Յօդուածներ

ՆԱԹԱՆ ՊԵՏՐՈՍԵԱՆ Մեր նախորդ յօդուածին մէջ յայտնած էինք արդէն, որ պիտի խօսինք Գերմանիոյ Ընկերվար-ժողովրդավարական կուսակցութեան ընկերային բարեկեցութեան նոր համակարգի տեսլականին մասին: Այդ տեսլականը ներկայացնելու իմաստով ալ այս յօդուածը նախորդին շարունակականութիւնը կը սեպուի: Ուրեմն, 10 փետրուար 2019-ին Գերմանիոյ Ընկերվար-ժողովրդավարական կուսակցութեան ղեկավարութիւնը հրապարակեց երրորդ ուղիէն հրաժարելու եւ ընկերային բարօրութեան նոր տեսլական մը որդեգրելու իր կեցուածքը: Նմանօրինակ քայլ մը կը համապատասխանէ եւ զուգահեռ...

ՍԷՄ ՍԻՄՈՆԵԱՆ Սիրելի՛ Րաֆֆի, Թաղումէդ վերադարձիս ճիգ կը թափէի  փորձ մը ընելու եւ հասկնալու, թէ ճիշդ ի՛նչ պատահեցաւ... Շատ բան ունէի դեռ քեզի ըսելու, բայց, ափսո՜ս, որ ալ ժամանակ չկար դժբախտաբա՛ր. «ծայրայեղօրէն» արագ մեկնեցար: Որոշեցի անհաւատալի մահուանդ քառասունքին առիթով, հակառակ անոր որ ոչ մէկ ատեն հրապարակային գրութիւն մը ստորագրած եմ, գրել այն բաներուն մասին, որ կրնամ: Իսկ չըսուելիքը` մեր 2-րդ...

ՄԱԹԻԿ ԷՊԼԻՂԱԹԵԱՆ Հայոց պատմութեան չորրորդ եւ վերջին թագաւորութիւնը Ռուբինեան hարստութիւնն է: Հալէպահայութիւնն ալ ունի Ռուբինեան հարստութիւն մը  յանձին` Ռուբէն Պարսումեանի աւանդին: Ընթերցողներէն ոմանք այս եզրը չափազանցութիւն կրնան նկատել, սակայն հանգուցեալ Ռուբէն Պարսումեան հա՛յ մարդը ճանչցողները` անկասկած պիտի հաստատեն բնորոշումս: Հալէպի հին քաղաքի թաղամասերէն դէպի  Ճիտէտիէի շուկան եւ Սալիպէի շրջանը տանող փողոցը կը կոչուի  Աուէճեթ Քայեալի,  իսկ հալէպահայերը, որ ծանօթ են...

ՍԱՐԳԻՍ ՊՈՒՏԱԳԵԱՆ Անհոգ տարիներ էին. մենք` աշակերտներ, գրասեղանի ետին, կողք-կողքի, ապա բակին մէջ մարզանքի պահուն կամ զբօսանքին, զրոյցներ, կատակներ, չարաճճիութիւններ, աշակերտական բաժիններ, դասարանային պարտականութիւններ, երբեմն իրար օգնելով, երբեմն` մէկը միւսին բացը լրացնելով: Հաւանաբար սովորական, աշակերտական կեանքի քաղցր պահեր, որոնք ժամանակի թաւալումին հետ հազիւ յուշ էին: Իւրաքանչիւրս իր կեանքի ճամբան բռնած, կարծես ետ նայելու ոչ թէ տրամադրութիւնը, այլ ժամանակը չունէինք®. Երկարատեւ...

  Մեծի Տանն Կիլիկիոյ կաթողիկոսութիւն ՎԻԳԷՆ ՎՐԴ. ՏԱԼԳԼԸՃԵԱՆ Բաբելոնեան աշտարակաշինութեամբ մարդիկ տեսակ մը ապստամբութիւն կազմակերպեցին Աստուծոյ դէմ եւ իրենց հանճարով ուզեցին իրենց փրկութիւնը ապահովել: Այս պատճառով ալ, անոնք աշտարակ շինեցին, որպէսզի եթէ կրկին անգամ ջրհեղեղ տեղի ունենայ, անոր միջոցով պաշտպանուին: Արդ, երբ Աստուած տեսաւ, որ մարդկային այս միտքը մարդուն առաւել կորուստին եւ չարութեան կը ծառայէ, մարդկային ցեղը ազգերու եւ լեզուներու...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Խելամիտ մարդիկ զարմանքով իմացան, որ նախագահ Տոնըլտ Թրամփի անունը առաջարկուած է իբրեւ Նոպելեան խաղաղութեան մրցանակի թեկնածու: Զարմանալի կը նկատուի, որ Թրամփ ի՛նք յանձնարարած է Ճափոնի վարչապետին` առաջարկել իր անունը, ան ալ չէ հերքած նման քայլի մը դիմած ըլլալը: Ի վերջոյ, ան ալ թրամփեան աղբիւրէ ջուր խմողներու շարքին կը դասուի... Ես ալ կը զարմանամ, թէ մարդիկ ինչո՞ւ կը զարմանան...

ՅԱՐՈՒԹ ՍԱՍՈՒՆԵԱՆ «Քալիֆորնիա Քուրիըր» թերթի հրատարակիչ եւ խմբագիր Մինչ նախագահ Թրամփ այս շաբաթ այցելութեամբ մը կը գտնուի Ճափոն, ճիշդ ժամանակն է մեկնաբանելու Ճափոնի վարչապետ Շինծօ Ապէի` Նոպելեան խաղաղութեան մրցանակի համար Թրամփի առաջադրումը: Այդ առաջադրման մասին յայտարարած է ոչ ուրիշ մէկը, քան անձամբ ինք` նախագահ Թրամփ, պարծենալով, որ Ապէ իրեն տուած է օրինակը «հինգ էջնոց ամէնէն գեղեցիկ նամակին, զոր ինք ուղարկած...

Հարցազրոյցը Վարեց ԶԱՐՄԻԿ ՊՕՂԻԿԵԱՆ ՀՅԴ Բիւրոյի ներկայացուցիչ Յակոբ Տէր Խաչատուրեանի Սուրիա այցելութեան ուրախ առիթը օգտագործելով, «Գանձասար», «Ռատիօ Երազ»ին հետ գործակցաբար, հետեւեալ հարցազրոյցը ունեցաւ ընկերոջ հետ, ընթերցողները իրազեկ դարձնելու ՀՅԴ-ի մօտեցումներուն՝ համահայկական կարեւորութիւն ներկայացնող շարք մը հարցերու շուրջ: Ստորեւ կը ներկայացնենք հարցազրոյցը: Զարմիկ Պօղիկեան.- Նախ կարճ անդրադարձ մը կատարենք ՀՅԴ 33-րդ Ընդհ. Ժողովին: Որո՞նք էին ժողովին հիմնական առաջադրանքները կազմակերպական եւ ներհայաստանեան...

ԿԱՐՕ ԹԱՇՃԵԱՆ Շատեր մեզ հարցասէր, կռուազան, անկիրթ ու անհանդուրժող կը սեպեն, քիչ չեն նաեւ մեզ «չոր գլուխ» համարողները... Այո՛ այդպէս ենք: Իսկ մեր հարցերուն հարցը, զուտ, հարիւր տոկոս, մեր ժողովուրդը բարօր, ուրախ, կազմակերպ ու ապահով տեսնելն է: Մենք կռուազան եւ անհանդուրժող ենք նաեւ իրար մէջ, որովհետեւ երբ կեանքը փորձութեան կը մատնէ մեզմէ ոմանց, եւ մեզմէ ոմանք յղփանալով` կը դառնան հեշտասէր...

ԵՂԻԱ ԹԱՇՃԵԱՆ Թուրքիոյ քաղաքապետական ընտրութիւնները Պոլսոյ մէջ պիտի կրկնուին, եւ նախագահ Էրտողանի համար ասիկա ընտրական պայքարէ շատ աւելին է: Եթէ Արդարութիւն եւ բարգաւաճում կուսակցութիւնը դարձեալ պարտութիւն կրէ, ապա Թուրքիոյ մէջ Էրտողանի քաղաքական ժամանակաշրջանի գոյատեւումը հարցականի տակ պիտի առնուի: Քաղաքապետական ընտրութիւնները տեղի պիտի ունենան 23 յունիսին. քրտական հարցը, երկրին տնտեսական տագնապը եւ Սուրիոյ պատերազմը ազդեցիկ դերակատարներ են ընտրութեան արդիւնքներուն վրայ: 21...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Միջազգային հեղինակաւոր լրատու միջոցներ եւ կայքեր պարբերաբար կ՛անդրադառնան` հայկական մշակոյթին, պատմութեան, Հայաստանի աշխարհագրական իւրայատկութիւններուն, բնութեան գեղեցկութեան: Այս անգամ «Պի.Պի.Սի.»-ի յօդուածագիր Ճասթին Քալտերոն անդրադարձած  է հայերու եւ պասքերու մշակոյթին, անոնց լեզուին եւ երկու ժողովուրդներու միջեւ եղած նմանութիւններուն: Ն. Զարմանալի Պատմութիւնը Պասքերու Լեզուին Թէեւ պասքերու լեզուն եւ հայերէնը  առաջին հայեացքով նմանութիւն չունին, բայց անոնք ունին իրարու նմանող բառեր եւ...

Հայ լեզուի եւ գրականութեան ջատագով Մեծի Տանն Կիլիկիոյ կաթողիկոսութեան հովանաւորութիւնը վայելող «Խաչիկ Պապիկեան» հիմնադրամի եւ կրթական-հայագիտական բաժանմունքին կազմակերպած միջդպրոցական մրցաշարքը բոլորեց իր 10-րդ տարին: Հիմնադրամին մրցումները կ՛ընդգրկեն հայ լեզուի ու գրականութեան, հայկական տպագրութեան եւ մամուլի, հայոց պատմութեան, հայ մշակոյթի ու կրօնագիտական նիւթերու եւ ասմունքի բաժիններ: Կիրակի, 2 յունիս 2019-ի առաւօտուն, սուրբ եւ անմահ պատարագէն ետք, վեհարանի դահլիճին մէջ տեղի ունեցաւ...

Ս. Ն. Հոգելոյս նախկին տնօրէն մայր Արմինէ Մակարոսեանի յիշատակը յարգելէ ետք յոտնկայս եւ շրջանաւարտներէն տաղանդաւոր Ալեք Տոներեանին ջութակի վրայ յուզումնալից ապրումով հնչեցուցած «Տըլէ եաման»-ով, Անարատ յղութեան հայ քոյրերու միաբանութեան Հռիփսիմեանց վարժարանի կրթական տարեվերջի հանդէսին ներկաները` պաշտօնական հիւրերը եւ մանաւանդ ծնողները հաւանաբար արդար ուրախութեան եւ հպարտութեան զգացումներով դուրս եկան սրահէն, միանալու համար 13 շրջանաւարտներու աւանդական ցնծութեան` կարկանդակի հատումին, ընդունելութեան, հրավառութեան եւ...

ԱՆԻ ՈՒՐՖԱԼԵԱՆ-ԲԱԳՐԱՏՈՒՆԻ Յարգելի՛ բարեկամներ, Նախ` կը գիտակցինք եւ կը գնահատենք  այն  աշխատանքը, որ կամաւոր կերպով  կը  կատարէք` ի խնդիր հայկական մշակոյթի  տարածման ու քաջալերանքին: Նոյնպէս  շնորհակալութիւն կը յայտնենք ազնիւ  բարերարներուն, որոնք  նոյն  գիտակցութեամբ հաստատած են ֆոնտեր` նիւթապէս  գնահատելու համար մասնակից աշակերտը, հաւատալով, որ  ան աւելի քաջալերուած եւ նիւթական շահ  ապահովելու նկատառումով  աւելի լաւ կը  պատրաստուի մրցանքին (ներեցէք,  որ անվարան  ըսեմ,...

ՄԿՐՏԻՉ ՄԿՐՏԻՉԵԱՆ 29 մայիսին Հայաստանի գիտութիւններու ազգային ակադեմիայի «Մ. Աբեղեան»-ի անուան գրականութեան հիմնարկին մէջ կայացած Լեւոն Շանթին նուիրուած գիտաժողովի բացման Համազգային հայ կրթական եւ մշակութային միութեան Կեդրոնական վարչութեան ատենապետ Մկրտիչ Մկրտիչեանին խօսքը` ստորեւ: Այս տարի, Աստուծոյ կամքով, Լեւոն Շանթի ծննդեան 150-ամեակն է: Լեւոն Շանթի մասին խօսելով` Աստուծոյ խօսք ընել արդէն ինքնին սրբապղծութիւն է. ան անսրբագրելի անաստուած մըն էր. անոր հաւատքը...

ՍԵԴՕ ՊՈՅԱՃԵԱՆ Ծնողքը կը փափաքէին, որ գրել-կարդալ սորվի, որպէսզի քահանայ ձեռնադրուի: Այդ նպատակով 1876-ի մայիսի 14-ին, պատանի հասակին, զինք ղրկեցին Մշոյ Ս. Առաքելոց վանքը: Հոն հանդիպեցաւ Արաբոյին եւ այլ ֆետայիներու: Երկու տարի ետք, 1878-ի մայիսի 4-ին հրաժարեցաւ վանքէն, վերադարձաւ տուն: Եւ, ինչպէս ան կը գրէ իր յուշերուն մէջ, «այնուհետեւ իմ գործը շարունակ զէնքերը եղան»: Այսպէս յայտնուեցաւ մեր ազատագրական պայքարի խիզախագոյն...

Յ. ՊԱԼԵԱՆ Գործել առանց սկզբունքի` կը նմանի ժամացոյցին նայիլ անոր սլաքներու տեղը ճշդելով պատահականօրէն:ՏԻԿԻՆ ՄԱՆՈՆ ՌՈԼԱՆ*   Հայկական հարց: Եւ անկէ անդին: Ի՞նչ է այդ հարցի էականութիւնը, երէկուան, այսօրուան եւ վաղուան նշանակութիւնը` ազգի լինելութեան տեսանկիւնէ: Ի հարկէ ազգի վերաբերող բոլոր խնդիրները իրենց կարեւորութիւնը ունին, բայց անհրաժեշտ է առաջնահերթութիւններ ճշդել, ոչ թէ միայն ներկային համար, այլ մանաւանդ` գալիքի նախատեսութիւններով: Հայոց ցեղասպանութեան...

ՏՈՔԹ. ՎԵՀՈՒՆԻ ՄԻՆԱՍԵԱՆ Իրաքահայոց Ազգային իշխանութեան նախկին փոխատենապետ Հաւաքավայրերու Մէջ Առաջին հաւաքավայր` Պաքուպա Խումբ մը որբեր Պաաքուպայիմէջ Այսպէս, Վասպուրականէն վերջին նահանջողներուն համար, դառն ճակատագրով, Իրաքը դարձաւ հերոս ժողովուրդի կեդրոնական հաւաքավայրը եւ առաջին կայանը` Պաղտատէն արեւելք 45 քիլոմեթր հեռու` Պաքուպա կոչուած գիւղաքաղաքին կից, Տիալա գետի աջ ափին ընդարձակ անապատը, ուր իրար ետեւ բարձրացող անգլիական զինուորական մեծ վրաններու տակ շարան-շարան եկող  բազմահազար...

Կէօպեքլիթեփէն (Պորտասար, «Ակունք»-ի խմբ.) մարդաբանութեան մէջ մի նոր տեսակէտ է բերել: 12 հազար տարի առաջ կառուցուած պատմական կառոյցներն այս անգամ էլ սպասում են, որ պահպանուեն  երկրագնդի մակերեսին:  Ստորեւ ներկայացւում է DW լրատուական գործակալութեան աշխատակից Պաշաք Սեզէնի ստացած տպաւորութիւնները Կէօպեքլիթեփէից: Կէօպեքլիթեփէն Շանլըուրֆա (Ուրֆա, «Ակունք»-ի խմբ.) շրջանից մօտ 15 քմ հիւսիս-արեւելք ընկած շրջան է: Եթէ հնարաւոր լինէր ժամանակի մեքենայով 12 հազար տարի յետ գնալ, ապա...

Ա. Ա. Եւրոպական Միութեան դռները թակող Անգարայի իշխանութիւնները նոր յուսախաբութիւն եւ զայրոյթ ապրեցան, երբ միութեան ընդարձակման քաղաքականութեան մասին Եւրոպական յանձնաժողովի ընթացիկ տարուան զեկոյցին մէջ յստակօրէն նշուեցաւ, որ Եւրոպական Միութեան Թուրքիոյ անդամակցութեան բանակցութիւնները փակուղի մտած են, որովհետեւ Անգարայի իշխանութիւնները ոչ մէկ պարագայի կը յարգեն մարդու իրաւունքները եւ կ՛երաշխաւորեն խօսքի ազատութիւնները Թուրքիոյ մէջ, որ Եւրոպական Միութեան անդամակցելու ձգտումներ ունի: 2005-ին Պրիւքսէլի մէջ...