Մշակութային եւ Այլազան

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Ճարտարագիտական արհեստագիտութիւններու ասպարէզին մէջ այլեւս ամէն օր նորութիւններ, նոր գիւտեր կան, որոնք կու գան շատ յաճախ բարելաւելու, դիւրացնելու մարդկութեան կենցաղը, աշխատանքը, նոյնիսկ` մտածելու եղանակը: Ճարտարագիտական նորութիւններու հետ քայլ պահելը գլխապտոյտ պատճառող հեւք մըն է, որ կրնայ նաեւ անհատին եւ հաւաքականութեան նկարագիրը խաթարել: Նկատի պէտք է ունենալ, որ նոր սարքը այլեւս շատ շուտ ժամանակավրէպ կը դառնայ, երբեմն ալ`...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Անշուշտ պիտի ուզէինք հաւատալ, որ Օսմանեան կայսրութեան իրաւայաջորդ Թուրքիոյ Հանրապետութիւնը իր իշխանութիւններով եւ թուրք ժողովուրդը ընդհանրապէս, ժամանակի ընթացքին կը փոխուին, կ'անդրադառնան սուլթանական թերութիւններուն եւ կը ներդաշնակեն իրենց կեանքը մարդկային հիմնական արժէքներուն հետ: Ասիկա անշուշտ մեզի համար ալ օգտակար պիտի ըլլար:Սակայն բազմաթիւ օրինակներ, կը հաստատեն, որ տակաւին շատ հեռու են այդ ժամանակները: Թէեւ կան բացառութիւններ, բայց, ինչպէս կ՛ըսուի,...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Արցախի եւ Հայաստանի սահմանային շրջաններուն վրայ ազերիական ցամաքային եւ օդանաւային յարձակումները հետեւողականօրէն կը բախէին հայ ազատամարտիկներու ուժեղ դիմադրութեան եւ ետ կը մղուէին ծանր կորուստներով: Ազրպէյճան կը փորձէր երեք ճակատներու վրայ զբաղեցնել հայկական ուժերը. Արցախի մէջ, Հայաստանի հիւսիս-արեւելքը եւ Նախիջեւանի սահմանին վրայ: Արցախի մէջ, ազերիական ուժերը 1994-ի ապրիլի կիսուն դարձեալ փորձեցին յառաջխաղացք արձանագրել հիւսիսային եւ հիւսիս-արեւելեան ճակատներուն վրայ, սակայն...

Պ ատրասետց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Իրողութիւն է, որ արուեստագէտները որքան վաւերական ըլլան, այնքան դժուար կ՛ըլլայ անոնց հետ ապրիլը, որովհետեւ արուեստագէտը ի՛ր օրէնքով, բնազդով ապրող էակ մըն է, որ շատ յաճախ բախումներ կ՛ունենայ իր շրջապատին, նոյնիսկ ինքն իրեն հետ: Սակայն յաճախ իսկական եւ մնայուն սէրն է, որ կիները կը կապէ այդպիսի արուեստագէտներու, այս պարագային` երաժիշտ-երգիչներու: Ներկայիս, երբ յաճախ ականատես կ՛ըլլանք ամուսնալուծումներու եւ...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Արցախի մէջ պատերազմը դարձած էր ապրելակերպ եւ թշնամի դիրքերէն քանի մը քիլոմեթր հեռաւորութեան վրայ կեանքը կը շարունակուէր. գիւղացիք կը զբաղէին երկրագործութեամբ եւ անասնապահութեամբ: Պատերազմի ծանրութիւնը իրենց վրայ կը կրէին բոլորը` թէ առաջին գիծի վրայ գտնուողները եւ թէ թիկունքին գտնուողները: Թիկունքի կամաւորները ստանձնած էին  ռազմաճակատ առաջին գիծին զէնք մատակարարելու պատասխանատուութիւնը: Ճակատի առաջին գիծին վրայ կռուողները յաճախ դիրքերուն վրայ կը...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Տեղեկատուութեան մարզին եւ վերջին շրջաններուն ընկերային ցանցերուն մէջ շատ տարածուած երեւոյթ է զանազան երկիրներու առաջին դէմքերուն միջեւ նմանութիւններու եզրեր գտնելու փորձերը: Նոյնիսկ վաւերական պատմաբաններ անցեալի հանրածանօթ ղեկավարներու վերաբերմունքին, մարմաջներուն եւ գործելաոճին միջեւ առնչութիւններ յայտնաբերած են: Եթէ ներկայի զուգորդութիւններէն ոմանք կը կրեն զուտ ենթակայական բնոյթ եւ կատարուած են խծբծանքի նպատակով, սակայն նաեւ չեն պակսիր բացայայտ նկատուող առարկայական տուեալները,...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ - Օմարի Լեռնանցքին Ռազմագիտական Նշանակութիւնը Ազերիական ուժերը 1994 փետրուարի 20-էն սկսեալ յարձակումներ շղթայազերծեցին Մարտակերտի Մատաղիս գիւղին ուղղութեամբ: Հայ ազատամարտիկները ծանր կորուստներ պատճառեցին նախայարձակ ուժերուն: Ազրպէյճանի ղեկավարութիւնը չէր ուզեր համակերպիլ այն իրողութեան հետ, որ պետութեան բոլոր հնարաւորութիւնները, մարդկային եւ նիւթական բոլոր միջոցները ռազմաճակատին համար հրապարակ նետելէ ետք, բոլոր յարձակումներն ալ ձախողած էին: Հետեւաբար, օրը օրին, նորակոչ զինուորագրուողներ կը նետուէին...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Այս գերարագ դարուն մէջ կարելի է շատ արագ նոր լեզու մը սորվիլ, բայց ատիկա արդեօք որքանո՞վ կ՛ընդգրկէ լեզուի մը ամբողջական տիրապետումը: Լեզուն գիտութիւն մըն է եւ կը պահանջէ ակադեմական աշխատանք, բայց խօսակցական լեզուն սորվիլը նուազ գիտական է եւ կը պահանջէ կամք, ընթերցում եւ վարժութիւն: Այստեղ կը ներկայացնենք փորձառուներու խրատներ` լեզուներ շուտ սորվելու համար: Ն.  Ինչպէ՞ս Բառեր Արագօրէն...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ - Օմարի Լեռնանցքը Հայ Ազատամարտիկներու Հակակշիռին Տակ Արցախ-Ազրպէյճան ճակատումները 1994 փետրուարի սկիզբը վերածուած էին դիրքային բախումներու, որոնք ամէնօրեայ հերթականութեամբ կը շարունակուէին զանազան առանցքներու վրայ: Ազերիական օդանաւեր յաճախ կը փորձէին խզել Արցախի օդային տարածութիւնը եւ իրենց մասնակցութիւնը բերել քանի մը ռումբով: Ազերիական բանակը փետրուար 9-ին խզեց Արցախի հետ չյայտարարուած զինադուլը եւ ցամաքային ու օդանաւային յարձակումի փորձեր կատարեց Արցախի վրայ:...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Երբեմն այն սխալ ըմբռնումը, կամ կարծիքը կայ, որ ժողովրդային երգիչներ, դերասաններ եւ ընդհանրապէս աստղեր թեթեւսոլիկ, հաճոյասէր եւ, ինչո՞ւ չէ, նաեւ սահմանափակ հորիզոնով անձեր են: Բարեբախտաբար այդպէս չէ...  Ն. «Ձախողութիւնը Քեզ Չի Սպաններ, Կրնայ Զօրացնել». Քեւըն Քոսթնըր Յայտնի դերասան  Քեւըն Քոսթնըր վերջերս նշեց ծննդեան 62-ամեակը: Բազմաթիւ հեղինակաւոր մրցանակներ նուաճած Քոսթնըր կը նկատուի  ժամանակակից շարժապատկերի ամէնէն հետաքրքրական  եւ տաղանդաւոր...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Աֆղան մուճահէտներ Արցախի ճակատին վրայ Ազերիական բանակներուն իրերայաջորդ յարձակումներուն ալիքները կը փշրուէին արցախեան պաշտպանողականին դիմաց, որ ամէն օր եւ ամէն ժամ սուղ վճարելով կը տոկար յարաճուն ճնշումներուն տակ: Արցախի հիւսիսային գօտիները եւ յատկապէս Քելբաջարի ու Մարտակերտի ճակատները 1994-ի յունուարի վերջին օրերուն դարձած էին տաք ռազմադաշտ: Ազերիական բանակները հետեւողական եւ իրերայաջորդ յարձակումներ գործեցին Քելբաջարի, Մարտակերտի, Մարտունիի եւ Հատրութի ուղղութեամբ:...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Բնականաբար Միացեալ Նահանգներու 44-րդ նախագահ Պարաք Օպամա, գոնէ մեզի` հայերուս համար, պիտի մնայ խոստումնադրուժ այլ նախագահ մը , որ նախընտրական քարոզարշաւի ընթացքին խոստացաւ ճանչնալ Հայոց ցեղասպանութիւնը, սակայն նախագահի պաշտօնը ստանձնելէ ետք, իր նախորդներուն նման... շարունակութիւնը գիտէք:Սակայն ոմանք հաւանաբար չեն գիտեր, թէ նախընտրական այլ  խոստումներ ալ չէ գործադրած:Կը ներկայացնենք դրժուած խոստումներու տասնեակ մը, ինչպէս նաեւ` տուեալներ անոր մասին:...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ - Վարձկաններու Հաւաքագրում Ազրպէյճանական Բանակին Համար Արցախի արեւելեան, հիւսիսային եւ հարաւային ճակատներուն վրայ շղթայազերծուած ազերիական յարձակումները զսպուած էին հայկական ուժերուն կողմէ եւ ազերիներ 1994-ի յունուարի կիսուն դադրեցուցին լայնածիր յարձակումները: Սակայն «Արցախը ամէն գնով գրաւելու» Ազրպէյճանի նախագահ Հայտար Ալիեւի յայտարարութիւնը կը մնար Ազրպէյճանի բանակին տրուած հրահանգ եւ հակառակ իրենց կրած հսկայական կորուստներուն եւ վնասներուն, ազերիական ուժերը յաջորդող օրերուն վերսկսան...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Շատ հին ժամանակներէն մարդիկ ամէն ճիգ ըրած են երկար ապրելու գաղտնիքը գտնելու: Գիտնականներու խումբ մը այժմ կ՛ըսէ, որ գերարդիական ճարտարագիտութեամբ մարդու կեանքի տեւողութիւնը մինչեւ 1000 տարի կ՛երկարաձգուի: Ներկայացուած գերարդիական արհեստագիտութիւնները  ապշեցուցիչ են:  Ն. Գիտնականներ Կենսասառնարան. Կը կոչուի «Պիյօ ռոպոթ» սառնարան, որ ուտելիքը կը սառեցնէ բժշկական միջոցներով պատրաստուած եւ ճելոյի նմանող նիւթի մը մէջ: Սառնարանը դարակներ, բաժանմունքներ եւ...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Աֆղան Վարձկաններ Ազերիական Բանակին Մէջ Հայաստան եւ Լեռնային Ղարաբաղ Ազրպէյճանի կողմէ ամբողջական շրջափակումի ենթարկուած էին եւ կը դիմագրաւէին 1993-1994-ի խստաշունչ ձմեռը: Երեւանի ելեկտրակայանը, իրեն ընձեռուած պայմաններուն եւ միջոցներուն ամբողջական օգտագործումով, կրնար 610 մեկաուաթ ելեկտրուժ արտադրող ելեկտրակայանին կարողութեան հազիւ տասը առ հարիւրը օգտագործել: Ելեկտրակայանին շարժակներուն եօթը խումբերէն միայն մէկը կ՛աշխատէր: Ելեկտրակայանը բնական կազ կը ստանար խողովակէ մը, որ Հայաստան...

Աշխարհը մեծամասնութեամբ կը հետեւի Գրիգորեան օրացոյցին. 365 օրեր, կամ 12 ամիսներ տարուան մը մէջ: Տարին կ՛աւարտի 31 դեկտեմբերին, կը սկսի 1 յունուարին` Ամանորի օրը: Բայց կան քաղաքակրթութիւններ, որոնք Ամանորը կը նշեն տարուան մէջ աւելի ուշ: Այս քաղաքակրթութիւնները կը հետեւին լուսնային, արեգակնային եւ այլ խառնածին օրացոյցներու, ժամանակը նշելու համար: Ն. Չինական Ամանոր 8 փետրուար Գունագեղ վիշապներ` չինական Նոր տարուան օրը Կը...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Ազերիական բանակը 1993-ի հոկտեմբերի կէսէն ետք մեծ ուժեր սկսաւ կեդրոնացնել Աղտամի եւ Մարտակերտի յարակից շրջաններուն մէջ եւ յարձակումի անցնելով Արցախի հարաւային դիրքերուն վրայ, Ճիպրայիլի շրջանին մէջ, գրաւեց երկու դիրքեր: Ազերիները նաեւ յարձակում գործեցին Հատրութի վրայ եւ ռմբակոծեցին զայն: Արցախի վրայ ազերիական ուժերու իրերայաջորդ  յարձակումներուն եւ հայկական դիրքերու դէմ ոտնձգութիւններուն հակադարձելով, արցախեան ուժերը անցան հակայարձակումի եւ Ֆիզուլիէն դէպի հարաւ...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Անգարայի մէջ Ռուսիոյ դեսպանին սպանութիւնը բաւական նիւթ հայթայթած է թրքական եւ միջազգային լրատուամիջոցներու, ինչպէս նաեւ քաղաքական գործիչներու եւ մեկնաբաններու: Կը ներկայացնենք հատուածներ: Ն. Դեսպանին սպանութենէն ետք, ռուսերը վտանգաւոր կը նկատեն Թուրքիա այցելելը Դեսպանին սպանութեան վերաբերեալ ռուսերու կարծիքին  ծանօթանալու համար, «Ռոմիր» հետազօտական հիմնարկը կազմակերպած է  հարցախոյզ մը, որուն մասնակցած են 1000 անձեր, որոնց աւելի  քան մէկ երրորդը (76...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Տակաւին օսմանեան սուլթաններու օրերէն թրքական դատարանը տխրահռչակ է իր անարդար վճիռներով, որոնք յաճախ զաւեշտական են: Իսկ այդ երկրին մամուլը մանաւանդ վերջին շրջանին չի փայլիր իր առարկայականութեամբ, աւելի՛ն. վերածուած է իշխանութիւնը գովաբանող միջոցի, իսկ խիզախ յօդուածագիրները` բանտարկեալներու: Ն. Թրքական Դատարաններու Զաւեշտալի Վճիռները Թրքական «Սոն Տաքիքա» լրատու կայքը ներկայացուցած է թրքական դատարաններու տուած ամէնէն զաւեշտալի վճիռներէն քանի մը հատը:...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Արցախի պաշտպան հայկական ուժերը 1993 օգոստոսի սկիզբը նոր յառաջխաղացք արձանագրեցին դէպի Ֆիզուլի եւ Աղտամէն դէպի արեւելք: Ազրպէյճանի ամբողջ հարաւ-արեւմտեան գօտին խզուած էր երկրին միւս շրջաններէն: Հայկական ուժերը երկու գիւղ գրաւեցին Ֆիզուլիի մօտ ու մեկուսացուցին Ֆիզուլիէն մինչեւ Հայաստան տարածուող` Իրանի սահմանակից գօտին: Միւս կողմէ, ազերիները լայնածիր եւ բուռն յարձակումներու վերսկսան Հատրութի եւ Մարտունիի շրջաններուն վրայ, յաճախ օգտագործելով օդուժ եւ...