Յօդուածներ

ԹԱՄԱՐ ԹԻՒՖԷՆԿՃԵԱՆ Լեւոն Շաղոյեան, աւելի հանրահռչակ` Լեւոն փաշա անունով, մէկ անդամն է ամբողջ սերունդի մը, որ հսկայական գործ ըրած է անաղմուկ ու համեստօրէն: Եթէ ուզենք հերոսին վաստակն ու ժառանգութիւնը գնահատելու արագ փորձ մը ընել,  հսկայ կառոյցի մը միայն ուրուագիծը պիտի կարենանք տեսնել: Հետեւաբար, այս աշխատասիրութեան ծաւալը կը նմանի ովկիանոսին մէջ ծփացող սառցալերան մը, որուն երեւցող բաժինը զանգուածին միայն մէկ փոքր...

ՊԱՐՈՅՐ ՅԱԿՈԲԵԱՆ Լեւոն փաշա Շաղոյեան մեր իրականութեան մէջ եղաւ այնպիսի բացառիկ անձնաւորութիւն մը, որ իր կեանքով, անսակարկ նուիրումով ծառայեց իր ազգին ու հայրենիքին, տուաւ ամէն ինչ եւ ունեցաւ ոչինչ: Լեւոն փաշա Շաղոյեան` յեղափոխական մարտիկ, Վասպուրականի հերոսամարտի ղեկավարներէն, դաշտի հերոս, զինուորական մարմինի անդամ, Վասպուրականի Գաւաշ շրջանի գաւառապետ: Իր ընկերներուն հետ ղեկավարելով Վասպուրականի վերջին գաղթը` ժողովուրդը Պարսկաստանի վրայով հասցուցին Իրաք: Հիմնեց Հաւրէզք...

ՇԱՂԻԿ ՄԿՐՏԻՉԵԱՆ Ոչ մէկ վայր եւ միջավայր աւելի յարմար է` յարգելու Յարութիւն Քիւրքճեանի յիշատակը,  քան` Armen՛ Livres-ը: Որքան դրուատիքով կ՛արտայայտուի Քիւրքճեան հայ գրքին շուրջ կայացող տարեկան այս հանդիպումին մասին:Ահա կարգ մը արտայայտութիւններ` իր տպաւորութենէն, տպուած` «Նոր Յառաջ»-ի 16 ապրիլ 2015-ի թիւին մէջ. Armen՛ Livres-ը «հայ գրքի տօնն է», «հարիւրաւոր տիտղոսներ», «հազարաւոր օրինակներ» ցրուած են սեղաններուն վրայ, տպաւորիչ է այցելուներուն մեծ...

ԳԱՌՆԻԿ ԱՒ. Ք. Գ. ԺԱ.- Մշակոյթի Առնչաբար Ու Մասին 1.- Մտաւորականութիւնը հաւաքական ինքնապատկերացում կը յօրինէ եւ յօրինելով` կը շաղախէ հաւաքականութիւն մը եւ անոր դիմագիծ մը կու տայ: Թէօլէօլեան ունի սա հաստատումը. «Սփիւռքը տեւող երեւոյթ մըն է, եւ խնդիրը զայն յաջող ձեւով տեւականացնել է, անոր մէջ հայ դիմագիծ մը գծել ու կերտել է»: Մէջբերուածը կը գտնուի սփիւռքագէտի «Մշակոյթ եւ գերմշակոյթ» յօդուածին...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Երեւանի մէջ լոյս տեսաւ Սագօ Արեանի «Բաժնուած կղզին» գիրքը: Բաղկացած` 120 էջերէ: Գիրքը նուիրուած է Թուրքիոյ կողմէ Կիպրոսի հիւսիսային մասի գրաւման իբրեւ հետեւանք ներխուժումի սարսափը ապրած եւ ունեզրկուած հայերու պատմութիւններուն: Հեղինակը հարցազրոյցներ կատարած է դէպքերուն ականատես խումբ մը հայերու հետ, որոնք կը պատմեն այդ օրերու իրադարձութիւնները եւ կը խօսին կիպրական հարցի լուծման իրենց պատկերացումներու մասին: Գիրքը կը ներկայացնէ...

Տորիս Ճ. ՄըքՔարթի, «401` ժամը 4:01-ին», 1992, ջրաներկ թուղթի վրայ, 47 x 56.5 x 3.2 սմ, Տորիս ՄըքՔարթիի Պատկերասրահ, Թորոնթոյի համալսարան (Սքարպորո): Նուէր` Ու. եւ Տ. Ուաքոյէն, 2022: ՌՈՒԲԷՆ ԽԱԺԱԿ Կը փորձեմ գծագրել Յիշողութեանս մէջ Highway 401-ի անվերջ ճամբան, Որուն վրայ դուն կը քշես տակաւին: Խմբագրատան լոյսերը վառ էին միշտ, Ինչպէս մայրուղիին լոյսերը, Ու ինչպէս հիմա` քու բառերդ Կը լուսաւորեն...

Սուրբ Նիկողայոս սքանչելագործ հայրապետին օրինակով, Յարութ Հարպոյեան` բոլորին ծանօթ մերօրեայ ԿԱՂԱՆԴ ՊԱՊԱ-ն, Մայտա Անտոնեանը եւ երրորդ համեստ անձ մը` Վ. Չ., որ չի փափաքիր իր անունին յիշուիլը, 25 տարիներ առաջ կատարեցին ուխտ մը` հայկական իրականութեան մէջ Կաղանդ պապային առաքելութիւնը շարունակելու եւ ուրախացնելու մանուկներն ու պատանիները: 2024-2025 եւս անոնք շարունակեցին իրենց այդ խոստումին հաւատարիմ մնալ, ինչպէս նաեւ 8-րդ անգամն ըլլալով իրականացուցին...

ԱՀԱՐՈՆ ՇԽՐՏԸՄԵԱՆ Գուժը կու գար  բարեկամէ մը:  Ոչ եւս է Սարգիս Նաճարեանը... Անուն  մը, խորհրդանիշ`  լրագրութեան, հայ  մամուլի եւ հրապարակագրութեան: Սփիւռքահայ եւ լիբանանահայ մամուլի  պատմութեան մէջ ինքնուրոյն տեղ կը գրաւէ Սարգիս Նաճարեանը: Արհեստավարժ լրագրողի իսկական տիպար մը: Ընթերցողին համար հաճոյք էր   հետեւիլ « Արարատ»  օրաթերթին մէջ Սարգիս Նաճարեանի առաջնորդողներուն ու խմբագրականներուն, որովհետեւ  նեղ  չափանիշներով չէր կշռադատեր տեղական, շրջանային, հայրենական, ազգային...

ՎԵՐ. ԴՈԿՏ. ՎԱՀԱՆ Յ. ԹՈՒԹԻԿԵԱՆ 19 յունուար 2007-ի մահաբոյր օրը Էօկիւն Սամասթ կոչուած 17-ամեայ պատանի մը ատրճանակի երեք փամփուշտներով վերջ դրաւ պոլսահայ ականաւոր լրագրող Հրանդ Տինքի երկրաւոր կեանքին: Անտարակոյս քաղաքական ոճիր մըն էր ասիկա` ի գործ դրուած կարգ մը մութ ուժերու կողմէ, որոնք ատենէ մը ի վեր հալածանքի թիրախ դարձուցած էին տարաբախտ խմբագիրը երկլեզուեան «Ակօս» շաբաթաթերթին: Ան յաճախ նախատական սպառնալիքներ...

ՀԱՄԲԻԿ ՊԻԼԱԼԵԱՆ  Մեր աշխարհահայեացքը ձեւաւորուեցաւ 1968-էն ետք տեղի ունեցող ուսանողական շարժումներուն ընթացքին: ՍԱՐԳԻՍ ՀԱՑՊԱՆԵԱՆ (Հրանդ Տինքի դասընկեր ու Արցախեան ազատամարտի մասնակից) Ընթերցասէր բարեկամի մը հարցումին, թէ տակաւին ո՞վ կը յիշէ Հրանդ Տինքը, պատասխանեցինք, «Ճիշդ է, որ տարիները թաւալգլոր կ՛անցնին, ու ամէն ինչ, նաեւ  յիշատակներն անգամ մոռացութեան կը տրուին, ինչ-ինչ պատճառներով, սակայն այս պարագային, Հրանդի թողած ժառանգը, իր իւրայատկութեամբ եւ խորաթափանց...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Պոլսոյ մէջ, տասնութ տարի առաջ` 19 յունուար 2007-ին Հրանդ Տինք զոհ գնաց անարգ ոճիրի մը: Հրանդ Տինք ծնած էր 15 սեպտեմբեր 1954-ին, Մալաթիա: Եօթը տարեկանին ծնողքին հետ Մալաթիայէն տեղափոխուած է Պոլիս: Ուսումը ստացած է Պէզճեան վարժարանին, այնուհետեւ` Սուրբ Խաչ դպրեվանքին մէջ: Աւարտած է Պոլսոյ պետական համալսարանի կենսաբանութեան եւ փիլիսոփայութեան բաժանմունքները: Զինուորական ծառայութենէն ետք նուիրուած է հրապարակագրական ասպարէզին: Տինք...

Քալիֆորնիոյ հրդեհներուն պատճառած վնասներուն դարմանումը կը կարօտի համահայկական ճիգերու: Ասիկա իւրաքանչիւրիս պարտաւորութիւնն է, որպէսզի հրդեհներէն մեծ վնասներ կրած մեր հայրենակիցները կարենան իրենց կորուստին ցաւը եւ ժխտական հետեւանքները յաղթահարել եւ լծուիլ վերաշինութեան աշխատանքին: Հայ օգնութեան միութեան Կեդրոնական վարչութիւնը ամբողջական զօրակոչ կը յայտարարէ իր բոլոր միաւորներուն եւ անդամներուն համար` կոչ ուղղելով, որ բոլորը մասնակից դառնան Լոս Անճելըսի մեր գաղութին աղէտահար շրջաններու բնակիչ...

Յունուար 13-ին Ազգային ժողովի «Հայաստան» խմբակցութիւնը հաղորդագրութեամբ մը գուժեց Հայաստանի Ազգային ժողովի պատգամաւոր եւ ՀՅԴ Երեւանի Քաղաքային կոմիտէի ներկայացուցիչ Մհեր Սահակեանի (ծնեալ` 1988-ին) ողբերգական մահը, որ պատահեցաւ Երեւան-Մեղրի ճամբուն վրայ, ինքնաշարժի արկածի պատճառով, նշելով. «Կորցրեցինք հայրենասէր, սկզբունքային, նուիրեալ քաղաքացու եւ գործընկերոջ»: Արցախի Հանրապետութեան Ազգային ժողովը իր ցաւակցագիրին մէջ գրեց. «Անուրանալի է Մհեր Սահակեանի ունեցած զգալի աւանդն Արցախի հայկականութեան պահպանութեան գործում:...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Արհեստական բանականութեան ապագան միշտ մասնագէտներու ուշադրութեան կեդրոնին կը մնայ: Տէյլի Մէյլ կայքը այս մասին կը գրէ: Ն. Մարդկութիւնը կը թեւակոխէ նոր արհեստագիտութեան յեղափոխութեան ժամանակաշրջան, որ կ՛ազդէ կեանքի բոլոր ոլորտներուն վրայ` առողջապահութենէն մինչեւ կրթութիւն: Արհեստական բանականութեան(ԱԲ) նորութիւնները կարեւոր դեր կը խաղան այս յեղափոխութեան մէջ, կը կարծեն հասարակական կարծիքի առաջնորդներ` Պիլ Կէյց, Իլոն Մասք եւ Նասիմ Թալեպ: Ի՞նչ նախատեսութիւններ անոնք...

ՓԱՈԼՕ ԳԱԶԱԶԵԱՆ Յակոբ Գազազեան փաշա ծնած է 1836 թուականին, Պոլսոյ Ենիքոյ (Yenikoy)թաղամասը, ուր ապրած է իր ամբողջ կեանքը: Հայրը` Յովակիմ, պարզ վաճառական մը եղած է, իսկ մայրը` Նեկտար հանըմ, կարի հաստատութեան մը մէջ գործած: Իրենց զաւակը` Յակոբ, տան մօտ գտնուող կաթողիկէ դպրոցը յաճախած է, ուր իր սկզբնական ուսումը աւարտած է, սակայն ընտանիքին նիւթական նեղ կացութեան պատճառով չէ կրցած բարձրագոյն ուսում...

ԱՐԱ ԱՆԴՐԱՆԻԿ ՔԷՆՏԻՐՃԵԱՆ 1978-ին Լիբանանի պատերազմը մօտ երեք տարեկան էր: Այսօր-վաղը լրանալիք պատերազմը տեւեց մօտ քսանհինգ տարի: Լիբանանահայութիւնը  պիտի վճարէր շատ սուղ գին մը. մեծ թիւով   հայեր պիտի հեռանային Լիբանանէն: Վերջ չկար եղբայրասպանութեան: Ամէն օր նոր վտանգներ, մանաւանդ` Պէյրութի մէջ: Պետութիւնը կար ու չկար: Այս ցրուած վիճակին մէջ հրաւիրեցին Սուրիոյ բանակը, որպէսզի Լիբանանի մէջ ապահովութիւն հաստատէ: Այս վերջինն ալ, փոխանակ...

ՅԱՐՈՒԹ ՍԱՍՈՒՆԵԱՆ Կը թուի, թէ վարչապետ Նիկոլ Փաշինեանի զիջումները` Ազրպէյճանի պահանջներուն, վերջ չունին: Միակ վերջը պիտի ըլլայ Հայաստանի վերջը: Նախորդ շաբաթ, երբ նախագահ Իլհամ Ալիեւ անգամ մը եւս սպառնալիքներ ուղղեց Հայաստանի հասցէին, Փաշինեան պատասխանեց յաւելեալ զիջումներով: Կարծես թէ Ալիեւն է, որ Պաքուէն Հայաստանը կը ղեկավարէ: 7 յունուար 2025-ին Ալիեւ ազրպէյճանական լրատուամիջոցներուն տուաւ մամլոյ ծաւալուն ասուլիս մը, որուն ընթացքին չափազանց ստորնացուցիչ...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Ժողովուրդը նպաստահաւաք կ՛ընէ, կամաւորներ գործի վրայ... Աշխարհի լրատուական ցանցերու մէջ քանի մը օրէ ի վեր առաջնակարգ տեղ գրաւող Լոս Անճելըսի հրդեհները, ահաւոր ողբերգութեան տարբեր երեսները ցուցահանելու կողքին, ի յայտ բերին նաեւ ոգեշնչող ու դառնութիւն պատճառղ հակոտնեայ պատկերներ: Նման տարողութեամբ աղէտին մէջ ի՞նչ ոգեշնչող բան կայ, պիտի հարցնէ մտահոգ ընթերցողս: Արձանագրեմ մէկ քանին: Աղէտահարները` բնակարան եւ ստացուածք կորսնցնող բնակիչները,...

Պատրաստեց՝ ՄԱՐԱԼ ՄԽՍԵԱՆ Սուրիա Լաթաքիոյ Նորանշանակ Նահանգապետ Մոհամետ Օսմանի Այցելութիւնը Ս. Աստուածածին Եկեղեցի 31 դեկտեմբերին Լաթաքիոյ Ս. Աստուածածին եկեղեցւոյ եւ ծովեզերեայ շրջանի հովիւ Վազգէն Ա. քհնյ. Քէօշկէրեան եկեղեցւոյ «Գանձասար» սրահին մէջ ընդունեց Լաթաքիոյ նորանշանակ նահանգապետ Մոհամետ Օսմանը եւ քաղաքական, ապահովական ու զինուորական պատասխանատուները, որոնք եկած էին շնորհաւորելու Ամանորը եւ ապահովութիւն ներշնչելու հայ համայնքի զաւակներուն: Հանդիպման ներկայ էին Լաթաքիոյ եւ ծովեզերեայ շրջանի...

ՏԻԳՐԱՆ ՃԻՆՊԱՇԵԱՆ 22 նոյեմբեր 2024-ին Նիկոլ Փաշինեան երկարատեւ հարցազրոյց մը տուաւ Հ1 հեռատեսիլային կայանին, նպատակ ունենալով ներկայացնել օրուան հրատապ խնդիրներուն մասին իր պատկերացումները: Ընթացիկ գործառոյթներու ու որոշումներու պարզաբանման, աւելի ճիշդ` հիմնաւորման կողքին, Նիկոլ Փաշինեան անդրադարձաւ Հայաստանի անվտանգութեան առնչուած` իր նախասիրած հարցերուն, հարցերու գլխաւորին, «խաղաղութեան պայմանագիրին», զոր կ՛ուզէ կնքել Ազրպէյճանի հետ: Խաղաղութեան պայմանագիրը կարելի դարձնելու համար, արդէն շատոնց Ն. Փաշինեան համաձայնած...