Անդրադարձ

ՀԱՄԲԻԿ ՊԻԼԱԼԵԱՆ       Անակնկալներով պսպղուն դրական դիպաշարեր չեն պակսիր մեր կեանքին մէջ` անոնք ըլլան անհատական թէ հաւաքական: Աւելի՛ն. ինչ կը վերաբերի գաղութին ու զայն բաղկացնող հասարակութեան` անշուշտ, տարբեր միութիւններ, կառոյցներ, կուսակցութիւններ եւ յարանուանութիւններ ընդգրկող, անոնք միշտ ալ ուզած են իրենց համահայկական ապրումներու ծարաւը յագեցնել միասնականութեան դրօշին ներքեւ, այլապէս իրենց առօրեան իմաստաւորելու եւ ազգային շունչն ու ոգին վառ պահելու նորահաս սերունդի սրտին...

Վարչապետ Փաշինեանի Տաւուշի սահմանամերձ գիւղերու բնակիչներու հետ հանդիպումը մէկ նպատակ կը հետապնդէր. նոր պատերազմով ահաբեկել գիւղացիները եւ սարսափի մթնոլորտ ստեղծել, որ եթէ Երեանը չկատարէ որոշ սահմանամերձ գիւղերու Ազրպէյճանին զիջելու Պաքուի պահանջը, ապա պատերազմը անխուսափելի կրնայ դառնալ: Պատերազմի սպառնալիքով ժողովուրդին կը պարտադրուին նոր զիջումներ, մինչ Հայաստանի հիւսիսային պաշտպանութեան պատուարները ամբողջութեամբ կը կազմաքանդուին: Անկանխատեսելի վտանգաւոր հետեւանքներով լի է իշխանութիւններու անձնատուութեան այս նորագոյն...

ԿԱՐՕ ԱՐՄԵՆԵԱՆ ... Տարուան մէջ կար օր մը, որ մեզի ժառանգ էր ինկած հայոց հին հեթանոսական մշակոյթէն, եւ այդ օրը մե՛նք էինք թագաւորը: Ապրիլ Մէկի սպասուած օրն էր այդ մէկը, երբ մեր դասարանները կ՛իյնային մեծապէս վարակիչ անիշխանութեան մը մէջ: Լեւոն Շանթէն մնացած անվիճելի իրաւունք էր ասիկա, որուն ամէն սերունդ փարեր էր մեծագոյն նախանձախնդրութեամբ: Կ՛ուզեմ հաւատալ, որ այսօր եւս - հակառակ...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Գաղտնի տեղեկութիւն մը: Մոսկուայի մէջ անցեալ շաբաթավերջին տեղի ունեցած ոճրային ահաբեկչութենէն երկու օր ետք, Նիկոլ Փաշինեան իր ապարանքի մէկ վարագոյրին ետին անցնելով, բջիջային հեռաձայնը վերցուցեր է եւ հաղորդակցութիւն մը ունեցեր` Վլատիմիր Փութինի հետ: Խօսակցութիւնը լսող եղեր է: Փաշինեան նախ շնորհաւորեր է Փութինը` վերընտրուելուն առիթով, յետոյ ցաւակցութիւն յայտներ է հարիւրէ աւելի  զոհերուն եւ վիրաւորներուն համար: Փութին ըսեր է, որ...

Քրիստոս յարեաւ ի մեռելոց: Ամուր հաւատքով շաղախուած ու հոգեւոր ցնծութեամբ լեցուն ա՛յս վկայութեամբ քրիստոնեաներ զիրար կ՛ողջունեն ու աշխարհին կ՛աւետեն հրաշափառ յարութիւնը Աստուծոյ Որդւոյն: Սա սովորական արտայայտութիւն մը չէ, այլ քրիստոնէական կրօնին էութիւնը կազմող հաւատքի վկայութիւն մը` պատմական անհերքելի իրողութեան վրայ հաստատուած: Արդարեւ, հաւատքի այս վկայութեամբ առաքեալներ Երուսաղէմէն դուրս հին աշխարհի զանազան շրջաններուն մէջ, նաեւ` Հայաստանի, խաչեալ, թաղեալ ու յարուցեալ Քրիստոսը...

Զատկական տօնին առիթով դարձեալ մեր եկեղեցիներէն ներս հանդիսաւորապէս կը հռչակենք մեր Փրկչին` Յիսուսի Քրիստոսի սուրբ յարութեան աւետիսը, որպէսզի այդ հրաշալիքով ոգեւորուած` մեր կեանքը տանինք նոր առաքինութիւններու: Նուիրական այս առիթով մեր ժողովուրդի հաւատացեալ զաւակները գէթ պէտք է յիշեն, որ մեր Տէրն ու Փրկիչը մեզի հետ ապրեցաւ երկրաւոր պայմաններու մէջ եւ մեր վիճակը ուղղելու ու մեզ իր յարուցեալ կեանքին տանելու համար խաչուեցաւ...

ՎԵՐ. ԴՈԿՏ. ՎԱՀԱՆ Յ. ԹՈՒԹԻԿԵԱՆ Գործադիր տնօրէն Հայ աւետարանական համաշխարհային խորհուրդի «Մի՛ վախնաք, գիտեմ, որ խաչուած Յիսուսը կը փնտռէք: Հոս չէ ան, որովհետեւ յարութիւն առաւ, ինչպէս ըսած էր: Եկէ՛ք, տեսէ՛ք այն տեղը, ուր Տէրը  դրուած էր» (Մատթ. 28. 5-6): Իր խաչելութենէն երեք օրեր ետք, կիրակի առաւօտուն Յիսուսի հետեւորդ բարեպաշտ կիներ եկած էին իրենց վարդապետին գերեզմանը` հրէական սովորութեան համաձայն, անոր անշունչ...

«Մի՛ վախնաք, քանզի գիտեմ, թէ կը փնտռէք Յիսուսը, որ խաչուեցաւ» Մատթէոս 28.5 Աւետարաններու պատմութիւնները հարուստ են վկայութիւններով, յորդորներով եւ իրադարձութիւններով, որոնց մէջ զարմանքն ու ակնածանքը, երկնային միջամտութիւնն ու հրաշքը կեդրոնական դիրք կը գրաւեն: Մեր Տէր եւ Փրկիչ Յիսուս Քրիստոսի երկրային առաքելութեան վերջին շաբաթը աւագ է խոր իմաստներով եւ կ՛աւարտի մեռելներէն յարութեան հրաշքով, որովհետեւ կը կատարելագործուի Աստուծոյ շնորհալի էութիւնը ներկայացնող փրկագործութեան...

ՅԱԿՈԲ ԼԱՏՈՅԵԱՆ Պուրճ Համուտի Կիլիկիա թաղամասին մէջ ապրողներուս համար Ս. Զատկուան շաբաթուան ընթացքին յատուկ մթնոլորտ կը ստեղծուէր: Ամբողջ թաղը Զատկուան քեխքէ կը բուրէր: Թէեւ ամէն տուն անպայման քեխքէ կը պատրաստէր, բայց եւ այնպէս, ամբողջ թաղի բնակիչները իրարու քեխքէները կը համտեսէին: Անկէ առաջ արդէն կը սկսէին գնումները: Թաղի խանութպան պարոն Ստեփանը տուփերով հաւկիթները, պարկերով ալիւրն ու շաքարը, ինչպէս նաեւ պէտք եղած...

ԳԷՈՐԳ ՎՐԴ. ԳԱՐԱԿԷՕԶԵԱՆ Քրիստոնեայ եկեղեցւոյ արարողակարգին մէջ ընդհանրապէս եւ ի մասնաւորի Հայ առաքելական սուրբ եկեղեցւոյ կեանքին մէջ առանցքային տեղ կը գրաւէ Աւագ շաբաթը, որովհետեւ այս շաբթուան ընթացքին առաւել յստակութեամբ մեր դիմաց կը պարզուի արարչագործութեան խորհուրդը, եւ կ՛ամրապնդուի երկրաւոր կեանքի եօթը ժամանակաշրջաններու ճանաչողութիւնը.  այլ խօսքով, անգամ մը եւս առիթ կ՛ունենանք` խորաթափանց մօտեցումով քննելու  արարչութենէն մինչեւ Տիրոջ երկրորդ գալուստին, Քրիստոսի չարչարանքներու, խաչելութեան...

Յոբելեանները` իբրեւ իրականութիւն, մանաւանդ` հաւաքական եւ կազմակերպական կեանքին մէջ, կարեւոր են իրենց բնոյթով, որովհետեւ առիթ կ՛ընծայեն յետադարձ ակնարկ մը նետելու, վերանորոգուելու եւ որոշ նպատակի մը ուղղութեամբ արդէն իսկ նախապէս սկիզբ առած աշխատանքի մը նոր թափ ու սլացք տալու համար: Այս տարի Զաւարեան ուսանողական միութեան 120-ամեակն է: Այս առիթով «Մեր խօսքը» բաժինը կը յատկացնենք ուսանողութեան` խօսելով հաւաքական մեր կեանքին մէջ անոնց...

Յ. ԲԱԳՐԱՏՈՒՆԻ Մէկ դար եւ երկու տասնեակ տարիներու կեանք ունի ՀՅԴ Զաւարեան ուսանողական միութիւնը: Այլ խօսքով, 120 տարի Դաշնակցութեան ճամբով հայութեան ծառայութեան մէջ եղող ուսանողական միութեան մը հիմնադրութեան տարեդարձն է այս տարի: Միութիւն, որ հիմնուած է 1904 թուականին Պէյրութի ամերիկեան եւ ֆրանսական համալսարաններու խումբ մը հայ ուսանողներու մասնակցութեամբ` Հայ յեղափոխական դաշնակցութեան հիմնադիր սերունդի Սիմոն Զաւարեանին կողմէ, երբ ան այցելեց Լիբանան:...

ՍԵՐՈՒԺ ԽԱՆՃԻՀԱՆԵԱՆ Հայ դպրոցը շէնք ու դասագիրք չէ միայն:  Հայ դպրոցը հայ դպրոց կը դառնայ իր հայ աշակերտութեամբ եւ հայ ուսուցիչով: Մեծ է դերը հայ ուսուցիչին, անոր վստահուած պարտականութիւնը շատ աւելի վեհ է, քան` սովորական ուսուցիչինը, ան գիտութենէ աւելի` աշակերտին կը ջամբէ դարեր շարունակ ժառանգուած մեր ազգային շունչն ու հայրենասիրութեան ոգին: Սկզբնական շրջանին հայ ուսուցիչը աշակերտին ջահակիրն է, որ կ՛առաջնորդէ...

 ԱՐԾԻՒ ՀՅ Դաշնակցութեան հիմադիր սերունդը իր սկզբնական տարիներուն իր ծրագիրին մէջ ներառեց ընկերվարութիւնը` տեսլականը ունենալով հաւասարութեան եւ համերաշխութեան: Այդ ծրագիրը կ՛ընդգրկէ նաեւ առանց սեռի խտրութեան` կիներու արդար ներդրումը ՀՅ Դաշնակցութեան հաւաքական գործունէութեան մէջ: Հայաստանի Ա. Հանրապետութեան տարիներուն հայ կինը քուէարկելու իրաւունք ստացաւ 1919-ին, եւ Հայաստան դարձաւ  կիներու քուէարկելու իրաւունք շնորհող առաջին երկիրներէն մէկը: Աւելի հին, ՀՅ Դաշնակցութեան պատմութեան մէջ կը...

- Չորեքշաբթի, 6 մարտ-ին ԶՈՄ-ի ներկայացուցիչը իր մասնակցութիւնը բերաւ Երիտասարդական քաղաքականութեան հանդիպումին` նախագահութեամբ երիտասարդութեան եւ մարզական խորհրդարանական յանձնախումբի նախագահ երեսփոխան Սիմոն Ապի Ռամիայի: Հանդիպումին նպատակն էր Ապի Ռամիային ներկայացնել Երիտասարդական ֆորումի հնգամեայ ռազմավարութիւնը եւ քննարկել համագործակցութեան միջոցները` երիտասարդական քաղաքականութեան դրութիւններու իրականացման համար: - Զաւարեան ուսանողական գրասենեակը ծանօթացնելու համար իր աշխատանքները եւ ներկայացնելու` SAT-ի դասընթացքները, յաջորդաբար այցելեց հետեւեալ դպրոցները` հինգշաբթի, 7...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Եկէ՛ք` համաձայնինք: Ինչ որ տեղի կ՛ունենայ Հայաստանի մէջ եւ ընդհանրապէս հայկական աշխարհի տարածքին, այդ ալ` Երեւանի իշխանաւորներուն «հնարամտութիւններուն» շնորհիւ, համազօր է ՀԱԿԱՍԱՐԴԱՐԱՊԱՏ-ի: Երբ Սարդարապատ կ՛ըսենք, մեր մտապատկերին մէջ անմիջապէս կ՛ուրուագծուին բազմաթիւ խորհուրդներ եւ անկորնչելի աւանդներ: Թուենք մէկ քանին. - Սարդարապատ կը նշանակէ Արամ Մանուկեան եւ կողքին կանգնող քաղաքական ու զինուորական (ներառեալ ֆետայիներու) ղեկավարներ: - Սարդարապատ կը նշանակէ ժողովուրդի...

ՎԱՉԷ ՓԱՓԱԶԵԱՆ Հսկայ է սփիւռքի կարողական ուժը իր երեք երեսներով` նիւթական-տնտեսական, մարդուժի, քարոզչական-յարաբերական: Ներկայիս այդ ուժին միայն մէկ չնչին մասը կը գործածուի: Այսպէս, ա) բարեկեցիկ եւ հարուստ  աշխարհատարած խաւին նիւթական պատկառելի ուժը հայութեան միայն աննշան օգուտ կը բերէ (յաճախ օտարի՛ն կը ծառայէ), բ) հայութեան գրեթէ ոչ մէկ օգուտ կը բերէ նաեւ արժէքաւոր գիտութեամբ եւ փայլուն կարողութիւններով օժտուած մեր աշխարհատարած մարդուժը...

ՏԻԳՐԱՆ ՃԻՆՊԱՇԵԱՆ Ամէն անգամ, երբ պարտուողական հարկադիր հանգրուանի մը նախընթացին կը գտնուի Հայաստանի Հանրապետութեան կառավարութիւնը, ժողովրդային պոռթկումի նախանշաններ երեւան կու գան: Անտարբերութեան մատնուած ժողովուրդի, խաղաղութեան եւ անվտանգութեան երազներով տարուած հանրութեան մէջ երեւան կու գան ընդվզումի ու մերժումի նշաններ: Հակառուսական տրամադրութիւններու հետզհետէ ժողովրդականացող ու համատարած դարձող արշաւը արդէն նուաճած է բարձրակէտ մը. դժուար է նոր նահանջները այլեւս վերագրել ռուսական կողմին: Ուշադրութիւնը...

Ուսուցչաց եւ Մայրերու տօներու զուգադիպութիւնը մտածել կու տայ դաստիարակչական ու կրթական գործընթացին մասին ընդհանրապէս: Սերունդներ չեն կերտուիր միայն գիտութիւն ամբարելով, այլեւ` դաստիարակուելով, մտածելակերպ զարգացնելով, հոգատարութեան արժանանալով, կեանքին պատրաստուելով եւ քննական մտածողութեան ատակ ու բանիմաց դառնալով: Այլապէս կրթական գործընթացը կը մնայ թերի: Իրականութեան մէջ որեւէ ընկերութեան մէջ սերունդներ կերտող տարրերը մայրը, ուսուցիչն ու մամլոյ ծառայողը, կամ գրողն են հաւասարապէս: Եթէ մայրը...

ՀՅԴ Հայաստանի Գերագոյն մարմինի անդամ, պատմական գիտութիւններու դոկտոր, փրոֆեսէօր Խաչատուր Ստեփանեան «Փաստինֆօ»-ի հետ ունեցած զրոյցի մը ընթացքին յայտնեց, որ Պաքուի պահանջած գիւղերը յանձնելու պարագային, Տաւուշի մարզը փաստօրէն պիտի բաժանուի 2 մասի: Ան դիտել տուաւ, որ թուրքերը մարզ մտնելէ ետք անմիջապէս պիտի ճեղքեն մարզը` վտանգելով այնտեղէն անցնող մեր ռազմավարական հաղորդակցութեան ուղիները: Ըստ անոր, կը վտանգուի Երեւան-Իջեւան-Թիֆլիս միջպետական ճամբան, որ կը դառնայ...