Անդրադարձ

ՍԱՐԳԻՍ ԶԷՅԹԼԵԱՆ Մարդկային մեծագոյն հերոսութիւնը, մեծագոյն սխրագործութիւնը, դիւցազնական ամէնէն մեծ արարքը աշխատանքն է: Ահա թէ ինչո՛ւ մարդուն պատմութիւնը իր աշխատանքի՛ն պատմութիւնն է, պատմութիւնն է իր քրտինքի՛ն: Ահա թէ ինչու նաեւ գնահատել աշխատանքը կը նշանակէ գնահատել մարդը: Ո՛րքան բարձր ըլլայ մեր գնահատանքը աշխատանքին հանդէպ, ա՛յնքան բարձր է, կը նշանակէ, նաեւ մեր յարգանքը մարդուն հանդէպ եւ, հակադարձաբար, ո՛րքան նուազ ըլլայ մեր յարգանքը...

ՐԱՖՖԻ ՏՈՒՏԱԳԼԵԱՆ Ըստ պաշտօնական տուեալներու, Հայաստանի բնակչութեան աւելի քան 32 տոկոսը աղքատ է: Սա կը նշանակէ, որ Հայաստանի 3 միլիոն բնակիչներէն մօտ 1 միլիոնը իր ապրուստի նուազագոյն կարիքները հոգալու շատ մեծ դժուարութիւն ունի: ՄԱԿ-ի բնորոշումով աղքատ կամ չքաւոր կը նկատուին այն ընտանիքները, որոնց անդամները օրական 2 տոլարէն նուազ եկամուտ ունին: Եթէ Հայաստանի մէջ 4 անդամներէ բաղկացած ընտանիքի մը եկամուտը օրական...

ԲԻՒԶԱՆԴ ՄԿՐՏԻՉԵԱՆ Պուրճ Համուտ, հին սերունդին համար ինքնութիւն պահող եւ գոյատեւելու միջոց դարձած հայահոծ շրջան, իսկ նոր սերունդին ներշնչման աղբիւր: Այո՛, Պուրճ Համուտը, սփիւռքի սիրտը նկատուող այս քաղաքը, ծնունդ է ջարդերէն վերապրած գաղթական հայորդիներուն աշխատանքին: Պուրճ Համուտը եղած է հայկական ինքնութիւնը օտարութեան մէջ պահող փոքրիկ Հայաստան: Ես ալ, իմ կարգիս, այս շրջանի բնակիչ ըլլալու բախտաւորութիւնը կը զգամ, անոր նեղ եւ...

ԳԷՈՐԳ ՊԵՏԻԿԵԱՆ Մարդիկ իրենց ամբողջ կեանքի ընթացքին կրնան հանդիպիլ զանազան եւ բազմազան, անգոյն եւ կամ գունաւոր հարցերու, դէմքերու, դէպքերու, տեսարաններու, երեւոյթներու, իրավիճակներու եւ կամ խնդիրներու, որոնք իրենց համար անհասկնալի կը թուին եւ նոյնիսկ` անբացատրելի: Այս երբեք չի նշանակեր, որ իրենք «տմպօ» են, այլ պարզապէս այդ վայրկեանին ստեղծուած վիճակին, հարցին կամ կացութեան չկարենալով արագ մը եզրակացութեան յանգիլ եւ կամ մտովի լուծում...

Ն. ՊԷՐՊԷՐԵԱՆ Սեպտեմբեր 26-ին հայ ժողովուրդը կը նշէ ծննդեան տարեդարձը իր հանճարեղ զաւակներէն ամէնէն հոգեհարազատին` Հայու Հոգին երգ ու երաժշտութեամբ վերծանած, շնչաւորած ու աշխարհով մէկ հնչեցուցած անզուգական, անկրկնելի՛ Կոմիտաս վարդապետին, որուն մահուան ութսունամեակն է այս տարի: Հայ ազգային երաժշտութեան աշխարհահռչակ հիմնադիրը ոչ միայն սեփական երգ տուաւ հայուն, այլեւ իր անձին օրինակով, բարձրարժէք ստեղծագործութեանց յորդառատ կեանքով ու խելագարման եղերական վախճանով` ինքնին...

22 հոկտեմբերի խորհուրդի այժմէականացման փորձը անպայման Ցեղասպանութեան հարիւրամեակին առիթով արծարծուած թեմաներու ընդհանուր պարունակին մէջ դիտարկումի կրնայ մղել նման մտադրութիւն ունեցող ոեւէ հայ անհատ: Հարիւրամեակի մեր գիտաժողովներու, համագումարներու, ձեռնարկներու, հրատարակութիւններու եւ տարատեսակ ծրագիրներու բովանդակութենէն ի սպառ բացակայեցաւ 22 հոկտեմբերի թողած աւանդը, բացած ուղին: Աւելի խորահայեաց դիտարկումը եզրակացնել կու տայ, որ Ցեղասպանութեան ճանաչման յաղթարշաւի սկիզբը 22 հոկտեմբերի ձգած ազդեցութիւնն էր: Լռութեան պատը...

ՌՈՒԶԱՆՆԱ ԱՒԱԳԵԱՆ «Փերինչեքն ընդդէմ Զուիցերիայի» գործով Մարդու իրաւունքների եւրոպական դատարանը (ՄԻԵԴ) վճռեց, որ տեղի է ունեցել խօսքի ազատութեան խախտում: Այսինքն, խախտուել է Տողու Փերինչեքի` Հայոց ցեղասպանութիւնը «միջազգային կեղծիք», իսկ Թալէաթին «ազատութեան հերոս» անուանելու «սրբազան» իրաւունքը: Եւ անտեսուեց այն փաստը, որ նա վիրաւորել է մի ողջ ժողովրդի, կարեւորը` միայն թէ չխախտուի նրա արտայայտուելու իրաւունքը... Եւ որքան էլ Հայաստանի գլխաւոր դատախազն այս...

ՍԱՐԳԻՍ ԶԷՅԹԼԵԱՆ Աներազ ազգերը ապագայ չունին: Ապագայ չունին մանաւանդ անհորիզոն ժողովուրդները: Բոլո՛ր անոնք, անհատ թէ հաւաքականութիւն, որոնք կը մոռնան խաղին օրէնքը եւ կը կարծեն, թէ առանց բոլորանուէր, գերագոյն զոհաբերութեանց, առանց հաւաքական կամքի եւ կազմակերպական հզօրանքի, առանց համապարփակ ու յարատեւ պայքարի հնարաւոր է վերապրիլ եւ պատմութիւն կերտել: Արտաքին պայմաններու նպաստաւոր դասաւորումը հրամայական անհրաժեշտութիւն է, անշուշտ, ազգային ազատագրական կամ ինքնացման որեւէ պայքարի,...

Յ. ՊԱԼԵԱՆ Հաստատումներ Միջին Արեւելքը պատերազմի դաշտ է, եթէ նկատի ունենանք ռազմական գործողութիւններու տարողութիւնը, մահերը, օգտագործուած միջոցները: Ինչ որ տեղի կ՛ունենայ, սահմանային միջադէպ չէ: Ինչպէս կը յայտարարուի, ան տեղի կ՛ունենայ նաեւ Միջին Արեւելքի սահմաններէն դուրս ալ: Արեւմտեան լրատուամիջոցները կ՛անդրադառնան կացութեան, տեղեկահաւաքի քանի մը օրուան արշաւով քաղուած տպաւորութիւններով, կամ ակադեմական տեսութիւններով, որոնք յաճախ վիրաւոր են կողմնակալութիւններով եւ մակերեսայնութեան հետեւանք` անտեղեակութեամբ: Այսինքն...

Երկակենցաղ էակ ըլլալը այնքան ալ դիւրին չէ` թէ՛ իր պարտականութիւններով, թէ՛ ալ իր պատասխանատուութիւններով: Հայոց ցեղասպանութեան 100-րդ  տարելիցին  սեմին կը գտնուէինք, երբ երակներուս մէջ ելեւէջներ ապրող եւ պահանջող իմիններուս արիւնին ճնշումը աւելի բարձրացաւ նոյնանման, բայց օտար բնոյթով փոթորիկի մը պատճառով: Ան իմ ծննդավայրս եկած էր նախ եւ առաջ իբրեւ  այցելու, աւելի ճիշդը` ժամանակաւոր այցելու, սակայն դժբախտաբար օրըստօրէ դարձաւ տհաճ, մնայուն...

ԹԱԹՈՒԼ ՅԱԿՈԲԵԱՆ Մարդու իրաւունքների եւրոպական դատարանի Վերին պալատը հոկտեմբերի 15-ին Սթրազպուրկում հրապարակեց «Տողու Փերինչեքն ընդդէմ Զուիցերիայի» գործով վճիռը` նշելով, որ խախտուել է Մարդու իրաւունքների եւրոպական հռչակագրի 10-րդ յօդուածը` խօսքի արտայայտման ազատութիւնը: «Ժողովրդավարական հասարակութիւնում հայկական համայնքի շահերը պաշտպանելու նպատակով Փերինչեքին քրէական պատասխանատուութեան ենթարկելու անհրաժեշտութիւն չկար», նշուած է դատավճռում: Միւս կողմից, դատարանի որոշման մէջ բացակայում են այն ձեւակերպումները, որոնք տեղ էին գտել...

ՍԱՐԳԻՍ ԶԷՅԹԼԵԱՆ Հանրայայտ իրողութիւն է, որ հայ քաղքենիութիւնը երբեք չքաղաքականացաւ, չհայրենացաւ եւ երբեք արիութիւնը չունեցաւ հայ ժողովուրդի քաղաքական ճակատագիրը վարելու պատասխանատուութիւնը ստանձնելու, մանաւանդ Հայ դատի հետապնդման պայքարին իր անվերապահ մասնակցութեան ճամբով: Ընդհակառա՛կն, բովանդակ Հայ յեղափոխութեան շրջանին, ան ո՛չ միայն չնպաստեց, այլեւ արմատապէս հակադրուեցաւ հայ ազատագրական շարժման, անոր յաջորդական գրեթէ բոլոր հանգրուաններուն: Աւելի՛ն, իբրեւ պահպանողական մտածողութեան ու մտայնութեան գործնական արտայայտութիւն, խոհեմութեան...

ԶԱՒԷՆ ԽՏԸՇԵԱՆ Վերջերս շշուկ մը սկսած է տարածուիլ, թէ մուշտակագործ Տիգրան գծագրութիւն ալ կ՛ընէ եղեր եւ ցուցահանդէս ալ պիտի տայ եղեր: Ծանօթներ, զարմացած, այս լուրը կը փոխանակէին իրարու: Ես ինքս ինքնավստահ կ՛ըսեմ` «Այո՛»: Տիգրանը երկուքն ալ է: 1952-ին էր, որ ծանօթացայ Տիգրանին, իր բարեկամ Ֆարաճեանի միջոցով, որ ճարտարապետութիւն կ՛ուսանէր ԱԼՊԱ-ի մէջ, երբ ես քանդակագործութիւն կ՛ուսանէի: Ֆարաճեան յայտնեց, որ իր բարեկամ...

Եւրոպական խորհրդարանի փոխնախագահին յայտարարութիւնը Հայաստանի Հանրապետութիւն - Եւրոպական Միութիւն նոր պայմանագիր կնքելու հեռանկարին մասին  ուղենշային է, իրադրութիւններու հետագայ ընթացքին մասին որոշ կանխատեսումներ կատարելու ուղղութեամբ: Պարզ է, որ դեկտեմբերին, Եւրոպական Միութիւն կը ստանայ լիազօրութիւն Հայաստանի Հանրապետութեան հետ բանակցութիւններ սկսելու` նոր ձեւաչափով փաստաթուղթ ստորագրելու համար: Վիլնիւսէն ետք Եւրոպական Միութեան Արեւելեան գործընկերութեան շրջանակներուն մէջ տարուող բանակցութիւնները սառեցուած էին: Հիմա հետզհետէ պարզ կը դառնայ,...

ՎԱՀՐԱՄ ԷՄՄԻԵԱՆ Մարդկային իրաւանց եւրոպական դատարանի (ՄԻԵԴ) Մեծ պալատը 15 հոկտեմբերին հրապարակեց «Փերինչեք ընդդէմ Զուիցերիոյ» գործով իր վճիռը, որ կը նշէր, թէ Պեռն  ոտնակոխած է Զուիցերիոյ մէջ հրապարակաւ Հայոց ցեղասպանութիւնը ժխտած Տողու Փերինչեքի խօսքի իրաւունքը, ինչպէս նաեւ կը պաշտպանէր հայ ժողովուրդի «արժանապատուութեան իրաւունքը»: ՄԻԵԴ-ի Մեծ պալատը պահպանեց գլխաւոր հարցին` Զուիցերիոյ կողմէ Փերինչեքի խօսքի ազատութեան իրաւունքի ոտնակոխման վերաբերեալ Ստորին պալատի վճիռը:...

ՍԱՐԳԻՍ ԶԷՅԹԼԵԱՆ Հայ լեզուի եւ մշակոյթի միութեան ու միասնականութեան ճամբուն վրայ հիմնական կարեւորութիւն ունի աւանդական ուղղագրութեան վերականգնումը եւ բովանդակ հայ ժողովուրդը, իր բոլոր խաւերով ու հատուածներով, աւելի քան յիսուն տարիէ ի վեր կը սպասէ, որ հայրենի իշխանութիւնները անդրադառնան գործուած աղիտալի սխալին եւ օր առաջ սրբագրեն 1922-ին, զուտ կուսակցական եւ հայօրէն մերժելի դիտումներով, ստեղծուած ու գործադրուող եւ Աբեղեանական յորջորջումը կրող սխալագրութիւնը:...

Մեծի Տանն Կիլիկիոյ Արամ Ա. կաթողիկոսի թելադրութեամբ, Ատրպատականի հայոց թեմի առաջնորդ Գրիգոր եպս. Չիֆթճեանը հինգշաբթի,  15 հոկտեմբեր 2015-ին, Հայաստանի Հանրապետութեան գիտութիւններու ազգային ակադեմիայի դահլիճին մէջ կարդաց վեհափառ հայրապետին պատգամը` ուղղուած «Հայոց ցեղասպանութիւն. ճանաչումէ հատուցում» միջազգային գիտաժողովին ներկայ, աշխարհի տարբեր երկիրներէ եկած հայ թէ օտար մասնակիցներուն: Հայաստանի Հանրապետութեան նախագահ Սերժ Սարգսեանի ողջոյնի խօսքի ընթերցումէն ետք, կարդացուեցաւ նաեւ Ամենայն Հայոց Գարեգին Բ....

Այսօր երեկոյեան ժամը 8:30-ին, Յովհաննէս Հելվաճեանի «Կոմիտաս» թատերախումբը «Յակոբ Տէր Մելքոնեան» թատերասրահին մէջ կը ներկայացնէ Արփիար Արփիարեանի «Կարմիր Ժամուց»-ը: Այս առթիւ կը ներկայացնենք յայտնի մտաւորականներու վկայութիւններ` բեմադրիչ եւ դերասան Յովհաննէս Հելվաճեանի անցած թատերական ուղիին մասին: Երեսունհինգ տարիներու վրայ կարճ կամ երկարաշունչ թատրերգութիւններ բեմադրած ուժ մըն է Յովհաննէս Հելվաճեան: Բեմադրութիւններէն ոմանք յաջող ընթացք մը ունեցած են ու ծափահարուած: Ուրիշներ` նուազ յաջող:...

ԳԷՈՐԳ ՅԱԿՈԲՃԵԱՆ Մէկ կողմէ Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներու  գլխաւորած դաշնակից ուժերը օդային ռմբակոծումներ կը կատարեն Սուրիոյ վրայ, միւս կողմէ` վերջերս ռուսական զինուորական ուժերը ցամաքային, ծովային եւ օդային գործողութիւններ կ՛իրականացնեն: Այսպէս կոչուած «Իսլամական պետութեան» (ՏԱՀԵՇ) եւ ահաբեկչութեան դէմ պայքարելու համար Սուրիոյ գերիշխանութիւնը խախտած ու զինուորական միջամտութիւն կատարող կողմերը, միջազգային օրէնքին համաձայն, իրաւական հիմքեր ունի՞ն նման գործողութիւններու ձեռնարկելու: Նշեալ գործողութիւնները ուժի՞ օրէնքին, թէ՞...

ՇԱՀԱՆ ԳԱՆՏԱՀԱՐԵԱՆ Ստորեւ  կու տանք խմբագիրին ստորագրութիւնը կրող յօդուածը` «Տեսակէտ» տարազին տակ, միաժամանակ ակնկալելով այս նիւթին շուրջ հրապարակային քննարկում: Մարդկային իրաւանց եւրոպական դատարանի նախադէպը կրնայ մեր աշխատանքներուն ճամբայ հարթել կամ ճամբայ նեղցնել: Արձագանգումները կրնան ըլլալ յօդուածով, տեսակէտը բաժնող կամ չբաժնող նամականիներով կամ ֆէյսպուքեան գրառումներով: Այս վերջինի պարագային ակնկալութիւնը կրկնակի է. արձագանգումին կ՛աւելնայ լրագրական էթիքի յարգումի անհրաժեշտութիւնը: «Ա.» Մարդկային իրաւանց եւրոպական...