Ազդակ Գաղափարաբանական

Թուրքիայում քրտական շարժման առաջնորդ Ապտիւլլա Օճալանը մարտի 21-ին կոչ արեց ՔԱԿ-ին  վերջնականապէս հրաժարուել զինեալ պայքարից: Այս կոչը հաստատում է Թուրքիայի կառավարութեան եւ քրտական շարժման ներկայացուցիչների միջեւ խաղաղութեան գործընթացի առաջընթացը: Մինչ քաղաքացիական պատերազմի տարիներն աստիճանաբար հեռանում են, հակամարտութեան թողած ժառանգութիւնն է՛լ աւելի ակներեւ է դառնում: Արդիւնքում` աւելի քան 45 հազար զոհ եւ մի երկիր, որի աշխարհագրական, ազգային ու ընկերային մասնատումներն է՛լ...

ԿԱՐՕ ԱՐՄԵՆԵԱՆ Յանկարծ նոր ճեղքեր երեւան կու գան Թուրքիոյ ներքին քաղաքական ոլորտին մէջ եւ նախագահ Էրտողանի վարչակարգը կը յայտնուի նորանոր հարցականներու առջեւ: Պիւլենթ Արընչ, որ Էրտողանի կուսակցութեան հիմնադիր հայրերէն մէկն է եւ ներկայիս կը զբաղեցնէ փոխվարչապետի կարեւոր դիրքը Ահմետ Տաւութօղլուի կողքին, հրապարակաւ հարցականի տակ կ՛առնէ նախագահ Էրտողանի իրաւասութիւնները կառավարութեան պատասխանատուութիւններու ծիրէն ներս... Իշխող կուսակցութեան ղեկավար կազմէն ներս ծաւալող այս վէճը...

ՈՒԻԼԻԸՄ ԱՐՄՍԹՐՈՆԿ Խմբ. «Նոր Յառաջ»-ի.- Ստորեւ թարգմանաբար տրուած գրութիւնը լոյս տեսած է թրքական «Զաման» թերթի ֆրանսական տարբերակին մէջ: Անիկա Ուիլիըմ Արմսթրոնկի ամփոփ գրախօսականն է Հարուըրտ համալսարանի պատմաբան Շթեֆան Իհրիկի «Աթաթիւրք` Նացիներու երեւակայութեան մէջ» հատորին, որ լոյս տեսած է Հարուըրտ համալսարանի հրատարակչութենէն, 2014 նոյեմբերին: Նացիական Գերմանիոյ մասին ըսելիք շատ նորութիւններ չկան, սակայն վերջերս հրապարակուած` նացիներու կարծիքը Թուրքիոյ եւ Մուսթաֆա Քեմալ Աթաթուրքի...

ՀԱՅԿ ԱՍԱՏՐԵԱՆ Հայ ազգային - իմաստասիրական դպրոցի հիմնադիրներէն եւ ՀՅԴ գործիչ եւ Գարեգին Նժդեհի սերտ գործակից Հայկ Ասատրեանի (1900-1956) «Հայաստան - արիական նախադիրք Առաջաւոր Ասիայում» արժէքաւոր աշխատութենէն (Սոֆիա, 1942) առնուած այս հատուածը հարազատօրէն կը ներկայացնէ իսլամութեան դիմակին ներքեւ իր քաղաքական հաշիւները որոճացող թուրքը: Իրողապէս կապ չունենալով իսլամ վարդապետութեան հետ` թուրքերը դարերու ընթացքին միշտ ալ յաջողած են չարաշահել իսլամութիւնը: Լրջօրէն չի...

Սուրիոյ Ռաս Ուլ Այն քաղաքի Քրտական ժողովրդային պաշտպանութեան ուժերու կիներու զօրաջոկատի կին հրամանատար Չիչեք Խեմկին ուշագրաւ ապացոյցներ ներկայացուցած է Թուրքիոյ եւ «Իսլամական պետութիւն» ահաբեկչական կազմակերպութեան միջեւ գոյութիւն ունեցող կապերուն մասին: Ըստ թրքական «Սոլհապեր» լրատուական կայքին, քիւրտ հրամանատարը նշած է, թէ նշեալ քաղաքին մէջ տեղի ունեցած մարտերուն ընթացքին վիրաւորուած «Իսլամական պետութեան» զինեալները տեղափոխուած են մօտակայ թրքական ոստիկանտունը: «Թուրքիոյ տարածքը օգտագործելով` յարձակումի...

Այս խորագիրին ներքեւ «Թարաֆ» թերթը կը հաղորդէ, որ Թուրքիոյ հրեաներէն 5000 հոգի Սպանիոյ դիմում կատարած է, որպէսզի սպանական անցագիր ստանայ ու Սպանիոյ մէջ բնակութիւն հաստատէ: Պատճառը այն է, որ Սպանիա, հրեաները իր հողերէն արտաքսելէն 500 տարի ետք, խոստացած է հրեաներուն քաղաքացիական իրաւունք շնորհել: Անգլիական «Ֆայնենշըլ Թայմզ» թերթին մէջ հրատարակուած թղթակցութեան մը համաձայն,  ներկայիս Թուրքիոյ մէջ կը բնակին մօտաւորապէս 17,000 հրեաներ...

Սոյն յօդուածի հեղինակ Օրհան Քեմալ Ճենկիզ աշխատակից է Թուրքիոյ «Ռատիքալ» եւ «Զաման» օրաթերթերուն, նաեւ ան փաստաբան է ու լրագրող եւ մարդկային իրաւանց հարցերու ջատագով: Իր այս յօդուածը լոյս տեսաւ «Զաման»-ի փետրուար 12, 2015-ի համարին մէջ: Յօդուածը թարգմանեց Յարութիւն Մսըրլեան: Բաւական ուշ հայր դարձայ: 47 տարեկան եմ: Անդրանիկ զաւակս` Ճեմը երկու տարեկան է: Իսկ կրտսեր զաւակս, Ճանը դեռ 40 օրուան է......

ՍԻՎԻԼՆԵԹ Փետրուար 21-ի գիշերը թուրքական բանակը «Իսլամական պետութեան» կողմից շրջափակուած Սուրիայի Քարակոզակ գիւղի մօտ գտնուող Սուլէյման Շահի դամբարանում տեղակայուած իր զինուորներին դուրս հանեց եւ դամբարանը տեղափոխելու համար սկսեց նոր գործողութեան: Այս մասին տեղեկացնում է «Նիւ Եորք թայմզ» միջազգային պարբերականը` յղում տալով թուրք պաշտօնատարների եւ թուրքական լրատուամիջոցներին: Օսմանական կայսրութեան հիմնադիրի մեծ հայր Սուլէյման Շահի դամբարանը գտնւում է Սուրիայի տարածքում` Թուրքիա-Սիրիա սահմանից...

ԹՈՒՐՔԱԳԷՏ ԳԷՈՐԳ ՊԵՏՐՈՍԵԱՆ 2014 թուականը ծանր տարի էր Թուրքիայի համար, որտեղ արդէն աւանդական քրտական յուզումներին գումարուեց «Իսլամական պետութիւն» գլուխկոտրուկը, երկիրը ցնցեցին հանքերում հարիւրաւոր մարդկանց մահուան պատճառ դարձած աղէտները: Տարին հետաքրքրական էր նաեւ հայկական տեսանկիւնից. Էրտողանը հանդէս եկաւ ապրիլ քսանչորսեան ուղերձով, ինչպէս նաեւ շարունակեց 2013-ի դեկտեմբերից ընթացող պայքարը կիւլենականների դէմ: Թուրքիայում անցնող տարում արձանագրուած կամ ընթացող կարեւորագոյն զարգացումներն ու իրադարձութիւններն առաւել...

ԹԻԵՐԻ ՄԷՅՍԱՆ Տնտեսական կը դառնա՞յ արդեօք նոր դաշինքը Թուրքիայի եւ Ֆրանսայի միջեւ, եւ կը յանգեցնի՞ այն արդեօք Թուրքիայի անդամակցութեանը Եւրոմիութեանը, թէ՞ այն զուտ քաղաքական է: Վերջինի պարագայում` պէ՞տք է արդեօք Փարիզը խրախուսի Անգարային իր բոլոր գործերում: Եւ կը վճռի՞ արդեօք սատարել Ցեղասպանութեան հարցում: Արդէն երկրորդ անգամ Օպամայի վարչակազմը մեղադրում է Թուրքիային Իսլամական պետութեանն աջակցելու համար: Առաջին մեղադրանքն արուել է հոկտեմբերի...

ԹՈՒՐՔԱԳԷՏ ԳԷՈՐԳ ՊԵՏՐՈՍԵԱՆ Մէկ տարի առաջ կիւլենականները Թուրքիայի կառավարութեան դէմ լայնածաւալ գրոհ նախաձեռնեցին, սակայն Էրտողանն ու համախոհները ոչ միայն կարողացան յաջողութեամբ դիմակայել ճնշմանը, այլեւ անցան հակագրոհի, որը շարունակւում է մինչ օրս եւ սպառնում է երկար տեւել: Իսլամական քարոզիչ Ֆեթուլլահ Կիւլենի դերն ու նշանակութիւնը Թուրքիայի քաղաքականութեան եւ հասարակութեան մէջ բաւականին մեծ է: 1999 թուականից Միացեալ Նահանգներում բնակուող թուրք իմամն իր անունը...

ՌՈՒԶԱՆ ԻՇԽԱՆԵԱՆ Թուրքական իշխանութիւնները նոր յարձակում են ձեռնարկում երկրի գլխաւոր ընդդիմադիր ուժի` կիւլենականութեան վրայ. Զանգուածային լրատուամիջոցների տեղեկութիւններով` թուրքական ոստիկանութիւնը ձերբակալել է կիւլենականութեան գաղափարախօսութեան քարոզիչ` «Զաման» թերթի գլխաւոր խմբագիր Էքրեմ Տումանլիին, ինչպէս նաեւ` աշխուժ հասարակական-քաղաքական գործունէութիւն ծաւալած այլ կիւլենականների: Թուրքական «Հիւրրիէթ» թերթը իր հրապարակման մէջ նշեց, որ  «Զաման»-ի գլխաւոր խմբագիրը մասնակցել է երկրի իշխանութիւնների դէմ կազմակերպուած դաւադրութեանը: Եթէ նկատի ունենանք թուրքական...