Անդրադարձ

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ             «Գիրք չեն կարդար»: «Գիրք կարդալու մղողը կը պակսի»: «Գիրքը հին բան է. հիմա համացանցն է տիրապետողն ու արդիականը»: «Գիրք կարդալու ժամանակ չկայ: Դիմատետրի ճամբով շատ աւելի դիւրին է հաղորդակցիլն ու կարճ բան կարդալը»: «Գիրքը չի ծախուիր, շահաբեր չէ. արդէն հրատարկողն ալ գիտէ, եւ քանի մը հարիւր օրինակէ աւելի չի տպեր, մեծ մասն ալ... նուէր կը բաժնէ»: Այս...

ՎԱՀՐԱՄ ԷՄՄԻԵԱՆ Միացեալ Նահանգներու նախագահ Տանըլտ Թրամփի` 3 նոյեմբերին նախատեսուած նախագահական ընտրութեան յաղթանակի յոյսերը կը չքանան, որովհետեւ վերընտրուելու անոր ջանքերը վերջերս քանի մը ամսուան ընթացքին ստացան, իրականութեան մէջ անոր կողմէ ինքնիրեն հասցուած, իրերայաջորդ երկու լուրջ հարուածներ: Այդ ջանքերը առաջին հարուածը ստացան, երբ երկրի ղեկավարը «Քորոնա» ժահրի համաճարակի վտանգը խիստ թերագնահատելով գործեց «Քորոնան» որո՞ւն շունն է» մտայնութեամբ: Հետեւանքը` վարակուածներու եւ մահացածներու...

ՌԱԶՄԻԿ ՇԻՐԻՆԵԱՆ Մարդկութիւնը անորոշութեան մատնուած է ներկայ իր կեանքը յուզող հարցերուն ու, մասնաւորաբար, իր դէմ ցցուած արդի վտանգներուն նկատմամբ: Առնուազն յուսադրիչ չեն ժամանակակից աշխարհը փոթորկող առողջապահական, ընկերաքաղաքական ու տնտեսական վերիվայրումները մեկնաբանելու ճիգերը: Ընդունինք, որ այս ճիգերը արեւմտեան քաղաքակրթութեան արդի տրամաբանութեան հետեւող ու յատկապէս շահարկումի ու շահագործման միտումով եղած ճիգեր են ու, հետեւաբար  նաեւ, անճրկող մնացած են մարդկութիւն ըսուածին դիմաց: Բարեբախտաբար,...

Գերմանացի Աւետարանիչներ Եոհաննէս Էհմաննի Եւ Եոհան Սոմմըրի Զգայացունց Վկայութիւնը Հայ Յեղափոխականներուն Մասին 1913-ին ՅԱՐՈՒԹ ՉԷՔԻՃԵԱՆ Ռուբէն Դարբինեան 1883-1968, Ախալքալաք ծնած, ՀՅԴ անդամ եւ հիմնադիր սերունդին գործակից, բուն անունով՝ Արտաշէս Չիլինգարեան, որ 1920 յունուար 10-ին շուրջ 4 ամիս Հայաստանի Հանրապետութեան արդարադատութեան նախարար եղած է, ռուսերէնի փոխարէն հայացնելով նախարարութիւնը, օրէնսգիրքերը, դատական իշխանութիւնը եւ լեզուն, նախապէս խմբագիր՝ Պոլսոյ «Ազատամարտ»-ին, Պաքուի «Արեւ»-ին ապա «Գործ»-ին,...

ՄԵԼԻՔ ԳԱՐԱԳԱՒՈՐԵԱՆ Ակնարկութիւնը կը վերաբերի Ազրպէյճանի նախագահին վերջերս կատարած անպատասխանատու, ռազմաշունչ եւ ռազմաքաղաքական որոշ յոխորտանքներուն: Արդարեւ, Ազրպէյճանի նախագահ Իլհամ Ալիեւ 28 մայիսին «տեղահանուածներ» խմբակի հետ հանդիպումի մը ընթացքին յայտարարած է, որ իր երկիրը պիտի վերականգնէ տարածքային ամբողջականութիւնը, իսկ տագնապը պէտք է վերջնականապէս լուծուի, անկէ ետք տեղահանուածները պիտի կարենան «վերադառնալ»: Ան, շարունակելով ըսաւ. «մեր զինուորական հզօրութիւնը, տնտեսական առաւելութիւնը, միջազգային դիրքն ու...

ՇԱՂԻԿ Գ. Խ. Առցանց ուսուցումը նորութիւն չէ կրթական եւ ակադեմական մարզերուն մէջ: 20-րդ դարու ընձեռած արդիւնաւէտ կարելիութիւններէն մէկն է ան, որուն տարբեր հարթակները եւ դասաւանդումի հետաքրքրական միջոցները հետզհետէ դարձան հիմնական ու կայացած մեթոտաբանութիւն: Առցանց ուսուցումը` դասերը առաւել հաճելի եւ գրաւիչ դարձնող, պատանիին եւ երիտասարդին նախասիրած առօրեայ «լեզուն» խօսող եւ անհատական սորվելու տարբեր եղանակներ գոհացնող, բոլորին հասանելի եւ մատչելի աշխարհ մը...

  Գնդ. ԱԼԵՔՍԱՆ ՄՈՒՇԵՂԵԱՆ Լիբանանի մէջ ՀՀ դեսպանութեան զինուորական կցորդ Հայ ազգի իւրաքանչիւր ներկայացուցիչ քաջատեղեակ է Հայկական լեռնաշխարհում Ուրարտական պետութեան, ինչպէս նաեւ Մեծ Հայքի Երուանդունիների, Արտաշէսեանների, Արշակունիների եւ Բագրատունիների թագաւորութիւնների պատմութեան ընթացքում հայ ժողովրդի պետականաշինութեան եւ մշակութային զարգացման յաջողութիւնները: Հայկական լեռնաշխարհն ու հայ ժողովուրդն իր հազարամեակների դժուարին պատմութեան ընթացքում բազմիցս ենթարկուել են արտաքին թշնամու յարձակումներին, որոնց ընթացքում պատմական փառահեղ յաղթանակները...

«Ազդակ»-ի 19 նոյեմբեր 2019 թիւին մէջ կարդացինք վերոնշեալ գիտաժողովին լրատուութիւնը, որմէ կը մէջբերեմ. «Երեւանի պետական համալսարանի հետազօտող, պատմական գիտութիւններու դոկտոր, ցեղասպանագէտ Հիլմար Քայզերը, որուն զեկուցման թեման էր` «Բողոքականներու նպաստամատոյց գործունէութիւնը օսմանեան 4-րդ բանակի շրջանին 1915-1917 թուականներուն»:... «Հիլմար Քայզերը միակ զեկուցողն էր, որ անդրադարձաւ նաեւ ազգութեամբ թուրք այն մարդոց, որոնք դէմ եղած են ջարդերուն եւ օգնած են տեղահանուածներուն: Մասնաւորապէս ան ներկաներուն...

Մինիափոլիսի դէպքը արագօրէն դուրս եկաւ Միացեալ Նահանգներու սահմաններէն եւ յայտնուեցաւ աշխարհի ուշադրութեան կիզակէտին: Կը թուէր, որ Մարթին Լութըր Քինկով սկսած ցեղերու իրաւահաւասարութեան շարժումը շատ ճամբայ կտրած է եւ խտրականութիւնը սահմանադրութեամբ, օրէնքով եւ քաղաքական թէ հասարակական-ընկերային մարզերու մէջ հիմնովին չէզոքացուցած: Սպիտակ-սեւի բաժանարար գիծերը ո՛չ միայն Միացեալ Նահանգներու, այլ նաեւ աշխարհագրական տարբեր միջավայրերու մէջ վաղուց ջնջուած կը թուէին ըլլալ: Աշխարհաքաղաքական ժամանակակից գործընթացներու...

Ընկերներդ` ՓՈԼ ՀԵՐԿԵԼԵԱՆ ԼԵՒՈՆ ԹԱՇՃԵԱՆ Ո՞վ չի ճանչնար ընկեր Կարպիս Գույումճեանը` My way-ը: Վերջին 50 տարիներուն ան մաս կը կազմէ լիբանանահայ գաղութի առօրեային` թէ՛ Պէյրութի (յատկապէս «Սարդարապատ»-ի շրջանին), թէ՛ նաեւ Այնճարի հայութեան ապրած վերիվայրումներուն: Ընկեր Կարպիս Գույումճեան ծնած էր 1945-ին, Պուրճ Համուտի մէջ, ուրֆացի ծնողներէ: Փոքր տարիքէն մաս կազմած էր ՀՅԴ պատանեկան միութեան, ապա անցած էր ՀՅԴ շարքերը եւ դարձած...

Այս համարի հարցազրոյց խորագիրի հիւրն է ՀՅԴ Բիւրոյի անդամ Վիգէն Եագուպեանը: Ուշագրաւ հարցազրոյցում անդրադարձ է կատարւում մասնաւորապէս Արեւմտեան Ամերիկայի շրջանում համաշխարհային համավարակի պատճառով ընկերային եւ այլ խնդիրների առջեւ յայտնուած հայրենակիցներին ՀՅԴ-ի, ուղեկից եւ քոյր կառոյցների միասնական ջանքերով ցուցաբերուող օգնութիւնների թեմային: Պատասխանելով Հայաստան-սփիւռք փոխյարաբերութիւնների առկայ վիճակի մասին հարցին Վիգէն Եագուպեանը ասում է. «Անկախութենէն ի վեր սփիւռքի վերաբերէալ ՀՀ իրարայաջորդ իշխանութիւններու որդեգրած...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Քիչ առաջ, արեւամուտին, մեր թաղի խաղաղ ու հանդարտ երեկոն պահ մը խանգարուեցաւ: Պատուհանէս դուրս՝ տեսայ, որ ինքնաշարժ մը կանգ առաւ ճիշդ մեր տան առջեւ, պատուհաններուն վրայ բաներ մը գրուած էին, իսկ պատուհանէն դուրս կը ծածանէին քանի մը գունաւոր փուչիկներ: Երկրորդ մը կանգ առաւ քիչ մը անդին, յետոյ երրորդ մը եւ, այսպէս, շուտով ինքնաշարժներու ամբողջ շարք մը կազմուեցաւ թաղին...

ՅԱՐՈՒԹ ՉԷՔԻՃԵԱՆ Անի Ղազարեան «Այսօր.ամ»-ի 15 ապրիլ 2020-ի թիւին մէջ, Երեւանի Քաղաքապետարանին կողմէ 500 նոր վերելակներ հայթայթելու մրցոյթին մասին (2 ապրիլ 2020-ին յայտարարուած) հետեւեալը գրած էր. «Առհասարակ, բամբասանքներ չեմ մեկնաբաներ, իսկ մամուլի այդ հրապարակումը, պէտք է արձանագրենք, որ ուղղակի բամբասանք է՝ առանց որեւէ հիմքի, Aysor.am-ի թղթակցին հետ զրոյցին ըսաւԵրեւանի քաղաքապետի մամուլի խօսնակ Յակոբ Կարապետեանը՝ անդրադառնալով տեղեկութեանը, որ Երեւանի քաղաքապետարանի յայտարարած...

ԽԱԺԱԿ ԳՈՒԼԱՃԵԱՆ Ճգնաժամը համաշխարհային է: Բայց Լիբանանի ճգնաժամը դժնդակ է: Տաժանելի է: Դժոխային է: Հոն միայն «Քորոնա» ժահրի համաճարակի սարսափը չէ, որ ճգնաժամի մատնած է լիբանանցին: Հոն լիբանանցիին տարիներու վաստակը մէկ օրուան մէջ կլանուեցաւ դրամատուներուն կողմէ: Հոն լիբանանցին հացի կարօտ է, բառին ամենադաժան իմաստով: Հոն լիբանանցին կ՛ապրի մարդու տարրական իրաւունքներու ոտնակոխման պայմաններու մէջ: Հոն լիբանանցին երանի կու տայ պատերազմի օրերուն:...

ՆԺԴԵՀ ՄԿՐՏԻՉԵԱՆ Կարեւոր է վստահութիւնը: Մարդկային փոխյարաբերութեան մէջ մեծ է անոր դերը: Բան մը, որ ժամանակի ընթացքին կը կերտուի ու կը զարգանայ, ճիշդ այդ պատճառով ալ, երբ «վստահութիւնը կոտրի», իրեն հետ կը կոտրի նաեւ յարաբերութիւնը` վերջ տալով ամէն բանի: Դիւրին չէ վստահութիւն ներշնչել, դիւրին ալ չէ վստահիլ: Իսկ աւելի դժուարը այն է, երբ այդ մէկը պիտի կատարուի ժողովուրդ-կուսակցութիւն, ժողովուրդ-կազմակերպութիւն կամ...

ՌԱՖՖԻ ՇԽՈՒԿԵԱՆ 1970-ի շրջանաւարտ Իննսուն տարիներ առաջ, Պէյրութի Քանթարի թաղին մէջ, կը հիմնուէր Համազգայինի Հայ Ճեմարանը, Լեւոն Շանթի, Նիկոլ Աղբալեանի եւ Գասպար Իփէկեանի գլխաւորութեամբ, հայեցի դաստիարակութիւն տալու համար Լիբանան հաստատուած արեւմտահայութեան բեկորին։ 1935-ին, Ճեմարանի առաջին հունձքը կը բաղկանայ ութ շրջանաւարտներէ, սակայն  տարիներու ընթացքին աշակերտութեան թիւը բազմանալով, դպրոցը կը ստիպուի տեղափոխուիլ երկու անգամ, նախ՝ հրեաներուն թաղը, ապա՝ Զոքաք Էլ Պլաթի, մեծ հողամասի...

ՎԱՀՐԱՄ ԷՄՄԻԵԱՆ Թուրքիոյ նախագահ Ռեճեփ Թայիփ Էրտողան` դատապարտելով Միացեալ Նահանգներու Մինիսոթա նահանգի Մինիափոլիս քաղաքին մէջ  ոստիկանութեան կողմէ սեւամորթ Ճորճ Ֆլոյտի սպանութիւնը «Թուիթըր»¬ի վրայ գրեց. «Ցեղապաշտական եւ ֆաշական մօտեցումը, որ ամերիկեան Մինիափոլիս քաղաքին մէջ յանգեցուցած է Ճորճ Ֆլոյտի մահուան, ո՛չ միայն ընկճած է մեզ, այլ նաեւ դարձած է անարդար կեցուածքի ամէնէն ցաւալի դրսեւորումներէն մէկը: Ես կը դատապարտեմ այս անմարդկային մտածելակերպը` իբրեւ...

ՎԼԱԴԻՄԻՐ ՅՈՎՍԷՓԵԱՆ ԱՀ վաստակաւոր իրաւաբան Երբեք ու երբեք դիմացինիդ քեզնից աւելի ապուշ մի կարծիր: Դիւանագիտական սկզբունք Միւնխենի անվտանգութեան համաժողովում (15.02.2020թ.) «Թարմացում Լեռնային Ղարաբաղի  հարցով» խորագրով  Հայաստանի եւ Ազրպէյճանի  ղեկավարների քննարկում-բանավէճը ողջունելի  քայլ պէտք է համարել` երկու երկրների առաջին դէմքերի միջեւ բաց զրոյց ունենալու շրջանակում: Անշուշտ, ցանկացած հանդիպում օգնում է միմեանց լսելու, հասկանալու եւ դիմացինին իր ասելիքը հասցնելու համար: Հանդիպումը, դրականից...

Այսօր «ԱՐՑԱԽ» գիտահետազօտական ինստիտուտի տնօրէն, իրաւաբանական գիտութիւնների թեկնածու, դոցենտ Աւետիք Յարութիւնեանն իր ֆեյսպուքեան էջում հրապարակել է Արցախի Հանրապետութեան Սահմանադրութեան մեկնաբանութիւններ: Ա. Յարութիւնեանը գրել է. «Յարգելի՛ հայրենակիցներ, կարեւորելով մեր քաղաքացիների իրաւագիտակցութեան մակարդակի հետեւողական բարձրացումը եւ վերջինիս նշանակութիւնը ժողովրդավարական ու իրաւական պետութեան կառուցման գործում, պարբերաբար ձեր ուշադրութեանը կը ներկայացնեմ Արցախի Հանրապետութեան Սահմանադրութեան մեկնաբանութիւնները: … քանի որ այսօր` 2020թ. մայիսի 21-ին, կայանալու է...

ԿԱՐՕ ԱՂԱԶԱՐԵԱՆ «Վըսե՜մ կոչում: Հոգեակներու մէջ հըլու, Ըզգուշաւոր հպումներով` Կը գըրէ գութն էջերու վրայ ապահով, Կը ցանէ սէրն` անձնուիրութիւն քաղելու»: ԴԱՆԻԷԼ ՎԱՐՈՒԺԱՆ Պահ մը երեւակայենք մեր կեանքը առանց ուսուցիչի ու կրթական մշակի, արդեօք ո՞վ պիտի ստանձնէր սերունդներ պատրաստելու նուիրական աշխատանքը: Որքանո՞վ հայապահպանումը պիտի երաշխաւորուէր: Փաստօրէն հայոց գիրերու գիւտարար Մեսրոպ Մաշտոցի հիմնած առաջին դպրոցն ու իր առաջին ուսուցիչ դառնալու իրողութիւնը հայ...