Անդրադարձ

ՀՄԸՄ-Ի ԱՆԹԻԼԻԱՍԻ ՄԱՍՆԱՃԻՒՂ Այսօր կանգնած ենք լռութեան մէջ` այնպիսի եղբօր մը յիշատակին առջեւ, որ իր ողջ կեանքը ապրեցաւ ոչ միայն իր ընտանիքին, այլ նաեւ իր ժողովուրդին, հայրենիքին եւ ՀՄԸՄ-ին ծառայելու բարձր գիտակցութեամբ: Խոր տխրութեամբ եւ խոնարհ սրտով հաւաքուած ենք հրաժեշտ տալու մեր ՀՄԸՄ-ական սիրելի եւ երէց եղբօր` Նազարէթ Սապունճեանին, որ եղաւ ՀՄԸՄ-ի ա՛յն նուիրեալ անդամներէն մէկը, որուն կեանքը կենդանի վկայութիւնն...

ՀՐԱՆՈՒՇ ՅԱԿՈԲԵԱՆ ՀՀ սփիւռքի հիմնադիր նախարար, ՀՀ արտակարգ եւ լիազօր դեսպան, իրաւաբանական գիտութիւնների դոկտոր, փրոֆէսէօր Սապունճեանի գերդաստանի բոլոր անդամներին, սգակիր կնոջը` Սիլվային, սիրասուն զաւակներին, լիբանանահայ համայնքին Ցաւալի է, որ այսօր մեզ հետ չէ լաւագոյն հայ,  ազնուագոյն բարեկամ, ազգային գործիչ, հայրենասէր եւ ազգասէր Նազարէթ Սապունճեանը: Խորապէս վշտակցում  եմ Սապունճեան ընտանիքին, քեզ` սիրելի՛ եւ համեստափա՛յլ Սիլվա, գործունեայ եւ կարող որդիներ, հարսներ ու...

ԿԱՐՕ ՍՐԿ. ԱՂԱԶԱՐԵԱՆ «Որովհետեւ ինծի համար կեանքը Քրիստոս է, եւ ուստի մեռնիլ` այդ կեանքը շահիլ կը նշանակէ» (Փիլիպպեցիս 1.21) Քրիստոնէական կեանքը ճշգրիտ ապրիլը մարտահրաւէր է բոլորիս համար: Եթէ պահ մը բաղդատենք անցեալի եւ ներկայի հաւատացեալները, ապա մեծ տարբերութիւն պիտի տեսնենք այս երկուքին միջեւ: Անշուշտ այս իրողութեան պատճառներն ալ կեանքի սրընթաց զարգացող արհեստագիտութիւնն ու մարդը Աստուծմէ հեռացնելու քայլերն են: Որքան հնչեղ...

ԱՀԱՐՈՆ  ՇԽՐՏԸՄԵԱՆ Յանձնառու պիտի դառնա՞նք վաղուան   ամբողջական եւ անկախ  Հայաստանին... Ժողովուրդներու հիմնական մտահոգութիւնը իրենց գոյութեան պահպանումն է:  Քաղաքակիրթ եւ կազմակերպուած ժողովուրդներ իրենց գոյութիւնը եւ  բարգաւաճումը կը կազմակերպեն  համապատասխան ռազմավարութեամբ եւ  ղեկավարութեամբ: Ժողովուրդի մը գոյապահպանումը կախեալ է տուեալ  պետականութեան կենսունակութեան մակարդակէն: Նախ` ի՞նչ կը հասկնանք «ժողովուրդի մը  գոյութիւն» հասկացողութեամբ. անոր ֆիզիքական անվտանգութիւնը, ազգային, կենսական շահերու պաշտպանութիւնը,  երկրին տարածքային ամբողջականութիւնը,   գերիշխանութիւնը, անկախութիւնը, ...

ՊԱՐՈՅՐ ԱՂՊԱՇԵԱՆ Լիբանանահայ արուեստագէտներն ու արուեստասէրները, միշտ ալ հարստութիւն ու հպարտութիւն առթող իրականութիւններ եղած են, որոնք պատիւ բերած են թէ՛ անհատական-հաւաքական կատարողներու վաստակին, թէ՛ ալ գաղութի արուեստի մակարդակներու բարձրացման ու վարկանշային պահպանման: Նոյնիսկ երկարամեայ աղիտաբեր ժամանակներուն (քաղաքացիական կռիւներ, անապահովութիւններ, խլրտումներ, եւայլն), նաեւ արտաքին ճնշումներու, բռնութիւններու թէ սպառնալիքներու օրերուն, լիբանանահայ արուեստագէտն ու արուեստասէրը, արուեստի կեդրոններն ու շարժումները, արուեստի հեղինակներն ու պատասխանատուները,...

ԱՆԻ ԱՍՏՈՒՐԵԱՆ Չորս կիներ էինք՝ նստած երեւանեան բնակարանի մը մէջ: Դուրսը՝ պայծառ երկինքը կատուի մը պէս թաթերը լա՜յն երկարած, կը տաքնար արեւուն տակ: Ներսը՝ մենք կը տաքնայինք հին յուշերու ջերմութեամբ: -- Այն ատեն դրամատուն կ՛աշխատէի,-- սկսաւ պատմել տիկին Շահինեանը: «Շաբաթ օրերը պզտիկներ կ՛այցելէին իրենց ծնողներուն հետ, իսկ մենք շաքար-շոքոլա կը հրամցնէինք իրենց. իւրաքանչիւր պզտիկ իր խօսելու ձեւը ունէր ու ես...

ՎԵՐ. ԴՈԿՏ. ՎԱՀԱՆ Յ. ԹՈՒԹԻԿԵԱՆ Հովուական պաշտօնավարութեանս շրջանին ունեցած եմ ծխականներ, որոնք ենթակայ եղած են բժշկական սխալ ախտաճանաչումներու: Մասնագէտ բժիշկներ առաւելագոյնը վեց ամսուան կեանք տուած են անոնց: Այդ մարդոցմէ ոմանք ապրեցան երկար տարիներ եւ իրենց աչքերը փակեցին խոր ծերութեան մէջ: Բժշկական սխալ ախտաճանաչումներ իրենց թէ՛ վնասակար եւ թէ՛ օգտակար ազդեցութիւնները ունեցած են, այսպէս կարծուած, մահամերձ հիւանդներու կեանքին վրայ: Վնասակար ազդեցութիւնը...

 ԹԱԼԻՆ ՕՐՏՈՂԼԵԱՆ Մայիսեան յաղթանակներու ամիսն է դարձեալ: Մայիսը, որ կերտեց Հայաստանի առաջին անկախութիւնը, մայիսը, որ ականատեսը եղաւ հերոսական Շուշիի ազատագրման: Դարձեալ` այն մայիսը, որ լիբանանահայութեան եւ ՀՄԸՄ-ականներուն տարեկան ժամադրավայրը կը դարձնէ Պուրճ Համուտի քաղաքապետարանի այս դաշտը, ուր քիչ ետք մեր բոլորին սրտերը պիտի խայտան տեսնելով` ՀՄԸՄ Լիբանանի սկաուտական կարգապահ շարքերուն եւ մարզիկներուն տողանցքը` նուիրուած 1918-ի փառահեղ յաղթանակին: Այս առիթով, ՀՄԸՄ-ի...

ՎԱՀԱՆ ՀԱՄԱՄՃԵԱՆ 1918 թուականին հայրենիքէն հեռու, Պոլսոյ մէջ ծնունդ առած ՀՄԸՄ-ի մեծ ընտանիքին մէկ անդամը` ՀՄԸՄ Լիբանանը, նախորդ տարի նշեց իր հիմնադրութեան 100-ամեակը միեւնոյն նշանաբանով, սկզբունքներով ու առաքելութեամբ, սակայն` վերանորոգ յանձնառութեամբ, վճռակամութեամբ եւ հաստատ քայլերով թեւակոխելով նոր դարաշրջան մը: Նորանկախ Հայաստանի հետ ծնունդ առած Հայ մարմնակրթական ընդհանուր միութիւնը` ՀՄԸՄ-ը, իր ստեղծման առաջին օրէն իսկ ինքզինք գտաւ բազում մարտահրաւէրներու դէմ յանդիման,...

ՀՐԱՅՐ ԳԷՈՐԳԵԱՆ Ազգը այն հաւաքականութիւնն է, որ կը բնորոշուի` իր պատմական միասնական զարգացումով, հաւաքական պատկանելիութեան զգացումով, մշակոյթով, լեզուով եւ կենցաղով` նպատակ ունենալով յառաջդիմել այդ բնական ինքնութեան ներկայացուցած ժառանգութեան հովանիին տակ: Իսկ ազգային պետականութիւնը ա՛յն հողատարածքն է, ուր ազգային հաւաքականութիւնը կերտած է վերոյիշեալ իր պատմական ժառանգային ինքնութիւնը, ուր հիմնած է աշխարհաքաղաքական եւ տնտեսական միաւորում` յառաջ մղելու համար այդ հաւաքական զարգացումը եւ...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Միջազգային լրատու աղբիւրները ամէն օր եւ օրը քանի մը անգամ հանրութիւնը կը զբաղեցնեն խեղկատակ դրուագներով, որոնք խորքին մէջ ցուցանիշ են երկիրներու եւ ժողովուրդներու ապրած ահաւոր ողբերգութիւններուն: Նախընթաց օրերուն Թրամփի Ծոցի երկիրներ այցելութիւնները եւ պայթած գայթակղութիւնները առատ նիւթ կուտակեցին «ներքին» խեղկատակութիւններով ծանրաբեռնուած մթերանոցին մէջ: Միակը չէին: Չորեքշաբթի, 21 մայիսի դրուագներէն ընտրեցինք հետեւեալ երկուքը. Դիւանագէտները կը սպասեն... կրակոցին Ա.- Շուրջ...

ՎԱՀԱՆ ՍԱՂՏՃԵԱՆ Այս աշխարհին մէջ կան վայրեր, որոնք պարզապէս կ՛ուսուցանեն, ու կան նաեւ սրբավայրեր, որոնք կը փոխակերպեն մեր էութեան հիմքը: Հայկազեան համալսարանը պարզապէս բարձրագոյն ուսման հաստատութիւն մը չէ, այլ նաեւ` մարդակերտման հնոց մը, ուր երիտասարդ միտքեր կը մտնեն` իբրեւ ուսման ծարաւ ունեցողներ եւ դուրս կու գան` իբրեւ վաղուան ճարտարապետներ: Այս փոխակերպիչ տարիներու ընթացքին ես քալեցի այս միջանցքներով եւ ամէն անցնող...

ՄԱԹԻԿ ԷՊԼԻՂԱԹԵԱՆ Զուիցերիոյ Ժընեւ քաղաքի համալսարանի հայագիտական ամպիոնը հիմնուած  է 2007 թուականին, ան առաջինն է երկրին մէջ, ուր 1974-ին սկսած է գործել Հայագիտական ուսումնասիրութիւններու կեդրոնը, որուն նիւթական մատակարարութիւնը կ՛ապահովուի Ղուկասեան եղբայրներու հաստատած «Ղուկասեան» հիմնադրամին կողմէ: Ամպիոնի վարիչն է փրոֆ. Վալենթինա Քալզոլարի Պուվիէ: Համալսարանական ուսանողներուն կողքին, ազատ ունկնդիրներու ներկայութիւնը հաճելի առիթ մըն է գրասէր հասարակութեան համար: Այս տարուան 28 փետրուարէն սկսեալ,...

ԿԱՐՕ ԱՐՄԵՆԵԱՆ «Հայկական գաւառների քաղաքական և վարչական ղեկը վարելու համար»... Հայաստանի անկախութեան յայտարարութեան այս վերջին տողին էութիւնը ճիշդ հասկնալու համար պէտք է մօտէն ուսումնասիրել այդ օրերու տագնապալի եղելութիւններու պատմութիւնը: 1918-ին Անդրկովկասեան Հանրապետութեան մաս կազմող երեք ազգութիւնները` հայերը, վրացիները եւ թաթարները (այսօրուան ազերիները), դեռ շատ հեռու էին իրաւականօրէն սահմանագծուած ազգային հողատարածութիւններ ունենալէ: Անդրկովկասեան Սէյմը ստեղծած էր յանձնախումբ մը` այդ բարդ քարտէսը...

ՅԱՐՈՒԹ ՍԱՍՈՒՆԵԱՆ Վերջին ամիսներուն վարչապետ Նիկոլ Փաշինեանը յաճախակիօրէն կ՛ունենայ անկայուն վարքագիծի դրսեւորումներ, որոնք լրջօրէն հարցականի տակ կը դնեն անոր մտային իրավիճակը: Խորհրդարանական ելոյթներուն ընթացքին ան կը ճչայ հարցում ուղղողներուն վրայ, կատաղի կերպով կը թափահարէ ձեռքերը եւ նոյնիսկ կը սպառնայ բանտարկել իր քաղաքական հակառակորդները: Նման կեցուածք թէ՛ արտառոց է եւ թէ՛ ամբողջովին անպատշաճ` Հայաստանի կառավարութեան ղեկավարի մը համար: Անկախ անկէ, թէ...

ՀՐԱՅՐ ՊԱԼԵԱՆ ԵՒ ՐԱՖՖԻ ԱՐՏԱԼՃԵԱՆ Աբրահամեան համաձայնագիրները, որոնք ձեռնարկուեցան 2020-ին, Թրամփի վարչակազմին օրով (առաջին պաշտօնավարութեան ընթացքին), յատկանշեցին Միջին Արեւելքի դիւանագիտութեան մէջ մեծ փոփոխութիւն մը: Կոչուած հրէութեան, քրիստոնէութեան եւ իսլամութեան հասարակաց նահապետին անունով` համաձայնագիրներու նպատակը Իսրայէլի եւ արաբական պետութիւններու միջեւ, ներառեալ` Արաբական Միացեալ Էմիրութիւններ, Պահրէյն, Մարոք եւ Սուտան, յարաբերութիւններու բնականոնացումը կարելի դարձնելն էր` առանց պաղեստինեան հակամարտութիւնը էականօրէն լուծելու, իրականութեան մէջ` պաղեստինցիներու...

ՎԵՐ. ԴՈԿՏ. ՎԱՀԱՆ Յ. ԹՈՒԹԻԿԵԱՆ Հոգեգալուստը,  որ նաեւ կը կոչուի Պենտեկոստէ, քրիստոնէական կրօնի գլխաւոր տօներէն մին է: Այս տօնը եկեղեցւոյ տարեդարձն է: Ըստ Աստուածաշունչ մատեանի Գործ Առաքելոց գիրքին, Քրիստոսի եկեղեցին ծնունդ առաւ Երուսաղէմի մէջ յամի Տեառն 30-ական թուականներուն սկիզբը` եբրայական Պենտէկոստէի տօնին: Յիսուսի աշակերտները եւ հետեւորդներէն ոմանք, թիւով 120 հոգի, երբ միասին կ՛աղօթէին Սուրբ Հոգին անոնց վրայ իջաւ, եւ անոնք...

ԴՈԿՏ. ԱԲԷԼ ՔՀՆՅ. ՄԱՆՈՒԿԵԱՆ Ս. Հռիփսիմէ, սրբանկարՆաղարշ Յովնաթանեանի, 1680–1700 թթ.։ Դժուար է պատկերացնել՝ արդեօ՞ք առանց Հռիփսիմեանց կոյսերու նահատակութեան կ’իրականանար Դ. դարու սկիզբը Հայաս­տանի մէջ քրիստոնէութեան պետական կրօն հռչակումը։ Ինծի այնպէս կը թուի, թէ առ այս կարեւորագոյն նշանակութիւն ու­նեցող եղելութեան գլխաւոր շարժառիթը ոչ թէ Գրիգոր Պարթեւի «մուտն ի վիրապ»-ի բանտարկութեան կամ անոր 14 երկար տա­րիներու ազատազրկումէն ետք «ելն ի վի­րապ»-ի իրադարձութիւններն...

Ա. ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Գահիրէի մէջ 2025-ին լոյս տեսաւ Պերճ Թէրզեանի «Կարելի՞ է արեւմտահայերէնը փրկել այսօրուան ցաւալի վիճակէն» գրքոյկը, բաղկացած` 44 էջերէ: Հեղինակը լուսարձակի տակ կ՛առնէ այն, որ սփիւռքի տարածքին գտնուող հայկական կրթական հաստատութիւններու դժուարութիւնները նոյնանման բնոյթ ունին` մատնանշելով, որ ամէն ոք տեղեակ է արեւմտահայերէնի անբաղձալի վիճակին մասին, սակայն ոեւէ համազգային նախաձեռնութիւն չ՛որդեգրուիր, եւ կացութիւնը հետզհետէ աւելի կը վատթարանայ: Թէրզեան կը շարունակէ...

ՏԻԳՐԱՆ ՃԻՆՊԱՇԵԱՆ Նիկոլ Փաշինեանի «Իրական Հայաստանը» միայն 29743 քառ. քմ տարածութեամբ սահմանափակուած Հայաստանը չէ: Այդ սահմաններէն ներս բնակողները եւս պէտք է դառնան «իրական հայերս», իսկ հասարակութիւնը դառնայ «իրական» բնակչութիւն: «Իրական» դառնալու համար, անոնք պէտք է դաստիարակուին. դաստիարակի պարտականութիւնը ստանձնած են, ինքնակամօրէն, Նիկոլ Փաշինեան եւ Աննա Յակոբեան ամոլը, որոնք հիմնած են «կրթուիլը նորաձեւ է» համապարփակ դպրոցը եւ որուն աշակերտելը պարտադիր է...