Անդրադարձ

«ԱԶԱՏ ՕՐ» Տակաւին չէր մարած արձագանգը անցեալ շաբաթ, Արցախի մէջ ծառայող պաշտպանութեան բանակի երկու զինուորներու անստոյգ պայմաններու տակ մահուան լուրէն, երբ ուրբաթ, 14 փետրուարին, Արցախի մէջ զինուորի մահուան դէպք մը եւս եկաւ աւելնալու տարուան սկիզբէն հայոց բանակը հարուածող երեւոյթին վրայ: 2020-ի սկիզբէն, հազիւ 40 օրուան մէջ, արձանագրուած են 13 զինուորներու մահեր, ինչպէս հայրենի մամուլը կը նշէ` «ոչ հակառակորդի զէնքէն»: Պաշտպանութեան...

ՅԱԿՈԲ ՀԱՒԱԹԵԱՆ Համազգայինի «Գուսան» երգչախումբին կողմէ Կոմիտասի նուիրուած այս երեկոն խորիմաստ թելադրականութեամբ ու պատգամներով կը ներկայանայ մեզի: Կոմիտասեան ժառանգութիւնը, հարստութիւնը եւ հայատրոփ երգն ու երաժշտութիւնը յաւերժական պահելու եւ նորահաս սերունդին մէջ անոր ոգին ամրօրէն դարբնելու համար ահաւասիկ նաեւ այդ մատղաշ սերունդին մասնակցութիւնը կու գայ հարազատ արտայայտիչը դառնալու անզուգական երաժիշտին հանդէպ հայութեան տածած սիրոյն, յարգանքին ու երկիւղածութեան: Կոմիտասի արժէքին եւ առաքելութեան...

ՇԱՂԻԿ Գ. Խ. Հաւաքուած ենք փոքրածաւալ հրատարակութեան մը շնորհահանդէսին առիթով, խօսելու եւ մտածելու մեծածաւալ կարեւորութիւն ներկայացնող աշխատանքի մը մասին: Բայց մանաւանդ` կարելի եղածին չափ արդար եւ մասնագիտական մօտեցումով անդրադառնալու սոյն աշխատանքին առանցքը հանդիսացող մեծանուն եւ մեծարժէք Կոմիտասի ներկայութեան անհրաժեշտութեանը` մեր առօրեայ կեանքէն ներս: Երգահան, երաժշտագէտ, բանահաւաք, խմբավար եւ մանկավարժ Կոմիտասի եւ անոր գործին մասին հանգամանօրէն խօսիլը լուրջ եւ պատասխանատու աշխատանք...

ԿԱՐՕ Վ. ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Հանդիսութիւնը կայացաւ մարտ ամսուան ընթացքին (յուսամ` չեմ սխալած): Տօնախմբութիւնը սոսկ ներմիութենական չէր, այլ շրջանի բազմաթիւ միաւորներէն ստուար թիւով ներկաներ կային: Այդ ժամանակաշրջանին հազուադէպ էին այդպիսի հաւաքներ: Սրտերն ու հոգիները լեցուած էին ջերմութեամբ: Հանդիսութիւնն ու բանախօսութիւնը անցան շատ ջերմ ու յաջող: Յաւակնոտութիւնը չունիմ ընկեր Պօղոս Սնապեանը այս համեստ գրիչով ներկայացնելու: Իր գործակիցները եւ տարեկիցները աւելի մօտէն ծանօթ են...

ՄԻՔԱՅԷԼ ՀԱՋԵԱՆ Քաղաքական վերլուծաբան Այս համոզմանն են բոլոր կամ գրեթէ բոլոր նրանք, որոնք որպէս միջազգային ու տեղական դիտորդներ ականատես են եղել եւ այս կամ այն չափով անաչառ ու անկողմնակալ գնահատել փետրուարի 9-ին Ազրպէյճանում անցկացուած  արտահերթ խորհրդարանական ընտրութիւնները` եզրայանգելով, որ դրանք, ըստ էութեան, ամենազաւեշտականն ու ամենախայտառակն էին պետական անկախութեան տասնամեակներին այդ երկրում տեղի ունեցած համապետական ընտրութիւնների շարանում: Ընդ որում, այդ գնահատումներում...

ՍԻՄՈՆ ԿՈՍՏԱՆԴԻՆԵԱՆ Ձմրան ցուրտին ժպիտդ քու Մեր թաղն այսօր բերաւ գարուն: Նայուածքդ քու վառ,շողշողուն` Տաքցուց սիրտս իմ դողդոջուն: Խօսքերովդ քու մի քանի Երազներուս թռիչք տուիր: Անձրեւները իմ երկնքիս Տեղատարափ`դադար առին: Մութ գիշերը սեւ ամպերուս Ցայքը տեսաւ իմ յոյսերուս: Ժամադրութիւնն մեր հանդիպման Նորոգեցինք մենք անպայման: Մեր թաղն այսօր վարդեր բուսան, Երբ դուն անցար քայլերուդ տակ:    

ՊԱՐՈՅՐ ՎՐԴ. ՇԷՐՆԷԶԵԱՆ Մեծի Տանն Կիլիկիոյ կաթողիկոսութիւն Ամէն տարի, երբ Ս. Վարդանանց զօրավարներուն եւ Ս. Ղեւոնդեանց քահանաներուն տօները գան, փետրուար ամսուան մէջ, շատ հաւանաբար մեր մտքին մէջ հետեւեալ երկու բառերը կը հնչեն. «Բարոյական յաղթանակ»: Շատերը հեգնական կ’արտայայտուին, շատեր ալ` լրջօրէն: Իսկապէ՞ս բարոյական յաղթանակ էր, թէ՞ մենք մեզ համոզելու համար, որ միշտ յաղթողը հայն է: Մեզի համար նիւթական յաղթանա՞կն է իմաստալից,...

ՀԱՄԲԻԿ ՊԻԼԱԼԵԱՆ Քանի ճերմակ ջարդը դեռ կայ` ես իմ Աւարայրն եմ պաշտում: ՅՈՎՀԱՆՆԷՍ ՇԻՐԱԶ Եթէ երբեք «Հայոց Տանթէական»-ը անկրկնելի բանաստեղծ Շիրազի փոթորկայոյզ ներաշխարհին արտայայտութիւնն է, անոր սգաւոր հոգիին բալասանը, ապա վերոյիշեալ տողը, շիրազեան տաղերուն մէջ բաբախող սիրտն է, խորհուրդն ու պատգամը: Ամէնամեայ տօներու շարքին, Վարդանանցը կրկին կը լուսաւորէ մեր առօրեան, կը ջրդեղէ մեր հաւաքական յիշողութեան շտեմարանը, կը փորձէ լոյսին բերել...

ԳԷՈՐԳ ՊԵՏԻԿԵԱՆ Պատմական ուրախ եւ դժբախտ դասաւորումներով լեցուն են հայոց պատմութեան էջերը: Հայ ժողովուրդը ամէն դար պատերազմներ է մղած: Այս բոլորը` ոչ թէ այն պատճառով, որ հայերը կռուազան են եւ կամ կռուիլ ու պատերազմիլ սիրած են եւ կամ կը սիրեն, այլ պատերազմները մղուած են մեր ազգային ինքնութիւնը պահելու եւ գոյատեւելու համար: Միշտ հայոց գահը իր գահակալէն եւ անոր թագէն զրկուած...

ՏՈՔԹ. ՎԱՐԴԳԷՍ ԱՐԶՈՒՄԱՆԵԱՆ Հոկտեմբեր ամսուն սկիզբն էր, քանի մը օրուան համար հայրենիք կը գտնուէի կնոջս հետ: Ինչպէս միշտ, դիւթուած, հրապուրուած եւ տոգորուած հայրենասիրութեամբ, մեծ ուրախութեամբ կը պտտէինք Երեւանի փողոցներուն մէջ, կարծէք առաջին անգամ ըլլար: Վստահ եմ, որ այս գեղեցիկ եւ բիւրեղ զգացումը առաջին արտայայտութիւնն է հայրենասիրութեան: Բայց եւ այնպէս, այս հոգեպարար պահերը մերթ ընդ մերթ կ՛ընդհատուէին, երբ այս կամ այն...

Հինգշաբթի, 13 փետրուարին Սուրիոյ խորհրդարանը միաձայնութեամբ վաւերացուց Սուրիա-Հայաստան խորհրդարանական բարեկամութեան յանձնաժողովին ներկայացուցած բանաձեւը` ճանչնալով ու դատապարտելով 19-րդ դարու աւարտին եւ 20-րդ դարու սկիզբը Օսմանեան կայսրութեան ծրագրած եւ իրագործած Հայոց ցեղասպանութիւնը, դատապարտելով նաեւ անոր ուրացումն ու խեղաթիւրումը եւ համայն աշխարհի խորհրդարաններուն ու միջազգային ընտանիքին կոչ ուղղելով ճանչնալու եւ դատապարտելու զայն: Պէտք է հաստատել, որ Սուրիան ու անոր ժողովուրդը հիմնական վկաներն էին...

ՀԱՄԲԻԿ ՊԻԼԱԼԵԱՆ      Որքան ալ մենք մեզ արդարացնենք, որ գրքասէր ժողովուրդ ենք, մշակոյթի եւ գիր-գրականութեան հաւատաւոր ծառաներ ենք, հայ իրականութեան պատկերը, իր բոլոր արտայայտութիւններով,  տարբեր վիճակ կը պարզէ այս օրերուն` հայրենիքի թէ սփիւռքի տարածքին: Փաստօրէն, յարափոփոխ ժամանակներու առընթեր, մարդու միտքն ու հոգին կը փորձեն քայլ պահել ստեղծուած կացութիւններու եւ իրավիճակներու հետ: Անոնք շատ անգամ կը յաջողին ընտելանալ ու շաղկապուիլ նորարարութիւններու, կրել...

ՍԻԼՎԻ ԱԲԷԼԵԱՆ 2019-ին «Անտարես» հրատարակչատունէն լոյս տեսաւ Կարօ Արսլանեանի «Եթէ» խորագիրը կրող բանաստեղծութիւններու հատորը, որ կը բաղկանայ 96 էջէ եւ բաժնուած է 5 բաժիններու` «Եթէ սիրես», «Եթէ պայքարիս», «Եթէ աղօթես», «Եթէ հաւատաս», «Եթէ յուսաս»: Կան գիրքեր, որոնց ընթերցանութեան ընթացքին հեղինակը ինք կ՛առաջնորդէ ընթերցողը, եւ կան գիրքեր, ուր հեղինակը իր ներկայութիւնը բնաւ չի պարտադրեր եւ իր գծած պատկերներով առիթ կու տայ...

ԿԱՐՕ ԱՐՄԵՆԵԱՆ Սահմանադրական իրաւունքի բնագաւառին մէջ հիմնական սկզբունք է երեք տարանջատ իշխանութիւններու փոխյարաբերութեանց կայունութեան պահպանումը: Եւ այդ կայունութեան երաշխաւորը Սահմանադրական դատարանն է, որուն որոշումները անվերաքննելի են: Ժողովրդավարական համակարգը պարտադիր կը դարձնէ, որ երկրի օրէնսդիր եւ գործադիր իշխանութիւնները գործեն իրենց սահմանադրական իրաւասութիւններու նախատեսուած սահմաններուն մէջ: Անոնք հարկադրուած են յարգելու երրորդ իշխանութեան, այսինքն դատակա՛ն իշխանութեան անկախութիւնը: Եւ հետեւաբար պարտաւորուած են ընդունելու դատական...

ՆՈՐԱՅՐ ՇՈՂԻԿԵԱՆ Հայոց ցեղասպանութիւնն իրականացրած գործիչներից ամենադաժանը` Սալիհ Զեքին (Կուշարկով), տասնամեակներ շարունակ պատմագիտութեան մէջ մնացել է ստուերում: «Արմէնփրես»-ը զրուցել է ՀՀ արտաքին գործերի նախարարութեան Սահմանակից երկրների վարչութեան պետ, պատմական գիտութիւնների դոկտոր (ՌԴ եւ ՀՀ), փրոֆեսէօր (ԵՊՀ) Արսէն Աւագեանի հետ, որն ուսումնասիրելով Օսմանեան կայսրութեան, ռուսական եւ վրացական արխիւները` բացայայտել է հրէշ Զեքիի առեղծուածը: «Սալիհ Զեքին ծնուել է 1883թ., Սամսոն քաղաքում, ազգութեամբ...

ՍՈՆԱ ՅԱԿՈԲԵԱՆ Փետրուար 7-ին, Տրեստընի օփերային պարահանդէսին, որ աշխարհի ամենայայտնի իրադարձութիւններից մէկն է, ոչ այնքան հաճելի պատմութիւնից յետոյ, հնչեց նաեւ մեր հայրենակցուհի  սոփրանօ Ռուզան Մանթաշեանի ձայնը: Դատելով հանդիսատեսի ծափահարութիւններից, մշակութային ու օփերային գործիչների մեկնաբանութիւններից` այդ օրը Ռուզան Մանթաշեանը Չայքովսքիի «Եւկենի Օնեկին» օփերայից  Թաթիանայի արիան պարզապէս գերազանց է կատարել: Չնայած իր ձայնային կարողութիւններին` Ռուզան Մանթաշեանի համար Տրեստընի օփերային թատրոնի ճանապարհն այնքան...

ՄԵԼԻՔ ԳԱՐԱԳԱՒՈՐԵԱՆ Փետրուար ամիսը հայ ժողովուրդի պատմութեան մէջ կը յատկանշուի նոյնանման պատմաքաղաքական տարողութիւն եւ կարեւորութիւն ունեցող երեք տարբեր թուականներով` հայկական ազգային ինքնուրոյն դիմագիծի պահպանման, խոցուած ազգային արժանապատուութեան վերականգնման, արդարութեան ու անկախութեան, ինչպէս նաեւ ազգային քաղաքական անժամանցելի իրաւունքներու ձեռքբերման առումով: Փաստօրէն, փետրուար ամիսը համայն հայութեան ազգային արժէքային համակարգի վերականգնման, քաղաքական կամքի վերահաստատման եւ լիցքաւորման կարեւորագոյն հանգրուաններէն մէկը կը հանդիսանայ, որով փետրուարին...

ՀԱՄԲԻԿ ՊԻԼԱԼԵԱՆ ... Փետրուարեան սերունդը, քաղաքական անկախութեան սերունդն է: ԿԱՐՕ ՍԱՍՈՒՆԻ 99-րդ ամեակն է պատմաքաղաքական դիպաշարի մը, որուն «իսկական» եւ «ամբողջական» պատկերի յստակացումը, ըստ երեւոյթին, կը կարօտի մանրազնին քննարկումի, խոր ու անաչառ վերլուծութեան: Սա համեստ առաջարկ մըն է, որ կը ներկայացուի յետ երկար մտորումի եւ մտահոգութեան, անշուշտ, ուղղուած հայ պատմաբանին, քաղաքական գործիչին եւ ընդհանրապէս հայ ազգի ճակատագրին մասին մտածողներու, որոնց...

Ա. Ա. Ալ-Մոնիթըրի կայքէջին վրայ տեղադրուած յօդուած մը` պոլսահայ «Արաս» հրատարակչատան գործունէութեան եւ հետապնդած նպատակներուն մասին, առիթ հանդիսացաւ, որ բաւական հրատապ եւ ճակատագրական խնդրի մը վրայ լուսարձակ կեդրոնացնեմ, եւ որ կը վերաբերի մեր ոսկեղենիկին` արեւմտահայերէնին ձեւաւորման, զարգացման եւ անխուսափելիօրէն դիմագրաւած մարտահրաւէրներուն: Լեզուն կ՛ապրի եւ կը գոյատեւէ, երբ ժողովուրդը տուեալ լեզուով կը խօսի, կը գրէ ու կը կարդայ: Լեզուներն ալ քաղաքներու...

Վ. ՍԱՐԳՍԵԱՆ Ուրախութեամբ պէտք է ասեմ` ի վերջոյ եկել է ժամանակը, որ այն մարդիկ, որոնք մեր մեծերի արխիւներից ունեն արտերկրում, ժամանակն է, որ այդ հսկայածաւալ ժառանգութիւնը տեղափոխեն հայրենիք: Սա հոգեւոր ներգաղթի մի ձեւ է, եւ այս օրինակը թող վարակիչ լինի բոլորին. Եղիշէ Չարենցի անուան գրականութեան եւ արուեստի թանգարանում այսօր յայտարարեց Համազգային հայ կրթական եւ մշակութային միութեան երեւանեան գրասենեակի տնօրէն Ռուզան...