Յօդուածներ

Հայոց ցեղասպանութեան 105-ամեակին առիթով «Անպա» ելեկտրոնային օրաթերթը հարցազրոյց մը ունեցաւ Հայկական երեսփոխանական պլոքի անդամ երեսփոխան Ալեքսանտր Մաթոսեանին հետ: Ա. Մաթոսեան հաստատեց, որ հայ ժողովուրդը տանջուած ժողովուրդ է` աւելցնելով, որ 24 Ապրիլը ցաւալի յիշատակներու օր է: 24 Ապրիլ 1915-ին գործադրուած Ցեղասպանութենէն ի վեր հայ ժողովուրդը Թուրքիայէն կը պահանջէ ճանչնալ իր արարքն ու վերադարձնել հայոց իրաւունքները, դիտել տուաւ ան: Երեսփոխանը ըսաւ, որ...

ԳԷՈՐԳ ՅԱԿՈԲՃԵԱՆ «Ուստի մեր շարունակական պայքարը մեր էութեան, մեր տեսակի պահպանութեան համար է։ Մոռանալով նրանց յիշատակը, մոռանալով նրանց մշակութային ժառանգութիւնը՝ մենք կը դաւաճանենք մեր էութեանը։ Նրանց յիշատակը վառ պահելով, պայքարելով արդարութեան վերականգնման համար՝ մենք ձեռք կը բերենք անմահութիւն։ Ուստի մենք հետեւողական ենք լինելու Հայոց ցեղասպանութեան միջազգային ճանաչման գործում»(1)։ Հայաստանի Վարչապետ Նիկոլ Փաշինեան 2019-ին, 24 Ապրիլին առիթով, Հայաստանի վարչապետ Փաշինեանի վերոնշեալ...

Ֆրանսատառ «Լ'օրիան լը ժուր»-ը 24 ապրիլ 2020-ին անդրադարձած է Հայոց ցեղասպանութեան եւ հրապարակած է Հայաստանի Հանրապետութեան նախագահ Արմէն Սարգսեանին յօդուածը, որուն մէջ նախագահը լուսարձակի տակ կ'առնէ Ցեղասպանութեան պատմական իրողութեան փաստը, կը ներկայացնէ անոր պատճառները եւ հետեւանքները, մարդկային եւ տնտեսական կորուստները՝ հաստատելով, որ Թուրքիոյ կողմէ Հայոց ցեղասպանութեան ճանաչումը եւ անոր հետեւանքներու վերացումը անվտանգութեան երաշխիք է Հայաստանի եւ հայ ժողովուրդի, ինչպէս նաեւ տարածաշրջանին համար: Ստորեւ կու տանք յօդուածին ամբողջութիւնը:   Ամէն...

Պատրաստեց` ՍՕՍԻ ՓՕԼԱՏԵԱՆ Լիբանանի կնոջական ազգային խորհուրդի անդամ Մարտ 2020-ին Միացեալ ազգերու կազմակերպութիւնը իր ժողովին պիտի անդրադառնար 1995-ին Պէյճինկի մէջ գումարուած Համաշխարհային կիներու վեհաժողովի հարթակի 25-ամեակին, եւ ուր պիտի բացայայտուէր իւրաքանչիւր երկրի մէջ իրականացուած հաւասարութեան օրէնքները՝ այրերուն եւ կիներուն միջեւ (gender equality): Սակայն, դժբախտաբար, «Քորոնա» ժահրը ոչ միայն խանգարեց այդ բոլորը, այլ ընդհակառակը, նոյնիսկ իրականացուած իրաւունքներուն մեծ մասը` առողջապահական, տնտեսական,...

ՄԱԹԻԿ ԷՊԼԻՂԱԹԵԱՆ Գրասեղանիս վրայ ամէնօրեայ ներկայութիւն է Լեւոն Ճերմակեանը, Ժընեւ հասնելէս աւելի քան վեց տարիներէ ի վեր՝ կարմիր կողքով իր հեղինակած ֆրանսերէնէ հայերէն բառարանով, որ շուրջ քառասնամեայ մեր ծանօթութեան վերջին յիշատակը եղաւ: Արդէն տարի մը անցաւ իր անձայն ու անշշուկ մեկնումէն, ինչպէս որ Մեսրոպեան մեծ գիւտի սպասաւորը եղաւ ան քառասուն տարիներ՝ կրկին անձայն ու անշշուկ: Մէկ տարիով  կանխած էր զիս...

Գարապէքիրի աղջկանց դպրոցին մէջ Բժիշկ ԿԱՐՊԻՍ ՀԱՐՊՈՅԵԱՆ Հայոց Ցեղասպանութեան օրերուն եւ անոր հետեւանքով հայ ժողովուրդը ունեցաւ որբերու հսկայ բանակ մը: Ստեղծուեցաւ «Հայ Որբաշխարհը»: Այս որբերէն շատերը զետեղուեցան թրքական որբանոցներու եւ թուրք ընտանիքներու մէջ: Անոնք մեծցան որպէս թուրք, սորուեցան թուրք լեզուն, կրօնքը եւ սովորութիւնները: Անոնք պարտադրաբար եւ բռնի ուժով իսլամացան եւ թրքացան ու կորսնցուցին իրենց հայկականութիւնը մնալով հեռու հայ ժողովուրդէն: Հայոց...

ԳԷՈՐԳ ՊԵՏԻԿԵԱՆ 1915 եւ Ապրիլ 24: Բոլորիս համար կենդանի թուական մը, որ ամէն տարի մեզի կը յիշեցնէ ներկայութիւնը, իր հողերէն տարագրուած ու տեղահանուած մեր ժողովուրդի պատմութեան: Աւելին՝ ան նաեւ թուականն է մեր հոգիները խնկարկուող խորաններու վերածող խորհրդաւոր պատարագին: Այս մասին, տասնամեակներէ ի վեր, ամէն բան ըսուած եւ գրուած է: Յատուկ եւ առատ: Մնացեալը՝ արդէն ծանօթ է: Իսկ հիմա, նոյն այս թուականի խորհուրդէն թելադրուած, անձնապէս...

Ապրիլ 22ին, «Հորիզոն»ի գլխաւոր խմբագիր Վահագն Գարագաշեանի հետ կայացած հեռակապով հարցազրոյցի ընթացքին, Մեծի Տանն Կիլիկիոյ վեհափառ Հայրապետ Արամ Ա. Կաթողիկոս անդրադարձաւ համավարակի համաշխարհային տագնապի օրերուն հայ ընտանիքներէ ներս Հայաստանեայց Առաքելական եկեղեցւոյ կարեւոր դերակատարութեան մասին։ Միաժամանակ, Հայոց Ցեղասպանութեան 105ամեակի սեմին, շեշտեց հայ ժողովուրդի արդար դատի պահանջատիրութեան գործընթացը ազգովին շարունակելու անհրաժեշտութիւնը։ «Հայոց Ցեղասպանութիւնը միայն դատապարտում չէ, այլ՝ էապէս պահանջատիրութիւն է. Կը լսենք...

Ստորեւ, լոյս կ՛ընծայենք հարցազրոյց մը, կատարուած Հ․Յ․Դ․-ի պաշտօնաթերթ «Դրօշակ»-ի կողմէն, Ամերիկայի Հայ Դատի յանձնախումբի ատենապետ Րաֆֆի Համբարեանին հետ․- Հ.- Ինչպէ՞ս կը գործէ Ամերիկայի Հայ դատի յանձնախումբը, ի՞նչ կառոյցով։ Պ.- Ամերիկայի Հայ դատի յանձնախումբը հպարտօրէն կը գործէ իբրեւ ամերիկահայ համայնքին եւ մեր գործընկերներուն ձայնը, միաժամանակ աշխուժ կերպով կը փորձէ, մեր համայնքին ուժերը լծակի վերածելով, հայանպաստ վարքագիծ ապահովելու համար երկրի արտաքին քաղաքականութեան...

Յ. ՊԱԼԵԱՆ                Այսօր ԱՊՐԻԼ 24  է: Հայաստան եւ սփիւռք(ներ)  ԿԸ ՅԻՇԵՆՔ ԵՒ ԿԸ ՊԱՀԱՆՋԵՆՔ…                 Հեռատեսիլի Պատմութիւն ալիքին վրայ մէկ ժամ դիտեցի հաղորդում՝ Հայոց Ցեղասպանութեան մասին: Խօսեցան, հայեր, սփիւռքէն, Թուրքիոյ մէջ այլեւս չթաքնուող հայեր,  օտարներ, եւ թուրքեր:                 Բացի թուրք պետութենէն, ցեղասպանութիւնը ժխտող չկայ:                 Իսկ պետութիւնը, իր նախագահի առաջնորդութեամբ, զբաղած է կայսերական նկրտումներով:                 Գիտնալ լաւ բան է, բայց չմտածել յաջորդ քայլի...

Ողջունելով Հայոց Ցեղասպանութեան 105-ամեակին նուիրուած ՀՅԴ Գանատայի Հայ Դատի Յանձնախումբի կազմակերպած առցանց ոգեկոչումը, Գանատայի Վարչապետ Ճասթին Թրուտօ տեսանիւթով ներկայացուած յատուկ ուղերձով մը խստօրէն դատապարտեց Օսմանեան Թուրքիոյ կողմէ գործադրուած Հայոց Ցեղասպանութիւնը եւ անգամ եւս վերահաստատեց Գանատայի պետութեան հաստատ կեցուածքը այս ուղղութեամբ: Իր խօսքին մէջ, վարչապետը կարեւորեց մարդկութեան դէմ գործուած այս ոճիրը յիշելու եւ յիշեցնելու կարեւորութիւնը, յարգելով Հայոց Ցեղասպանութեան 1,5 միլիոն նահատակներու...

ՈՒԱՇԻՆԿԹԸՆ․- Ամերիկայի Հայ Դատի Յանձնախումբին կազմակերպութեամբ, 22 եւ 23 Ապրիլին տեղի պիտի ունենան Հայոց Ցեղասպանութեան մասին պատմող «Խոստումը» (The Promise) եւ «Քանդելու Մտադրութիւն. Մահ, Ուրացում Եւ Նկարագրում» («Intent to Destroy: Death, Denial & Depiction») ֆիլմերուն բեմադրիչներուն յաջորդաբար՝ Թերի Ճորճի եւ Ճօ Պերլինկըրի հետ համացանցային քննարկումները, որոնց պիտի մասնակցի նաեւ ֆիլմերը արտադրողներէն Էրիք Իսրայէլեան: Քննարկումները պիտի համակարգէ Ամերիկայի Հայ Դատի Յանձնախումբի...

«Երկիր».-«Աւրօրա» մարդասիրական նախաձեռնութիւնը Հայոց Ցեղասպանութեան յիշատակի օրը պիտի կատարէ առցանց քննարկում, որ տեղի պիտի ունենայ 24 Ապրիլ 2020-ին, ժամը 19:30-ին` յարգելու մէկ դար առաջ նահատակուածներու յիշատակը եւ մեծարելու մերօրեայ հերոսները՝ անոնք որոնք այսօր աշխարհի մէջ կը պայքարին պսակաձեւ ժահր համավարակին դէմ: Նախաձեռնութեան ընթացքին պիտի յայտարարուին նաեւ 2020-ի  «Աւրորայի» հերոսներուն անունները: «Առցանց քննարկումի բանախօսներն են Նախաձեռնութեան համահիմնադիրներ Նուպար Աֆէեան, Վարդան Կրեկորեան...

Պ­սա­կա­ձեւ ժահ­րի սար­սա­փազ­դու վտանգն ու տա­րո­ղու­թիւ­նը մեզ ստի­պեց ամ­բող­ջու­թեամբ վե­րա­տե­սու­թեան են­թար­կել Ապ­րի­լեան պա­հան­ջա­տի­րա­կան ե­լոյթ­նե­րու ծրագ­րու­մը։ Ոչ միայն ­Յու­նաս­տա­նի մէջ, այ­լեւ ­Հա­յաս­տա­նէն մին­չեւ Ս­փիւռ­քի գա­ղութ­նե­րը ու մին­չեւ այն հե­ռա­ւոր մա­սե­րը, ուր նոյ­նիսկ՝ սա­րո­յեա­նա­կան բնու­թագրու­մով եր­կու հա­յեր քով-քո­վի կու գան, այս տա­րի հա­ղորդ պի­տի չըլ­լանք ժո­ղովր­դա­յին պա­հան­ջա­տի­րա­կան այն հա­ւաք­նե­րուն, ո­րոնք կը յատ­կան­շեն 24 Ապ­րի­լի յի­շա­տա­կի ու պայ­քա­րի օ­րը։ ­Հայ­րե­նի­քի եւ սփիւռ­քի տա­րած­քին,...

«Դրօշակ»ի հարցազրոյցը ՀՅԴ Բիւրոյի անդամ, ՀՅԴ Բիւրոյի Հայ դատի եւ քաղաքական հարցերու գրասենեակի պատասխանատու Կիրօ Մանոյեանի հետ։   30-35 տարի առաջ հատուցումներու մասին կարելի է ըսել` բաւական բացասական տրամադրութիւն կար քաղաքական շրջանակներու մօտ: Հիմա այդ փոխուած է, եւ եթէ տակաւին ամբողջական դրական տրամադրութիւն չկայ, բոլորին համար պարզ է, որ Հայոց ցեղասպանութեան` Թուրքիոյ կողմէ ճանաչումը հարցի կարգաւորման գործընթացի միայն սկիզբը կրնայ ըլլալ,...

«Քորոնա» ժահրի համաճարակով ստեղծուած տագնապահար այս իրականութեան մէջ, երբ ազգովին, պարտադրուած սահմանափակումներով՝ կ՛ոգեկոչենք Հայոց Ցեղասպանութեան 105ամեակը չենք կրնար չնկատել պատմութեան հեգնանքը՝ ոգեկոչելու մարդկային ողբերգութիւն մը, պատմական չարիք մը ապրելով միաժամանակ մարդկային ողբերգութեան մը, պատմական արհաւիրքի մը մէկ այլ իրականութեան մէջ: Այդպէս է: Որքան համաճարակը իր համաշխարհային տարողութեամբ ու գործած համատարած սպանդով  մարդկային ողբերգութեան սեւ էջ մը կը բանայ ժամանակակից քաղաքակրթութեան...

Ընթերցողը համացանցի վրայ այսօրուանից կարող է ընթերցել ՀՅԴ Բիւրոյի պաշտօնաթերթ «Դրօշակ»ի չորրորդ համարը: Պաշտօնաթերթի ապրիլեան թիւը բնականաբար կրում է հայոց մեծ ողբերգութեան շունչը: Պարզ ընթերցողը, ինչպէս եւ քաղաքականութեամբ ու պատմութեամբ հետաքրքրուողները ամսագրի էջերում կարող են ուշագրաւ նիւթեր գտնել ինչպէս երիտթուրքերի կողմից ցեղսապանութեան ծրագրման ու գործադրման մասին, նոյնպէս եւ ծանօթանալ արեւմտահայ տղամարդ բնակչութեան զօրակոչի ու դաւադիր սպանդի պատմութեանը: Ամսագրում զետեղուած է...

ՄԿՐՏԻՉ ՆԱՂԱՇ ԲԱՆԱՍՏԵՂԾԸ ԵՒ ՄԻՋԱԳԵՏՔԻ ԵՐԿՐՈՐԴ ՀԱՄԱՃԱՐԱԿԸ 1469, ԱՄԻԴ ՔԱՂԱՔ ՆՈՐԱՅՐ ՏԱՏՈՒՐԵԱՆ Սրբազան հայրը իր պարտասուն փետրագրիչը դրաւ կաղամարին մէջ, դանդաղօրէն ելաւ իր կարմիր թաւշեայ աթոռէն, ու խոհուն քայլերով անցաւ առաջնորդարանի հովոցը։ Կամարակապ պատուհանէն վհատ աչքերով դիտեց ամայացած դաշտերը, գիւղերը, իր սիրելի Ամիդը, ապա Ս. Թէոդորոս կաթողիկէի գմբէթը, որու խաչը, քառաթեւ նշոյլ, մշտարթուն կը հսկէր քաղաքին վրայ ու վայելչօրէն կը...

Հարցազրոյց ՀՀ ԳԱԱ Պատմութեան Ինստիտուտի Տնօրէն Աշոտ Մելքոնեանի Հետ Վարեց՝ ՆԱՆԷ ԱՒԱԳԵԱՆ ՆԱՆԷ ԱՒԱԳԵԱՆ.- Հայոց Ցեղասպանութեան 105րդ տարելիցն ենք նշում: Ինչպէ՞ս էք գնահատում Հայոց Ցեղասպանութեան միջազգային ճանաչման գործընթացը: Ժամանակը չէ՞ համազգային ջանքերն ուղղել նաեւ պահանջատիրութեան գործընթացի աշխուժացմանը: ԱՇՈՏ ՄԵԼՔՈՆԵԱՆ.- Հայոց Ցեղասպանութեան միջազգային ճանաչման հարցը սկսուեց թուրքական մերժողականութիւնից, եւ չի բացառւում, որ յատուկ ծուղակ էր, որի մէջ մենք ներքաշուեցինք: Մինչեւ 1965 թուականը, մեզանում...

ՎՐԷԺ-ԱՐՄԷՆ Մեր ցաւը բոլորի՛ն ցաւն է, բոլորին ցաւը՝ մե՛ր ցաւը։ Այս իրողութիւնը աւելի քան ճշմարիտ է այս տարի, երբ աշխարհը կ՚անցնի առողջապահական անչափելի տագնապի մը մէջէն։ Ճգնաժամի՛ մը մէջէն։ Յիշողութիւնները դարմացնելու համար կ՚արժէ կարդալ ՀՅԴ ծրագրի հետեւալ պարբերութիւնները կամ անոնցմէ քաղուած հատուածները. Միջազգային օրէնքը, Միացեալ ազգերու կազմակերպութեան ուխտը եւ Մարդկային իրաւանց յայտարարութիւնը եւ, մասնաւորապէ՛ս, Ցեղասպանութեան մասին ՄԱԿ-ի 1948-ի համաձայնագիրը ցեղասպանական...