Անդրադարձ

ԿԱՐՕ Վ. ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Ամիսներէ ի վեր ընկերային ցանցերու թէ լրատուական զանազան միջոցներու կողմէ սփռուած լուրերով ականատես թէ ականջալուր կ՛ըլլանք Ազրպէյճանի բռնատիրական վարչակարգին կողմէ Արցախին պարտադրուած արգելափակումի ու շրջապատումի լուրերուն առնչուած վերիվայրումներուն: Ասոր զուգահեռ, կ՛իմանանք, որ ազերիները հերթականօրէն կը բռնաբարեն Հայաստանի թէ Արցախի հանրապետութեանց սահմանները, կը պղծեն հայկական հողերը ու զանազան ռազմական միջոցներով կը հրակոծեն սահմանամերձ գիւղերն ու անոնց բնակիչները: Կարծես...

 ՅԱՐՈՒԹ ՍԱՍՈՒՆԵԱՆ «Քալիֆորնիա Քուրիըր» թերթի հրատարակիչ Միացեալ ազգերու կազմակերպութեան Ապահովութեան խորհուրդը բաղկացած է 15 անդամ պետութիւններէ, որոնցմէ  հինգը` Միացեալ Նահանգները, Մեծն Բրիտանիան, Չինաստանը, Ռուսիան եւ Ֆրանսան, մնայուն անդամներն են եւ ունին վեթոյի իրաւունք, իսկ մնացած տասն կ՛ընտրուին երկու տարի ժամկէտով` հերթագայութեամբ (rotation): Ապահովութեան խորհուրդի լիազօրութիւնները կը ներառեն խաղաղապահ գործողութիւններու հաստատումը, միջազգային պատժամիջոցներու սահմանումը եւ ռազմական գործողութիւններու արտօնումը: Ասիկա ՄԱԿ-ի միակ...

ԱՌԱՔԵԼ ԱԲՂ. ԳԱՏԵՀՃԵԱՆ «Երկինքը Աստուծոյ փառքը կը պատմէ,  երկնակամարը Անոր արարչութիւնը կը վկայէ» (Սաղմոս 19. 1) Պիքֆայայի լեռնային բարձր դիրքը կը նպաստէ  Ս. Աստուածածին վանքին մէջ ապրողներուս Աստուծոյ մօտենալու գործընթացին մէջ: Մեր նախնիները կը հաւատային, որ լեռները այն վայրերն են, ուր մարդ աւելի դիւրութեամբ, հանգստութեամբ եւ արագ կերպով կրնայ հանդիպիլ Աստուծոյ հետ: Եւ իրապէս այդպէս է: Ամէն անգամ, որ Պիքֆայա...

ՓՐՈՖ. ԱՐԱ ՍԱՅԵՂ 3.- Ազգապատկան կալուածներու հետքերով Սուրիահայութիւնը եւ մանաւանդ հալէպահայութիւնը աննախատեսելի պատերազմի դառնագոյն հետեւանքները կրեցին: Արտակարգ պատերազմի տագնապեցնող ահ ու սարսափը, աղէտալի իրավիճակը անցնող ամէնէն բռնկուն (2012 - 2016) եւ դժոխային տարիները, իսլամ ծայրայեղականներու պարտադրեալ եւ սպառնացող չարիքները, տեղահանութեան եւ գոյութենական վտանգները, հարկադրեալ ընկերային սահմանափակումները կը թուէին մասամբ մը մեղմացած եւ հանդարտած ըլլալ (1): Աննախանձելի մղձաւանջէն եւ քաոսէն ետք...

ՎԼԱԴԻՄԻՐ ՅՈՎՍԷՓԵԱՆ ԱՐՑԱԽԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹԵԱՆ ՎԱՍՏԱԿԱՒՈՐ ԻՐԱՒԱԲԱՆ Ձեւը եւ բովանդակութիւնը, որպէս կանոն, արտացոլում են ոչ թէ իրականութիւնը կամ երեւոյթները, այլ` միայն նրանց էութիւնը: Իսկ ո՞րն է առաջնային. ձե՞ւը, թէ՞ բովանդակութիւնը: Ի հարկէ իտէալական կը լինի, եթէ միմեանց հետ կապուած այդ հասկացութիւնները համապատասխանեն իրար: Ամէն դէպքում, ձեւը փոխւում է բովանդակութեան հետ մէկտեղ`  խստօրէն ազդելով վերջինիս վրայ: Վերջերս համացանցում վիճաբանութեան նիւթ է դարձել,...

ԳՐԻԳՈՐ ՏՈՒՆԿԵԱՆ 2013-ին Ֆերման Թորոսլարի թրքերէնով հեղինակած «Աքսոր» գիրքին, ամբողջական վերնագրով` «Ապստամբութեան բովէն անցած մութքեցի հայ ընտանիք մը», «Արեւմտահայոց հարցերու ուսումնասիրութեան կեդրոն»-ի գործակցութեամբ եւ օժանդակութեամբ, Մարի Մերտխանեան Եարալեանի կողմէ արեւմտահայերէնի թարգմանուած եւ «Լուսակն» հրատարակչատունէն, Երեւանի մէջ, 2022-ին լոյս տեսած գրքին ընթերցումիս աւարտին արտասովոր փափաք մը մղեց զիս գիրքին բովանդակութեան մասին գոնէ մամուլով իրազեկելու ընթերցասէրները եւ նախաճաշակ մը տալու այս նորատիպին...

«Կորսուած են նախաձեռնելու, գործելու ամէն ձեռնհասութիւն, եւ դարձած ենք դիտող, պարզ ամբոխ. երիտասարդութիւնը դարձած է պատեհապաշտ` այս կամ այն առիթներու եւ շահերու զոհ ըլլալով: Անհատականութիւններ գրեթէ գոյութիւն չունին»: Լիբանանահայ նահատակ ազատամարտիկ Մհեր Ջուլհաճեան` լիբանանահայ խրոխտ երիտասարդը, իր իսկ արտասանած վերոյիշեալ տողերուն դէմ ելաւ, երբ որոշեց դիտողի դերէն դուրս գալ, առօրեային հետ հաշտուած ամբոխէն անջատուիլ, չըլլալ պատեհապաշտ երիտասարդ մը, չդառնալ զոհը...

Քաղաքագէտ ՀՐԱՆԴ ՄԵԼԻՔ ՇԱՀՆԱԶԱՐԵԱՆ Արցախը մտնում է դիմադրութեան վերջին փուլ: Տեսնելով, որ Արցախի մեր հայրենակիցները յաղթահարում են շրջափակման փորձութիւնը, աւելի՛ն, որ` այդ շրջափակումը հիմա հէնց իրեն է աւելի շատ վնասում, Ալիեւն ու իր «եան» ազգանունով գործակալները հերթական կեղտոտ խաղն են սկսել Արցախի դէմ: Հաւաքել են մի խումբ թափթփուքների, դրանց վրայ չինական որակի «Փրիկոժին» կարգել, անունն աշխարհազօր դրել ու փորձում են...

ՅԱՐՈՒԹ ԳՆԴՈՒՆԻ Քառասուն օրեր առաջ, լիբանանահայ համայնքը յատկապէս թատերական շրջանակը եւ Համազգայինի շրջանակը, կորսնցուցին իր տեսակին մէջ յատուկ նկարագիր ունեցող, մարդամօտ, գործունեայ ու թատերասէր Պետիկ Չիֆթէլեանը: Պետիկը ծնած էր 8 յունուար 1951-ին: Աւարտած էր Լեւոն եւ Սոֆիա Յակոբեան քոլեճը: Ան լիբանանահայ թատրոնի «խենթ» տղաներէն էր: Մօտ յիսուն տարի իր մասնակցութիւնը բերած էր Պուրճ Համուտի Համազգայինի «Սիմոն Վրացեան» մասնաճիւղին, մաս կազմած...

ԴԱՒԻԹ ՅԱԿՈԲԵԱՆ Ցանկացած քաղաք, ցանկացած գիւղ, նոյնիսկ ցանկացած երկիր կը շաղկապուի որոշ մարդկանց  միջոցով: Ա՛յ, երբ ասում են, ենթադրենք, Լոռի, շատ որոշակի մարդիկ են գալիս աչքիս առաջ յայտնւում  ե՛ւ պատմութիւնից, ե՛ւ այսօրուայ կեանքից: Ա՛յ, երբ ասում ենք Պէյրութ,  աչքիս առաջ անմիջապէս պատկերներ են գալիս Պուրճ Համուտից, իսկ երբ ասում են Պուրճ Համուտ,  մեծ արագութեամբ որտեղից որտեղ ծլում է մի պատկեր,...

ՎՐԷԺ-ԱՐՄԷՆ Համազգայինի մշակութային անմոռանալի համախմբումին, Թորոնթօ, 1987-ին` համազգայնականներ` խումբ մը մտաւորականներու հետ. ոտքի, ձախէն երկրորդը` Մարգար Շարապխանեան: Այնքան դժուար է ստորոգելիներ դնելը այս անունին քով, որ միայն երկար մը զետեղեցի` ընթերցողին ձգելով երեւակայել այդ ստորոգելիները: Իրապէս, ի՞նչ գրէի. երէց եղբա՞յր, անխոնջ ու անդաւաճան գործակի՞ց, սրտակից ընկե՞ր, հայ մշակոյթի նուիրեալ սպասարկո՞ւ... եւ դեռ ինչե՜ր: Ճիշդ այն պահուն, երբ աւարտեցի նոր հատորս`...

ՎԵՀԱՆՈՅՇ ԹԵՔԵԱՆ Ի՜նչ խոհուն ժպիտ ունէր, ի՜նչ անկեղծութիւն: Մարգարն ու Էլիզը ջերմութիւն եւ մտաւորական մթնոլորտ ստեղծողներ էին: Առաջին անգամ իրենց հանդիպեցայ 1978-ի նոյեմբերին: Նոր ամուսնացած էին, ես ալ Պէյրութէն տասը օր առաջ տեղափոխուած էի: Ամերիկահայ գրողներու միութեան համագումարէն ետք (առաջինը եւ վերջինը) գիշերը Նիւ Եորք քաղաքին մէջ հաւաքուեր էինք Սօսի Սեթեանի բնակարանը, Քոլոմպիա համալսարանին մօտ: Բացի Վահէ Օշականէն` միւսները առաջին...

ԱՐՄԻՆԷ ՄՈՒՔՈՅԵԱՆ-ԹԱՇՃԵԱՆ Օդակայանում: - Հասցէ,- լսեցի ծառայողի ձայնը: * * * - Անունդ,- յանկարծ ուղեղիս մէջ արձագանգ տուեց մի ձայն: -  Խաչատուր,- լսուեց փոքրիկ որբուկի ձայնը: Եւ նորից խիստ թոնով` - Ազգանունդ: Քաղցած, շփոթուած ու վախեցած փոքրիկը չյիշեց, սառեց տեղում, միայն կարողացաւ կմկմալով արտաբերել` օգնութիւն: - Եարտմեան: Անցիր: Յետոյ - յետոյ փոքրիկ որբուկը պիտի հասկանար, որ իրեն կնքուած Եարտմեանը թրքերէն...

ՅԱԿՈԲ ԼԱՏՈՅԵԱՆ Ընդհանրապէս կնճռոտ հարցեր, ձախողութիւններ, դժուարութիւններ, ժխտական երեւոյթներ եւ առհասարակ հասարակական, ազգային թէ ընկերային յոռի երեւոյթներ արժեւորելու համար կ՛ուղղենք «ինչո՞ւ» հարցումը: Ինչո՞ւ հոս հասանք: Ինչո՞ւ ձեռնարկ մը կամ նախաձեռնութիւն մը ձախող էր: Ինչո՞ւ դժուարութիւն ունինք համոզելու, խօսելու, հաւաքելու եւ համախմբուելու: «Ինչո՞ւ»-ները շատ կ՛ըլլան, յաճախ անկեղծ կ՛ըլլան քննարկումները, յաճախ ալ ինքնախաբէութիւն կ՛ընենք: Կ՛ըսենք` առաջ այսպէս էր. դերասան չէինք գտներ միշտ,...

ՎԱՐԴԱՆ Բ. ՎԱՐԴԱՆԵԱՆ Այսօր Հայաստանի կամ Արցախի մէջ ապրող մեր գիտակից հայրենակիցները մերթ ընդ մերթ հարց կու տան, թէ սփիւռքահայութիւնը ի՞նչ դեր կը խաղայ Հայաստանի եւ Արցախի ապագային գծով: Հեռուէն խորթ կը թուի, երբ սփիւռքահայ մը ըսէ, որ իր ժամանակին մեծ մասը նուիրած է իր ազգային պայքարին եւ Դատին: Հայ ազգի Դատը Ցեղասպանութենէն ետք տարբեր փուլերէ անցաւ, ըլլան անոնք ուժական,...

ՅԱՐՈՒԹ ՉԷՔԻՃԵԱՆ Հայաստանի արտաքին գործոց նախարարութիւնը (ԱԳՆ) 20 ապրիլ 2023-ին կը հաղորդէր (1). «Երեւանի մէջ կայացան Հայաստանի Հանրապետութեան, Իրանի Իսլամական Հանրապետութեան եւ Հնդկաստանի Հանրապետութեան արտաքին գործոց նախարարութիւններու միջեւ եռակողմանի առաջին քաղաքական խորհրդակցութիւնները: «Պատուիրակութիւնները գլխաւորած են` Հայաստանի ԱԳ նախարարի տեղակալ Մնացական Սաֆարեանը, Իրանի ԱԳՆ Հարաւային Ասիոյ գլխաւոր վարչութեան պետ սէյետ Ռասուլ Մուսաուին եւ Հնդկաստանի ԱԳՆ տարածքային գլխաւոր վարչութեան պետ Ճըդենտրա Պալ...

ԱՐՄԵՆԱԿ ԵՂԻԱՅԵԱՆ Եռագրութեան այս երրորդ եւ վերջին հատորը իր որակով կը յիշեցնէ Կանայի հարսանիքի գինին. այստեղ հեղինակը յուզող բազմաթիւ հարցեր կարծես կը յանգին իրենց աւարտին` իւրաքանչիւրը ստանալով իր լուծումը: Դրուած հարցերուն լուծում առաջարկելու  գեղեցիկ սովորութիւնը արգասիքն է Մարզպետ Մարկոսեանի  պայծառ ու որոնող մտքին, որ յատուկ էր իրեն վաղ երիտասարդութեան օրերէն, իսկ ժամանակը աւելի սրած  ու ազնուացուցած է զայն: Իսկ այդ...

ԱՐՈՒՍԵԱԿ 11 օգոստոս 2023-ի «Ազդակ»-ի թիւին մէջ հաճոյքով եւ միեւնոյն ատեն սրտի կսկիծով ընթերցեցի Վահան Կ. Մանճիկեանի կողմէ բանասէր, պատմաբան, գիրքերու հեղինակ եւ ուսուցիչ Յակոբ Չոլաքեանի հետ կատարուած հարցազրոյցը (https://www.aztagdaily.com/archives/589319), որուն մէջ լուսարձակը լայնօրէն կը բացուի մերօրեայ հայկական իրականութեան վերաբերող հարցերուն, տագնապներուն եւ մարտահրաւէրներուն վրայ: Յատկանշականը այն է, որ իբրեւ ուսուցիչ ինքն իր մորթին վրայ քաղցրն ու դառնը զգացած Յ....

ՏԻԳՐԱՆ ՃԻՆՊԱՇԵԱՆ ՄԱԿ-ի Ապահովութեան խորհուրդը օգոստոս 16-ին արտակարգ նիստ մը գումարեց` Հայաստանի պահանջով: Նիստին մասնակցեցաւ Հայաստանի արտաքին գործոց նախարար Արարատ Միրզոյեանը, որ ներկայացուց Հայաստանի բողոքն ու պահանջը: Արցախը Ազրպէյճանի հողային ամբողջականութեան մաս ընդունելէն շատ առաջ, Հայաստան Արցախի ժողովուրդին համար կը պահանջէր ապահովութեան եւ իրաւունքներու ճանաչման երաշխիքներ: Այդ երաշխիքները պէտք է սահմանուէին Արցախի եւ Ազրպէյճանի միջեւ ուղղակի բանակցութիւններով` միջազգային մասնակցութեամբ: Ազրպէյճանի...

ԳԷՈՐԳ ՂՈՒԿԱՍԵԱՆ Միացեալ ազգերի կազմակերպութիւնում Հայաստանի Հանրապետութեան ներկայացուցչութիւնը օգոստոսի 11-ին դիմել էր Միացեալ ազգերի կազմակերպութեան Ապահովութեան խորհուրդ` Արցախի խաղաղ բնակչութեանը հարկադրուած լիակատար շրջափակման պատճառով մարդասիրական իրավիճակի վատթարացման առնչութեամբ արտահերթ նիստ գումարելու պահանջով: Հայաստանի դեսպանի` ՄԱԿ-ի Ապահովութեան խորհրդի ամերիկեան նախագահութեանն ուղղուած գրութեամբ մասնաւորապէս հայցուել է ՄԱԿ-ի Ապահովութեան խորհրդի` որպէս միջազգային խաղաղութեան եւ անվտանգութեան պահպանման համար պատասխանատու առաջնային մարմինի միջամտութիւնը` կանխելու զանգուածային...