Յօդուածներ

ՅԱՐՈՒԹԻՒՆ ՔԻՒՐՔՃԵԱՆ «Այս գիրքին այլազան թեմաները կը համապատասխանեն պատմագէտի իմ ուղեծիրս հանգրուանած համալսարանական իրադարձութիւններու: Յանձնառու պատմագէտի ուղեծիր, որ սկիզբ առած է Փարիզի 19-րդ քաղաքամասի Տէ Պուա փողոցի նախակրթարանէն, Պելլվիլէն Փրէ-Սեն-Ժերվէ տարածուող ժողովրդական, կենսալի թաղի մը կեդրոնին, գրաւուած` յոյն, հրեայ, հայ, իտալացի, սպանացի գաղթականներու խուռներամ բնակչութեամբ: Թաղի կեդրոնական` «Տօներու հրապարակ»-ը յիշատակներուս մէջ իսկապէս արժանի կը մնայ իր անունին: Դպրոցիս 1930-ական տարիներու...

ԿԱՐՕ ԱՐՄԵՆԵԱՆ Լրատուամիջոցները կը խօսին Թուրքիոյ վարչապետ Ահմետ Տաւութօղլուի ցաւակցութիւններուն մասին` ի պատասխան Փարիզի վերջին ոճրարարքներուն: Թուրքիոյ վարչապետը, առանց այլեւայլի, կը փութայ միանալու քաղաքակիրթ աշխարհի բոլոր պետերուն` դատապարտելով Փարիզի եղեռնագործութիւնը... Զուգադիպաբար նաեւ այսօր Թուրքիա կոչուած է ըլլալու հաւաքավայրը Քսաններու խմբակի  գագաթաժողովին (կենսոլորտի պահպանութեան գծով), որուն անձամբ պիտի մասնակցի նախագահ Պարաք Օպաման` այլ պետերու կողքին: Պէտք չէ զարմանալ, որ այս առթիւ...

ՅԱՐՈՒԹ ՉԷՔԻՃԵԱՆ Պարզ տրամաբանութեամբ մը պիտի փորձեմ հասկնալ Միացեալ Նահանգներուն եւ անոր ենթակայ «դաշնակիցներուն» իսկական նպատակը Միջին Արեւելքի քաոսային վիճակին վերաբերող` կարգ մը լրատուութիւններու ընդմէջէն, յատկապէս այսօրուան «Ազդակ»-ի միջազգային բաժնի երկու լուրերէն մեկնելով: Ա. 7 սեպտեմբեր 2014-ին նախագահ Օպամա ըսաւ, թէ «ՏԱՀԵՇ-ը ոչնչացնելը երեք տարուան կրնայ կարօտիլ», ուրեմն կարելի է հետեւցնել, որ մինչեւ մօտաւորապէս 7 սեպտեմբեր 2017 իրենք ՏԱՀԵՇ-ին ծառայութեան...

Ներկայութեամբ հոյլ մը լիբանանահայ մտաւորականներու, սփիւռքի հարցերով մտահոգուող ազգայիններու, բարեկամներու, հիւրերու, Լիբանանի մէջ Հայաստանի դեսպանատան մշակութային կցորդ Դաւիթ Միրզախանեանի եւ համալսարանի նախագահ վեր. դոկտ. Փոլ Հայտոսթեանի, Հայկազեան համալսարանի Հայկական սփիւռքի ուսումնասիրութեան կեդրոնի նախաձեռնութեամբ տեղի ունեցաւ  Թեհրանի հայոց նուիրուած շահեկան դասախօսութիւն մը: Երկուշաբթի, 26 հոկտեմբեր 2015-ի երեկոյեան ժամը 7:00-ին տեղի ունեցած այս դասախօսութեան բացումը կատարեց կեդրոնի տնօրէն դոկտ. Անդրանիկ Տագէսեան, որ...

Նախանցեալ շաբաթավերջի նոյեմբերեան առաջին օրուան կիզակէտը Թուրքիան էր, որ խորհրդարանական ընտրութիւններով իր վրայ կեդրոնացուցած էր միջազգային աշխարհը: Անցեալ յունիսի ընտրութիւններէն մինչեւ 1 նոյեմբեր 2015 Էրտողան եւ իր ներքին եւ յատկապէս արտաքին քարոզչական մեքենան այնպէս մը գործած էր, որ կրցած էր ամէն գնով տիրապետել ընդդիմադիր խմբաւորումներուն վրայ: Ճարպիկ ձեւով ահազանգի հնչեցուցած եւ գործած Էրտողանի քարոզչական մեքենան փորձած էր նոյնիսկ խաբել դէտերը`...

ԲԱԳՐԱՏ ԷՍՏՈՒԿԵԱՆ Գերմանիոյ վարչապետ Անկելա Մերքել միօրեայ այցելութեամբ Պոլիս եկաւ: Ձեռքին սակարկութիւններու թղթածրար մը ունէր վարչապետը: Ծանօթ իրողութիւն է, գլխաւորութեամբ Գերմանիոյ, բովանդակ Եւրոպան վերջերս մատնուած է գաղթականներու հոսքին: Սուրիայէն, Աֆղանիստանէն, Իրաքէն, Լիպիայէն եւ Միջին Արեւելքի դեռ բազմաթիւ երկիրներէն ճարահատ մարդիկ կուտակուած են Եւրոպայի սահմաններուն: Իրենց համար փրկութեան վերջին միջոցին հասնելու համար վատնած են այն, ինչ որ ունէին: Կեանքերնին վտանգած են...

Թուրքիայի իշխող Արդարութիւն եւ բարգաւաճում կուսակցութեան յաղթանակն այժմ բաց է թողնում հարցը, թէ ինչպէ՛ս ԱԲԿ-ն կը ղեկավարի խորապէս մասնատուած երկիրը, գրում է «Տէօյչէ վելլէ»-ն: Նախանցեալ կիրակի օրուայ ընտրութիւններն ԱԲԿ-ին տուեցին խորհրդարանի 550 տեղից 317-ը` արդիւնաւէտօրէն յետ բերելով յունիսի ընտրութիւնների կրած կորուստները, երբ կուսակցութիւնը 13 տարուայ մէջ առաջին անգամ կորցրեց իր մեծամասնութիւնը: Երբ քոալիսիոն կազմելու շուրջ բանակցութիւնները տապալուեցին, ԱԲԿ-ն նոր ընտրութիւններ...

Ռուսական «Քոմսոմոլսքայա Փրաւտա» պարբերականի թղթակից Տարեա Ասլամովան այցելել է Թուրքիա, եղել վերջին երկու խոշոր ահաբեկչութիւնների անցկացման վայրերում, խօսել լրագրողների հետ, որոնց արգելուած է գրել ահաբեկչութեան թեմաներով, եղել Թուրքիոյ քրտաբնակ շրջանների  մայրաքաղաք համարուող Տիարպեքիրում (Տիգրանակերտ) ու ականատես եղել քաղաքացիական պատերազմի շեմին յայտնուած Թուրքիայում տեղի ունեցող իրադարձութիւններին, որոնց մասին թուրքական պարբերականները լռում են: Յօդուածը ներկայացնում ենք կրճատումներով.  «ԹԵՐԹ» «Ես հաւատում եմ Աստծոյ...

«ԵՌԱԳՈՅՆ» Թուրքիոյ հարաւարեւելեան Շըրնաք նահանգի Ճիզրէի շրջանի բանտին մէջ 21 քիւրտերու սպանութեան գործով բոլոր մեղադրեալները արդարացուած են: Թրքական «Նոքթա» պարբերականը կը գրէ, որ Էսքիշեհիրի ծանր յանցագործութիւններու գործերով 2-րդ դատարանին մէջ 1993-1995 թուականներուն Ճիզրէի շրջանին մէջ 21 քիւրտերու սպանութեան գործով վերջին դատավարութեան ժամանակ դատարանը ոչ բաւարար ապացոյցներու պատճառով անպարտ արձակած է բոլոր 8 մեղադրեալները: Գլխաւոր մեղադրեալ, նախկին գնդապետ Ճեմալ Թեմիզոզը նոյնիսկ...

  ՍԱՅԵԱԹ ԹԵՔԻՐ «Նոր Զարթօնք» շարժման պատասխանատու   Նախանցեալ շաբաթ հայ համայնքին վերադարձուած Պոլսոյ Թուզլա թաղամասի «Արմէն» ճամբար որբանոցը քանդումէն փրկելու եւ զայն իր տէրերուն վերադարձնելու համար թրքահայ երիտասարդներու հիմնադրած «Նոր Զարթօնք» հասարակական կազմակերպութիւնը երկար ժամանակ աշխուժ պայքար մը ծաւալած էր: Նոր Զարթօնքի անդամներէն Սայաթ Թեքիրի հետ կազմակերպութեան գործունէութեան եւ «Արմէն» ճամբարի դիմադրութեան ընթացքին թրքական պետութեան վարքագծի ու հայ համայնքի...

Հեղինակ ՏԱԹԵՒԻԿ ԳՐԻԳՈՐԵԱՆ Արաքս գետի ափին` Թուրքիային սահմանակից Բագարան գիւղում է կեանքի գերակշիռ մասը` ուրախ եւ տխուր տարիներն անցկացրել 100-ամեայ Արեգնազ Գրիգորեանը: Հայ-թուրքական սահմանին դէմ առ դէմ բնակուելը միակ բանը չէ, որ Հայոց ցեղասպանութեան ականատեսվերապրածին յիշեցնում է հարեւան երկրի մասին. սահմանի այն կողմից լսուող նամազի ձայնն ականջներում փորձում է խլացնել ամէնօրեայ աղօթքով: Մեր պատմութեան հերոսուհին ծնուել է 1915 թուականին Կարսի...

Արցախի Հանրապետութեան նախագահին տուած մամլոյ ասուլիսը առաջինն էր, որ տեղի կ՛ունենար Մոսկուայի մէջ: Արցախի հակամարտութեան վերաբերեալ Բակօ Սահակեանի յայտարարածներուն մէջ կ՛առանձնանայ այն սկզբունքին վերընդգծումը, որուն համաձայն, որեւէ համաձայնութեան յանգում պայմանաւորուած է Ստեփանակերտի ուղղակի մասնակցութեամբ բանակցային գործընթացին: Այս մէկը նաեւ անուղղակիօրէն կը պատասխանէր վերջերս ալիքաւորում ստացած այն լրատուութիւններուն, կանխատեսումներուն եւ վերլուծումներուն, որոնք Ռուսիոյ արտաքին գործոց նախարարի երեւանեան այցելութեան մէջ կ՛ուզէին տեսնել...

Ի զուր է տանջանքդ, իմացի՛ր Չեկայ. Քո արարքներից վախեցող չկայ, Մեր մեծ ընկերներ վաղուց են նստել, Ու կատարել են հերոսական դեր: Ընկնողներ կամուրջ, մենք ենք կարաւան, Խրոխտ քայլերով կ՛անցնենք Հայաստան, Մենք էլ կը գործենք գործեր անհամար, Յետոյ կը մեռնենք Հայ Ազգի համար: ՀԱՄԱԶԱՍՊ Մեր անցած ճանապարհի երկու կողմերը խռնուած էր հայ ու պարսիկ գիւղացիութիւն մը: Սալմաստ տօնական երեւոյթ ունէր, ուռռաները...

ԹԱԹՈՒԼ ՅԱԿՈԲԵԱՆ Նոյեմբերի 9-ին աշխատանքային այցով Հայաստանում էր Ռուսաստանի արտաքին գործերի նախարար Սերգէյ Լաւրովը: Նա հանդիպում ունեցաւ իր հայ պաշտօնակից Էդուարդ Նալբանդեանի եւ նախագահ Սերժ Սարգսեանի հետ: Աւելի վաղ Լաւրովը այցելել էր Պաքու: Սեպտեմբերին Ազրպէյճանի արտաքին գործերի նախարար Էլմար Մամետեարովը ռուսական «Ռոսիա-24» հեռուստաընկերութեան հետ զրոյցում չէր բացառել Ազրպէյճանի անդամակցութիւնը Եւրասիական տնտեսական միութեանը (ԵՏՄ): Պաքուի տարբեր պաշտօնեաներ հասկացնում են, որ անդամակցութիւնը...

ՅԱՐՈՒԹԻՒՆ ՔԻՒՐՔՃԵԱՆ Պատմագիտական բազմատասնեակ ուսումնասիրութիւն-յօդուածներ, յաճախ կանխաւ ներկայացուած` համադրական գիտաժողովներու, կամ նիւթ դարձած անձնական երկարաշունչ սեմինար-դասընթացքներու, հետագային նաեւ ամփոփուելու համար իրերայաջորդ հատորներու մէջ, չհաշուած դեռ` հատոր-մենագրութիւնները, ահա` շատ համառօտ ու դեռ մակերեսային բնորոշումով` վաստակը հայ սփիւռքի ծնունդ եւ արեւմտեան ակադեմական աշխարհի կարկառուն անդամ Անահիտ Տէր Մինասեանի: Ակադեմական այս անհատականութեան, եւ իր` աւելի քան կիսադարեայ գործունէութեան ու վաստակին արժեւորումը չէ, որ...

Հայաստան կրնայ արեգակնային ուժանիւթի կեդրոն դառնալ տարածաշրջանին մէջ: «Ամերիկայի Ձայն» ձայնասփիւռի կայանին հետ ունեցած զրոյցին ընթացքին այս հաստատումը կատարած է Հարաւային Քալիֆորնիա-Էտիսըն մեծ ընկերութեան արտաքին կապերու տնօրէն Զանգու Արմենեան: Վերջերս Միացեալ Նահանգներու ներքին գործոց նախարարութեան կողմէ կազմուած պատուիրակութեան հետ Հայաստան գտնուող Արմենեան համոզուած է, որ արեգակնային ուժը խոստմնալից ոլորտներէն է, եւ Հայաստանը մեծապէս պիտի շահի ատոր զարգացումէն. «Ասիկա կրնայ Հայաստանի...

ՀՐԱՅՐ ԵՍԱՅԵԱՆ Վերջին երկու տարիներուն Միջին Արեւելքի ռազմա-քաղաքական բեմի գլխաւոր դերակատարներէն դարձաւ «Իսլամական պետութիւն» կազմակերպութիւնը կամ ՏԱՀԵՇ-ը (Իսլամական պետութիւն Իրաքի եւ Սուրիոյ մէջ): Համաշխարհային լրատուական հաղորդումներու մէջ  ՏԱՀԵՇ-ի անունը առօրեայ դրութեամբ այնքան կը լսուի, որ ստուերի մէջ մնացին անկէ ոչ նուազ վայրագ, գաղափարակից միւս իսլամական հաւատադրժողական խմբաւորումները , ինչպիսիքն են միջազգային ահաբեկչական վաստակ ունեցող Քայիտան եւ իր սուրիական թեւը` Նուսրան,...

ԱՀԱՐՈՆ ՇԽՐՏԸՄԵԱՆ Այս օրերուն, երբ յարգանքն ու գիտակցութիւնը սկսած են ընկրկիլ հաւատքի առջեւ, Ռուզան Սալխանեան  թարգմանաբար` «Մայր  Թերեզա. անձնական դիմանկար մը», Լէօ Մաասպուրկի  գրիչով, Մայր Թերեզայի մասին յիսուն պատմուածքներու ընտրանի մը կը ներկայացնէ հայ  ընթերցողին: Գերմաներէն գիրքը լոյս տեսած է Մայր Թերեզայի ծննդեան հարիւրամեակին առիթով:  Երեւանի պետական համալսարանի գերմաներէն լեզուի եւ գրականութեան բաժնէն վկայեալ Ռուզան   Սալխանեան հայերէնի թարգմանած է գերմաներէնէն:...

ԼԵՒՈՆ ՇԱՌՈՅԵԱՆ Անցեալները հայկական հրապարակային ձեռնարկի մը գացեր էի: Թէեւ մեր գաղութը նօսրացած է հիմա ու հարկեցուցիչ արտագաղթի մը անկասելի ալիքները շարունակ կը տարտղնեն մեր համրանքը, բայց մարդոց նկատառելի կորիզ մը տակաւին կառչած է քաղաքին: Արեւմտեան աշխարհին ու անոր գոյնզգոյն խայծերուն կռնակ դարձնողներուն թիւը դեռ արհամարհելի չէ բարեբախտաբար: Մարդուժի զգալի պակասը, սակայն, կը մտահոգէ ու կը խռովէ համայնքային պատասխանատուները: Այնուհանդերձ,...

Լիբանանեան քաղաքական դաշտին մէջ երկար ատենէ ի սպառ բացակայած համաձայնական մթնոլորտի նախնական վերականգնման առաջին երեւոյթները հազիւ թէ տեսանելի կը դառնային, Պէյրութի հարաւային արուարձանները ցնցած պայթումները ետքայլի հսկայական ոստում արձանագրեցին լիբանանեան եւ ընդհանրապէս շրջանային բեմին վրայ: Քաղաքական թնճուկներու հանգուցալուծման առաջին փորձերու արդիւնաւորումը կը սկսէր մտածել տալ հետագայ դրական ընթացքներու մասին եւ խորհրդարանի դերակատարութեան կամ նախագահի բացակայութեան օրէնսդիր հաստատութեան գործառոյթներու աշխուժ աշխատելու...