Մշակութային եւ Այլազան

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Մեծի Տանն Կիլիկիոյ կաթողիկոսութեան Անթիլիասի տպարանէն, «Ռիչըրտ եւ Թինա Գարոլան» հիմնադրամի միջոցներով 2018-ին լոյս տեսաւ Կորիւն արքեպիսկոպոս Պապեանի «Հոգեմատեան-բանաստեղծութիւններ, հոգեւոր խորհրդածութիւններ, հայ եկեղեցւոյ լուսապսակ սուրբեր» հատորը,  բաղկացած` 592 էջերէ: Խմբագիր` Վաղինակ ծայրագոյն վարդապետ Մելոյեան: Գիրքը բաղկացած է վեց մասերէ: Առաջին մասը բանաստեղծութիւններ են: Երկրորդ մասը` հոգեւոր խորհրդածութիւններ: Երրորդ մասը` հայ եկեղեցւոյ լուսապսակ սուրբեր: Չորրորդ եւ հինգերորդ մասերը առնչուած...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Մայր Աթոռ սուրբ Էջմիածնի տպարանէն 2015-ին լոյս տեսաւ հայր Վարդան Հացունիի «Պատմութիւն հայոց աղօթամատոյցին» հատորը (Բ. հրատարակութիւն), 544 էջ: Խմբագիր` Շահէ վարդապետ Անանեան: «Երկու խօսք»-ին մէջ Շահէ վարդապետ կ՛ըսէ, որ հայր Վարդան Հացունիի «Պատմութիւն հայոց աղօթամատոյցին» աշխատութիւնը Ի. դարու հայ ծիսական գրականութեան, եւ ընդհանրապէս հայ ծէսի մասին ամէնէն ամբողջական աշխատութիւններէն մէկն է: Հայ ծէսի պատմութեան նուիրուած բազմաթիւ այլ...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Հովանաւորութեամբ Հայաստանի սփիւռքի նախարարութեան եւ աջակցութեամբ Համազգայինի Հայաստանի գրասենեակին, Համազգայինի «Գասպար Իփէկեան» թատերախումբը 22-29 մայիսին այցելեց Հայաստան: 23 մայիսին Գիւմրիի Վարդան Աճէմեանի անուան պետական թատրոնին մէջ թատերախումբը ներկայացուց Հենրիք Իբսենի «Ժողովուրդի թշնամին» թատերախաղը` բեմադրութեամբ Սուրէն Խտըշեանի, իսկ 24 մայիսին Արա Արծրունիի  «Կոնտոլեզիա իմ սէր» ներկայացումը` բեմադրութեամբ Յակոբ Տէր Ղուկասեանի: 25 մայիսին Երեւանի Համազգայինի Սօս Սարգսեանի անուան պետական...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Հալէպի մէջ 2012-ին լոյս տեսաւ դոկտոր Մոհամէտ Ռիֆաթ Իմամի «Հայկական հարցը օսմանեան պետութեան մէջ 1878-1923» գիրքը: Արաբերէնէ թարգմանեց դոկտոր Հուրի Ազէզեան: Գիրքը հրատարակուած է Բերիոյ հայոց թեմին նախաձեռնութեամբ, հրամանաւ Շահան սրբազանին եւ մեկենասութեամբ Գաբրիէլ եւ Անժէլ Չէմպէրճեաններուն եւ բաղկացած է 291 էջերէ: Հեղինակը կ՛ըսէ, որ օսմանցի հայերը հաւատարիմ համայնք եղած են: Թրքահայաստան անուանումը տրուած էր Պիթլիսի, Էրզրումի, Վանի,...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Հալէպի մէջ 2015-ին լոյս տեսաւ դոկտոր Ահմէտ Տրէյսի «Ո՜վ գեղեցիկ հայորդի» (բանաստեղծութիւն) հատորը, բաղկացած` 104 էջերէ: Արաբերէնէ թարգմանեց դոկտոր Հուրի Ազէզեան: Հրատարակութիւն` Բերիոյ հայոց թեմին, հրամանաւ Շահան սրբազանին եւ մեկենասութեամբ Նազելի Ազէզեանի եւ զաւակներուն: Յառաջաբանը գրած է Բերիոյ կաթողիկէ թեմի առաջնորդ Պետրոս արք. Միրիաթեան: Ան կ՛ըսէ, որ սուրիացի ժամանակակից բանաստեղծ դոկտոր Ահմէտ Տրէյս արաբերէն լեզուով բանաստեղծութիւններու ժողովածու մը...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Հալէպի մէջ 2012-ին լոյս տեսաւ Հուրի Ազէզեանի «Մտածումներու արձագանգը» (հրապարակախօսական ընտրանի) գիրքը, բաղկացած` 199 էջերէ: Հրատարակութիւն Բերիոյ թեմին, հրամանաւ Շահան սրբազանին եւ մեկենասութեամբ Մահսէրէճեան ընտանիքին, ի յիշատակ Մանուէլ Մահսէրէճեանի: Հայ մամուլի առաքելութեան մասին խօսելով Ազէզեան կ՛ըսէ, որ հայապահպանումի, հայակերտումի, մարդակերտումի, հայրենակերտումի, ազգակերտումի ուղիներուն վրայ հայ թերթը սոսկ արժանահաւատ տեղեկատու եւ հաճելի ժամանց չի ներկայացներ, այլ մտքի դարբնոց է...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Աւանդապահ եւ անցելապաշտ  որոշ բրիտանացիներու համար արքայական հանրային ձեռնարկները մինչեւ հիմա շատ հաճելի են, եւ մարդիկ ժամերով, նոյնիսկ ամբողջ օր մը փողոցը, կամ հրապարակի մը մէջ կը սպասեն տարազաւորներու այդ տողանցքը դիտելու, երջանիկ պահեր ապրելու համար, անկախ անկէ, որ այդ ձեռնարկները պետական սնտուկին միլիոններ կ՛արժեն, նոյնպէս կրնան մսխում նկատուիլ, երբ մանաւանդ այդ ամուսնութիւններուն մեծ մասին ճակատագիրը այնքան...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Երեւանի մէջ 2017-ին լոյս տեսաւ «Աւետիս Ահարոնեան 150» հատորը, բաղկացած` 389 էջերէ: Ժողովածուն կը ներառէ Համազգային հայ կրթական եւ մշակութային միութեան, Երեւանի պետական համալսարանի եւ սփիւռքի նախարարութեան նախաձեռնութեամբ 2016 դեկտեմբեր 15-ին տեղի ունեցած «Աւետիս Ահարոնեան» միջազգային գիտաժողովի նիւթերը: Ահարոնեանի ծննդեան 150-ամեակին նուիրուած միջազգային գիտաժողովը համակողմանիօրէն քննեց եւ արժեւորեց անոր գրական ժառանգութիւնը եւ ազգային-պետական գործունէութիւնը: Ժողովածուն կ՛ընդգրկէ քսանմէկ զեկուցումները:...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Երեւանի մէջ 2018-ին լոյս տեսաւ Երուանդ Տէր Խաչատրեանի «Պարզ խօսքեր» հատորը, բաղկացած` 600 էջերէ: Ժողովածուն կ՛ընդգրկէ գրականագիտական եւ արուեստաբանական շարք մը յօդուածներ եւ գրական դիմանկարներ: Հեղինակը գիրքը նուիրած է զաւակներուն` Արա եւ Դաւիթ Տէր Խաչատրեաններուն: Խմբագիր` Սամուէլ Խաչատրեան: «Թարգմանութեամբ» խորագրեալ յօդուածը նուիրուած է Պարոյր Սեւակի թարգմանական ժառանգութեան: Հեղինակը կ՛ըսէ, որ Պարոյր Սեւակ, որ յարակարծութիւններու մարդ էր ե՛ւ կեանքով,...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Հրատ Մոլորակի Համար Ուղղաթիռ ՆԱՍԱ-ն շաբաթ օր յայտնեց, որ կը մտադրէ 2020 թուականին Հրատ մոլորակ ուղղաթիռ ուղարկել: Գործակալութեան մասնագէտները սարքին վրայ աշխատած են 4 տարի: Սարքը սոֆթպոլի գնդակի չափ է եւ կը կշռէ 1,8 քկ: Սարքը հեռակառավարուող է եւ կը գործածուի ուսումնասիրելու այնպիսի շրջաններ, ուր Հրատ ուղղուող տիեզերանաւը չի կրնար մուտք գործել: Տիեզերանաւը ուղղաթիռին հետ Կարմիր մոլորակ...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Միշտ ողջունելի է, երբ յատկապէս արաբական պահպանողական երկիրներու մէջ բարեփոխումներ տեղի կ՛ունենան, եւ մանաւանդ երբ այդ բարեփոխումներէն կիներն ալ կ՛օգտուին: Անշուշտ փափաքելի է, որ ատոնք միայն ժամանցի եւ զուարճանքի բնոյթ չունենան եւ ընդգրկեն բոլոր ասպարէզները:  Ն. Սէուտական Արաբիա. Ինչո՞ւ Շարժապատկերը Յանկարծ Ընդունելի Եղաւ Սէուտական Արաբիա  բացաւ շարժապատկերի իր առաջին սրահը 37 տարուան մէջ` ցուցադրելով «Պլեք փենթըր» ժապաւէնը:...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Ընկերներու ուժեղ ցանց մը ունենալը բազմաթիւ առաւելութիւններ ունի` նեղ օրերուն հասնելէն, մինչեւ ըլլալ խումբի մը մէջ, որուն հետ կարելի է միտքեր փոխանակել: Բայց արդեօ՞ք մենք բան մը կը կորսնցնենք, եթէ միայն մեզի նման անձերու հետ յարաբերինք: Մեզմէ շատերուն համար այն մարդիկ, որոնք մենք յաճախ կը տեսնենք (մեր ընկերային ցանցով), մեր կեանքի որոշիչ հատուածն են: Ընկերներ կ՛օգնեն մեզի`...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Միջազգային մամուլը ընդհանրապէս դրական արձագանգած է Հայաստանի վերջին իրադարձութիւններուն` բաւական մօտէն հետեւելով ատոնց: Նոյնպէս անդրադարձած է Հայոց ցեղասպանութեան յիշատակին, որ զուգադիպած է նոյն օրերուն: Կը ներկայացնենք հատուածներ: Ն. Խարբերդէն Մինչեւ Միացեալ Նահանգներ Թրքական gazetekarinca.com կայքը Հայոց ցեղասպանութեան զոհերու յիշատակի օրուան առիթով ներկայացուցած է ամերիկահայ դերասան Էրիք Պօղոսեանի ընտանիքին` Ցեղասպանութենէն փրկուելու եւ հայրենիքէն հեռու կեանքը շարունակելու պատմութիւնը: auroraprize.com...

Այսօրուան պատանիներն ու երիտասարդները նախորդ սերունդներէն աւելի լեզուներ գիտեն եւ բոլոր ժամանակներէ աւելի հաղորդակցելու արհեստագիտական միջոցներու կը տիրապետեն: Արդեօ՞ք անոնց օգտագործած արհեստագիտութեան շնորհիւ  կրնայ  յառաջանալ համաշխարհային բանակ մը` բազմալեզու անձերու, որոնք հաշտ եւ համերաշխ ըլլան, զերծ` իրարու հանդէպ նախապաշարումներէ եւ այլամերժութենէ: Ն. Հիլըրի Իփ 13-ամեայ աշակերտուհի մըն է Հոնկ Քոնկէն: Ան նոյնպէս համակարգչային յաւելուածներ մշակող է: Անոր սմարթֆոնը`  Minor Mynas,...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Պահ մը կը մտածես, որ մարդկութիւնը ներկայ ժամանակներու բոլոր առաւելութիւններուն մէջ պէտք է զերծ մնացած ըլլայ նախնադարեան բարբարոս երեւոյթներէ, հոլովոյթներէ: Բայց շուրջդ նայելով` ցաւով կը հաստատես տակաւին դպրոցին մէջ մեր սորված  անմահ Յ. Թումանեանի քառեակը. Բերանն արնոտ Մարդակերը էն անբան Հազար դարում հազիւ դառաւ Մարդասպան. Ձեռքերն արնոտ գընում է նա դեռ կամկար, Ու հեռու է մինչեւ Մարդը...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Քիչ մը դժուար է ըսել,  թէ քաղաքական ասպարէզ մտնելու համար անձի մը ո՛ր յատկանիշները կարեւոր են: Արժէքներու անկումի այս ժամանակաշրջանին բազմաթիւ են անոնք, որոնք տարաբնոյթ պատճառներով քաղաքական ասպարէզ կը նետուին, անշուշտ` մեծ խոստումներով: Կը կատարուի՞ն այդ խոստումները, թէ՞ պատրուակներու շարք մը կը ներկայացուի: Ն. ----------------------------------------------------------- «Փաստերը կը հաստատեն, որ Ռոնալտ Ռիկընի եւ Տանըլտ Թրամփի նման մարդիկ յաջողութիւն...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Բոլորս պիտի ուզէինք երջանիկ ըլլալ: Սակայն լաւ չենք գիտեր այդ երջանկութեան հասնելու միջոցը: Բազմաթիւ են վերլուծումներն ու բացատրութիւնները այդ երեւոյթին մասին: Կարդանք զանազան կայքերէ առնչուած հատուածներ` յիշելով անգլիացի փիլիսոփայի մը նշանաւոր խօսքը. «Կարելիի՛ն ձգտումը մարդս երջանիկ կը դարձնէ»: Ն. Հոգին Երջանկութիււն Չի Զգար, Եթէ Աչքերը Արցունք Չեն Տեսած Հնդիկներու ինքնատիպ աշխարհայեացքը` արտայայտուած խորիմաստ միտքերով Բնութիւնը հնդիկներուն սորվեցուցած...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Անցեալ չորեքշաբթի, 14 մարտի  առաւօտեան մահացաւ ներկայ ժամանակներու ամէնէն հռչակաւոր գիտնականներէն Սթիվըն Հոքինկը: Այս առիթով մասնագէտներ զանազան յօդուածներով  անդրադարձան անոր կեանքին եւ գործունէութեան: Մեր այս էջով կը ներկայացնենք Սթիվըն Հոքինկի մասին հրապարակուած քիչ յայտնի փաստեր, նոյնպէս չմոռնալով միւս հանճարը` Այնշթայնը: Ն. Սթիվըն Հոքինկ Աշխարհահռչակ բրիտանացի տիեզերաբան եւ բնագէտ Սթիվըն Հոքինկը մահացաւ ընթացիկ ամսուան 14-ին: Ան 76 տարեկան...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Յայտնի ճշմարտութիւն մըն է, որ  ընթերցանութիւնը մանաւանդ երեխաներուն համար կենսական է: Հրատարակչատուներ, մշակութային միութիւններ, անհատ հեղինակներ, երբեմն` գերմարդկային ճիգեր ի գործ դնելով, մանկական որակաւոր հրատարակութիւններ կը հրապարակեն: Վերջին արհեստագիտութիւններով օժտուած սարքերու կողքին, որքան ուրախալի է տեսնել այլազան գիրքեր, որոնք իսկապէս կը հարստացնեն մեր կեանքը: Անշուշտ աւելի ուրախալի եւ դրական է, երբ ուսուցիչներ ընթերցանութեան կը մղեն փոքր աշակերտները,...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Համաշխարհայնացման համայնակուլ այս ժամանակաշրջանի հրատապ խնդիրներէն է բազմաթիւ ժողովուրդներու լեզուներու նահանջը: Մասնագէտներ, լեզուաբաններ եւ լրագրողներ տարատեսակ մեկնաբանութիւններ կ՛ընեն, ուսումնասիրութիւններ կը պատրաստեն, սակայն լեզուները կը շարունակեն մահանալ, երբ խօսող չի մնար: «Պի.Պի.Սի.» անդրադարձած է այս երեւոյթին: Կը ներկայացնենք հատուածներ: Ն. ---------------------------- Լեզուաբաններ յաճախ ժողովներ կը գումարեն քննարկելու համար անհետացման վտանգի ենթարկուած լեզուները փրկելու կարելիութիւնները: Սակայն միշտ հարցում մը...