Մշակութային եւ Այլազան

Պատրաստեց` ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Լրագրող լուսանկարիչ Ճայլզ Տիւլի, ՄԱԿ-ի Գաղթականներու գործակալութեան հետ իր աշխատանքին ծիրին մէջ, տեղակայուած է Յունաստանի Լեսպոս կղզիին մէջ` վաւերագրելու համար կղզի ժամանումը հազարաւոր յուսահատ մարդոց` Սուրիայէն, Աֆղանիստանէն եւ աւելի հեռուէն: Մարդիկ խուճապահար խոյս կու տան հակամարտութեան թատերավայր հանդիսացած իրենց հայրենիքներէն եւ կը փորձեն ապաստանիլ  եւրոպական  ապահով երկիրներ, մինչ  Փարիզը  հարուածած վերջին ահաբեկչութիւնը ահ ու սարսափի կը մատնէ...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ - Շէյխ Պեշիր Ժըմայէլ` Լիբանանի Նախագահ Իսրայէլեան բանակին եւ պաղեստինեան ու յառաջդիմական ուժերուն միջեւ 12 օգոստոս 1982-ին հաստատուած զինադուլը յաջորդող օրերուն ընդհանուր առմամբ յարգուեցաւ: Վերահաստատուած զգուշաւոր խաղաղութիւնը առիթ մը տուաւ որ Լիբանանի կիսաւեր ու արիւնաքամ մայրաքաղաքը փորձէ շունչ քաշել, այնքան` որքան որ կ՛արտօնէր զինուորական եւ պարենաւորման սեղմ պաշարման վիճակը: Աղէտահար Պէյրութ նաեւ փորձեց գնահատումը կատարել նախորդող օրերուն մարդկային...

Պատրաստեց` ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Յառաջդիմական սիխերու կայքը` Լանկար Հալլ, 24 ապրիլ 2009-ին հրապարակած է մարդկային իրաւանց պաշտպան, սիխ գործիչ (այդ տարիներուն համալսարանի ուսանող) Ամոլ Սինղի յանդուգն յօդուածը` «Անանուն ցեղասպանութիւններ. հայեր եւ սիխեր» խորագիրով: Ամոլ Սինղ նախ ճշգրտօրէն կը ներկայացնէ Հայոց ցեղասպանութեան մանրամասնութիւնները` մտաւորականներու ձերբակալութիւններէն մինչեւ աքսոր, սպանութիւն, ազգի մը իր բնօրրանէն զանգուածային տեղահանութիւն, կոտորած, ցեղասպանութիւն: «Յաջորդ քանի մը ամիսներուն ընթացքին տեղի...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Սիխերու կրօնը Հնդկաստանի չորրորդ ամէնէն մեծ  կրօնն է եւ գոյութիւն ունի 550 տարիէ ի վեր: Սիխերու մեծամասնութիւնը թէեւ կը գտնուի Փունճապի մէջ, սակայն Հնդկաստանի բազմաթիւ այլ վայրերու մէջ եւս սիխեր կան: Անոնց կրօնը նաեւ հինգերորդ ամէնէն մեծ կրօնն է աշխարհի մէջ, 25 միլիոն հետեւորդներով (ըստ 2010-ի տուեալներու): Սիխ բառը կը նշանակէ` առաքեալ, կամ` սորվող: Կուրու Նանակ 15-րդ...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Մանրապատումը` ճոքը, մարդոց առօրեայի բանաւոր մշակոյթին մաս կազմող տարր դարձած է: Կեանքի բոլոր մարզերուն եւ ժողովուրդներուն վերաբերող մանրապատումներ կան: Երկիրներու, քաղաքներու, գիւղերու բնակիչներուն (սկովտիացի, ապարանցի, հոմսեցի) մասին մանրապատումները ճիշդ է, որ զուարճալի են օտարին համար, սակայն, ըստ երեւոյթին, վիրաւորուողներ ալ կան... Ստորեւ թարգմանաբար կը ներկայացնենք Պի. Պի. Սի-ի Տելհիի թղթակից Սութիկ Պիսուասի յօդուածը:    Սիխ ամուսին մը բժիշկին...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ - Ներխուժումը Միջոց Տնտեսական Ներթափանցումի   Իսրայէլեան զինուորական պաշարման ենթակայ արեւմտեան Պէյրութի եւ շրջակայ արուարձաններուն մէջ ու անոնց շուրջ պատերազմական գործողութիւնները կը շարունակուէին, մինչ տագնապի լուծման հաւաստիքներուն զուգահեռ, բախումներու եւ ռմբակոծումներու ջերմաստիճանը նոր բարձրացում կ՛արձանագրէր, իսկ իսրայէլեան ուժերը կը շարունակէին տարածուիլ դէպի նոր շրջաններ: Չորեքշաբթի, 11 օգոստոս 1982-ի արեւածագէն առաջ, հարաւային արուարձաններուն մէջ ընդհատ ռմբակոծումներուն կէսօրէ առաջ յաջորդեցին...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԵՐԵԱՆ Ինչպէ՞ս Կի Ֆաուքս դարձաւ ժամանակակից բողոքի դէմքը Ամէն տարի 5 նոյեմբերին բրիտանացիք ամբողջ երկրի տարածքին հրավառութիւններ կը կազմակերպեն նշելու համար մահապատիժի գործադրումը 17-րդ դարու կաթոլիկ ահաբեկիչ Կի Ֆաուքսի: Վերջերս գործիչները իւրացուցին այդ օրը` իբրեւ զանգուածային բողոքի օրերէն մէկը: ԱՆԱՆՈՒՆ-ը (առցանց խումբ` ցանցահէններու, որոնց գործունէութեան նպատակն է ընկերային կամ քաղաքական դատ հետապնդել) կը քաջալերէ մարդիկը` քայլարշաւ կատարելու իրենց...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԵՐԵԱՆ Ուղեղը վիրահատելու համար բժիշկները կարիքը ունին տեսնելու նուրբ մանրամասնութիւններ` փոքր ծաւալով: Փոքր քամերա մը կրնայ ուղեղին մէջէն առնել 3 տարածութեամբ (3 տի.) նկարներ, որոնք վիրաբուժներուն թոյլ կու տան տեսնել բարդութիւնները, ինչ որ կը մղէ աւելի արագ, ապահով քայլերու դիմելու: Այսպիսի քամերայով ներադիտակ մը կը պատրաստուի ՆԱԶԱ-ի Փասատինայի «Ճէթ Փրոփալժըն» աշխատանոցին մէջ: ՄԱՐՎԵԼ(Marvel=Multi Angle Rear Viewing Endoscopic tool)...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Պէյրութի դուռերուն գտնուող իսրայէլեան բանակին եւ պաղեստինեան ու յառաջդիմական ուժերուն միջեւ կռիւները 1982 օգոստոսի առաջին օրերուն կեդրոնացած էին օդակայան-Պուրճ Պարաժնէ-Քոքոտի եռանկիւնին վրայ, ուր հրետանիի բախումներն ու հրթիռարձակումները կը շարունակուէին անընդհատ: Իսրայէլեան ուժեր, օդակայանէն դէպի Քոքոտի շրջան յառաջխաղացք արձանագրելէ եւ նոր գրաւուած շրջաններուն մէջ իրենց դիրքերը ամրապնդելէ ետք, չորեքշաբթի, օգոստոս 4-ի կանուխ առաւօտուն, ժամը 2:00-էն սկսեալ յարձակման անցան երեք...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՔՄԵՐԵԱՆ Լիբանանի եւ Միացեալ Նահանգներու մէջ 6 նոյեմբերին կը սկսի ցուցադրուիլ Ճէյմս Պոնտի նոր շարժանկարը` «Սփեքթըր» (առաջին ցուցադրութիւնը տեղի ունեցաւ  Բրիտանիոյ մէջ, 26 սեպտեմբերին): Համացանցի տարբեր կայքեր ամիսներէ ի վեր հարուստ են «Սփեքթըր»-ի մասին  նիւթերով: Յատկանշական նորութիւնը այն է, որ իտալացի դերասանուհի Մոնիքա Պելուչի 51 տարեկանին դարձած է Պոնտի շարժանկարներու ամէնէն տարեց հերոսուհին: Արդարեւ, սքանչելի է, երբ նկատի...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Արեւմտեան Պէյրութը եւ հարաւային արուարձանները պաշարման տակ առած իսրայէլեան ուժերուն եւ պաղեստինեան ու յառաջդիմական ուժերուն միջեւ բախումները, շուրջ երկօրեայ մասնակի զինադուլէ մը ետք, վերսկսան ուրբաթ, 30 յուլիս 1982-ի երեկոյեան ժամը 5:00-էն ետք, երբ Հայ Սըլլոմ, Լէյլաքի եւ Լիբանանեան համալսարանի գիտական բաժանմունքի շրջանները թիրախ դարձան իսրայէլեան թնդանօթներու սաստիկ ռմբակոծումներուն: Կարճ ատեն մը ետք, իսրայէլեան մարտանաւեր եւ օդանաւեր միացան ռմբակոծումներուն,...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՔՄԵՐԵԱՆ 1967 թուականի արաբ-իսրայէլեան պատերազմին արդիւնքով, երկու երեւելի կիներ` Իսրայէլի հռչակաւոր զօրավարին կողակիցը եւ այն կինը, որ ապա  պիտի ըլլար Եասեր Արաֆաթի  զոքանչը,  կերտեցին անհաւատալի թուացող  բարեկամութիւն մը: Անոնց  ուշագրաւ յարաբերութեան պատմութիւնը հրատարակուած է նոր գիրքի մը մէջ` «Անհաւանական բարեկամութիւն մը»: Պի.Պի.Սի.-ի յօդուածագիր  Քեւին Քոնոլլի այցելած է անոնց: Ստորեւ թարգմանաբար կը ներկայացնենք Քոնոլլիի յօդուածը` որոշ կրճատումներով: Պաղեստինեան-իսրայէլեան ներկայ...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԵՐԵԱՆ 13 մայիս 2002. Արաֆաթ Բեթղեհեմի Ս. Ծննդեան եկեղեցւոյ մուտքին, Արիս սրբազանի եւ հայր Ռազմիկի հետ Եասեր Արաֆաթ երկու անգամ Հայաստան այցելած է 1970-ականներուն եւ 1980-ականներուն: Արաֆաթ քանի մը ժամ Երեւանի մէջ անցուցած է Պէյրութէն Մոսկուա ճամբուն վրայ: Երկրորդ այցելութեան ընթացքին Արաֆաթ իր հայ հիւրընկալողներուն հետ տեսակցութեան ընթացքին յատկանշական խոստովանութիւն մը ըրած է: Հայաստանի ընտրանին այդ օր Արաֆաթը...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ - Տագնապի Լուծման Համար Հանգրուանային Ծրագիրներ Իսրայէլեան բանակին կողմէ արեւմտեան Պէյրութի պաշարման եւ հետեւողական ռմբակոծումներու պայմաններուն տակ, քաղաքական գետնի վրայ, բանակցութիւններ տեղի կ՛ունենային եւ կը քննարկուէին առաջին հերթին իսրայէլեան ուժերը Պէյրութէն 8 քիլոմեթր հեռացնելու, պաղեստինեան ուժերը Պէյրութէն առժամաբար հիւսիս եւ Պեքաա փոխադրելու, իսկ հակադիր ուժերուն միջեւ միջազգային ուժեր հաստատելու ծրագիրներ: Այնուհետեւ կը նախատեսուէր Արաբական լիկայի նախարարական ժողով մը...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ   Թիպեթի հոգեւոր առաջնորդը սեռային խտրականութեան վէճ հրահրեց` ըսելով, որ տգեղ կին մը չի կրնար Տալայ Լամայի աշխատանքը ընել: Ստորեւ` «Պի.Պի.Սի.»-ի կայքին վրայ հրապարակուած այս հարցին անդրադարձող Քոլին Ֆրիմանի յօդուածէն հատուածներ: Արեւմուտքի մէջ իր միլիոնաւոր համակիրներուն համար ինք ապրող, շնչող մարմնացումն է մարդկայնութեան եւ կարեկցանքի: Բայց եթէ  Տալայ Լաման փոխարինելը արդէն խիստ դժուարին էր, այժմ ինք հաստատեց ...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Անն Քուլթըր ամերիկացի մեկնաբան է, որ վիրաւորած է  ամէն ոք` նախագահ Պարաք Օպամայէն մինչեւ իր վերջին թիրախը` հրեայ ժողովուրդը: Այս մասին Պի.Պի.Սի.-ի կայքը հրապարակած է Ռաթիքա Սանխանիի յօդուածը, որ թարգմանաբար կը ներկայացնենք ստորեւ: Նշենք, որ յօդուածին ցարդ արձագանգած են շուրջ 2000 անձեր, իրարու հակադրուող մեկնաբանութիւններով: Եթէ դուք բնաւ չէք լսած Անն Քուլթըրի մասին,  կրնայ ըլլալ` փառք տաք...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ   Իսրայէլեան բանակին Լիբանան ներխուժումէն եւ արեւմտեան Պէյրութի պաշարումէն ետք, 1982 յուլիսի կէսերուն ստեղծուած քաղաքական եւ զինուորական սառած իրավիճակը կը մնար անփոփոխ, իսկ Պէյրութի տագնապի լուծման` պաղեստինեան ուժերու հեռացման եւ միջազգային խաղաղարար ուժի մը Պէյրութ առաքման առաջադրանքներուն գծով, Պէյրութի,  ՈՒաշինկթընի, Իսրայէլի եւ արաբական ու եւրոպական երկիրներու միջեւ տարուող ուղղակի եւ անուղղակի բանակցութիւննեը կը շարունակուէին: Իսրայէլեան օդանաւեր հինգշաբթի, 22...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ 193 անդամներէ բաղկացած ՄԱԿ-ի Ընդհանուր ժողովը 25 սեպտեմբեր 2015-ին որդեգրեց կայուն զարգացման օրակարգը եւ համաշխարհային նոր նպատակներ: Ընդհանուր քարտուղար Պան Քի Մուն այս քայլը նկատեց իբրեւ համաշխարհային, համալրող եւ վերափոխող տեսլական մը` աւելի լաւ աշխարհի մը համար: Ստորեւ կը ներկայացնենք 17 նպատակները. Նպատակ 1. Վերջ Աղքատութեան Իր Բոլոր Ձեւերով Ծայրայեղ աղքատութեան աստիճանը աւելի քան 50 առ հարիւրով...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Պէյրութի երկու գօտիներն ու անոնց արուարձանները, ինչպէս նաեւ` մայրաքաղաքին հարաւ-արեւելեան բարձունքներն ու մինչեւ Տըպպայա տարածուող շրջանները կիրակի, 11 յուլիս 1982-ին ապրեցան լիբանանեան տագնապի ամէնէն ծանրակշիռ` կոյր ռմբակոծումներու մթնոլորտը բնորոշող օր մը: Արդարեւ, առաւօտեան ժամը 3:30-ին, հարաւային արուարձաններուն եւ անոնց յարակից բարձունքներուն միջեւ ծայր առած ռմբակոծումները աստիճանաբար սաստկացան ու կէսօրուան մօտ հասան այնպիսի սաստկութեան եւ տարողութեան, որ աննախընթաց էր...

Պատրաստեց` ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Տխրահռչակութենէ մինչեւ խելագարութիւն, ահաւասիկ կը տողանցեն 11 ղեկավարներ, որոնք «խոստովանած» են իրենց բռնատէր ըլլալը: Յատուկ անհատականութիւն մը պէտք է ունենալ ժողովրդավարական ընտրութեան թեկնածու առաջադրուելու, կամ նոյնիսկ երկիր մը «ստանձնելու» համար: Եւ մինչ ամբողջ պետութեան մը «պոս»-ը ըլլալը կ՛ենթադրէ ես-ի, անձնականութեան ուղեւորութիւն մը, ատիկա նաեւ  խոշորացոյցի տակ կ՛առնէ ներքին մղումները, յաճախանքները եւ բնազդային խանգարումները: Ատիկա նաեւ այս դէմքերը...