Անդրադարձ

ՐԱՖՖԻ ՏԵՄԻՐՃԵԱՆ Երբ թշնամին կը շարունակէ ուրացման քաղաքականութիւնը, կը մերժէ իր գործած ոճիրները, ջարդերը, երբ համաշխարհային ընտանիքը լուռ է շրջանառուող ողբերգական ու անմարդկային լուրերուն վերաբերեալ եւ միայն դիտողի ու արձանագրութիւն պահողի կարգավիճակի մէջ է, երբ քանդուած, գրաւուած ու կերպարանափոխուած եկեղեցիներուն զանգերը չեն հնչեր, եւ դարերու «Հայր Մեր»-ը կարելի չէ հազարամեայ խորաններէն բարձրաձայնել, երբ դիւանագիտական ճիգերն ու խաղաղ միջոցները չեն արդիւնաւորուիր`...

ՎԱՐԴԱՆ Բ. ՎԱՐԴԱՆԵԱՆ Պատմութիւնը կը վկայէ ուժի կարողութիւնը, որ կը հանդիսանայ անհատներու կամ ժողովուրդներու` իրենց իրաւունքներուն տիրանալու միակ  միջոցը: Խրիմեան Հայրիկը աւելի քան հարիւր տարի առաջ խրատած է թուղթէ  շերեփին փոխարէն` ունենալ երկաթէ շերեփ, որպէսզի կարողութիւնը ունենանք տիրանալու մեր արդար իրաւունքներուն: Այսօր դժբախտաբար հայ ազգը նոյնիսկ թուղթէ շերեփ չէ պատրաստած եւ կը հպարտանայ իրագործումներովը ներկայ ղեկավարութիւններուն, որոնք քաղաքագիտական, դիւանագիտական, տնտեսական,...

ՅԱԿՈԲ ՀԱՒԱԹԵԱՆ Անոնք, որոնք ուրբաթ, 3 օգոստոս 2023-ին Այնճարի մէջ ներկայ գտնուեցան հակադաշնակցական պայքարի զոհ դարձած, առեւանգուած ու ապա նահատակուած դաշնակցական խոհուն մտաւորական,  եզակի ղեկավար ու հանրային գործիչ Սարգիս Զէյթլեանի կիսանդրիի բացման հանդիսութեան, վստահ եմ, որ իրենք ալ անվարան պիտի հաստատեն, որ ապրեցան ներշնչումի եւ վերալիցքաւորման անզուգական պահ մը: Պատանին, ԼԵՄ-ականը, կուսակցական ընկերը, հարազատը եւ ժողովուրդը հոն էին: Յայտագիրին ընթացքին...

ՀՄԸՄ-ի Կեդրոնական վարչութիւնը շաբաթ, 5 օգոստոս 2023-ին, խոր կսկիծով գուժեց մահը իր կազմի անդամներէն, Հարաւային Ամերիկայի շրջանէն Քարլոս Սէֆէրեանին: Քարլոս Սէֆէրեան ծնած է 16 յուլիս 1954-ին, Պուէնոս Այրէս, Արժանթին: Նախակրթութիւնը ստացած է ՀՅԴ Խրիմեան վարժարանը: Փոքր տարիքէն անդամակցած է ՀՄԸՄ-ի Պուէնոս Այրէսի մասնաճիւղի սկաուտական շարքերուն եւ տարիներու ընթացքին տիրացած է պատասխանատու զանազան պաշտօններու: 1971-ին, ՀՄԸՄ-ի Պուէնոս Այրէսի պատուիրակութեան հետ, Քարլոս...

ԿԱՐՕ ՅՈՎՀԱՆՆԷՍԵԱՆ Իբրեւ Պուրճ Համուտի քաղաքապետ, Անդրանիկ Մսըրլեանի համար հայ համայնքի կարիքներուն հասնելու առաջադրանքը կը հանդիսանար իր գործունէութեան հիմնական առանցքներէն մէկը: Միաժամանակ, ան շատ լաւ կը գիտակցէր, որ քաղաքապետութիւնը պետական հաստատութիւն է եւ, իբրեւ այդպիսին, իր բոլոր ծրագիրներուն ու նախաձեռնութիւններուն գործադաշտը պէտք է պարփակէ շրջանի ամբողջ բնակչութիւնը: Անդոն հրաշալի հաւասարակշռութեամբ մը ղեկավարեց Պուրճ Համուտի քաղաքապետութիւնը: Ահա թէ ինչո՛ւ մեծ տպաւորութիւն...

ՅԱՐՈՒԹ ՍԱՍՈՒՆԵԱՆ «Քալիֆորնիա Քուրիըր» թերթի հրատարակիչ Վերջին ամիսներուն ինծի դիմած են բազմաթիւ ընթերցողներ եւ խնդրած են գրել Երուսաղէմի հայոց պատրիարքարանի կողմէ Հայկական թաղամասի շուրջ 25 տոկոսը հրեայ ներդրողին 98 տարիով վարձակալութեան տալու վերաբերեալ վէճին մասին: Սակայն, քանի որ վարձակալութեան պայմանագիրի մանրամասնութիւնները չէին հրապարակուած, ես չէի կրնար գրել այդ մասին: Փորձելով տեղեկանալ փաստերուն` երկու անգամ հեռաձայնեցի Երուսաղէմի հայոց պատրիարք Նուրհան Մանուկեանին`...

ՏՈՔԹ. ՎԱՐԴԳԷՍ ԱՐԶՈՒՄԱՆԵԱՆ Մինչ մենք խօսքերով զիրար հարուածելով, դատապարտելով եւ երբեմն նուաստացնելով զբաղած ենք` ազգային այս կամ այն հարցով, մոռնալով, այնուամենայնիւ, զանազանել հիմնական հարցը կարեւորէն, մինչ Երեւանի զբօսաշրջիկներու թիւի պատահական աճը շատ մը հայորդիներու կը թուի ըլլալ հայրենիքի առաւել հզօրացում, միւս կողմէ` այդ նո՛յն պահուն պաշարուած Արցախի մեր 120 հազար հայրենակիցներու ճակատագիրը մտահոգիչ կերպով կը վատթարանայ, ինչ որ ուղղակի հետեւանք...

ԿԱՐՕ ՅՈՎՀԱՆՆԷՍԵԱՆ Անդոն Պուրճ Համուտի քաղաքապետ եղաւ 1999-ին: Տասնեօթը տարուան իր քաղաքապետութեան շրջանը եղաւ բեղուն գործունէութեան շրջան մը: Անդոն տակաւին նոր ընտրուած էր, շատ լաւ կը յիշեմ, ղեկավար դիրքի վրայ գտնուող պատասխանատու մը Անդոյին առաջարկեց, որ իր մօտիկ ընկերներէն մէկը պաշտօնի կոչուի Պուրճ Համուտի քաղաքապետութեան մէջ: Դժբախտաբար, տասնամեակներէ ի վեր այս մտայնութիւնը կը տիրէր մեր իրականութեան մէջ` Պուրճ Համուտի քաղաքապետութեան...

ՊԱՐՈՅՐ ՅԱԿՈԲԵԱՆ Վերջերս հետեւեցայ «Ազդակ»-ի կազմակերպած վերջին առցանց դասախօսութեան: Մեծ գոհունակութեամբ կը հետեւիմ այս դասախօսութիւններուն: Ուստի կը փափաքիմ շնորհակալութիւններս յայտնել կազմակերպիչներուն, վարողին եւ մաղթել յաջողութիւն` շարունակելու այս օգտաշատ ձեռնարկը: Այվազովսկիի մասին դոկտ. Մովսէս Հերկելեանի` ներկաներուն փոխանցած լայն տեղեկութիւններուն նոր կը ծանօթանայի: Որոշ տեղեկութիւն ունէի մեծ արուեստագէտին մասին, սակայն հիմա բաւական զարգացայ` շնորհիւ ձեր կազմակերպած դասախօսութեան: Անմիջապէս այս երկտողը գրելու պատճառը...

 ՄՈՎՍԷՍ ԾԻՐԱՆԻ Գահիրէ, 1988, փետրուար Սիրելի՛ ընթերցող, Հուրիկը աշխատանքի պահուն Անհամբեր էի Հուրիկին հանդիպելու: Շաքէն (Մխճեան), որ կապ հաստատած էր  «Յուսաբեր» ակումբի վարչութեան եւ իմ միջեւ, (որոնք հրաւիրած էին զիս շարք մը դասախօսութիւններ տալու), իրեն հետ բերած էր նաեւ Գահիրէի պատմական թանգարանի պատկերագիրքը, որուն գլխաւոր հեղինակը Հուրիկ Սուրուզեանն էր: Ես ալ իմ հեղինակութեամբ «Փոլ Կիրակոսեան» նոր լոյս տեսած պատկերագիրքը ղրկած...

 ՆԵՐՍԷՍ ՍԱՐԳԻՍԵԱՆ Մաքիավելլի շատերու համար հաւանաբար հանրածանօթ անուն մըն է, ան դարձած է հոմանիշ` քաղաքականութեան մէջ անբարոյականութեան եւ չարամտութեան: Քիչերն են սակայն, որոնք ծանօթ են անոր տեսութեան կամ կարդացած` անոր գործերը, այս իմաստով ալ ան նաեւ մեծ անծանօթ մըն է: Նիքոլօ Մաքիավելլի (1469-1527) Վերածնունդի դարաշրջանի ֆլորենսիացի իմաստասէր մըն էր, իր ամէնէն նշանաւոր գործը` «Իշխանը» (The Prince, Il Principe -1513), ուղեցոյց...

ԴՈԿՏ. ՀՐԱՅՐ ՃԷՊԷՃԵԱՆ «Իւրաքանչիւր պատուհասէ ետք կայ նոր պատեհութիւն մը» Ժողովրդային ասացուածք   «Կ՛ապրինք անբացատրելի զգացումներ, որոնք շատ են եւ խօսուն: Չեմ կրնար ներկայացնել անոնց ծաւալը, որպէսզի կարենաս լաւ կերպով հասկնալ մեր վիճակը Արցախի մէջ»: Վիքթոր Կարապետեանը Հայ աւետարանչական ընկերակցութեան Արցախի գրասենեակի պատասխանատու-տնօրէնն է: Անոր մէջ երկար տարիներու տեւողութեան տեսած եմ համակ սէր եւ նուիրում` իր հոգեւոր եւ ազգային կոչումին:...

ՀՐԱԶԴԱՆ ԿԱԼԵԱՆ Այսօր, իր կիսանդրիի զետեղումով, Մուսա Lերան Խըտըրպէկ գիւղը ծնած Սարգիս Զէյթլեան ազգային ղեկավարի յիշատակը արդարօրէն կը նուիրագործուի Այնճարի իր համագիւղացիներուն կողմէ: Կիսանդրին ինքնին ստեղծագործութիւնն է Մուսա Լերան յայտնի ընտանիքներէն արուեստագէտ Յակոբ Ճանպազեանի: Սարգիս Զէյթլեանի կիսանդրիի տեղադրումը կարեւոր եւ պատմական քայլ մըն է Այնճարի կողմէ` անմահացնելու իր արժանաւոր զաւակը, ազգային ազատագրումի եւ հայկական արեւելումի Սարգիս Զէյթլեանի գաղափարներու հնչեղութիւնը եւ...

ԿԱՐՕ ՅՈՎՀԱՆՆԷՍԵԱՆ Անդոն դաշնակցական էր: Ինչպէ՞ս կրնայ ըլլալ դաշնակցականի տիպարը: Հայ յեղափոխական դաշնակցութեան Կանոնագիրի առաջին եւ չորրորդ յօդուածներո՞վ: Աղբալեանի բանաձեւած տիպարին մօտեցումո՞վ: Դաշնակցականը, բոլոր ժամանակներուն, ձգտած է հասնիլ այդ տիպարին, որուն գրեթէ ոչ ոք հասած է: Բայց կա՛յ դաշնակցականի տիպարը: Իւրայատուկ բան մը, առաքինութիւն մը, բարեմասնութիւն մը կայ ամէն իրաւ դաշնակցականի մէջ: Այդ բոլոր առաքինութիւններուն եւ բարեմասնութիւններուն համագումարն է, որ...

ՆՈՐԱ ԲԱՐՍԵՂԵԱՆ 4 օգոստոս 2020, ուշ երեկոյ: Հիւանդանոցին դուռին առջեւ կանգնած ենք ես ու մայրս` վիրաւոր: Ահաւոր է պատկերը եւ բաւական ցնցիչ... Ամէն տեղ եւ ամէն ինչ կարմիր է, ամէն բան անբնական է, ամէն կողմ ապակիի բեկորներ` նոյնիսկ մարդոց մարմիններուն մէջ: Ժամեր առաջ մեզ ընդունած «Ապու Ժաուտէ» հիւանդանոցն ալ, միւսներուն նման, այլեւս անկարող դարձած է ներս առնելու վիրաւորներ, որոնք դրան...

ՍԵԼԼԱ ԹՆՃՈՒԿԵԱՆ Համազգային Կեդրոնական վարչութեան անդամներէն Սուրէն Սարգիսեանն ալ մեկնեցաւ` միանալու Սագօ Արմէնեանին եւ Անդրանիկ Մսըրլեանին: Անոնք յաճախ, ժողովներէն ետք, երեքով ընկ. Սագոյին տունը եւ կամ ճաշարանի մը մէջ ծրագրի մը մանրամասնութիւնները կը շարունակէին քննել: Ընկ. Սագոն` նիւթական գոյացնելու պատասխանատուն, ընկ. Անդրանիկը` պիւտճէն ներկայացնելու, իսկ առատաձեռն ընկ. Սուրէնը անմիջապէս վրայ կը հասնէր` նիւթականի բացը գոցելու: Կարծես անոնք ժամադրութիւն տուած էին...

ԱՐԻՆ ԳԱԼՈՒՍՏԵԱՆ Կան մարդիկ, որոնք իրենց բարութեամբ կարծես հանդարտութիւն եւ խաղաղութիւն կը սփռեն ամէնուրեք: Ընկ. Սուրէնը այդ օրինակներէն լաւագոյնն էր: Մշտաժպիտ եւ հանդարտ, միեւնոյն ժամանակ բծախնդիր ու խստապահանջ էր ան: Ժամանակը կ՛ուզէր լեցնել գործով, եւ իրեն համար կեանքը կ՛իմաստաւորէր աշխատանքով: Գործ չունեցած օրերուն նոյնիսկ գործ կը ստեղծէր: Համազգայինի Մարսէյի Ճեմարանի նոր շէնքի կառուցման մտայղացման եւ գաղափարը գործի վերածելու ռահվիրաներէն կը...

ՆՈՐԱ Բ. Սեպտեմբեր 2014: Արցախ ռուց ինվեսթմընցի (ԱՌԻ) բաժնետէր սփիւռքահայ գործարարներ կ՛ուղեւորուին Արցախ` իրենց ծրագիրներու իրականացման ընթացքին ծանօթանալու, պաշտօնական հանդիպումներ ունենալու եւ «Արցախ ֆոնտ»-ի գործունէութեան հետեւելու: Պաշտօնական հանգամանքին բերումով անոնց ընկերակցող Միջին Արեւելքի մէջ Արցախի Հանրապետութեան մնայուն դեսպան Կարօ Քեպապճեանին հրաւէրով եւ պնդումով կը միանամ խումբին: Դէպի Արցախ ճամբուն գեղեցկութիւնը կլանիչ է եւ աննկարագրելի, պէտք է աչքով տեսնել զայն պարզապէս,...

ԱԼԵԱԿ ԼԱՏՈՅԵԱՆ Ընտանիքի բարեկամը, հարազատէ մը աւելի նոյնիսկ, կրնաս սեպել որպէս անմիջական ընտանիք: Ներկայութիւն մը, զոր յաճախ կը մոռնանք գնահատելու մեր կեանքի առօրեայ հեւքին մէջ: Հետաքրքրական է, թէ ինչպէ՛ս անձ մը, որ թերեւս յաճախակիօրէն չես տեսներ, մեծ ու խոր ազդեցութիւն կրնայ ունենալ վրադ: Միայն անոր մահէն ետք է, որ կը զգաս, թէ որքա՜ն տեղ գրաւած էր ան կեանքիդ մէջ: Մանկութենէս...

ՄԿՐՏԻՉ ՄԿՐՏԻՉԵԱՆ Ամէն մարդ զինք կը կոչէր ընկեր Անդօ կամ պարզապէս` Անդօ: Ընկեր Անդոն կիսապաշտօնական անունն էր, Անդոն` մտերիմներուն վերապահուած: Ես զինք կը կոչէի պարզապէս` Անդրանիկ, առանց այլ ծանրաբեռնումի: Անդրանիկը` պերճախօս լռութիւնը, արտայայտուած` յօնքերու թեթեւ խաղով, թեթեւօրէն հեգնական ժպիտով, պարբերաբար աջ ու ձախ նետուող անորոշ նայուածքներով: Մեռեալին մասին կա՛մ լաւ խօսքը, կա՛մ լռութիւնն է պատշաճը: Անգամ մը ինծի դամբանականի մը...