ՄԱՐԻ ՌՈԶ ԱԲՈՒՍԷՖԵԱՆ Այս օրերին գուցէ պէտք է Ձենով Օհանի պէս «7 գոմշի կաշի կապել»` մեր թոքերը չպատռելու, ամբողջ ուժով ՈՏՔԻ ԵԼՆԵԼՈՒ հրամայականը գոռալու, լսելի դարձնելու, նիկոլի փորած անյատակ փոսի մէջ ընկած, իր ճակատագրին անտեղեակ ժողովրդին, որ ուժ տայ նրանց դուրս նետուելու այդ փոսից, ինչպէս` մեր դիւցազնավէպում, Մըսրա Մելիքի որոգայթ փոսի մէջ ընկած Դաւթին, լսելի դարձաւ Ձենով Օհանի կանչը, ու ...
ԴՈԿՏ. ՄԱՐԻ ՌՈԶ ԱԲՈՒՍԷՖԵԱՆ - Իրենց պապենական տներում կացնահարուած, - Տեղահանութեան ճանապարհներին ձիու սմբակների տակ ճզմուած, - Հայրենի կիրճերում ու ձորերում մորթուած, - Ամենավայրագ ձեւերով անդամահատուած, - Քարայրներում այրուած, մոխրացած, - Տէր Զօրի եւ Մուսուլի անապատների կիզիչ արեւի տակ անգերեզման նետուած, - Եփրատի ալիքներում խեղդուած, - Անդնդախոր ձորեր նետուած, - Ցեղասպանուած մեր անմեղ ծնողների տիեզերական ճիչը հրամայում է մեզ` այսօրուայ ...
ԴՈԿՏ. ՄԱՐԻ ՌՈԶ ԱԲՈՒՍԷՖԵԱՆ «Տեսակէտ»-ի սիւնակին տակ տեղ կու տանք մեր աշխատակիցի յօդուածին` միաժամանակ մեր վերապահութիւնը արձանագրելով ժողովուրդին եւ ՀՅԴ-ին հասցէագրուած վերագրումներուն: «Ա.» Տարեվերջի այս օրերին, մէկ ամբողջ տարի հոգեկան բզկտումով ապրած, որպէս ստեղծագործող, տարիների նուիրաբերումով այրուող հայ, մտածող, վերլուծող, ժողովրդի մի մասնիկ` ես ինձ իրաւունք եմ վերապահում ըմբոստանալու, զայրանալու, բողոքելու քո իսկ լռութեան դէմ ԱՇԽԱՐՀԱՍՓԻՒՌ ՀԱՅՈՒԹԻՒՆ: Մեր երկրի, մեր ...
ՄԱՐԻ ՌՈԶ ԱԲՈՒՍԷՖԵԱՆ 38 տարուայ ազատազրկումից յետոյ, մայր հայրենիք վերադարձաւ հայրենիքի համար իր ողջ երիտասարդութիւնը` մէկ ամբողջ գիտակցական կեանք, զոհաբերած հերոս որդին` Համբիկ Սասունեանը: Մէկ այլ պայմաններում, ոչ այսօրուայ հայրենիքում, Համբիկը պէտք էր յոտընկայս, ողջ ժողովրդով դիմաւորուէր, չէ՞ որ ինքը հայու դէմ շարունակուող թուրքական ճնշումի անմեղ զոհերից մէկն էր, որը իր երիտասարդ կեանքի զոհաբերումով հաստատեց մի մեծ ճշմարտութիւն` դաշնակցական երիտասարդը ...
ՄԱՐԻ ՌՈԶ ԱԲՈՒՍԷՖԵԱՆ Իմ առջեւ ծոյլ, թմրած, իր ոչնչացմանը յօժարակամ սպասող մեր երկրի լուրերն են, իսկ ականջներումս դժժում է աշխարհի տարբեր երկրների անհանգիստ պայքարի տեղատարափը: Ֆրանսան ատամ-ատամի պայքարում է Ճրզիի ջրերում իր ձկնորսական իրաւունքների Անգլիոյ սահմանափակման դէմ: Անգլիան դարձել է մէկ այլ Լիբանան, կազ չկայ, ուտելիքի ահաւոր պակաս, ժողովրդին սնունդ մատակարարող հաստատութիւններն են բարեփոխումներ պահանջում իշխանութիւնից: Ողջ Եւրոպայի հայեացքը կրկին ...
ԴՈԿՏ. ՄԱՐԻ ՌՈԶ ԱԲՈՒՍԷՖԵԱՆ Մի քանի օր է մխրճուել եմ 1988 թուականին սկսած արցախեան շարժման եւ դրան հետեւած պատերազմի, յաղթանակի մանրամասների` տեսագրութիւնների, թղթակցութիւնների, յուշագրութիւնների մէջ, հասկանալու համար ինչպէ՞ս, ինչպէ՞ս պատահեց, ո՞ւր սխալուեցինք, որ կորցրինք ամէն ինչ, որ` ձեռնունայն ու գլխիկոր ենք այսօր ե՛ւ ինքներս մեզ, եւ պատմութեան առջեւ: Խորհրդային բռունցքի տակ, ամենածանր պայմաններում, յանպատրաստից արթնացած, առանց բանակի, զէնքի չգոյութեամբ, կամաւորական ...
ՄԱՐԻ ՌՈԶ ԱԲՈՒՍԷՖԵԱՆ Հայոց մեծագոյն Ցեղասպանութիւնը բառերի վերածելու համար սահմռկել է անգամ Յ. Օշականի նման բառեր արարող հսկան` շեշտելով, որ «Բառերը պէտք է հաւասար ըլլան կատարուածի տարողութեանը: Իսկ կատարուած Ցեղասպանութիւնը սովորական բառերու նշանակութենէ դուրս երեւոյթ է»: Մեր երկրում տիրող վերջին 8 ամիսների ցեղասպանութիւնը` հայրենի իշխանութեան ձեռքով կատարուած, անշուշտ առանց համեմատելու մեր դէմ կատարուած առաջին անպարագրելի ցեղասպանութեան հետ, մեզնից շատերին այսօր ...
ԴՈԿՏ. ՄԱՐԻ ՌՈԶ ԱԲՈՒՍԷՖԵԱՆ Այս վտանգով լեցուն օրերին ով թիկունք է կանգնում, կամ լռում, մեկուսանում, դարան մտած հետեւում է, թէ դէպքերը ի՛նչ ուղղութեամբ են շարժւում, ո՛ր լծակն է աւելի ծանր, ո՛ր դրան յարի, նոյնքան թրքասէր եւ դաւաճան է, որքան` ներկայ իշխանութեան ողջ կազմը, ներառած` ոստիկանութիւնն ու գիշեր-ցերեկ ամենայն հոգատարութեամբ նրանց պաշտպանող ծառայութիւնները, նրանց կամակատարը դարձած իրաւապահ մարմինները, պետական ողջ համակարգը: ...
ԴՈԿՏ. ՄԱՐԻ ՌՈԶ ԱԲՈՒՍԷՖԵԱՆ Այսօր էլ, երբ մեր ամբողջական գոյութիւնն է վտանգուած, որը ոչ թէ հեռակայ տեսիլք է, այլ` անմիջական իրականութիւն, մեր ժողովուրդը դեռ չի ըմբռնում, որ իր քաղաքական գիտակցութեան չգոյութեան հետեւանքն է այս ահաւոր վտանգը, որը մեր վզին փաթաթեց այս իշխանութիւնը, որի պատասխանատուն նաեւ մենք ենք մանրավաճառի, գաւառային մեր մտածողութեան պատճառով: Ներքոյ դրուած լուսանկարը մեր երկրի կարեւորագոյն` Հադրութի շրջանն ...
ԴՈԿՏ. ՄԱՐԻ ՌՈԶ ԱԲՈՒՍԷՖԵԱՆ Երբեք չէի կարծում, որ իմ երկիրը այսքան «քաղաքակիրթ» է, որ մէկ ամիս խաղաղ ցոյցերով, առանց արդիւնքի, իր երկիրը դաւաճանած, վաճառած վարչապետի հրաժարականը պահանջի եւ շարունակի սպասել նրա ինքնակամ հրաժարականին: Որքան գիտեմ ու տեսնում եմ, քաղաքակիրթ երկրները ոչ թէ իրենց երկիրն են վաճառում, այլ հակառակը` երկրներ են գրաւում առանց մարդկային զոհերին ուշադրութիւն դարձնելու: Քաղաքակիրթ երկրներում երկիրը վաճառողը ...
ԴՈԿՏ. ՄԱՐԻ ՌՈԶ ԱԲՈՒՍԷՖԵԱՆ «Մենք ներշնչուած արեգակով` Տենչում էինք այգաբացին, Սակայն եղար դու մեզ համար, Միջնադարեան սրած կացին» Մինչեւ իր էութեան խորքերը ցնցուած հայութիւնն այսօր է՛լ աւելի մեծ ցնցում ապրեց` մէկ անգամ եւս լսելով իր դաւաճան վարչապետի ինքն իրեն արդարացնող ցնդաբանութիւնը: Ասում եմ` ցնդաբանութիւն, քանզի մտածող ու վերլուծող ոեւէ անհատ չի կարող այդ ելոյթին ուրիշ որակաւորում տալ: Մինչ 6 երկար ...
ԴՈԿՏ. ՄԱՐԻ ՌՈԶ ԱԲՈՒՍԷՖԵԱՆ Մեր ազգի հրեղէն ոգով ծնուած ու անմահացած հազարաւո՛ր հերոսներ, այսօր մենք հպարտօրէն եւ սահմռկած խոնարհւում ենք ձեզնից իւրաքանչիւրի ոչ թէ յիշատակի, այլ երբեք չխամրող խօսուն պատկերի, ձեր ապրած կարճ, բայց իմաստալից կեանքի առջեւ, որ հայրենի հողի վերջնականօրէն փրկման հաւատով անսակարկ նուիրաբերեցիք ձեր ապագան, երազները, ձեր սէրերը, ձեր երիտասարդ կեանքը` առանց վայրկեան իսկ կասկածելու ձեր մեծ զոհաբերման, ...
ԴՈԿՏ․ ՄԱՐԻ ՌՈԶ ԱԲՈՒՍԷՖԵԱՆ Այս օրերին, երբ Թուրքիան իր դիրքերն է ամրացնում ամէնուրեք, որպէս ռազմական ուժեղ պետութիւն, մինչեւ անգամ բաց ծովում Միացեալ Նահանգների հետ հաւասար զինավարժութիւն անում, մենք դեռ շարունակում են ազգովին քննարկման ենթարկել, նուաստացնել Արցախի 2016-ի Ապրիլեան քառօրեայ յաղթանակը: Հարց է ծագում`— միթէ՞ ներքին «թշնամուն» յանձինս` Ս․ Սարգսեանին դատելու համար, յաղթական ենք հռչակելու իրական թշնամուն: Սթափուէ՛ք, իւրաքանչիւրդ մտածէք, թէ ...
ԴՈԿՏ․ ՄԱՐԻ ՌՈԶ ԱԲՈՒՍԷՖԵԱՆ Մեր երկրի սահմանում դեռ պատերազմը շարունակւում է, թշնամին իր ոտնաձգումը չի դադարեցնում եւ պարզ է հեշտօրէն չի դադարեցնելու: Երկրից դուրս, աշխարհի տարբեր երկրներում ողջ հայութիւնը այս պատերազմի բռնկումի դէմ բողոքի անհանգիստ փոթորկումի մէջ է, մինչ մեր երկրի ներսում մեր կրթական հաստատութիւնների դէմ մէկ այլ պատերազմ է ոտնաձգւում: Պատերազմ` մեր ազգայինը, մեր բարձրագոյն արժէքներն ու ինքնութիւնը ...
ԴՈԿՏ. ՄԱՐԻ ՌՈԶ ԱԲՈՒՍԷՖԵԱՆ Մեզնից շատերը, ովքեր մի քիչ դատելու եւ վերլուծելու կարողութիւն ունեն, ոչ միայն ըմբոստութեամբ, այլ խորին մտահոգութեամբ պիտի ընդունեն մեր վարչապետի մտայնութիւնը, կեցուածքը, քաղաքական հայեացքները, բառապաշարը, մինչեւ իսկ՝ պահուածքը: Այսօր, երբ Միացեալ Նահանգներում բռնկած ազգային խտրականութեան դէմ պայքարը ոտքի է հանել այլ պետութիւններին նոյնպէս, որոնք փորձում են վերանայել իրենց արդարադատութեան, ոստիկանութեան գործելակերպին վերաբերող հաւասար դատելու օրէնքները եւ ...
ԴՈԿՏ. ՄԱՐԻ ՌՈԶ ԱԲՈՒՍԷՖԵԱՆ «Թէ որ բոլոր հայերը երեկոյեան ուխտ անեն մեռնել, առաւօտեան արեւը դեռ չծագած` ազատ կը լինե՛ն»: Այս տողերը մեր քաջարի ֆիտայիներից Գէորգ Չաւուշին են պատկանում: Այս համոզումով մեր ֆիտայիները ելան պայքարի: Ազատագրուելու այս հաւատով ինքնապաշտպանութեան դիմեցին Վանում, Ուրֆայում, Մշոյ, Սասնոյ լեռներում ու կիրճերում, Մուսա Լերան վրայ: Այս համոզումով մեր ազգի անձնազոհ մարտիկները Ղարաքիլիսայի, Բաշ Ապարանի, Սարդարապատի արիւնահեղ ...
ՄԱՐԻ ՌՈԶ ԱԲՈՒՍԷՖԵԱՆ Ուզում եմ իմ խորին շնորհակալութիւնը յայտնել ՀՅԴ-ին, դաշնակցական երիտասարդական կառոյցներուն, ՀՕՄ-ին, ՀՄԸՄ-ին, որոնք իրենց ուժերը հաւաքագրելով, սփիւռքի թէ Հայաստանի մէջ մեծ նուիրումով համաճարակի այս ծանր օրերին, իրենց պատրաստակամ օգնութիւնն են հասցնում կարիքաւորներին: Սնունդից սկսած, դեղորայք, դիմակներ, հականեխիչներ, ձեռնոցներ, այն ամէնը ինչ, որ անհրաժեշտ է պաշտպանուելու եւ առողջ մնալու համար: Թէեւ նոր չէ, որ այս կուսակցութիւնը ինքնակամօրէն, առանց ...
ԴՈԿՏ․ ՄԱՐԻ ՌՈԶ ԱԲՈՒՍԷՖԵԱՆ Երբեք չէի մտածի, որ մի օր մենք, մեր զաւակների հետ ապրելու ենք համաճարակի սարսափելի վտանգը, ամենազարգացած երկրում իսկ ապաւինելով մեր ճակատագրին: Աշխարհում յայտնուած ու անհետացած համաճարակներին, ինչպէս օրինակ ժանտախտին, որը կուլ տուեց Եւրոպայի կէսից աւելի ժողովրդին, որպէս ընթերցանութիւն, վէպ ու նովել ենք մօտեցել, զարհուրանքով կարդացել ու անցել, անշուշտ երախտապարտ իրենց կեանքի գնով դրա բուժումը գտած բժիշկ ...
ԴՈԿՏ. ՄԱՐԻ ՌՈԶ ԱԲՈՒՍԷՖԵԱՆ Այո՛, ցաւալիօրէն խղճալի է, պատահականօրէն հարստացած, ազգային հարցերից անտեղեակ, միայն ստամոքսով ապրող` «Հոս ժամացոյցը թոմաթեսո՞վ կը շինէք», տգէտ Աբիսողոմ աղայի կողոպուտը «Մեծապատիւ մուրացկաններում»: Բարոյական անկումը ընտանիքներում, խաբուած ամուսնու եւ անհաւատարիմ կնոջ յարաբերութիւնը «Պաղտասար աղբար»-ում: Օտարամոլութեան զոհերի զաւեշտական վիճակները «Քաղաքավարութեան վնասները»-ում: Ազգի ճակատագիրը «տնօրինողների» սնանկ կերպարները «Ազգային ջոջերը»-ում եւ այլն: Այս բարի, անձնականից, ընտանիքից առաւել իր ազգի ...
ԴՈԿՏ. ՄԱՐԻ ՌՈԶ ԱԲՈՒՍԷՖԵԱՆ «Հայը պիտի ապրի` հակառակ իր դահիճներուն: Ժանիքի դէմ ժանիք, թաթի դէմ թաթ վրիժառու» ԴԱՆԻԷԼ ՎԱՐՈՒԺԱՆ Փոքր էի, դեռ գրել-կարդալ չգիտէի, մայրս միշտ մեզ համար կարդում էր տարբեր բանաստեղծութիւններ` տարբեր գրողներից, յատկապէս` արեւմտահայ: Անբացատրելիօրէն միայն երկու բանաստեղծութիւն էր անմիջականօրէն ազդել իմ վրայ, աւելի ճիշդ` այդ երկուսի մի քանի տողերը, լսածս պահից, պատկերաւոր կերպով տեղաւորուել էին իմ մէջ ...