Անդրադարձ

ՄՈՒՐԱՏ ՄԱՆՈՒԿԵԱՆ 2018 թուականի մայիսեան հանրայայտ քաղաքական իրադարձութիւններուն յաջորդող խորհրդարանական ընտրութիւններուն, տիրանալէ ետք քուէներու աւելի քան 70% տոկոսին եւ ինքնահռչակուելով որպէս ժողովուրդի «միա՛կ եւ  իրա՛ւ»  ներկայացուցիչ, «Իմ քայլը» քաղաքական դաշինքով ներկայացուած հայաստանեան իշխանութիւնները առաջին իսկ օրէն որդեգրեցին դասական ամբոխահաճութեան ընձեռած բոլոր միջոցները` արդարացնելու համար իրենց իսկ կողմէ ժողովուրդին շռայլուած խոստումներուն անկատար մնացած ըլլալու հանգամանքը: Անոնք առիթ չեն կորսնցներ բացայայտօրէն մերժելու...

Քառասուն օրեր առաջ լիբանանահայ կեանքը, ինչպէս ամբողջ Լիբանանի մէջ, կ՛եռեւեփէր վերջին զարգացումներու լոյսին տակ ստեղծուած նոր իրավիճակով, կուսակցութիւնը իր ամբողջ ուժականութեամբ լծուած էր կացութեան հետ քայլ պահելով օժանդակութեան ձեռք երկարելու լիբանանահայութեան, ցնցող լուր մը հիասթափեցուց մեզ: Մեզմէ առյաւէտ բաժնուեցաւ մեր երկարամեայ ընկերը` Գրիգոր Աբրահամեան, որ իր կուսակցական գործունէութեան երկար տարիներուն ընթացքին իր անաղմուկ եւ բծախնդիր գործելաոճով դարձաւ գործը խօսքէն աւելի...

ԳՐԻՇ ԴԱՒԹԵԱՆ Հայոց բանակի խիզախ մարտիկներ, Քաջքերն էք հզօր Ազատ Մասիսի, Որ սպառազէն, ոգով անվեհեր Օն անդր էք ելնում շուքով հերոսի: Սերոբ Աղբիւրի կորիւններն էք դուք, Սօսէ Մայրիկն է ձեզ սնել սիրով. Հայ ազգի դատին նուիրուած հայդուկ, Մեր անկեղծ սէրը լինի ձեզ կորով: Գէորգ Չաւուշի սրտի կտորն էք, Ձեր մէջ կրում էք ոգին Մուրատի. Մեր բեկուած յոյսին եղաք ապաւէն, Ու...

ՊԵՏԻԿ Այո՛, ՀՅ Դաշնակցութեան վեհ գաղափարը դարձած է իմ հոգիին մէջ խոր հաւատք: Աւելի քան հարիւրամեայ այս կուսակցութիւնը կերտելով Հայաստանի Ա. Հանրապետութիւնը` հիմնաքարը դրած եղաւ մեր այսօրուան  հանրապետութեան` նոյն եռագոյնին հովանիին տակ եւ զինակցեցաւ Արցախի ազատագրումին: Ջան ֆետային ու արդարահատոյց մեր հերոսները զէնք վերցուցած են պաշտպանելու համար անմեղ հայը եւ դարձած վրիժառու բազուկ` եղեռնագործ թուրքին դէմ... Այն վրիժառու բազուկը, որ...

  Հայաստանի Հանրապետութեան վարչապետին կապանեան մամլոյ ասուլիսը ներհայաստանեան թէժ կէտերուն վրայ հրաւիրեց հայկական լրատուադաշտի քննարկումները` ստուերի տակ ձգելով արցախեան հակամարտութեան բանակցութիւններուն հայկական կողմին վերաբերող հայեցակարգային կէտերու  ճշդումին  ուղղութեամբ առնուած քայլը: Մինչեւ բանակցութիւններու սառեցումը, այսինքն` մինչեւ Ապրիլեան պատերազմ եւ ազրպէյճանական լայնածաւալ ռազմական արկածախնդրութիւն` տարածք, հանրաքուէ, գաղթականներ եւ խաղաղապահ առաքելութիւն, բանակցային կէտեր դրուած էին սեղանի վրայ ԵԱՀԿ-ի միջնորդական առաքելութեան ներքեւ ընթացող հանդիպումներուն:...

ԱՐՏԱՇԷՍ ՇԱՀՊԱԶԵԱՆ Երբ գիշերը գայ, մտէք ձեր հոգիի սենեակը եւ խօսեցէք ձեր խղճի հետ եւ ըսէք, արդեօք աշխատե՞ր էք հայ ժողովրդի համար, ինչպէս Արամը, եղե՞ր էք այնքան անձնազոհ, որքան Արամ, տուե՞ր էք ձեր ամբողջ կեանքը հայ ժողովրդին, ինչպէս Արամը: ՆԻԿՈԼ ԱՂԲԱԼԵԱՆ Հայոց բազմադարեայ պատմութեան կերտած բազում մեծերի մէջ ամենամեծերից մէկն է Արամ Մանուկեանը: Քիչ չեն ազատագրական նոր պայքարի եւ հայոց...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Այն, ինչ որ նախագահ Տանըլտ Թրամփ պաղեստինիցիներուն եւ աշխարհին «պարգեւեց» իբրեւ պաղեստինեւիսրայէլեան տագնապին լուծման «լաւագոյն ծրագիր», ուրիշ բան չէ, եթէ ոչ` դարուս նորագոյն անարդարութիւնը: Չ՛արժեր երկար կանգ առնել այն սխալ ու մոլորեցնող մանրամասնութեանց վրայ, որոնց մասին խօսեցաւ Թրամփ. օրինակի համար, մէկ կողմէ Երուսաղէմը որդեգրեց իբրեւ Իսրայէլի վերջնական ու անբաժանելի մայրաքաղաք, իսկ միւս կողմէ` ընդունեց, որ Արեւելեան Երուսաղէմի մէկ...

ԱՐԳԱՄ ԵՂԻԱԶԱՐԵԱՆ Արդէն 70 տարուց աւելի Մերձաւոր Արեւելքում ամենաթէժ կէտերից մէկը շարունակում է մնալ Իսրայէլի եւ Պաղեստինի միջեւ հակամարտութիւնը: Դարեր ի վեր Պաղեստինն ու Սուրբ հողը գտնուել են իրար յաջորդող պատերազմների թատերաբեմում: Այժմ այդ տարածքը վերածուել է արաբների եւ հրեաների կռուախնձորի, իսկ այդ հակամարտութիւնը սկսուել է 1940-ական թուականներին: Միացեալ Նահանգների նախագահ Տոնալդ Թրամփը յունուարի 20-ին հրապարակեց իր «Դարի գործարք»-ը, որն...

ԳԷՈՐԳ ՄԱՆՈՅԵԱՆ Տեղէն շարժելու մեծ յոյսեր չունեցող ինքնաշարժ մը իբրեւ նորագոյն արտադրութիւն վաճառելու փորձերուն կը նմանի «Դարու գործարք»-ը միջազգային հանրութեան ծախելու Միացեալ Նահանգներու նախագահ Տանըլտ Թրամփի փորձը: Իբրեւ պաղեստինեան հարցին լաւագոյն լուծումը ծանուցուող այս ծրագիրը իրականութեան մէջ ծնունդ առած է ոչ թէ անիրաւուած պաղեստինցիներուն արդար հատուցում ապահովելու մտահոգութիւններէն, այլ` Ուաշինկթընի եւ Թել Աւիւի ներքին տագնապներէն: Ամէն գնով վերընտրուելու եւ ուշադրութիւնը...

ՑՕՂԻԿ ԱՇԸԳԵԱՆ Ճարտարապետ Հայաստանի Հանրապետութեան տարածքին կը գտնուին հայկական պատմամշակութային յուշարձաններու զգալի մէկ մասը: Սկզբնական բաժանում մը կատարելով` կրնանք զանոնք տեղաւորել ըստ պատմական ժամանակաշրջանի, ոճային առանձնայատկութեան եւ ներկայ վիճակի գնահատութեան, որ հիմք կը հանդիսանայ ապագայ կատարուելիք վերականգնողական ու վերաօգտագործման ձեռնարկներու կամ պահպանման ուղղուած գործընթացներու: Քրիստոնէական պատմական ու կրթամշակութային արժէք ներկայացնող յուշարձաները, ենթադրաբար, տարածքային սփռուածութեամբ ու թիւով ամենաշատն են, եւ սակայն...

Հայրենիքն այն օրրանն է, որտեղ իւրաքանչիւր ազգ ձեւաւորում է իր լինելիութեան եւ յարատեւման օճախը: Հայրենիքի անկախութիւնը եւ նրա անվտանգութեան ապահովումն անհրաժեշտութիւններ են, որոնց առկայութեան պարագայում երաշխաւորւում է ազգի բնականոն զարգացման եւ բարգաւաճման ուղին: Պատահական չէ, որ երկրի բանակը համարւում է պետութեան խորհրդանիշներից մէկը, քանի որ այդ կառոյցի գլխաւոր պարտականութիւնը անվտանգութեան եւ պաշտպանուածութեան ապահովումն է` հայրենիքի պաշտպանութիւնը: Արցախում հայկական բանակի կազմաւորման...

Պատրաստեց` ԳԷՈՐԳ ՊԵՏԻԿԵԱՆ Իւրաքանչիւր յոբելենական թուականի կամ տարեդարձի նշում խորքին մէջ մեր կեանքը վերարժեւորելու ձգտում մը ալ ունի իր ետին թաքնուած: Եւ երբ ամէն անգամ զանոնք հրապարակային կերպով կը յիշենք, կը նշենք, կը նշանակէ, որ մենք զմեզ կ՛արժեւորենք: Այս բոլորը դրական պատեհութիւններ են, որոնք սփիւռքեան մեր ճակատագրի պահպանման եւ կազմութեան մէջ մեծ դերեր ունեցած են: Ու այս թուարկումներով արդէն մտած...

ՎԱՀՐԱՄ ԷՄՄԻԵԱՆ Միացեալ Նահանգներու նախագահ Տանըլտ Թրամփ չորեքշաբթի, 29 յունուարին յայտարարեց Միջին Արեւելքի խաղաղութեան իր երկար սպասուած ծրագիրը` «Դարու գործարք»-ը: Ներկայութեան պատկերը աւելի քան խօսուն էր. ներկայ էր Իսրայէլի վարչապետ Պենիամին Նեթանիահուն, սակայն բացակայ էին պաղեստինեան կողմի ներկայացուցիչները, որոնք կտրուկ կերպով մերժեցին ծրագիրը: Պաղեստինի ազատագրութեան կազմակերպութիւնը (ՊԱԿ) 1993-ին կնքուած Օսլոյի համաձայնութեան հիմամբ ճանչցաւ Իսրայէլը, իսկ վերջինս ալ մինչ այդ իր...

ՄԵԼԻՔ ԳԱՐԱԳԱՒՈՐԵԱՆ 2018 ապրիլ-մայիսին Հայաստանի Հանրապետութեան մէջ տեղի ունեցան ժողովրդային լայն զանգուածներու բողոքի ցոյցեր,  հանրաւաքներ, քայլարշաւ, երիտասարդական եւ ուսանողական բուռն շարժումներ` ի խնդիր փոփոխութեան եւ անյապաղ նախկին իշխանութիւնները եւ համակարգը տուն ղրկելու: 2018 ապրիլ-մայիսին Հայաստանի Հանրապետութեան մէջ տեղի ունեցաւ իշխանափոխութիւն: Հայաստանի Հանրապետութեան քաղաքացիները փողոցի արդար եւ ողջունելի քաղաքացիական ճնշումը բարձրագոյն իշխանութեան հասցուց  Քաղաքացիական պայմանագիր կուսակցութեան «գաղափարախօսութիւններու» բարդոյթ եւ «իզմեր» չունեցող...

Հանդիսապետութեամբ Գարեգին Բ. Ամենայն Հայոց կաթողիկոսին, Արմաւիրի թեմի Ս. Աստուածածին եկեղեցւոյ մէջ Հայոց բանակի օրուան առիթով, 26 յունուարին մատուցուեցաւ ս. պատարագ` Հայաստանի զինուած ուժերու հոգեւոր առաջնորդ Վրթանէս եպս. Աբրահամեանի կողմէ: Ներկայ էին` Հայաստանի պաշտպանութեան նախարար Դաւիթ Տօնոյեան, բանակի ընդհանուր հրամանատար զօր. Արտակ Դաւթեան, զօր. Կարէն Աբրահամեան, Մայր Աթոռի միաբաններ, բարձրագոյն սպայական կազմի ներկայացուցիչներ եւ այլն: Իր քարոզին մէջ Վրթանէս սրբազանը...

Հայաստանի Հանրապետութեան զինուած ուժերու ընդհանուր հրամանատար Արտակ Դաւթեան շնորհաւորական ուղերձ յղեց բանակի կազմութեան 28-ամեակին առիթով` դիտել տալով, որ այս օրը համայն հայութեան համար տօն է, որովհետեւ բանակն է այն հիմնաքարը, որուն վրայ կառուցուած է մեր պետութիւնը` աշխարհասփիւռ հայութեան հայրենիքը: «Հայաստանի Հանրապետութեան զինուած ուժերը կազմաւորման բարդ ընթացք ունեցան` սկսուելով արցախեան ազատամարտից եւ շարունակուելով մինչեւ մեր օրերը, սակայն այս տարիների ընթացքում բազմիցս...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Քանի մը թիւ: Ըստ պաշտօնական վիճակագրութիւններու, աշխարհի տարածքին այսօր կայ աւելի քան 70 միլիոն մարդ արարած, որ կը գտնուի գաղթականի կարգավիճակի մէջ: Անոնք զանազան տագնապներու, պատերազմներու եւ բռնարարքներու պատճառով հարկադրուած են հեռանալ իրենց բնակարանէն, վերաբնակեցուած են իրենց երկրի սահմաններէն ներս կամ արտագաղթած են: Այս թիւը տասը տարի առաջ շուրջ 42 միլիոն էր... Բնական եւ անբնական պայմաններու բերումով, 2000-ին...

Յ. ՊԱԼԵԱՆ Դրա համար էլ մենք մեր ակադեմական հատորներում հայոց պատմութեան այս վերջին տասնամեակների պատմութեան համար դեռ ժամանակ ենք թողել, որպէսզի կրքերը հանդարտուեն, եւ այդ ամբողջը քաղաքագիտութիւնից հրապարակախօսութիւնից վերածուի պատմութեան, եւ նոր արդէն ակադեմական շարադրանքով ներկայացնենք: Ընդգծ. Յ. Պ. ԱՇՈՏ ՄԵԼՔՈՆԵԱՆ, ակադեմիկոս, Երեւան Թէեւ այլեւս հայ կեանքի մէջ ոչինչ մեզ կը զարմացնէ, բայց Հայաստանի դպրոցներու պատմութեան դասագրքերուն մէջ տեղ գտած...

2019 թուականի դեկտեմբերին բնագիտական  եւ  ճարտարագիտական գրականութեան ամերիկեան մեծագոյն հրատարակչութիւններէն մէկը`  «ՍիԱրՍի փրես - Թէյլըր էնտ Ֆրանսիս կրուփ»-ը Բոկա Ռաթոնի (Ֆլորիտա), Լոնտոնի եւ Նիւ Եորքի մէջ, ինչպէս նաեւ համացանցի վրայ լոյս  ընծայեց հայազգի գիտնական, քիմիկոս Ռոբերտ Բախչաջեանի «Երկակեաց   օքսիտացում` տարասեռ եւ համասեռ ռեակցիաներու զուգորդումը» ծաւալուն մենագրութիւնը անգլերէն լեզուով: Անիկա վերջին տասնամեակներու միակ հիմնարար աշխատութիւնն է այս բնագաւառին մէջ: Գիրքը հասցէագրուած...

ՅԱՐՈՒԹ ՉԷՔԻՃԵԱՆ Մէկ անասուն, որ բարեփոխեց աշխարհը, երբ մարդը կրցաւ անոր արագութիւնը, կորովը եւ զօրութիւնը լուծի տակ առնել, սանձել, ձին է, որուն շնորհիւ կրցաւ ապրանք եւ աւար փոխադրել, որսը հալածել, հեռաւոր վայրեր ճամբորդել, թշնամիին արագ հարուածել ու փախչիլ եւ այլն: Այդ առաջին միջոցն էր, որ ցամաքի վրայ մարդուն շնորհեց իր ոտքերուն կարողութենէն աւելի արագ եւ հեռաւոր վայրեր ճամբորդել` առանց յոգնելու:...