Յօդուածներ

ՏԻԳՐԱՆ ՃԻՆՊԱՇԵԱՆ 22 նոյեմբեր 2024-ին Նիկոլ Փաշինեան երկարատեւ հարցազրոյց մը տուաւ Հ1 հեռատեսիլային կայանին, նպատակ ունենալով ներկայացնել օրուան հրատապ խնդիրներուն մասին իր պատկերացումները: Ընթացիկ գործառոյթներու ու որոշումներու պարզաբանման, աւելի ճիշդ` հիմնաւորման կողքին, Նիկոլ Փաշինեան անդրադարձաւ Հայաստանի անվտանգութեան առնչուած` իր նախասիրած հարցերուն, հարցերու գլխաւորին, «խաղաղութեան պայմանագիրին», զոր կ՛ուզէ կնքել Ազրպէյճանի հետ: Խաղաղութեան պայմանագիրը կարելի դարձնելու համար, արդէն շատոնց Ն. Փաշինեան համաձայնած...

Ընկալեալ սովորութիւն է տարեփակի կամ ամանորեան թիւին մէջ մատնանշել հաւաքական կեանքը վերանորոգելու սպասումները: Մարդ անհատի, ինչպէս նաեւ հաւաքականութիւններու հոգեմտաւոր աշխարհը կը համակուի հինը ետին ձգելու ու նոր ծրագրումներով ճամբայ հարթելու խանդով, մանաւանդ երբ ստեղծուած ոգեւորութեան մէջ կը փորձենք բնորոշել նաեւ յստակ ծրագրումներու կամ գործնական քայլերու ուրուագիծը, ան նաեւ գօտեպնդիչ ներգործութիւն կ՛ունենայ սպասումներու իրականցման թափին վրայ: Այս անգամ եւս թերթի առաջին...

Պատրաստեց՝ ՄԱՐԻՆԱ ՀԱՄԱՄՃԵԱՆ Վահան Յովհաննիսեանի Յիշատակի Օրը 20 Երիտասարդներ Համալրեցին ՀՅԴ-ի Շարքերը ՀՅԴ Հայաստանի երիտասարդական միութեան անդամները 28 դեկտեմբերին  դաշնակցականի երդումը տալով` հաստատեցին, որ պատրաստ են լծուելու հայրենիքի փրկութեան եւ երկրի հզօրացման սուրբ գործին: Շուրջ 20 երիտասարդներ տուին իրենց դաշնակցականի երդումը եւ միացան Դաշնակցութեան շարքերուն: Երիտասարդներու երդման օրուան եւ վայրին ընտրութիւնը զուգադիպութիւն չէր: 28 դեկտեմբերը ՀՅԴ Բիւրոյի անդամ, Գերմանիոյ մէջ Հայաստանի...

Ազրպէյճանի Խորհրդայնացումը Եւ Վերջնագիր Հայաստանի ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Գարեգին Նժդեհ, Սիւնիքի եւ Արցախի միջեւ խրուած թաթարական սեպը վերցնելէն ետք մտաւ Ղարաբաղ եւ ստանձնեց Դիզակի պաշտպանութիւնը` այդպէսով չէզոքացնելով Դրոյի զօրքին աջ թեւին սպառնացող վտանգը: Նժդեհի ջոկատը, որ «Հարաւ-ղարաբաղեան» անուանումը ստացաւ, այնուհետեւ անցաւ Վարանդա եւ շարժեցաւ դէպի Շուշի: Մինչ Գարեգին Նժդեհ իր մարտիկներով Արցախ կը մտնէր, Գորիսի մէջ յաղթական զօրահանդէս տեղի ունեցաւ, որուն...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Նախորդ երկու բաժիններով հպանցիկ եւ ոչ ամբողջական պատկեր մը գծեցինք, փորձ մը եւս ըրինք իրականութիւնը չտեսնող, չհասկցող եւ ընդունիլ դժկամող հայերուն ցոյց տալու, որ մեր հայրենիքին ունեցած կորուստները անհատնում են եւ անհորիզոն, իսկ գլխաւոր պատասխանատուն ներկայի իշխանական խմբաւորումն է: Չունինք այն մտածումը, որ մեր հասցէագրած զանգուածը բթամիտներու, հասկնալու կարողութենէ զուրկ ամբոխ մըն է: Մեր մօտիկ եւ քիչ մը...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Հայ եկեղեցին այսօր` յունուար 14-ին կը նշէ Յովհաննէս Մկրտիչի` Կարապետի ծննդեան տօնը: Սուրբ Յովհաննէս Զաքարիա քահանայի եւ Եղիսաբէթի որդին է: Զաքարիա քահանայ Տիրոջ տաճարին մէջ խնկարկելու ժամանակ աւետիս ստացաւ Գաբրիէլ հրեշտակէն, որ զաւակ մը պիտի ունենայ: Սակայն ծեր Զաքարիա թերահաւատութեամբ ընդունեց բարի լուրը եւ կասկածամտութեան համար, իբրեւ պատիժ, մինչեւ իր որդիին ծնունդը համր դարձաւ: Սուրբ Յովհաննէս Կարապետ տակաւին...

Առցանց լոյս տեսաւ Վրէժ-Արմէնի նոր հատորը` «ՈՍՏԱՅՆ 20 - Ձայն բարբառոյ յանապատի՞»: Այնտեղ ընտրովի ի մի բերուած են հեղինակին ընդհանրապէս (բայց ոչ միայն) հրապարակագրական էջերէն 285 գրութիւններ, որոնք լոյս տեսած են 1960-2024, գլխաւորաբար` «Յուսաբեր», «Հայաստան», «Հայրենիք, «Դրօշակ» ու մանաւանդ «Հորիզոն» թերթերուն մէջ: Գիրքը կը բաղկանայ հինգ մասերէ, որոնք կոչուած են «Պատուհան» եւ, իրենց կարգին, կազմուած են զանազան բաժիններէ` ըստ նշուած...

2024-ը  «Ապառաժ»-ն ամփոփում է ՀՅԴ Արցախի Կենտրոնական կոմիտէի ներկայացուցիչ Արա Պուլուզեանի հետ: «ԱՊԱՌԱԺ».- Արցախի բռնի տեղահանութիւնից աւելի քան մէկ տարի  է անցել, ինչպէ՞ս կը գնահատէք 2024-ը, ի՞նչ խնդիրների առջեւ են կանգնած մեր հայրենակիցները, եւ ի՞նչ է արւում Արցախի ժողովրդի իրաւունքների պաշտպանութեան ուղղութեամբ: ԱՐԱ ՊՈՒԼՈՒԶԵԱՆ.- 2023-ի բռնի տեղահանութիւնից յետոյ Արցախն ու արցախցիները յայտնուեցին շատ ծանր պայմաններում: Այն ակնկալիքը, որ անհրաժեշտ օժանդակութիւն...

Յ. ՊԱԼԵԱՆ Զոյգ հարցումներ. Ա.- Հայաստանի Հանրապետութեան իշխանութիւնները եւ ժողովուրդը սփիւռքի հայութիւնը կ՛ընդունի՞ն, ընդունա՞ծ են որպէս Հայաստանի Հանրապետութեան հաւասար իրաւատէր-հայրենատէր եւ հաւասարապէս յանձնառու` ազգի իրաւունքներու սահմանման եւ վերականգնման ըմբռնումի ճիշդ ըմբռնումով: Բ.- Սփիւռքի հայութիւնը ինքզինք կը համարէ՞ տէր եւ ծառայ Հայաստանի: Այս զոյգ` զիրար ամբողջացնող հարցումներուն պէտք է պատասխանեն հայերը, ուր որ ալ գտնուին: Պէտք է պատասխանեն ո՛չ թէ շահախնդրական...

ՅԱՐՈՒԹ ՉԷՔԻՃԵԱՆ Պոլշեւիկ Ռուսիան եւ Օսմանեան կայսրութեան միւս կարծեցեալ թշնամին` Անգլիան, Սեւրի դաշնագրի պատրաստութեան ընթացքին իսկ, 1919-1920, քաղաքակրթութեան դէմ դաւաճանեցին ոսկիով ու զինամթերքով օգնելով սուլթանին դէմ ըմբոստացած Մուսթաֆա Քեմալին, որպէսզի պարտուած ու քայքայուած, թշուառացած Թուրքիան վերականգնի ու հողեր վերագրաւէ: Նմանապէս` շուրջ 54 տարի ետք, Թուրքիոյ կողմէ Հիւսիսային Կիպրոսի գրաւման ժամանակ, այնտեղ գտնուող անգլիական բանակը, որ իբր թէ Կիպրոսը պաշտպանելու համար...

Յ. ԲԱԳՐԱՏՈՒՆԻ 31 հոկտեմբեր 2022-էն 26 ամիս ետք, Լիբանան յաջողեցաւ 9 յունուար 2025-ին 2016-էն ի վեր լիբանանեան բանակի հրամանատար զօր. Ժոզեֆ Աունը ընտրել հանրապետութեան նախագահ: Նոր էջ մը բացուեցաւ Լիբանանի տագնապալի պատմութեան մէջ` վերականգնումի, բարգաւաճումի եւ Լիբանանը առաջնահերթ նկատելու խոր յոյսերով: Հայկական երեսփոխանական պլոքը ՀՅ Դաշնակցութեան որոշումով անվարան քուէարկեց զօր. Ժոզեֆ Աունին, միաժամանակ աշխատելով ապահովել անոր անուան շուրջ առաւելագոյն համախոհութիւնը:...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Նախորդ սիւնակով փորձեցինք լուսարձակի տակ բերել Արցախի հարցին վերաբերեալ կարգ մը «անհասկնալի» թուացող իրականութիւններ` իբրեւ հետեւանք սուտ տեղեկութիւններու եւ խեղաթիւրող քարոզչութեան: Բնականաբար կարելի էր բազում այլ իրականութիւններ, ՊԱՏՄԱԿԱՆ եւ փաստագրուած իրականութիւններ յիշատակել, սակայն բաւականացանք այդքանով եւ ըսել` «Հասկցողին` շատ բարեւ»: Հիմա մեզ նոր տարի փոխադրող շոգեկառքին հետ հասնինք Հայաստան, եւ մի՛շտ նոյն հայելիին դիմաց առանձին նստելով, առանց իշխանաւորներու...

ՎԵՐԱ ԵԱԳՈՒՊԵԱՆ Սուրիոյ քաղաքացիական պատերազմը սկսաւ 2011-ին եւ ներքաշեց բազմաթիւ տարածաշրջանային ու համաշխարհային պետութիւններ, որոնցմէ իւրաքանչիւրը կը հետապնդէ տարբեր շահեր: Պաշշար Ասատի իշխանութիւնը պահելու կարողութիւնը հիմնուած էր դաշնակիցներու` Ռուսիոյ, Իրանի եւ Հըզպալլայի աջակցութեան վրայ: Ասատի վարչակարգին փլուզումը մեծ հարցականներ կը ստեղծէ Սուրիոյ ապագայ կառավարման, իր դաշնակցութիւններու ճակատագիրին եւ տարածաշրջանային կայունութեան աւելի ընդարձակ հետեւանքներուն վերաբերող: Այս յօդուածը կը ձգտի վերլուծել այս...

Օրացոյցի վերջին էջի վերջին քառանկիւնին, որի մէջ նշուած է 31 թիւը մեզ յուշում է, որ 2024 թուականը հասել է իր վերջին հանգրուանին եւ ընդամէնը ժամեր անց մենք դիմաւորելու ենք նոր` 2025 թուականը: Ցաւով պէտք է նշենք, որ 2024 թուականը, ինչպէս` անցած մի քանի տարիները, հայ ժողովրդի համար չնշանաւորուեց ազգային գետնի վրայ նոր նուաճումներով ու ձեռքբերումներով: Ընդհակառա՛կը, այն դարձաւ ազգային արժէքների,...

ԿԱՐՕ Վ. ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Սոյն գրութիւնս կը նպատակադրէ լոյս սփռել Բարսեղ Կանաչեանի` Քեսապի մէջ կեցութեան վրայ, սակայն` խուսափելով ուսումնասիրութիւն մը ներկայացնելու յաւակնոտութենէն: 2014-ի մարտ 21-ին զինեալ խմբաւորումներ Քեսապ ներխուժեցին, անոնք ու ներքին ցեցեր ծնողացս թէ մեր տունը տակնուվրայ ըրած էին: Ինչ որ կրնային գողնալ, տարած էին, իսկ շատ մը իրեր կրակի տուած էին: Այդպէս, անոնք հրկիզած էին մեր տան երաժշտական գործիքները...

ՎԱՀՐԱՄ ԷՄՄԻԵԱՆ Ազրպէյճանի նախագահ Իլհամ Ալիեւ 33 տարիէ ի վեր կը պահանջէ ԵԱՀԿ-ի Մինսքի խմբակը լուծարել: Այժմ ան այդ պահանջը կը հիմնաւորէ հետեւեալ ձեւով. «Եթէ Հայաստանը Ղարաբաղը ճանչցած է իբրեւ Ազրպէյճանի մաս, իսկ Մինսքի խումբը ղարաբաղեան հարցի լուծման համար ստեղծուած էր, ինչի՞ կը ծառայէ անոր պահպանումը»: Պաքուի այս մօտեցումը հիմնովին սխալ է, ուստի եւ պահանջը` անտեղի: Անիկա քողարկուած է շղարշովը...

Կարճ, ամփոփ եւ պարզ էր Հայաստանի մէջ Միացեալ Նահանգներու դեսպան Քրիսթինա Քվիէրի ամանորեայ շնորհաւորական նամակ-ուղերձը: Կ’ըսէր, որ անհամբերութեամբ կը սպասէ 2025 թուականը` Հայաստանի եւ Միացեալ Նահանգներու միջեւ յարաբերութիւններու զարգացման եւ յառաջընթացին համար: Մերթ երախտապարտ, մերթ դիւրայոյզ եւ դեռ քիչ մըն ալ ամբոխահաճոյ տիկին Քվիէր իր պարտականութիւնը, գէթ թուղթին վրայ, լի ու լի կատարած է, այդ ալ` ամենայն դիւրութեամբ եւ… խղճի...

ՅԱԿՈԲ ՀԱՒԱԹԵԱՆ Հակառակ քանի մը ամիս առաջ Լիբանանի ապրած պատերազմական սուր ճգնաժամին` աւերի, քանդումի, մարդկային մեծ կորուստներու, գաղթականութեան եւ անորոշութեան, զինադադարի հաստատումը բարեբախտաբար առիթ ընծայեց, որ լիբանանցի քաղաքացին Նոր տարին եւ Սուրբ Ծնունդը դիմաւորէ համեմատաբար խաղաղ ու կայուն պայմաններու մէջ: Բնականաբար նախկին խանդավառութիւնը, ջերմութիւնը բացակայեցաւ, այսուհանդերձ, բարեսիրական նախաձեռնութիւններ,  փոքրերու եւ տարեցներու ամանորեայ հաւաքներ, եկեղեցական արարողութիւններ, մշակութային ձեռնարկներ, օրացոյցներու ցրւումի աշխատանքներ...

Դժուար պիտի ըլլայ ամփոփ եւ պատշաճ ձեւով ներկայացնել տոքթ. Պետրոս Գարաճրճեանը, որուն կեանքի երկարատեւ երթը կանգ առաւ  մօտ քառասուն օրեր առաջ: Ան ծնած է Հալէպ, 1937-ին եւ յաճախած` Ալեփփօ ամերիկեան քոլեճը, որմէ ետք  բարձրագոյն ուսման իր աոաջին քայլերը առած է Պէյրութի ամերիկեան համալսարանին մէջ` ստանալով պսակաւոր գիտութեան վկայականը: Ապա բժշկութիւն ուսանած է Գերմանիոյ նշանաւոր Հէյտելպերկ համալսարանին մէջ (հիմնուած` 1836-ին) եւ...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Երեք օրէ ի վեր Լոս Անճելըսը օղակող բազմաթիւ քաղաքներ եւ բարձունքներ հրոյ ճարակ են, հրշէջներու անդուլ աշխատանքը շատ սահմանափակ արդիւնք տուած է. ուժեղ քամիին հինգշաբթիի որոշ մեղմացումը պահ մը յոյս բերաւ, որ յաղթահարումը պիտի դիւրանայ, սակայն իրողական պատկերը փայլուն չէ: Աւելի՛ն. օդերեւութաբանական սպասարկութիւնը «կ՛աւետէ», որ յառաջիկայ օրերուն դարձեալ ուժեղ քամիներու «եղանակ» մը պէտք է սպասել, եւ պէտք է...