Անդրադարձ

ԱԶՆԻՒ ՄԻՔԱՅԷԼԵԱՆ Մենք ենք կամաւոր խաչուհիներ ուխտաւոր Դաշտին մէջ տանջանքի - հոգեմաշ քաղցի - Տենչանքով լեցուն վաղուան գալիքի Տեսիլքով գունեղ սփոփանք որպէս ահեղ զրկանքի պապակն յագեցնող Ապրելու համար մաքառող մամիկներ Ուսման ծարաւի մատղաշ բողբոջներ Յանուն մարդկութեան սաւառնող թեւեր Գրկաբաց պատրաստ կամաւոր քոյրեր բերկրալի վշտի, կսկիծի որպէս բալասան - կանայք գթութեան - Մենք ենք կամաւոր անխախտ տեսլականով Յանուն գալիքի բարւոք օրերու...

ԳՈՀԱՐ ՈՒՆՃԵԱՆ-ԿԻՒՎԼԷՔՃԵԱՆ 1910-ին հիմնադրուեցաւ Հայ օգնութեան միութիւնը, որով առաւել իմաստաւորուեցաւ կամաւոր բառը: 1930-ին հիմը դրուեցաւ ԼՕԽ-ին, որ հետզհետէ ընդարձակեց իր աշխատանքային դաշտը` 26 մասնաճիւղերուն ընդմէջէն: Անիկա ո՛չ միայն լծուեցաւ ժողովուրդին ծառայութեան, այլ նաեւ անոր մէջ վառ պահեց պահանջատիրական ոգին: Պարման տարիքիս` 1975-ին, կը յիշեմ, որ տարուան ընթացքին տարբեր առիթներով դուռը կը թակէին գեղադէմ տարեց ու երիտասարդ կիներ, որոնք ժպտուն դէմքերով...

ՅԱՍՄԻԿ ՀԱՆԷՇԵԱՆ (ԱՖԱՐԵԱՆ) Դուն կամաւոր հա՛յ խաչուհի, Անվարան ծառայող կարօտեալին, Դուն շտապ հասնող չքաւորին, Պնակ մը ճաշի կամ դարմանումի: Դուն աստուածահաճոյ գործին զոհուած, Անսակարկ նուիրուած ես ժողովուրդին, Դուն փարոսն ու յոյսը տարեցին ու փոքրին, Միշտ նեցուկ կանգնող աղքատին: Դուն բարեսէր հայուհի, Որքա՜ն բարի եւ զոհուած, Սիրայօժար ամէն անգամ Ժպիտով կը բախես դուռը օգնելու համար:    

ՆԱԹԱՆ ՊԵՏՐՈՍԵԱՆ Երբ կը խօսինք իր հիմնադրութեան օրերուն ՀՅ Դաշնակցութեան կրած գաղափարական ազդեցութեանց մասին, չենք կրնար անտեսել ռուսական նարոդնիկական շարժումին ազդեցութիւնը. շարժում մը, որ ցնցեց ամբողջ Ռուսական կայսրութիւնը` 19-րդ դարու վերջաւորութեան եւ 20-րդ դարու սկիզբը. շարժում մը, որ առաջնորդեց գիւղացիութեան ընկերային-տնտեսական ազատագրական պայքարը եւ ընդլայնեց զայն բռնակալ ցարի իշխանութեան դէմ` տապալելով անձնիշխանական կարգերը եւ հաստատելով ընկերվարական ու ժողովրդավարական կարգեր: Առ...

Պոլսոյ մէջ լոյս տեսած է գրող, հրապարակախօս Պուրչին Կերչեքի նոր հատորը` «Հոսանքին հակառակ», որ նուիրուած է Հայոց ցեղասպանութեան տարիներուն պետական քաղաքականութեան ընդդիմանալով` հայեր փրկած թուրքերու եւ քիւրտերու պատմութեան: «CNN Turk»-ի սիւնակագիր Սերտար Քորուճու, յատուկ անդրադարձ կատարելով հետաքրքրական այս գործին, իր յօդուածին մէջ օգտագործած է «ցեղասպանութիւն» բառը: Ան շեշտած է, որ այս նիւթը իսկապէս արժանի է ուշադրութեան, քանի որ այդ տարիներուն...

Հաւանաբար առաջին անգամ ըլլալով է, որ Հալէպի շուրջ ընթացող մարտերուն կ’արձանագրուին գետնի վրայ նկատելի տեղաշարժեր: Կառավարական ուժերը կ’արձանագրեն յստակ առաւելութիւն եւ իրենց վերահսկողութեան տակ կ’առնեն Հալէպի այն շրջանները, որոնք կը  գտնուէին առաւելաբար կրօնական անուան տակ կռուող տարբեր, բազմատեսակ զինեալ խմբաւորումներու տիրապետութեան տակ: Մինչ այս արձանագրուած տեղաշարժը, թէժ մարտերը, ռուսական կործանիչներու աշխուժ ներգրաւումը եւ կառավարական ուժերու թափանցման փորձերը չէին յաջողեր գետնի...

«ՆՈՐ ՅԱՌԱՋ» Երկուշաբթի, 14 նոյեմբերին երեկոյեան, Փարիզի Հայ մշակոյթի տան մէջ, Համազգայինի Փարիզի մասնաճիւղը կազմակերպած էր Գրիգոր Պըլտեանի «Կրկնագիր մարդը» գիրքի ներկայացման նուիրուած երեկոյթ մը: Սրահը լեցուցած գրասէր եւ մտաւորական ընտրանիի մը առջեւ բացման խօսքը արտասանեց Համազգայինի Փարիզի մասնաճիւղէն Արփի Շահապեան: Ան ներկայացուց օրուան բանախօսը` Նորվան արք. Զաքարեանը, որ բարձր կը գնահատէ Պըլտեանի գրականութիւնը եւ հրատարակած է վերլուծական երկու ուսումնասիրութիւն`...

Նոր Ու Արդիական Հրատարակութեամբ Լոյս Տեսաւ Յոյն Բանաստեղծ Քուլիս Ալեփիսի «Արմենիքի Մուսա» Գիրքը Յոյն շնորհալի բանաստեղծ ու հայ մշակոյթի մեծ սիրահար Քուլիս Ալեփիսի «Արմենիքի մուսա» երկերու հաւաքածոն, իր սկզբնական հրատարակութենէն 78 տարիներ ետք, դարձեալ լոյս կը տեսնէ` «Արմենիքա» եռամսեայի կողմէ վերահրատարակութեամբ: Քուլիս Ալեփիսի կողմէ զգայուն վարպետութեամբ յունարէնի թարգմանուած հայ բանաստեղծներու քերթուածները գերազանց հաւաքածոյ մը կը կազմեն, ուր կը տողանցեն հայ...

Ն. ՊԷՐՊԷՐԵԱՆ Նոյեմբեր 24-ին կը նշենք ծնունդը սփիւռքահայ առաջին սերունդի երախտաշատ ներկայացուցիչներէն Մինաս Թէօլէօլեանի, որ իր գրականագիտական ժառանգութեամբ, խմբագրական վաստակով եւ մանկավարժական ծառայութեամբ, աւելի քան վեց տասնամեակ հոգեմտաւոր սնունդ հասցուց տարագիր հայութեան ցիրուցան զաւակներուն, աշխարհի չորս ծագերուն: Մինաս Թէօլէօլեան կը հանդիսանայ, միաժամանա՛կ, թէ՛ համայնագիտական պաշարով օժտուած գրականագէտ ու քննադատ, թէ՛ հայ մտքի գաղափարական արժէքներուն անկաշառ պահապան ու հաւատաւոր քարոզիչ, թէ՛...

Թրքական «Հիւրրիյէթ» օրաթերթը հրապարակած է Թուրքիոյ 10 ամէնէն գեղեցիկ գիւղերու ցանկը, որուն մէջ շարք մը հայկական գիւղերու անուններ եւս տեղ գտած են: Աչքի զարնող առաջին հայկական շրջանը Էրզինճանի (հայկական Երզնկա) հայկական Ապչաղա գիւղն է: Թուրքիոյ մէջ շատեր անգիր գիտեն Ահմեթ Քուցի Թեճերի հրատարակած «Այնտեղ հեռուն գիւղ մը կայ» բանաստեղծութիւնը, որ նուիրուած է նոյն ինքն Ապչաղային: Սակայն քիչերը գիտեն, որ գիւղին...

ՄԱՐԻՆԷ ՄԱՐՏԻՐՈՍԵԱՆ Հրթիռակոծուած Հալէպը Քալիֆորնիայի հայերը սիրիահայերին աջակցում են գումարով Րաֆֆի Քենտիրճեանը Լոս Անճելըսից օրեր առաջ է եկել Հայաստան: Նա «Սիրիահայութեան շտապ օգնութեան ֆոնտի» (SARF- Syrian Armenian Relief Fund) ատենապետն է: Ֆոնտը հիմնադրուել է 4 տարի առաջ, բաղկացած է Քալիֆորնիայում գործող 10 կազմակերպութիւններից: Նպատակը միացեալ ջանքերով սիրիահայերին օգնելն է: Րաֆֆին ասում է, որ Քալիֆորնիայում բնակուող հայերը սիրիահայերին օգնելու համար 2...

Պէտք Է Ամէն Բան Անել Հարաւային Ամերիկայի Երկրների Համար Հայաստանը Ճանաչելի Եւ Հրապուրիչ Դարձնելու Ուղղութեամբ. Էտուարտօ Նեստոր Պալեան Երեւանում եւ Ստեփանակերտում աւարտուեցին Հայաստանի սփիւռքի նախարարութեան կազմակերպած «Հայոց պետականութիւնը` միասնութեան առանցք» խորագրով Լրագրողների համահայկական 8-րդ համաժողովի աշխատանքները: Համաժողովի ընթացքում հնչեցին բազմաթիւ կարծիքներ, ելոյթներ` աշխարհի տարբեր ծագերից Հայաստան ժամանած հայ լրագրողների, խմբագիրների կողմից: Արժանթինում լոյս տեսնող «Նոր Դարաշրջան» շաբաթաթերթի գլխաւոր խմբագիր Էտուարտօ...

ԴՈԿՏ. ՀՐԱՅՐ ՃԷՊԷՃԵԱՆ Սանթիակօ, Չիլի: Նոյեմբեր 2016: Թէեւ Չիլին ֆութպոլային աշխարհին մէջ նաեւ ստեղծած է իրեն յատուկ առասպել մը` յար եւ նման Լատին Ամերիկայի իր դրացի երկիրներուն, բայց նաեւ ունի աշխարհագրական ու բնութեան իր տուեալներուն  իւրայատկութիւնները: Հետաքրքրական է նայիլ Չիլիի քարտէսին, Հարաւային Ամերիկայի հարաւ-արեւմտեան շրջանին, որուն ուղղահայեաց եւ բարակ-երկար տարածքը ուշադրութիւն կը գրաւէ: Ունի բնութեան ստեղծած եւ շնորհած գեղեցկութիւնը: Եթէ...

ԽԱՉԱՏՈՒՐ Ա. ՔՀՆՅ. ՊՕՂՈՍԵԱՆ Քսանմէկ տարի առաջ, 1995-ի նոյեմբերին, իբրեւ նորանշանակ հովիւ Ամերիկա հասնելէս շաբաթ մը ետք, ներկայ եղայ Մասաչուսեցի Ուայթինսվիլի Սուրբ Աստուածածին եկեղեցւոյ տարեդարձին, որուն ներկայ գտնուեցան նաեւ առաջնորդ Մեսրոպ արք. Աշճեանի ներկայացուցիչը Թորգոմ Ա. քհնյ. Յակոբեանը, եւ Ուայթինսվիլի նախկին հովիւ, այցելու եւ հարեւան հոգեւորականներէն Օշական վրդ. Մինասեանը, Արշակ Ա. քհնյ. Տաղլեանը, տէր Թորգոմը եւ Ուսթըրի հոգեւոր հովիւ Վազգէն...

Լրագրողը Խօսքի Ասպետ Է. Ի՛Նչ Ասպետ` Առանց Նժոյգի... ՄԱՐԻԱ ԳԱԲՐԻԷԼԵԱՆ       Հաղորդակցական բնագաւառին մէջ արձանագրուած արհեստագիտութեան սրընթաց զարգացման դարաշրջանին հնարաւոր դարձաւ խօսքի եւ արտայայտութեան սահմանափակուածութիւններու վերացումը: Սկզբնապէս համացանցի վրայ տեղադրուած կայքէջերը եւ աւելի ուշ Դիմատետրը դիւրացուցին սեփական տեսակէտ ոչ թէ յայտնելու, այլեւ սփռելու կարելիութիւնը, մանաւանդ երբ պատեհութիւն ստեղծուեցաւ քողարկուած դէմքերով, ծածկանուններով կամ կեղծ անուններով արտայայտուելու: Վերացան ամօթի կամ ամօթխածութեան բոլոր պատնէշները,...

«ՄԱՐՄԱՐԱ» Միայն պատերազմի եւ աւերումներու լուրեր չեն, որ կը հասնին Հալէպէն: Պարբերաբար կը ստանանք նաեւ խրախուսիչ տեղեկութիւններ, որոնք մէկ կողմէ հիացում ու զարմանք կը պատճառեն մեզի, միւս կողմէ ալ յոյս կը ներշնչեն, որ հալէպահայ գաղութը, թերեւս, կարողանայ վերականգնել ինքզինք այս երկարատեւ քանդիչ պատերազմէն ետք ու մնալ սփիւռքեան իր անփոխարինելի առաքելութեան մայր գիծին վրայ: Այսպէս, ահա դարձեալ բարի լուր մը` Հալէպէն:...

ՄԱՐՔ ՅԱՐՈՒԹԻՒՆԵԱՆ Թուրքիոյ մէջ տեղի ունեցած «պետական հարուած»-ի փորձէն ետք, տարիներէ ի վեր օրէնք, ժողովրդավարութիւն եւ մարդկային իրաւունքներ հաստատելու փորձերը աւազով շինուած տան մը պէս փուլ եկան: Քաղաքակիրթ երկիրները աստիճանաբար կը համոզուէին, որ Թուրքիան կը յառաջդիմէր օրէնք եւ իրաւունք յարգելու մարզին մէջ, որպէսզի կարելի ըլլար անոր անդամակցութիւնը Եւրոմիութեան, որուն դարպասին առջեւ կանգնած է ան երկար տարիներէ ի վեր: Փաստական իրողութիւն...

«Ժողովուրդէն` ժողովուրդին համար» նշանաբանէն մեկնած` 86 տարիներ շարունակ  Լիբանանահայ օգնութեան խաչը գործեց ի նպաստ իւրաքանչիւր հայորդիի եւ փորձեց հասնիլ անոր կարիքներուն: Ժողովուրդին կարիքներուն ընդառաջելու զուգահեռ, ԼՕԽ-ը փորձեց նաեւ տէրն ու պահապանը հանդիսանալ հայկական արժէքներուն, յատկապէս` ձեռագործներուն: Հայկական ասեղներու մեծարժէք ժառանգութիւնը սերունդէ սերունդ փոխանցելու նպատակով, Լիբանանահայ օգնութեան խաչը 1976-ին հիմը դրաւ ձեռագործներու աշխատանոցին: Այսօր ԼՕԽ-ի փոքրիկ աշխատանոցի  հիմնադրութենէն 40 տարիներ անցած...

Ասեղնագործութեան արուեստը միշտ եղած է հայ կնոջ հետաքրքրութիւնը: Ցարդ ասեղնագործութիւնը կը պահպանուի Ձեռարուեստի կեդրոնի գոյութեամբ` կազմակերպելով ձեռագործի դասընթացքներ եւ ցուցահանդէսներ: Հայկական զանազան ասեղնագործութեան արդիականացումը կտորներու, նախշերու եւ գոյներու ընտրութիւնը, պատճառ հանդիսացաւ, որ երիտասարդ սերունդը մօտէն հետաքրքրուի, փափաքի սորվիլ եւ տան մէջ ունենալ այս գեղեցիկ, աւանդական ասեղներու ձեռագործներէն: Մեծ ազդեցութիւն ունի նաեւ տուներուն մէջ ձեռագործին ցոյց տրուած սէրն ու գնահատումը: Ձեռարուեստի...

ԵՒՆԻԿԷ ԵԱԳՈՒՊԵԱՆ Հայկական ասեղնագործութիւնը ժողովրդական ստեղծագործութեան հին եւ հարուստ բնագաւառներէն մէկն է: Ան մշակուած է հազարամեակներէ ի վեր: Հին ժամանակներէն ասեղնագործութիւնը եղած է հայ ժողովուրդին եւ յատկապէս հայ կնոջ սիրած զբաղումներէն մէկը: Հայկական ասեղնագործութեան մասին կը վկայեն մեր մատենագիրները` Ագաթանգեղոս, Մովսէս Խորենացի եւ ուրիշներ: Հին դարերու զարգացած արուեստը սերունդէ սերունդ անցնելով հասած է մեզի: Միջնադարէն մեզի հասած են ասեղնագործուած պատառիկներ,...