Յօդուածներ

Յ. ԲԱԳՐԱՏՈՒՆԻ Աշխատաւորի օրը Լիբանանի մէջ երբեք ցնծութեան օր չէ եղած: Երկրին մէջ տասնամեակներէ ի վեր արմատացած վայրագ դրամատիրական դրութիւնն ու  դրամատէր դասակարգի շահագործող անձերն ու վատ մտայնութիւնը երբեք ալ հանգիստ չեն տուած Լիբանանի աշխատաւորական, բանուորական եւ գիւղացիական դասակարգերուն: Նոյնիսկ պաշտօնէութեան մակարդակին, ներառեալ ուսուցչական ասպարէզի սպասարկուները չեն խնայուած մարդ անհատը ստրկացնող, ազատ կամքը նիւթական ճնշումի ենթարկող, ինքնութիւնը ոտնակոխ ընող դրամի ...

Վաղը մայիսի 1-ն է, աշխատաւորների մեծ տօնը: Մայիսի 1-ը մեծ տօն լինելուց բացի, պատեհ առիթ է նաեւ անդրադառնալու եւ բարձրաձայնելու այն երեւոյթների մասին, որոնք ախտահարել են մերօրեայ ընկերային-տնտեսական յարաբերութիւնները` պատճառելով հասարակական լրջագոյն ճգնաժամ, որը հիմնականում արտացոլւում է անհատական շահի նկատմամբ արդէն ծայրայեղութեան հասած պաշտամունքի, դրամագլուխի ոչ բնական կուտակումի, եւ ընկերային ընդգծուած բեւեռացման տեսքով: Ճգնաժամ, որի հիմքում ընկած է վայրի դրամատիրական...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Նախապէս արձանգրած էինք, որ ծանօթ դաստիարակ, հրապարակագիր, պատմագէտ ու մտաւորական Երուանդ Քասունի մօտիկ անցեալին` 2019-ի վերջերուն, լոյս ընծայած է երկու նոր հատոր. առաջինին` «Մտորումներ սփիւռքահայ գրականութեան անդաստանին մէջ»ին հակիրճ կերպով արձագանգեցինք արդէն, այսօր պիտի աշխատինք լուսարձակի տակ բերել երկրորդը, որ կը կրէ «Դիմաքանդակներ» խորագիրը, նմանապէս լոյս ընծայուած Միջին Արեւելքի Հայ Աւետարանական Եկեղեցիներու միութեան հովանաւորութեամբ: 200 էջի վրայ տարածուող...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Նամակաբաշխը երբեմն արտասովոր բարիքներ ալ կը բերէ, օրինակ` գիրքեր. այդպիսի օրեր, ես ալ արտասովոր կերպով բախտաւո՛ր կը զգամ: Քանի մը շաբաթ առաջ, երբ Պսակաձեւ ժահրը իր թագը դեռ երկրէ երկիր պտտցնելու չէր ելած, ահա այդպէս բախտաբեր օր մը ունեցայ, երբ Պէյրութէն հասած պահարանի մը մէջէն դուրս բերի ո՛չ թէ մէկ, այլ երկո՛ւ գիրք, մակագրուած հեղինակին` Երուանդ Քասունիի կողմէ:...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Ցեղասպանութեան 105-ամեակի նախօրեակին, եւ Պսակաձեւ ժահրին առթած մտահոգութիւններուն առընթեր, հայկական քաղաքական հրապարակին վրայ ի յայտ եկան երկու գլխաւոր նոր փոթորիկներ, որոնք բաւական յուզում պատճառեցին, արդա՛րօրէն, եւ յաջողեցան որոշ փթացումի մատնել Ապրիլ 24-ի սուր կիզակէտը, որ այլապէս, ինչպէս ծանօթ է, հարկադրաբար սահմանափակուած արտայայտութեամբ դրսեւորուեցաւ այս տարի (ու չմոռնանք, որ անցեալ երկու տարիներուն ալ, քաղաքական ծանօթ իրադարձութիւններու պատճառով, այլապէս նսեմացում...

ՀՅԴ Զաւարեան ուսանողական միութիւնը` մեկնելով Լիբանանի մէջ ընկերատնտեսական եւ քաղաքական ոլորտներու մէջ առօրեայ մտահոգիչ զարգացումներէն, որոշեց հարցազրոյց մը կատարել Նորա Պայրագտարեանին հետ: Ան կը դասաւանդէ Լիբանանի պետական համալսարանին մէջ եւ նոյն համալսարանի Դոկտորական դպրոցի քաղաքական գիտութիւններու բաժինի համադրողն է, նաեւ` Լիբանանեան բանակի սպայից վարժարանի քաղաքական գիտութիւններու բաժինի համադրողը: Նորա Պայրագտարեան կը նախագահէ Լիբանանի Տնտեսական եւ ընկերային վարչութեան մաս կազմող «Գիտութեան,...

ՔՐԻՍՏԱՓՈՐ ԻՍԿԷՆՏԷՐԵԱՆ «Հայ ժողովուրդը կոմիտասեան երգին մէջ գտաւ, ճանչցաւ իր հոգին, իր հոգեկան ինքնութիւնը: Կոմիտաս վարդապետը սկիզբ է, որ վախճան չունի: Ան պիտի ապրի հայ ժողովուրդով, հայ ժողովուրդը պիտի ապրի անով, ինչպէս այսօր, այնպէս ալ յաւիտեան»: Ամենայն Հայոց Վազգէն Ա. կաթողիկոս «Վերջին գիշեր». գործ` Սարգիս Մուրատեանի Քիւթահիոյ «թափառական փոքրիկ երգիչ», երաժիշտ, երգահան, ուսուցիչ, խմբավար, ուսումնասէր եւ, ըստ լեզուաբան Հրաչեայ Աճառեանի,...

ՆԱՐՕՏ ԽՏԸՐԼԱՐԵԱՆ Թէ ինչպէս պատահականութիւնները կ՛ուղղեն մեր քայլերը... Մելանքթոն եւ Հայկ Արսլանեան ճեմարանի տնօրէնութիւնը իւրաքանչիւր տարեշրջանի կիսուն իր 11-րդ դասարանի աշակերտները կ՛առաջնորդէ «Զուարթնոց» կեդրոն, որպէսզի անոնք ծանօթանան հոն յաճախող աշակերտներուն, անոնց դժուարութիւններուն եւ իրավիճակին: Այս ծիրին մէջ, 2013 ապրիլին, իբրեւ 11-րդ դասարանի աշակերտներ ուղղուեցանք «Զուարթնոց» կեդրոն: Անորոշութեամբ եւ վախով համակուած էին մեր հոգիները: Թերեւս մեր կեանքին մէջ առաջին անգամն էր,...

23 Ապրիլ 2020ի կէսօրէ ետք Հայոց Ցեղասպանութեան 105րդ ամեակի նախօրէին, ՆՍՈԷՔը պաշտօնապէս ճանչցաւ Հայոց, Ասորիներու եւ Յոյներու Ցեղասպանութիւնները իր եռամսեայ հերթական ժողովին ընթացքին: Ժողովին հրաւիրուած էին մասնակցելու Աւստրալիոյ եւ Նոր Զելանտայի Հայոց Թեմի Առաջնորդ Բարձրաշնորհ Տէր Հայկազուն Արք Նաճարեան, Ասորիներու Աւստրալիոյ եւ Լիբանանի Առաջնորդ Մար Միլիս Արք. Զայա եւ Յոյն Ուղղափառ Եկեղեցւոյ Աւստրալիոյ Առաջնորդ Մաքարիոս Արքեպիսկոպոս, որ ներկայացուած էր Էմիլիանոս...

ՅԱՐՈՒԹ ՍԱՍՈՒՆԵԱՆ «Քալիֆորնիա Քուրիըր» թերթի հրատարակիչ եւ խմբագիր www.TheCaliforniaCourier.com Ամերիկայի Միացեալ Նահանգներու նախագահ Տանըլտ Թրամփ 24 Ապրիլ 2020ին հրապարակեց Հայոց Ցեղասպանութեան վերաբերեալ իր ժխտողական ուղերձներէն մէկը եւս՝ զայն անուանելով «Հայոց Յիշատակի Օր»: Արդէն  չորրորդ  տարին  ըլլալով, նախագահը հանդէս կու գայ  միեւնոյն խուսափողական  ուղերձով՝  օգտագործելով   բոլոր   կարելի մեղմասացութիւննները, բացառութեամբ մէկ բառէն, որ ճշգրիտ կերպով կը բնութագրէ 1915էն 1923 թուականներուն Օսմանեան Թուրքիոյ...

ԿԱՐՕ ԱՐՄԷՆԵԱՆ Այս մէկը իմ երախտագիտութեան խօսքն է, ուղղուա՛ծ` բոլոր այն հայորդիներուն, որոնք կարելի դարձուցին երէկուան ոգեկոչական շքեղ փառատօնը Ծիծեռնակաբերդի մեր ազգային յուշահամալիրէն, որ կը ճառագայթէր աշխարհի բոլոր եթերներու ալիքներէն եւ հպարտութեամբ կը լեցնէր մեր հոգիները: Նաեւ իմ շնորհակալութեան խօսքը, ուղղուա՛ծ` Հայաստանի կառավարութեան` այս բացառիկ եւ բարձրորակ իրագործման համար: Հայոց ցեղասպանութեան յիշատակի օրը դադրած էր սուգի օր մը ըլլալէ: Ան...

ԿԱՐՕ ԱՂԱԶԱՐԵԱՆ «Մենք սիրում էինք լռութեան րոպէն, Այն դու բերեցիր եւ քոնն է կարծես. Ապրիլեան սուգը երեկոյեան դէմ Փխրում, դառնում էր յաղթանակի ծէս»: ՍԻԼՎԱ ԿԱՊՈՒՏԻԿԵԱՆ Հայաստանէն հեռու, բայց Հայաստանի ոգիով, առօրեայով, հայկական աւանդութիւններով ամէնօրեայ գոյատեւման պայքար մղող իւրաքանչիւր հայու ուշադրութեան կեդրոնը, սեւեռակէտը Ապրիլ 24-ին եւ անոր նախորդող օրը վստահաբար կը հանդիսանան Հայաստանը եւ մասնաւորաբար Հայոց ցեղասպանութեան զոհերու յուշահամալիր Ծիծեռնակաբերդը, ուր...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Ինչպիսի՞ աշխարհ մը կը սպասէ մեզ՝ Պսակաւոր ժահրի փոթորիկէն ետք:             Արդէն իսկ բազմաթիւ նախատեսութիւններ կը կատարուին, սակայն ամբողջական պատկերը պիտի յստականայ, երբ փոթորիկը անցնի ու մարդիկ վերագտնեն իրենց բանականութիւնը, դուրս գալով իրական ու չափազանցեալ խուճապի կացութենէն: Աւելի քան 80 տարի առաջ, Ալտըս Հոկզլի անունով գրող մը պատմութեան յանձնեց «Արի, նոր աշխարհ (մը)» անուն գիտաերեւակայական վէպ մը (Brave...

ԿԱՐՕ Վ. ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Արդէն շաբաթներ սահած են Քեսապի երրորդ տեղահանութեան վեցերորդ տարելիցի չարաբաստիկ թուականէն` 21 մարտ 2014, երբ գիւղին տարածքը բռնագրաւուեցաւ թրքական զինումներու զօրակցութիւնը վայելող ահաբեկչական խմբաւորումներուն կողմէ, եւ ժողովուրդը տեղահան եղաւ իր տունէն, հողերէն... Մինչ այդ, Սուրիոյ տագնապն ալ բոլորեց իր իններորդ տարին (13 մարտ 2011). ինը տարուան մէջ տագնապը ինը անգամ ինը՝ իր խորքն ու դիմագիծը փոխելով, եւ...

Յ. ԲԱԳՐԱՏՈՒՆԻ Բոլոր անհաւատներուն եւ կասկածամիտներուն, Բոլոր խուլ եւ կոյր ձեւացողներուն, Բոլոր շատախօսներուն եւ բամբասողներուն, որոնք մութին մէջ ծուարած կը շարունակեն ոխ եւ թոյն թափել, Բոլոր իմաստակներուն, որոնք պարտականութենէ խուսափելով «իմաստութիւն» կը բաշխեն: Բոլոր անոնց, որոնք Լիբանանի հայութեան վրայ շիրմաքար կ՛ուզեն դնել, Բոլոր նեղմիտ, եսակեդրոն, շահախնդիր, ցուցադրամոլ, սիրամարգի սինտրոմէն վարակուած անհատներուն, Բոլոր անոնց, որոնք կը շահագործեն հայ հոգիին ազնուութիւնը եւ...

Հայոց ցեղասպանութեան 105-ամեակին առիթով, նախկին նախարար Աւետիս Կիտանեան «Նիտա ուաթան» օրաթերթին հետ ունեցած հարցազրոյցին ընթացքին յայտնեց, որ Ցեղասպանութեան առաջին յիսնամեակը շատ դժուար էր հայ ժողովուրդին համար, որ սգալու փուլին մէջ կը գտնուէր եւ կը յուսար հայրենիք վերադառնալ: «Սակայն սպասումը երկարեցաւ, եւ հայութիւնը իր սուգը վերածեց պայքարի` բռնագրաւուած հողերուն վերատիրանալու նպատակով: Այդ իսկ պատճառով ան իր ձայնը լսելի դարձուց միջազգային ընտանիքին...

ՎԱՀՐԱՄ ԷՄՄԻԵԱՆ Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինեան 24 ապրիլին Ծիծեռնակաբերդէն յղեց ուղերձ մը, որուն մէջ խօսեցաւ համահայկական ներուժը Հայաստանի պետականութեան շուրջ համախմբման կարեւորութեան մասին` աւելցնելով. «Այս գործնական խնդիրը լուծելու համար մենք պէտք է կարողանանք ձեւակերպել մեր ազգային հայեցակարգը, մեր ազգային գաղափարախօսութիւնը, տեսլականը, որը համազգային համաձայնութիւն կը ձեւաւորի մեր ազգային արժէքների, ազգային նպատակների եւ ազգային ռազմավարութեան շուրջ, որը մեր ինքնութիւնը պաշտպանելու, պահպանելու,...

ՅՈՎԱՆՆԷՍ ԱՐՍԼԱՆԵԱՆ Այս օրերու աշխարհը կ՛ապրի վերջին  մի քանի տասնամեակներու ընթացքին իր ունեցած ամենամութ ժամանակաշրջաններէն մին: Ըստ միջազգային կազմակերպու-թեանց, այս տագնապը ամենածանրն է Բ. Աշխարհամարտէն ի վեր եւ մարդկութիւնը գիտէ թէ այդ պատերազմը որքան աւերիչ եղած է ամէն տեսակէտով: Մինչ մենք ականատես  կ՛ըլլանք  թէ աշխարհի հսկաները  որքան կը տառապին, մենք ինքնաբերաբար կը մտածենք թէ ինչ աստիճանի դժուար է տնտեսականօրէն տագնա-պող...

ԴՈԿՏ. ՀՐԱՉ ՊԱՐՍՈՒՄԵԱՆ Հակառակ «Քորոնա»-ի պարտադրած մտասեւեռումին, ընթերցողներէն ոմանք թերեւս տեղեակ են, որ 29 ապրիլի առաւօտեան, ճիշդ ժամը 7:56-ին երկրագունդը պիտի կործանի ձեռամբ մեր վրայ սուրացող հսկայական երկնաքար Asteroid (52768)-ի: Բախումը միլիոն անգամ աւելի կործանարար է, քան Հիրոշիմայի վրայ արձակուած կորիզային ռումբը (1): Մօտ 66 միլիոն տարի առաջ երկնաքար մը բնաջնջած էր կենդանիներու մեծամասնութիւնը եւ վերջ տուած հոյամողէզներու տիրապետութեան: Այդ...

ՎԱՐԴԱՆ ՔԷՇԻՇԵԱՆ Գեղեցկութիւնները քանդող աշխարհ մըն է այս, ուր կ՚ապրինք, որ իր թաւալքին մէջ կը տրորէ նոյնիսկ սէրը, իրականը, գլխատառը. ան, որ կ՚իմաստաւորէ հոգեկան արժէքները, որպէսզի կեանքը չըլլայ սոսկ « Ճամբորդութիւն՝ առանց հասցէի»։ Ճիշտ այս խորհրդական վերադիրը կը կրէ արդէն Շահանդուխտի հեղինակած երկը, որ վէպի մը հանգոյն կը պատկերագրէ պատմութիւնը երկու հակադիր տիպարներու եւ նոյնքան ալ՝ ներհակընդդէմ կեանքի ըմբռնումներու (Շահանդուխտ,...