760 քառակուսի քիլոմեթր է: Պահրէյն կազմուած է 50 բնական ու 33 արհեստական կղզիներէ եւ ունի գեղեցիկ ծովեզերք, բարձր որակի շինարարական կառոյցներ ու, տակաւին, ամբողջ կղզիի տարածքին կան արմաւենիի եւ ձիթապտուղի ծառեր: Աշխարհագրական տարածութեամբ փոքր այս կղզին այսօր դարձած է տնտեսական ու մշակութային կեդրոն եւ զբօսաշրջիկներ հմայող...

ՀՐԱՉ ՊԱՐՍՈՒՄԵԱՆ Գիւմրիի Վարդան Աճէմեանի անուան պետական տրամաթիքական թատրոնը  7 յունիս 2023-ին «Յակոբ Տէր Մելքոնեան»-ի բեմին վրայ իր այլ հիւրախաղերու շարքին, Արտուշ Միքայէլեանի բեմադրութեամբ, ներկայացուց լեհ թատերագիր Սլաւոմիր Մրոժէքի (Slawomir Mrozhek, 1930-2013) «Տունը սահմանին» թատերախաղը: «Ազդակ» եւ «Վանայ ձայն» անդրադարձած են Համազգայինի Լիբանանի Շրջանային վարչութեան «Գասպար Իփէկեան» թատերախումբի վարչութեան կազմակերպած ձեռնարկին:* Հեղինակը.- Աշխատանքի սկսած է որպէս վարչակարգի հնազանդ լրագրող եւ...

Ո՛չ հեռաւորութիւնը, ո՛չ տարիները, ոչ ալ առօրեայ կեանքի հեւքը կրցած են խզել Մհեր եւ Սաթիկ Տէր Յովհաննէսեաններուն կապը իրենց սիրելի վարժարանին՝ Ազգ․ Քարէն Եփփէ Ճեմարանին հետ։ «Ճեմարանը մեզ կերտեց որպէս մարդ, ի զուր չէ երբ կ՛ըսուի, որ ան մեր գոյութեան ու մարդակերտումի հիմնական յենարաններէն է Սփիւռքի մէջ։ Ես  կազմաւորմանս մէջ շատ բան կը պարտիմ Ճեմարանին։ Օտար ափերու վրայ Ճեմարանի շունչն...

Չորեքշաբթի, 28 Յունիս 2023ին, Ս․ Վարդանանց եկեղեցւոյ «Ս․ Ներսէս Շնորհալի» սրահէն ներս, գեղարուեստական կոկիկ յայտագրով մը նշուեցաւ Ս․ Ներսէս Շնորհալի Հայրապետին վախճանման 850 ամեակը։ Հանդիսութեան ներկայ էին, Թեմիս Կաթողիկոսական Փոխանորդ՝ Հոգշ. Տ. Պետրոս Վրդ. Մանուէլեանը, Տէր եւ Տիկին ԱՍՊԵՏ Կիրակոս Գույումճեանը, Ազգ. Վարչութեան ներկայացուցիչները, Ք.Ա.Վ.-ի Տնօրէնը ու Հոգաբարձութեան ներկակացուցիչները, ինչպէս նաեւ ուսուցիչներ, ծնողներ եւ աշակերտներ։ Երեկոյի հանդիսավար Վարժարանիս Փոխ Տնօրէն՝...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Ազդու Գործի Հրամայականը Գաղտնիք չէ, որ Հայաստանի տարբեր բնագաւառները համակող քաոսային պատկերը համակած է նաեւ դիւանագիտութեան վարչամեքենան եւ անոր կողքին բանող «ձեռքեր», որոնք իրողական անդամալուծութեան ենթարկուած են, մեր իրաւունքներուն եւ պահանջատիրութեան հրամայականները անտեսումի ենթարկուած են եւ գնդակ դարձած՝ թշնամիներու թէ բարեկամ նկատուողներու խաղադաշտերուն մէջ, Հայաստանի շահերուն հաշուեկշիռը կորուստի մատնուած է ըստ ամենայնի: Յաճախ կը նշուի, թէ վերջին տասնամեակներուն,...

Արեւմտեան Թեմի Ազգ. Առաջնորդարանի ծաւալուն առաքելութեան մէջ կեդրոնական տեղ կը գրաւեն Ազգ. վարժարաններու ընդարձակման, բարեզարդման, արդիականացման եւ կրթական նոր մեթոտներով հարստացման հեռանկարները, որոնք կեանքի կը կոչուին մատղաշ հայ նոր սերունդները գիտակից հայ-քրիստոնեաներ պատրաստելու նպատակով: Այս ծիրէն ներս, Երեքշաբթի, 27 Յունիս 2023-ին, Ազգ. Առաջնորդարանի ճամբով մէկ միլիոն երեք հարիւր հազար տոլար ($1,300,000) տրամադրուեցաւ Ազգ. վարժարաններու պատասխանատու մարմիններուն, վասն այս գործոց յաջողութեան:...

ԳՐԻԳՈՐ ՏՈՒՆԿԵԱՆ Տրամադրութեանս տակ ունիմ «Ովքե՞ր են սպաննել Ճեմալ փաշային» գիրքին երրորդ հրատարակութենէն օրինակ մը, որուն հեղինակն է Լոռիի Շահնազար, ներկայիս Մեծաւան գիւղը ծնած Միքայէլ Սողոմոնի Այվազեանը, որ դեռ պատանի` լքելով հայրենական գիւղը, հաստատուած է Թիֆլիս եւ զբաղած` լրագրութեամբ: 1915-ին միացած է կամաւորական Ա. գունդին: Գիրքը կը ներկայացնեմ յարգելի ընթերցասէրներուն` նորատիպ մը ներկայացնելու սովորական ձեւաչափերէն անդին որոշ մանրամասնութիւններով, որովհետեւ ժամանակի...

Քանատայի հայոց թեմին կատարած իր հովուապետական այցելութենէն Մայրավանք վերադարձին, Վեհափառ Հայրապետը ողջոյնի յատուկ նամակ մը յղեց Քանատայի վարչապետ Ճասթին Թրուտոյին եւ իր ջերմ գնահատանքը յայտնեց Արցախի ժողովուրդին ինքնորոշման գծով անոր ցուցաբերած զօրակցութեան, ինչպէս նաեւ՝ Գանատայի հայութեան նկատմամբ անոր կատարած դրական արտայայտութիւններուն համար: Յայտնենք, որ շուրջ երկու շաբաթներ առաջ Վեհափառ Հայրապետը հանդիպում մը ունեցած էր վարչապետին հետ, նախ՝ առանձին եւ ապա՝...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Ազգային Մտածողութեան Նահանջի Դարմանում Երբ կ՛ըսենք ազգային մտածողութիւն, առաջին հերթին ի մտի ունինք ուսումնական կալուածներ, ազգային հաստատութիւններ, կազմակերպութիւններ եւ հայրենիքի տիրութեան զգացում (սա նեղ զգացականութիւն չէ): Այսօր կարելի է վիճիլ եւ հակադիր տեսակէտներ պաշտպանել, թէ խորհրդային տարիներուն եւ համայնավար վարդապետութեան ազդեցութեամբ, Հայաստանի (նաեւ այլուր) ո՞ր ոլորտներուն մէջ շահեր ու վնասներ արձանագրուեցան: Կարելի է այդ դարաշրջանը բաժնել լենինեան, ստալինեան,...

ՇԱՂԻԿ Գ. Խ. Վերջերս, տարօրինակ եւ անակնկալ սթափումով մը, ամէն առաւօտ, լուացուելու ընթացքին, սկսած եմ մտածել ծորակէն հոսող ջուր ունենալու «հարստութեան»-ս եւ այս մէկը երկա՜ր տարիներ for granted առած ըլլալուս մասին: Ի դէպ, for granted եզրին հայերէն թարգմանութիւնը գտնելու փնտռտուք-պայքարս տակաւին չէ աւարտած, եւ եթէ այս առիթով մէկը կարենայ օգտակար դառնալ ինծի, անչափ շնորհակալ կ՛ըլլամ: Այսպէս, ծորակէն հոսող ջուրի բնական...

ՅԱԿՈԲ ԼԱՏՈՅԵԱՆ Լիբանանի տնտեսական ծանր պայմաններուն ենթարկուած կրթական համակարգը անցնող տարի ալ կէս կատար, ոչ յստակ, կէս տոլար, կէս լիբանանեանով ընթացաւ, եւ կրթական տարեշրջանը այդ վիճակին մէջ իր աւարտին հասաւ: 2023-2024 կրթական տարեշրջանին համար, ինչպէս` երկրի գրեթէ բոլոր մարզերը, կրթական հաստատութիւններն ալ ստիպուած են որդեգրել տոլարով գիներ: Բնականաբար այս մէկը ծանր պայմաններու պիտի ենթարկէ ծնողները, ինչպէս նաեւ դժուարութիւններուն վրայ պիտի...

Պատրաստեց՝ ՄԱՐԻՆԱ ՀԱՄԱՄՃԵԱՆ Արցախի Արտաքին Գործոց Նախարարը Հիւրընկալեց Ցեղասպանագէտ Արա Քեթիպեանը Վերջերս Հայաստանի մէջ Արցախի Հանրապետութեան մշտական ներկայացուցչութեան կեդրոնին մէջ Արցախի արտաքին գործոց նախարար Սերգէյ Ղազարեանը հիւրընկալեց աւստրալահայ գիտնական, ցեղասպանագէտ Արա Քեթիպեանը, որ իր գործունէութեան վերջին տարիները ամբողջութեամբ նուիրած է Հայոց ցեղասպանութեան եւ Հայկական հարցին առնչուող շարք մը յօդուածներու ուսումնասիրութեամբ: Քեթիպեան այդ յօդուածները հաւաքած է ամերիկեան «Ուաշինկթըն Թայմզ», «Նիւ Եորք...

Ներսէս Ե. Աշտարակեցի` Կաթողիկոս Ամենայն Հայոց Իշխան Միխայիլ Վորոնցով` Կովկասի Փոխարքայ ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Ռուսական կառավարութիւնը Կովկասի թաթար կալուածատէր բէկերն ու աղաները հեղինակազրկեց եւ անոնց գիւղերն ու հողերը խլեց, այն հիմնաւորումով, որ անոնք իբրեւ պետական պաշտօնեաներ, իրենց ծառայութիւններուն դիմաց ստացած էին այդ կալուածները: Սակայն բէկերն ու աղաները մեծ դժգոհութիւն բարձրացուցին իրենց իրաւազրկումին դէմ եւ յաջողեցան ոտքի հանել իրենց ցեղակիցները, կառավարութեան միջոցառումները...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Բազկի Եւ Մտքի Հզօրանքները Նախորդ սիւնակներուն մէջ, ըստ բաւականին (կարելի չէ սպառիչ ըլլալ) խօսեցանք ազգի բոլոր ուժերը, մասնագէտներու եւ հայրենիքի շահերուն նախանձախնդիր ձեռքերու միացման հրամայականին մասին՝ իբրեւ առաջին նախադրեալ: Հիմա քայլ առ քայլ կանգ առնենք՝ դարձեալ հպանցիկ անկարկներով՝ աշխատանքի այն դաշտերուն առջեւ, ուր պիտի յանդգնին ոտք կոխել փրկարար աշխատանքը յանձն առնողը, անոր կողքին կանգնողները: Իբրեւ ընդհանուր հաստատում, արձանագրենք...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Անձի Փոխան Իմաստուններու Կազմի Շուրջ Հայրենիքին ու ազգին փրկութեան միտող ամբողջական եւ ընդգրկուն ծրագիրի մը մասին խօսելէ առաջ, պահ մը կանգ առնենք իրողութեան մը վրայ, որ արգելակ մըն է (ոչ միակ արգելակը) նման ծրագիրի մը բիւրեղացման ճամբուն վրայ: Հայաստանի մէջ (եւ ո՛չ միայն Հայաստանի, այլ նաեւ` սփիւռքի), կայ ինքզինք պարտադրող աւանդութիւն մը, որ յարատեւօրէն գլուխ կը բարձրացնէ, երբ...