Յօդուածներ

ՅԱԿՈԲ ՈՒՌՀԱՅԵՑԻ Համազգայինի «Վահէ Սէթեան» հրատարակչատան համեմատաբար նոր հրատարակութիւններէն մէկն է Բագրատ Այվազեանցի «Աշոտ Երկաթ» պատմավէպը: Հատորը հրատարակուած է 2019-ին, «Համազգայինի հիմնադրամներու հրատարակչական ֆոնտ»-ին մեկենասութեամբ եւ Կարօ Յովհաննէսեանի խմբագրութեամբ: Ասիկա սոյն պատմավէպին տասներորդ վերահրատարակութիւնն է: Ասկէ առաջ անիկա հինգ անգամ հրատարակուած է Թիֆլիսի մէջ` 1893-ին, 1900-ին, 1903-ին, 1910-ին եւ 1914-ին: Հրատարակուած է նաեւ Գահիրէ` 1936-ին, Պէյրութ` 1940-ին, Երեւան` 1964-ին եւ...

ԱՇՈՏ ՎԱՒԵԱՆ Աշտարակի Սուրբ Մարիանէ եկեղեցին մի սրբավայր է, որի զօրութեանը մարդիկ հաւատում են: Եկեղեցին իր նուիրեալ երկրպագուներն ունի, այստեղ յաճախ են գալիս ուխտաւորներ` հիւանդութիւններից ապաքինուելու, զաւակ ունենալու կամ կենսական այլ խնդիրների լուծման ակնկալիքներով: Եկեղեցին կառուցուել է 1281թ. եւ օծուել Կոյս Մարիանէի անունով, որ համաքրիստոնէական սուրբ է, քրիստոնէութեան վաղ շրջանի` երրորդ դարի նահատակներից: Մարիանէն Անտիոքից էր, քաղաքի գլխաւոր քուրմի դուստրը,...

ՄԵԼԻՔ ԳԱՐԱԳԱՒՈՐԵԱՆ Անկասկած  Լիբանան այսօր սուր ճգնաժամի մէջ է: Անկասկած Լիբանանը իր պատմութեան մէջ նախադէպը չունեցող քաղաքական, ընկերատնտեսական, առողջապահական, դրամատնային համակարգի եւ ելեւմտական ամէնէն դժուար օրերը կ՛ապրի, եւ արդարօրէն բոլոր քաղաքացիներուն ուշադրութեան կիզակէտ կը հանդիսանան` նոր կառավարութեան աշխատելաոճը, նախարարաց խորհուրդի նիստերը, յայտարարութիւնները, պետական նշանակումները, քաղաքական որոշումները եւ միջազգային ֆինանսական թէ քաղաքական բոլոր տեսակի հանդիպումները: Ակնկալութիւնները եւ սպասումները բազմաթիւ են, կենսական...

Վ. ԱՒԱԳԵԱՆ Կան տօներ, որոնք իրենք զիրենք կը պարտադրեն անպայման: Կիներու միջազգային տօնը եւ ուսուցչաց տօնը նման տօներ են, արժանի` խօսելու, գրելու եւ հանդիսաւոր կերպով նշելու: Կիներու միջազգային տօնը վաղն է` 8 մարտին, իսկ ուսուցչաց տօնը յաջորդ օրը` երկուշաբթի, 9 մարտին: Նախ` պէտք է խոստովանիլ, որ տօներու պարագային, կիները տղամարդոցմէ աւելի բախտաւոր են, որովհետեւ ունին մայրերու տօնը` մարտ 21-ին, կիներու...

Հարցազրոյցը վարեց` ԱՐՇՕ ՊԱԼԵԱՆ Կիներու միջազգային օրուան առիթով «Ազդակ» Լիբանանցի կիներու ազգային խորհուրդի պատասխանատուներէն Սօսի Փոլատեանի հետ կատարուած յատուկ հարցազրոյցի մը ընդմէջէն կ՛անդրադառնայ ՄԱԿ-ի թիւ 1325 բանաձեւին, որ կը վերաբերի կնոջ, խաղաղութեան եւ ապահովութեան: Սօսի Փոլատեան յայտնեց, որ ՄԱԿ-ի կողմէ այս բանաձեւը որդեգրուած է 2000 թուականին, երբ աշխարհի չորս կողմերուն սկսած էին կռիւներ, պատերազմներ եւ տագնապներ: «Թիւ 1325 բանաձեւը որդեգրուեցաւ,...

ԱԼԻՍ ՅՈՎՀԱՆՆԻՍԵԱՆ Հայաստանի «ԳՐԱԿԱՆ ԹԵՐԹ»-ի 13 օգոստոս 2015-ի համարին մէջ կար Ալիս Յովհաննիսեանի ստորագրութեամբ էջ մը, որմէ այնքա՜ն իմաստութիւն կրնան քաղել Հայաստանի եւ սփիւռք(ներ)ի ազգային-քաղաքական իրաւ մտահոգութիւն ունեցողները, անոնք ըլլան վերնախաւի մաս կազմողներ թէ շարքային հայեր: Էջը կ՛արտագրենք եւ կը յանձնենք ընթերցողի ուշադրութեան: «Հայրենագիտութիւնը գլխաւոր ուսմունքն է այն անձանց համար, որոնք նուիրւում են ծառայելու հայրենիքին: Ով հայրենիք չի տեսել, չի...

ԿԱՐՕ ԱՐՄԵՆԵԱՆ Կարդացէ՛ք Հայաստանի սահմանադրութեան 15-րդ յօդուածը, որ վերոյիշեալ վերնագրի բառերով յստակօրէն կը խօսի մեր լեզուի եւ մեր մշակոյթի վերաբերմամբ պետութեան պատասխանատուութեան մասին: Սահմանադրութիւնը կը մերժէ խտրականացնել լեզուի հարցը: Ան չի զանազաներ արեւելահայ եւ արեւմտահայ գրական լեզուաճիւղերու միջեւ: Սահմանադրութեան մտասեւեռումը հայոց լեզուն է իր ամբողջական ժառանգութեամբ եւ ՎԵՐՋ: Իսկ հայոց լեզուն ունի երկու հաւասարազօր եւ անզուգական աշխարհաբար լեզուաճիւղեր, որոնք սերած...

ՍՕՍԻ ՏԷՐ ԽԱՉԱՏՈՒՐԵԱՆ-ՊԱԼԵԱՆ Ովսաննա Իզմիրլեան ծնած է 11 ապրիլ 1924-ին, Պէյրութ, հաճընցի Շմաւոն եւ Լուսին Իզմիրլեաններու ընտանեկան յարկին տակ` ըլլալով չորս զաւակներէն երկրորդը: Իզմիրլեանները Հաճնոյ մէջ 38 հոգի եղած են, սակայն միակ ճողոպրածները եղած են Շմաւոնն ու իր երկու քոյրերուն ամուսինները, որոնք ապաստանած են Ատանա: Անոնք 1922-ին կը հասնին Պէյրութ եւ 1928-էն սկսեալ կը հաստատուին քաղաքի Քարանթինա շրջանին մէջ մինչեւ...

Լիբանանի ներկայ անկայուն կացութիւնը մեր բոլորին վրայ ծանր կը կշռէ բնականաբար, սակայն, հակառակ ընկերատնտեսական մարտահրաւէրներուն, լիբանանահայ գաղութը կը շարունակէ իր գոյատեւումը, որ կ՛արտացոլայ գաղութին զանազան միութիւններուն եւ կազմակերպութիւններուն աշխատանքներուն մէջ: ՀՅԴ «Դրօ» կոմիտէն, որ ամիսներէ ի վեր զանազան առիթներով կը համախմբէ շրջանի բնակիչները ճաշի թէ ընթրիքի սեղաններու շուրջ եւ այս առիթով կը լսէ անոնց մտահոգութիւնները,  ուրբաթ,  28 փետրուարի երեկոյեան, Արագած...

Եւրոպական բաժնետոմսային պարտամուրհակի վճարման ժամկէտի սպառման նախօրեակին մտահոգութիւնները եւ յոռետեսական կանխատեսումները կը զարգանան` երկրի ու հասարակութեան առջեւ ծառացած ամէնէն ծանր իրավիճակին եւ անկէ բխած անորոշութեան մթնոլորտը թէժացնելով: Առաջարկուած միջոցները մասնակի վճարման, նոր ժամանակացոյցի վերասահմանումին, դրամատուները վճարման գործընթացներուն մէջ ներառելու, չեն գտներ համալիբանանեան համախոհութիւն: Մինչ հարկային նոր քաղաքականութեան ճշդորոշման մասին եղած ընդգծումները նոր հարցականներ կը ստեղծեն աղքատութեան սահմանները վաղուց հատած քաղաքացիներու...

Անցնող շաբաթը Հալէպին համար անկիւնադարձային իրագործումներու շաբաթ մըն էր: Սուրիական բանակի հրամանատարութեան Հալէպի ամբողջական ազատագրումը յայտարարելէն ետք ընթացք առին Հալէպ-Դամասկոս միջազգային ճամբուն վերականգնումի ու վերաբացման աշխատանքները: Այս ճամբան Հալէպը կը միացնէր Սուրիոյ այլ նահանգներու եւ յարակից երկիրներու: Առեւտրական եւ ծառայողական ոլորտներուն մէջ մեծ դերակատարութիւն ունէր Հալէպ-Դամասկոս ճամբան, որովհետեւ այդ ճամբուն բնականոն օգտագործումով կ’ապահովուէր Հալէպի առեւտրական, ծառայողական եւ սննդային ոլորտներու այլազան...

ՅԱՐՈՒԹ ՍԱՍՈՒՆԵԱՆ «Քալիֆորնիա Քուրիըր» թերթի հրատարակիչ եւ խմբագիր Ճամբորդութեան եւ պատմութեան սիրահար 24-ամեայ թուրք Արկուն Քոնուք վերջերս հրապարակած է Անգարայի մօտակայքը գտնուող Սթանոզ հայկական գիւղի մասին յօդուած մը: Քոնուք պատմած է, որ` «Սթանոզ երբեմնի բարգաւաճ հայկական գիւղ էր օսմանեան ժամանակաշրջանին, բայց այժմ աւերակներէ եւ գերեզմանաքարերէ բացի` ոչինչ  մնացած է... Հին հայկական ձեռագիրները կը վկայեն, որ Սթանոզ գիւղի առաջին բնակիչները 15-րդ...

ՔՐԻՍՏԱՓՈՐ ԻՍԿԷՆՏԷՐԵԱՆ Լռութեան 105 երկա՜ր տարիներէ ետք, Հայոց ցեղասպանութեան առաջին ականատես երկիրը, որուն հողն ու անապատի աւազը պարուրուած են իրենց իսկ վրայ վերջին շունչ փչած սրբադաս նահատակներու  աճիւններով, որուն քարայրներուն մէջ ողջակիզուեցան հազարներ, որուն երկինքի աղօտ աստղերը  դարձան  անոնց  անշիրիմ  ու յօշոտուած դիակներու վերեւ վառող  աստուածատուր անմար մոմերը,  ճանչցաւ եւ դատապարտեց 20-րդ  դարու սկիզբը  Օսմանեան կայսրութեան ծրագրած ու գործադրած Հայոց...

ԴՈԿՏ. ԱՐԱ ՍԱՅԵՂ Կայծակնային արագութեամբ լուրը շրջագայեցաւ համացանցի ընկերային կապերու գրառումներուն մէջ, Լեհաստանի ամբողջ տարածքին լեհահայ միութիւններ, հայութեամբ հետաքրքրուող լեհ միութիւններու կայքէջեր, ցանցերու շրջանակներ շատ արագ տեղադրեցին հայանպաստ, 7 հոկտեմբեր 2019 թուի Լեհաստանի առաջին պետական ալիքին TVP1 օրուան յայտագիրին վրայ «Պատերազմի եւ երազներու երկիր», «Kraj wojny i marzen» շարժապատկերի հանրային անդրանիկ ցուցադրութեան տեղեկութիւնը: Անհամբեր կը սպասէի դիտելու այս վաւերագրական շարժապատկերը,...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Վերջին  քանի մը ամիսներուն Լիբանանի ելեւմտական եւ տնտեսական տագնապը ծանր հարուած հասցուցած է նաեւ Լիբանան ապաստանած սուրիացիներուն, որոնք շփոթի մատնուած` չեն կրնար որոշել ի՞նչ ընել, ո՞ւր երթալ: Միչալ Կրանզ այցելելով անոնց` յօդուած մը գրած  է «Ժազիրա» կայքին մէջ: Ն. Լիբանանի մէջ սուրիացի ապաստանեալներէն շատեր կը կորսնցնեն իրենց աշխատանքները երկրին մէջ տիրող տագնապին պատճառով։ Պէյրութի մէջ աշխատող սուրիացի...

Հարցազրոյցը` ՏԱԹԵՒԻԿ ԱՂԱՋԱՆԵԱՆԻ      Ստորեւ կը ներկայացնենք «Ապառաժ»-ի հարցազրոյցը Հայ օգնութեան միութեան Արցախի միաւորի ատենապետ, ՀՅԴ համամասնական ցուցակով առաջադրուած պատգամաւորութեան թեկնածու Արմինէ Յարութիւնեանի հետ: ՀԱՐՑՈՒՄ.- Հայ օգնութեան միութիւնն Արցախում գործում է արցախեան պատերազմի տարիներից: Եթէ կարճ ամփոփելու լինէիք, դուք ինչպէ՞ս կը գնահատէիք այդքան տարիների գործունէութիւնը: ՊԱՏԱՍԽԱՆ.- Հայ օգնութեան միութիւնն Արցախում տարաբնոյթ ծրագրեր է իրականացրել, որոնք բոլորը հնարաւոր չէ կարճ ներկայացնել: Բայց...

Հարցազրոյցը վարեց` ՆԱՆՈՐ Ս. Նախորդ տարի կազմակերպուած «Տը կոլտըն վոյս» մրցումին մասնակցած, օփերա երգած եւ դափնեկիր դարձած Գլարա Ալիխանեան «Ազդակ»-ին հետ զրուցեց իր ասպարէզին եւ խլած մրցանակին մասին: «ԱԶԴԱԿ».- Խնդրեմ` ըսէք, թէ ե՞րբ եւ ինչպէ՞ս սկսաւ հայ երգի եւ ընդհանրապէս արուեստի հանդէպ ձեր սէրն ու փափաքը, նաեւ նշեցէք, թէ ինչո՛ւ ընտրած էք օփերայի բաժին: ԳԼԱՐԱ ԱԼԻԽԱՆԵԱՆ.- 9 տարեկան էի, երբ...

Օրեր առաջ հրապարակուեցաւ ՀՅԴ պաշտօնաթերթ «Դրօշակ»-ի նոր շրջանի երկրորդ թիւը, որուն մէջ տեղ գտած են յօդուածներ ներքաղաքական, Արցախի, Ջաւախքի եւ Արեւմտահայաստանի թեմաներով: Կան նաեւ վերլուծումներ շրջանային եւ աշխարհաքաղաքական հիմնախնդիրներու վերաբերող: «Դրօշակ»-ի յօդուածագիրները անդրադարձ կատարած են նաեւ Հայ դատի, երիտասարդական, պատմական ու այլ թեմաներու: Ստորեւ կը ներկայացնենք բովանդակութիւնն ու առաջնորդող յօդուածը: Բովանդակութիւն 1.- Առաջնորդող Արդարադատութիւնը գլխիվայր 2.- Հարցազրոյց Իշխան Սաղաթելեանի հետ...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Մարտի առաջին օրերուն Եւրոպայի մէջ արագ արթնութիւն մը նշմարուեցաւ` ի տես Թուրքիոյ նախագահ Էրտողանի նորագոյն ոտնձգութիւններուն: Սուրիոյ հիւսիսարեւմտեան` Իտլիպի շրջանին մէջ բացայայտօրէն նահանջելու պարտադրուած Թուրքիա, իր յելուզակութիւններուն համար Եւրոպայէն աջակցութիւն ապահովելու դիտաւորութեամբ ու Եւրոպան նոր ճնշումի ենթարկելու աղաղակող քայլերով, իր հողերուն վրայ ապաստան գտած գաղթականներու առջեւ բացաւ Յունաստանի սահմանը եւ գրեթէ բռնի ուժով խեղճ տառապեալները մղեց Յունաստան ներխուժելու:...

Պատրաստեց՛ ՄԱՐԱԼ ՄԽՍԵԱՆ Սուրիա Հալէպի Յաղթանակին Նուիրուած Ժողովրդային-Սկաուտական Տողանցք Հովանաւորութեամբ Բերիոյ հայոց թեմի առաջնորդ Մասիս եպս. Զօպուեանի, կազմակերպութեամբ ՀՄԸՄ-ի Սուրիոյ Շրջանային վարչութեան եւ ՀՄԸՄ-ի Հալէպի մասնաճիւղի վարչութեան, 23 փետրուարին տեղի ունեցաւ ժողովրդային երթ մը` Հալէպի ազատագրութեան նուիրուած եւ Սուրիոյ խորհրդարանին ուղղուած երախտագիտութեան որպէս արտայայտութիւն: Երթը սկսաւ Ս. Աստուածածին եկեղեցւոյ դիմացէն, ապա մասնակիցները կանգ առին Արամ Մանուկեան Ժողովրդային տան դիմաց, ուր...