Յօդուածներ

ՎԱՉԷ ԲՐՈՒՏԵԱՆ 1956-ի` Սուէզի եւ Հունգարիոյ զոյգ տագնապներէն ետք, մօտաւորապէս 10 տարի, աշխարհը համեմատական խաղաղ, այսինքն արիւնալի պատերազմներէ հեռու ժամանակաշրջան մը բոլորեց, մինչեւ որ համաշխարհային թատերաբեմին վրայ ուժերու հաւասարակշռութիւնը նոր ցնցումի ենթարկուեցաւ, այս անգամ` 1967-ի արաբ իսրայէլեան պատերազմով: Իսրայէլ գրաւեց Սինայի թերակղզին, Արեւմտեան ափը, ինչպէս նաեւ` Կոլանի բարձունքները: Այս պատերազմը հիմնովին տակնուվրայ ըրաւ ոչ միայն Մ. Արեւելքը, այլեւ լուրջ ցնցումներ...

Վարեց` ԻՆՏՐԷ ՎԱՅՆԱԼԱՒԻՉԻՒԹԷ 1994թ. Ազրպէյճանի, Լեռնային Ղարաբաղի եւ Հայաստանի կողմից ստորագրուեց հրադադարի մասին համաձայնագիրը, այդուհանդերձ, հակամարտութիւնը մինչ օրս չի հանդարտուել: Չնայած այն բանին, որ ընդամէնը մի քանի տասնեակ քիլոմեթրեր հեռու կրակոցները սովորական երեւոյթ են դարձել, տարածաշրջանի քաղաքներում եւ այլ բնակավայրերում կեանքը եռում է: Ու թէեւ նրա անկախութիւնն աշխարհի ոչ մի երկիր չի ճանաչել, իրեն Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետութիւն կոչող տարածաշրջանն ունի...

1972-ի ապրիլ 9-ին, ծննդեանս  տարեդարձի օրը, Շահմելիքեան մը աւելցաւ մեր շատ փոքր գերդաստանին մէջ: Մարոն էր, որ այդ օր եղբօրս` Անդրանիկին հետ հայ ընտանիք մը կազմելով` միացաւ մեր ընտանիքին: Բախտաւորուեցան երկու զաւակներով: Երջանիկ էինք: Այդ ուրախ թուականէն 7 տարի ետք` 5 յունուար, 1979-ին, Ս. Ծննդեան խթումի օրը, Մարոն կորսնցուց իր սիրելի կողակիցը` եղբայրս: Տխուր էինք: Տարիները սահեցան: Զաւակները հասակ առին,...

ԼԵՒՈՆ ՇԱՌՈՅԵԱՆ Տոքթ. Տիգրան փաշա Փեշտիմալճեան «Փեշտիմալճեան» մականունը անծանօթ չէ ինծի: Ամէն անգամ որ լսեմ կամ կարդամ այս մականունը, երեք նշանաւոր պատմական դէմքեր կ՛ուրուագծուին իմ մտքին մէջ, երեքն ալ` պոլսահայ ու պոլսաբնակ. նախ` պատուելի Գրիգոր Փեշտիմալճեանը (ԺԹ. դարու առաջին քառասնամեակի արեւմտահայ երեւելի հայկաբաններէն մին, ուսուցիչ, քերթող, քերականագէտ եւ բառարանագիր), յետոյ` տոքթ. Տիգրան փաշա Փեշտիմալճեանը  (ազգային ու պետական փայլուն դէմք` ԺԹ....

«Ամէն շնչաւոր էակ վախճան ունի. եւ ամէն շնչաւոր կը դիմադրէ մահուան, կը դիմադրէ անվերադարձ  հեռանալուն...»: Այս խօսքերը կը հնչէին քու խաղացած կերպարներէդ մէկուն շրթներէն, սակայն չեմ յիշեր, ո՞ր մէկն էր ան: Իմաստուն օդաչո՞ւն, ըմբոստ Նիքոլո՞ն, կաղ օրէ՞նքը, բարեգործ մուրացկա՞նը, խորհրդարանական շո՞ւնը, արդեօք միլիոնատէր  Սեւա՞կը, թէ՞ բարի Մարգարը, թերեւս «կնոջ դիմանկար»-ի տղամա՞րդը, որ եղաւ քու «կարապի երգդ»... Շատեր կը սիրեն թատրոնը,...

ՅԱԿՈԲ ՈՒՌՀԱՅԵՑԻ «Փերինչեք ընդդէմ Զուիցերիոյ» հարցով Մարդկային իրաւանց եւրոպական դատարանի վերջին վճիռը բաւական անհեթեթ կացութիւն մը ստեղծեց: Վճիռի մեկնաբանման իմաստով թէ՛ թրքական կողմը ինքզինք յաղթական նկատեց, թէ՛ ալ հայկական կողմը, հակառակ անոր որ հայկական կողմին այսպէս կոչուած «յաղթանակ»-ը աւելի շատ «բարոյական յաղթանակ»-ի տեսակէն էր, ո՛չ աւելի, ո՛չ ալ պակաս... Իրականութեան մէջ տեղի ունեցածը կանաչ լոյս վառել էր թրքական պետութեան եւ...

  Ազատագրական պայքարի ասպարէզը նետուած հաւաքականութեան մը համար նահատակութիւնը, այսինքն գերագոյն զոհաբերումը հազուադէպ երեւոյթ չէ: Մանաւանդ Դաշնակցութեան նման գաղափարական կազմակերպութեան մը ուխտեալներուն համար զոհաբերութեան պատրաստակամութիւնը միշտ առկայ եղած է, մասնաւորաբար տաք պայքարի ժամանակներուն եւ` ոչ միայն, որովհետեւ զոհաբերութիւնը աւելի՛ ընդհանրական երեւոյթ է. ան միայն կեանքի նուիրաբերումը չէ. գաղափարական մարդոց համար զոհաբերումը ընթացիկ է նաեւ խաղաղութեան մէջ` նահատակութեան բնոյթ կրելու աստիճան:...

Յաղթականի եւ պարտեալի բնոյթ մը ստեղծած թուրք ազգայնական Տողու Փերինչեքի դատական հարցը` «Փերինչեք ընդդէմ Զուիցերիա» դատավարութիւնը, որ կարճ նիստով մը կատարուեցաւ հոկտեմբեր 15-ին, Մարդկային իրաւանց եւրոպական դատարանին կողմէ, Սթրազպուրկի մէջ, իւրայատուկ է իր տարօրինակութեամբ եւ արտառոցութեամբ: Այնպիսի դարձդարձիկ եւ հարցադրումի առարկայ հաստատումներ եւ եզրակացութիւններ կատարուեցան, որ ամէնէն փորձառու փաստաբանն ու դատաւորն անգամ գլխապտոյտ ունեցան: Թէ՛ հայկական եւ թէ՛ թրքական կողմեր...

ԳԷՈՐԳ ԴԱՐԲԻՆԵԱՆ Մարդու իրաւունքների եւրոպական դատարանը հրապարակեց «Փերինչեքն ընդդէմ Զուիցերիա» արդէն իսկ տասը տարի ձգձգուող գործի վերաբերեալ որոշումը, որով մերժեց դատարանի ստորին պալատի կայացրած որոշումը բեկանելու` Զուիցերիոյ ներկայացրած հայցը: Յիշեցնենք, որ Զուիցերիոյ դատարանը 2005-ին, մի աշխատաժողովի ժամանակ Փերինչեքի` Հայոց ցեղասպանութիւնը «միջազգային սուտ» բնորոշող յայտարարութիւնը որակել էր ցեղային խտրականութեան եւ ազգայնամոլութեան դրսեւորում, իսկ Հայոց ցեղասպանութիւնը` ապացուցուած պատմական փաստ: Գտնելով, որ թուրք...

«ՆՈՐ ՄԱՐՄԱՐԱ» Ազրպէյճանական «Թրենտ էյճընս»-ի լրատու գործակալութեան աշխատակից Ռաֆըզ Հաֆըզօղլուի համաձայն, գաղթականներու ներկայ տագնապը լուրջ սակարկութիւններու նիւթ դարձած է Եւրոմիութեան ու Թուրքիոյ միջեւ: Ըստ լրագրողին, այն նիւթը Թուրքիոյ կողմէ շահագործուած է ՄԻԵԴ-ի վրայ ճնշում բանեցնելու համար` Տողու Փերինչեքի մասին վճռի կապակցութեամբ: Հաֆըզօղլու կը գրէ, թէ առաջին ակնարկով ո՛չ մէկ կապ կարելի է հաստատել Եւրոմիութեան ու Թուրքիոյ միջեւ գոյացած` դէպի Եւրոպա...

Թուրք իսլամագէտ եւ քարոզիչ Ահմետ Մահմուտ Ունլուն «Վահտէթ» թերթին մէջ հրապարակած իր յօդուածին մէջ կը մեղադրէ քրիստոնեաները` ահաբեկչութիւն տարածելու մէջ: Յօդուածին մէջ Ունլուն գրած է. «Այս պահուն թրքական բանակը կը կռուի   հրեաներու եւ հայերու դէմ: Կը կռուի նաեւ գերմանացիներու եւ յոյներու դէմ: Այսինքն ամբողջ աշխարհին դէմ կը կռուի»: Ունլուի կարծիքով, ահաբեկչութիւնները կազմակերպողները «անհաւատներ»-ն են: Ունլու յօդուածին մէջ կը նշէ. «Քրտական...

«ՆՈՐ ՄԱՐՄԱՐԱ» «Սիւփերհապեր-Թի. Վի.» լրատուական համացանցային կայքէջը անդրադառնալով Ազիզ Սանճարի Նոպէլի մրցանակ ստանալու թեմային, կը հաղորդէ այս մասին լուրը` «Թուրք մը կրնայ Նոպէլեան մրցանակի արժանանալ նաեւ առանց ըսելու Հայոց ցեղասպանութիւն» խորագրի ներքեւ: Յիշեցնենք, որ Թուրքիոյ միակ քաղաքացին, որ ցարդ Նոպէլեան մրցանակի արժանացած է, արձակագիր Օրհան Փամուքն էր, գրագէտ, որ մեծ ճանաչումի արժանացած է թէ՛ Թուրքիոյ եւ թէ՛ արտասահմանի մէջ: Յայտնի...

ՆԱԶԱՐԷԹ ՊԷՐՊԷՐԵԱՆ Հոկտեմբեր 18-ին կը նշենք ծննդեան տարեդարձը հայկական յեղափոխութեան անզուգական առաջնորդին` Քրիստափոր Միքայէլեանի, որուն մարտիրոսացման 110-ամեակը լրացաւ այս տարուան մարտ 17-ին: Հայ յեղափոխական դաշնակցութեան հիմնադիր երրորդութեան երիցագոյնն ու կեդրոնական դէմքն է Քրիստափոր, որ մեր ժողովուրդի նորագոյն շրջանի պատմութեան մէջ անկրկնելի բարձունք մը նուաճեց իբրեւ հայու յեղափոխական կամքին ու յանդգնութեան, այլեւ մարտունակ ուժին եւ կազմակերպական տաղանդին մարդակերտ դարբինը: Կամքեր կռանելու...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՔՄԵՐԵԱՆ Լիբանանի եւ Միացեալ Նահանգներու մէջ 6 նոյեմբերին կը սկսի ցուցադրուիլ Ճէյմս Պոնտի նոր շարժանկարը` «Սփեքթըր» (առաջին ցուցադրութիւնը տեղի ունեցաւ  Բրիտանիոյ մէջ, 26 սեպտեմբերին): Համացանցի տարբեր կայքեր ամիսներէ ի վեր հարուստ են «Սփեքթըր»-ի մասին  նիւթերով: Յատկանշական նորութիւնը այն է, որ իտալացի դերասանուհի Մոնիքա Պելուչի 51 տարեկանին դարձած է Պոնտի շարժանկարներու ամէնէն տարեց հերոսուհին: Արդարեւ, սքանչելի է, երբ նկատի...

Կազմակերպութեամբ ՀՅԴ ԼԵՄ-ի կեդրոնական վարչութեան Դաստիարակչական յանձնախումբին, կիրակի, 18 հոկտեմբեր 2015-ին տեղի ունեցան մտային խաղերու մրցումներ: Մրցումը կ՛ընդգրկէր զանազան խաղեր, որոնց մասնակցեցան ԼԵՄ-ի մասնաճիւղերէ անդամներ: Խաղերը վերջ գտան հետեւեալ արդիւնքներով. Այ. Քիուի հարցումներ. առաջին` «Արշաւիր Շիրակեան», երկրորդ` «Շահէն Մեղրեան», «Հայաստան», երրորդ` «Շաւարշ Միսաքեան» մասնաճիւղեր: «Թինք աութսայտ տը պաքս». առաջին` «Շաւարշ Միսաքեան», «Հայաստան», երկրորդ` «Արշաւիր Շիրակեան», «Արաբօ», երրորդ` «Հրայր Դժոխք», «Շահէն...

ԿԱՐՕ ԱՐՄԵՆԵԱՆ Վերջերս, Մարդկային իրաւանց եւրոպական դատարանի Վերին ատեանը վերջնական վճիռ կայացուց «Փերինչեք ընդդէմ Զուիցերիոյ» դատական գործի առնչութեամբ: Ատեանին որոշումն էր անպարտ արձակել Զուիցերիոյ մէջ Հայոց ցեղասպանութեան հրապարակային ուրացման յանցանքով դատապարտուած Տողու Փերինչեքը. անձնաւորութի՛ւն, որ յայտնի է համաշխարհային հանրութեան իր փանթուրքիստ, ցեղապաշտ եւ հակահայ գործունէութեամբ, եւ որ եկած էր Զուիցերիա թուրք պետութեան խափանարար քաղաքականութեան որպէս հետեւորդ եւ եկած էր Հայոց...

ՎԱՀՐԱՄ ԷՄՄԻԵԱՆ Պոլսոյ Թուզլա շրջանին մէջ գտնուող «Արմէն» ճամբարը ի վերջոյ վերադարձուեցաւ հայ համայնքին: «Նոր Զարթօնք» շարժումի 6 մայիս 2015¬ին սկսած պայքարը 175 օր ետք` հոկտեմբեր 27-ին ունեցաւ դրական աւարտ մը: Ճամբարին մէջ հերթապահութիւն կատարողներուն վրայ եղած յարձակումները եկան ընդգծելու այն վտանգը, զոր Թուրքիոյ նման երկիրի մը մէջ կը դիմագրաւէին այդ ողջունելի եւ արդար պայքարի յանդուգն քայլին դիմողները: Թէեւ ատիկա...

ԱԲՕ ՊՈՂԻԿԵԱՆ Դպրոց մը փակեցինք, ահա՛ եւ հայկական թերթ մըն ալ փակեցինք` «Նոր Հայաստան»-ը: Անկասելի նահանջի նշաննե՞ր են ասոնք...Դպրոց ու թերթ պահելը` երկուքն ալ զոհողութիւն կը պահանջեն, ուժերու գերագոյն լարումով աշխատանք կը պահանջեն: Եթէ պատկառելի անուն ունեցող միութիւն մը աշխարհով մէկ կը յայտարարէ իր անկարողութիւնը դպրոցի նման կարեւորագոյն հաստատութիւն մը պահելու, ապա ի՞նչ պիտի ըսենք անհատական նախաձեռնութեամբ հայկական օրաթերթ մը...

ՐԱՖՖԻ ՏՈՒՏԱԳԼԵԱՆ Փոքրիկն Իշխանին ծանօթացայ երկու տարի առաջ, երբ նոր տեղափոխուած էինք Երեւանի Արաբկիր թաղամասի Այգեկցի փողոցի վրայ գտնուող մեր տունը: Ամէն օր, դպրոցէն ետք, երկու տղաներս փողոց դուրս կու գային խաղալու թաղի երեխաներուն հետ եւ տուն վերադառնալով` կը պատմէին իրենց մանկական անմեղ արկածախնդրութիւններուն մասին` յաճախ նշելով Իշխան անունը: Օր մը, մեծ տղաս` Ռուբէնը, տուն վերադարձաւ բաւական տխուր, եւ մօտենալով...

Հարցազրոյցը վարեց` ՍԻԼՎԻ ԱԲԷԼԵԱՆ Հայաստանի Հանրապետութեան սփիւռքի նախարարութեան կազմակերպած համահայկական մշակութային փառատօներու ծիրին մէջ կայացաւ «Երգում ենք Կոմիտաս» փառատօնը  24-27 սեպտեմբեր: Լիբանանէն փառատօնին մասնակցեցաւ սոփրանօ Շողիկ Թորոսեան: Այս առթիւ «Ազդակ» հարցազրոյց մը ունեցաւ Շողիկ Թորոսեանին հետ` տեղեկանալու փառատօնին եւ անոր մասնակցութեան մանրամասնութիւններուն մասին: «ԱԶԴԱԿ».-Խօսինք «Երգում ենք Կոմիտաս» փառատօնի  համերգներուն մասին: ՇՈՂԻԿ ԹՈՐՈՍԵԱՆ.- «Երգում ենք Կոմիտաս» համահայկական փառատօնը նուիրուած էր Հայոց...