Յօդուածներ

Սպասելի՞ էր այս ահաւոր պատկերը: Այն ալ ինչպէ՜ս... Եւ ահա՛, Արցախի ամբողջական պարպումէն գրեթէ տարի մը ետք, Բազմաթիւ սրբատեղիներու, վանքերու, եկեղեցիներու, յուշարձաններու եւ խաչքարերու կանոնաւոր ու ծրագրուած քանդումէն ետք, կարգը եկաւ կոթողական կառոյցին` Արցախի «Մե՛նք ենք, մեր սարերը» կամ «Տատիկ-Պապիկ» անունով յայտնի յուշարձանի «դիմափոխման», փաստացի` սրբապղծման: Խոր իմաստ ունի վիթխարի կոթողը, որ քանդակուած է հայկական կարմիր տուֆով, քար մը, որ...

Պատրաստեց՝ ՄԱՐԱԼ ՄԽՍԵԱՆ Սուրիա Ղնեմիէ Հայկական Գիւղի Ս. Գէորգ Եկեղեցւոյ Ուխտի Օր Հովանաւորութեամբ եւ նախագահութեամբ Բերիոյ հայոց թեմի առաջնորդ Մակար արք. Աշգարեանի, տարիներու աւանդութեան համաձայն, այս տարի եւս 24 օգոստոսին նշուեցաւ Ղնեմիէ հայկական գիւղի Ս. Գէորգ եկեղեցւոյ տօնը, որ միշտ կը յիշատակուի Աստուածամօր Վերափոխման տօնին յաջորդող շաբաթ օրը: Նախքան պատարագը, սրբազան հայրը հայ եկեղեցւոյ կանոնակարգին եւ ծէսին համաձայն, օրհնեց եւ օծեց...

ՅԱԿՈԲ ՀԱՒԱԹԵԱՆ ՀՅԴ Լիբանանի երիտասարդական միութեան 5 սեպտեմբերին կազմակերպած արեան տուչութեան արշաւը կարեւոր խորհուրդ ու պատգամ կը պարփակէ իր մէջ: Նախաձեռնութիւնը կրնայ շատ պարզ թուիլ, սակայն եթէ անոր էութեան մէջ պիտի թափանցենք, կարեւոր խորհրդածութիւններու դիմաց պիտի գտնուինք անտարակոյս: ԼԵՄ-ը իր հիմնադրութեան օրերէն իր ժողովուրդի անվտանգութեան համար կամաւոր զինուորի իր կոչումին կողքին, գաղափարական կեցուածքով իր ազգի վեհ իտէալները ապրեցնող ու տեսլապաշտ...

ԱՐՏԱՇԷՍ ՇԱՀԲԱԶԵԱՆ Աքաղաղներն ասես մի բան գիտէին, ձեն-ձենի տուած` կանչել սկսեցին, երբ մութը դեռ  խորը քնած էր թաւուտներում:  Ջոկատը գիւղից հեռու էր արդէն, երբ գոմի դռները ջարդող  կենդանիների մայունների ու բառաչների արձագանգները, դիմացի սարին դիպչելով, մասնատուեցին հազար բեկորների ու տարածուեցին կանաչ սարահարթերով ու երկնած դաշտերով: Իրենց տարածքներ ներխուժած  ձայներից արթնացած թռչունները քչփչալ սկսեցին ձորաբերաններով, մացառուտներով ու ծառերի մէջ սեղմուած արահետներով...

ՏԻԳՐԱՆ ՃԻՆՊԱՇԵԱՆ Սեպտեմբեր 2-ին Արցախի անկախութեան օրը յիշատակեցինք գրաւուած եւ հայաթափուած Արցախէն դուրս: Այս առիթով տեղի ունեցան բազմաթիւ ձեռնարկներ, որոնցմէ գլխաւորը կազմակերպուեցաւ ՀՅ Դաշնակցութեան կողմէ, աւելի քան 1200 հանդիսատեսներու մասնակցութեամբ: Վստահաբար թղթակցութիւններու միջոցով ընթերցողները իրազեկ կը դառնան ողջոյնի խօսքերուն ու պատգամներուն, կը բաւականանամ, հակառակ ժխտական կացութեան առկայութեան, շնորհաւորել հայ ժողովուրդը 2 սեպտեմբեր 1991-ին հռչակուած Արցախի անկախութեան առիթով` վերադարձի աներեր ակնկալութեամբ,...

Պատրաստեց՝ ՄԱՐԻՆԱ ՀԱՄԱՄՃԵԱՆ Զաքար Քէշիշեանի Ելոյթը Համախմբեց Արցախցիները` Այս Անգամ Արցախէն Դուրս 28 օգոստոսին Կոմիտասի թանգարան-հիմնարկին մէջ տեղի ունեցաւ շուիահար, տուտուկահար, Շուշիի «Վարանդա» երգչախումբի հիմնադիր, գեղարուեստական ղեկավար, Համազգային հայ կրթական եւ մշակութային միութեան Կեդրոնական վարչութեան ատենապետ Զաքար Քէշիշեանի եւ արցախցի դաշնակահար Նադեժդա Յակոբեանի համերգը, որ կը կրէր «Միասնական» խորագիրը: Արցախի բռնագրաւումէն ետք ասիկա Զաքար Քէշիշեանի առաջին համերգն է, որ արցախցիները կը...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Մարտակերտ Թուրք-թաթարական զօրքերու Շուշի մուտքէն քանի մը օր ետք, 1 հոկտեմբեր 1918-ին թրքական հրամանատարութիւնը լուծարքի ենթարկեց Ղարաբաղի ժողովրդական կառավարութիւնը: Կառավարութեան անդամները, որոնց շարքին` նախագահ Եղիշէ Իշխանեան, ինչպէս նաեւ շարք մը մտաւորականներ, վաճառականներ, արհեստաւորներ, քահանաներ եւ ուսուցիչներ, աւելի քան վաթսուն հոգի, ձերբակալուեցան եւ բանտ նետուեցան: Հարցաքննութեան ժամանակ անոնք խոշտանգուեցան եւ յետոյ կոխկռտուեցան: Թրքական հրամանատարութիւնը Շուշիի եւ յարակից գիւղերու զինաթափումը...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Վերջերս Հայաստանի պատկերասփիւռի եւ եութուպեան ալիքներէ աւելի յաճախ կը հնչեն Երեւանի ներկայ իշխանութիւնը ի հարկին բիրտ ուժով «խելքի բերելու» առաջարկներ ու մեկնաբանութիւններ: Թէեւ նման առաջարկ բերողներէն ոմանք քիչ ետք կը խօսին նաեւ բիրտ ուժէ ետ կենալու ընտրանքին մասին` նկատի ունենալով, որ բռնութիւնը բիրտ հակադարձութիւն կրնայ ստեղծել, չարաշահուիլ այլ ուժերու կողմէ եւ երկիրը տանիլ ներքին բախումներու (շա՛տ ճիշդ տեսակէտ),...

ԳՐԻԳՈՐ ՏՈՒՆԿԵԱՆ Հայաստանի Ա. Հանրապետութեան վարչապետ Սիմոն Վրացեանի «Կեանքի ուղիներով» յուշամատենագրական երկը իր կրկնակի հրատարակութիւններով  ծանօթ է մեր յարգոյ հանրութեան: Լուսարձակի տակ պիտի առնեմ անոր մէջ տեղ գտած Հալէպի Սրբոց Քառասնից Մանկանց եկեղեցւոյ զանգակատան բարերարին հետ հեղինակին հանդիպումներուն առնչուած տեղեկութիւնները, որոնք տեղադրուած են «Հանդիպումներ» բաժինի, Ճորճ Ռըզքալլա Թահհան ենթավերնագիրին տակ: Սրբոց Քառասնից Մանկանց եկեղեցւոյ շրջափակի յարատեւ ներկային մասին հետաքրքրական տեղեկութիւններ...

ԱՐՏԱՇԷՍ ՇԱՀԲԱԶԵԱՆ 2020 թուականի մեծ ողբերգութեան նախօրէին էր: «Անուշ» նստած էինք իրար հետ` ես, Շառոյեան Ռադիկը  եւ Սահակ Սահակեանը: Սահակի ներկայութեամբ, բնականաբար, խօսակցութեան թեման երաժշտութիւնն էր: Խօսում էինք այն մասին, թէ ազգային-յեղափոխական երգը որքա՛ն դերակատար եղաւ եւ ի՛նչ ազդեցութիւն ունեցաւ արցախեան ազատամարտի, ազատամարտիկների ոգու բարձրացման եւ հայրենասիրական դաստիարակութեան գործում: Սահակն ինձ ասաց, թէ` «Ա՛յ, էս թեմայով մի բան գրիր»: Մօտ երեք...

ԴՈԿՏ. ՀՐԱՅՐ ՃԷՊԷՃԵԱՆ Հայուն պատմութիւնը տարածուած է քիչ մը ամէն տեղ: Այս տարածուած վիճակին մէջ հայը կերտած է մշակոյթ եւ քաղաքակրթութիւն: Այս  ակներեւ է, երբ կը հանդիպիս հայկական իրականութիւններու, որոնք ունին երկար ժամանակներու վրայ տեւած պատմութիւն: Այս պատմութեան մէկ խօսուն իրականութիւնը Կրետէի (Յունաստան) հայերն են: Կրետէ, 21-26 օգոստոս 2024: Կրետէ կղզին կը գտնուի Միջերկրական ծովուն արեւելեան կողմը եւ Եգէական ծովուն...

ՅԱՐՈՒԹ ՉԷՔԻՃԵԱՆ «Հնագէտ»-ի մը զարմանալի եւ անտրամաբանական եզրակացութիւնը, որ նկատելու համար հնագէտ ըլլալու կարիքն իսկ չկայ: Դոկտ. Քրիսթինա Քիլկրով Kristina Killgrove, հնագէտ է, մասնագիտացած` վաղեմի մարդկային կմախքներու եւ գիտական հաղորդակցութեան մէջ, Հիւսիսային Քարոլայնայի Չեփըլ Հիլի համալսարանի պատմութեան ամպիոնէն... 6 յունիս 2024-ին` «Մարդը ձին չէր ընտելացուցած մինչեւ 4200 տարի առաջ` հազարամեակ մը ուշ, քան կը կարծուէր», (Humans didn't domesticate horses until...

Չորս օրուան քննարկումներէ, աշխատանքային նիստերէ եւ գործնական հանդիպումներէ ետք, շաբաթ, 31 օգոստոսի երեկոյեան ժամը 8:00-ին, համա-ՀՄԸՄ-ական Թ. համագումարը իր աշխատանքները աւարտեց Գահիրէի «Յուսաբեր» կեդրոնի «Գարագաշեան» սրահին մէջ: ՀՄԸՄ-ի 24 Շրջանային եւ Մեկուսի շրջաններ ներկայացնող 38 բարձրաստիճան խմբապետ-խմբապետուհիներ համագումարին ընթացքին լսեցին բազմաթիւ զեկուցումներ, որոնց լոյսին տակ ծաւալեցին խոր քննարկումներ: Այսպէս, «Սկաուտական համագումարներու նպատակն ու դերը» նիւթին շուրջ զեկուցեց ՀՄԸՄ-ի Կեդրոնական վարչութեան...

Վ. ԱՒԱԳԵԱՆ Ազգային տօնացոյցին մէջ սեպտեմբեր երկուքը կը նշէ Արցախի անկախութեան տօնը, կամ ինչպէս ատենին Արցախի մէջ կ՛ըսէին` Արցախի Հանրապետութեան օրը: Հաւանաբար շատերը հարց տան, թէ կ՛արժէ՞ նշել այն տօները, որոնց նուաճումները չկան այսօր: Ի՜նչ անկախութիւն եւ ի՜նչ տօն, երբ Արցախը բռնագրաւուած եւ հայաթափուած է ամբողջութեամբ: Բայց ինչո՞ւ զարմանալ. 70 տարի մայիս 28 նշեցինք` առանց Հայաստանի անկախութիւն ունենալու: Սեպտեմբեր 2...

ՀԱՄԲԻԿ ՊԻԼԱԼԵԱՆ Ճիշդ տարի մը առաջ էր, երբ հայոց ազգային ազատագրական պայքարի միջնաբերդ հանդիսացող Արցախը կը հայաթափուէր` ենթարկուելով Ազրպէյճանի կողմէ շղթայազերծուած յարձակումին, նորովի ցեղասպանութեան սպառնալիքին ու ահաւոր ռմբակոծումի տարափին: Քանի մը օրուան անհաւասար մարտերը թէեւ ցուցանիշ էին, որ հայոց բանակի տղաները ոգի ի բռին կը պաշտպանէին հայրենի հողը` տալով նահատակներու եւ վիրաւորներու հսկայ փաղանգ, այդուհանդերձ, սեւ ամպերը սկսած էին կուտակուիլ...

ՎԵՐ. ԴՈԿՏ. ՎԱՀԱՆ Յ. ԹՈՒԹԻԿԵԱՆ Հիւսիսային Ամերիկայի մէջ սեպտեմբեր ամսուան առաջին երկուշաբթին «Աշխատաւորներու օր» է: Եւրոպայի եւ այլ երկիրներու մէջ «Աշխատաւորներու օր»-ը կը տօնուի մայիս 1-ին: Երբ կը խօսինք աշխատանքի մասին, ի միտի ունենալու ենք, որ ի վաղուց յետէ մարդիկ  աշխատած են: Աւանդական առաջին մարդը, Ադամն ալ, կ՛աշխատէր Եդեմի պարտէզին մէջ: Ինչ կը վերաբերի աշխատանքին, հարկ է ըսել, որ այս...

ԴՈԿՏ. ՀՐԱՉ ՊԱՐՍՈՒՄԵԱՆ Պատմական.- Արցախեան պատերազմի ահաւոր կորուստներու գլխաւոր գործոնը TB2 տիպի անօդաչու թռչող սարքերն (ԱԹՍ) էին, որոնք կը կառուցուին Էրտողանի փեսայ Սելճուք Պայրաքտարի գլխաւորած հաստատութեան կողմէ: Իրան կործանած նախագահական ինքնաթիռը գտնելու համար դիմեց Պայրաքտարի աւելի մեծ «Աքընճը» տարբերակին (1): Բազմաթիւ երկիրներ կը գնեն պայրաքտարներ, որոնց համեմատաբար աժան (5 միլիոն տոլար) տարբերակներու տրամադրելի թիւը, ըստ հրապարակուած տեղեկութիւններու, աւելի քան վեց...

Գրեց` ԼԵՒՈՆ ՇԱՌՈՅԵԱՆ Նախորդ յօդուածի մը մէջ  (https://www.aztagdaily.com/archives/623918) դէմ յանդիման բերեր էի ամերիկաբնակ խարբերդցի երկու գրագէտներ` Համաստեղն ու Վահէ-Հայկը, խօսելու համար անոնց գաղափարական «հակադրութեան» մասին, որ առաւելաբար մղում կը ստանար իւրաքանչիւրին կուսակցական պատկանելիութենէն: Երկու գրագէտները, սակայն, երբեմն կրցեր էին ծակ մը բանալ զիրենք իրարմէ անջատող պատին վրայ ու ձեռք երկարել մէկզմէկու... Նամակագրութիւն պահեր էին իրարու հետ, գիրքեր փոխանակեր եւ այլն:...

ՎԵՀԱՆՈՅՇ  ԹԵՔԵԱՆ Ծովուն մէջ հազար արեւ տապկուեր էր, Լեռները զով էին մոգի ճակտի նման, Գարնան համար նորահարս երգեր չէին հիւսուեր Ինքնիրե՜ն կը կախուէր ողկոյզներ որդան: Կար դրախտի ճամբան, կար դժոխքի ճամբան Եւ չէին խառնուեր ճամբաները իրար. Հաշտ էր սատանան իր փոքրաթիւ խումբով, Ու հայութեան տօնը ալիք-ալիք կ՛եռար: Օրեր արեւախառն, լուսածծուն յուշեր Պատերազմը արձակ` ամէն կողմ կ՛երթար, Բայց դրախտի ճամբան այդ...

https://youtu.be/ga2MHkWn75o ՀԱՐՑԱԶՐՈՅՑ ՍՓԻՒՌՔԱՀԱՅ ԳՈՐԾԱՐԱՐ, ՀԱՄԱՇԽԱՐՀԱՅԻՆ ՈՒԺԱՆԻՒԹԻ ԵՒ ԱՆՎՏԱՆԳՈՒԹԵԱՆ ՀԱՐՑԵՐՈՎ ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ ՓՈՐՁԱԳԷՏ, ՏՆՏԵՍԱԳԷՏ, ԳՐՈՂ ՎԱՀԱՆ ԶԱՆՈՅԵԱՆԻ ՀԵՏ Վարեց՝ ՆԱՆԷ ԱՒԱԳԵԱՆ «Մենք իրաւունք չունենք ազգային ամբողջ շահերը մէկ կողմ դնելու, պարզապէս, որովհետեւ պետութիւնը հրաժարուել է այդ շահերից: Այդ դէպքում մենք էլ դաւաճանած կը լինենք մեր ազգային շահերին», «Ասպարէզ»ի հետ հարցազրոյցում նշում է համաշխարհային ուժանիւթի (էներգետիկայի, energy-ի) եւ անվտանգութեան հարցերով միջազգային փորձագէտ Վահան...