Անդրադարձ

ԱՐՄԵՆԱԿ ԵՂԻԱՅԵԱՆ  1964-65 դպրոցական տարեշրջանին,– որ է ուսուցչական  եօթնամեայ ասպարէզիս վերջինը,– միաժամանակ  կը դասաւանդէի Մեսրոպեան եւ Սոֆիա Յակոբեան  վարժարաններուն մէջ,  երբ  յունիսի սկիզբները  հայրենի  Կապի կոմիտէութեան կողմէ հրաւէր ստացայ մէկուկէս ամիսով Հայաստան այցելելու՝ «Սփիւռքահայ ուսուցիչներու վերորակաւորման դասընթացք»-ի ծիրէն ներս: Այցելութիւնը պիտի սկսէր յուլիսին ու աւարտէր օգոստոսի կէսին: Առ այս հրաւիրեալներուն թիւը ամբողջ սփիւռքէն կը հասնէր 45-ի: Որքան ալ այս այցելութիւնները...

ԱՐԵՒ Լիբանանի անձրեւները նախորդ շաբաթ տեղացին տառապած երկրին վրայ` նոր դժուարութիւններու եւ մարտահրաւէրներու դէմ յանդիման դնելով արդէն իսկ բազում հարցերու ծանրութեան տակ մեծապէս կքած լիբանանցին: Արդարեւ,  տնտեսական սուր տագնապը, «Քորոնա»-ն, Պէյրութի նաւահանգիստի պայթումը, անգործութիւնը, «Քորոնա»-ին պատճառով ստեղծուած հիւանդանոցային անել կացութիւնը, դեղորայք ապահովելու դժուարութիւնը, երեւակայական սղաճը, լիբանանեան դրամանիշի արժեզրկումը, լիբանանցիին առօրեային մաս կազմող ջուրի եւ ելեկտրականութեան տագնապներուն կողքին, կը սպառնան լիբանանցիին...

Յ. ԼԱՏՈՅԵԱՆ Մտածեցէք, որ խրամատի մէջ հայ զինուորը` քեզի, մեզի եւ բոլորիս համար զոհուող ի՛նչ կրնայ ուզել թիկունքին կանգնած իր հայրենակիցներէն: Մտածեցէք, որ բանակին կողքին դաշնակցական գումարտակները, երկրապահներու ջոկատները, կամաւոր զինուորագրեալները, նախկին եւ այժմու հրամանատարները ի՛նչ կրնան սպասել իրենց թիկունքին կանգնած ժողովուրդէն: Մտածեցէք, որ գիշերը ցերեկ անքուն մնացող, պաղին բուքին իրենց անձնազոհութեամբ Արցախը պաշտպանողներուն ի՛նչ խօսքերով կրնանք գոհացնել եւ թեթեւցնել...

ՄՈՎՍԷՍ ԾԻՐԱՆԻ Մուրատները կա'ն. Ո՞ւր են Վարուժանները ՊԵՏՐՈՍ ՀԵՐԵԱՆ Արդար պիտի չըլլար ըսել, որ լիբանանեան քաղաքացիական կռիւներու ընթացքին հայկական թաղերու երկարամեայ ինքնապաշտպանութեան եւ զուգահեռաբար նաեւ յանուն Հայ դատի շղթայազերծման զինեալ պայքարի ընթացքին յանձնառու գրականութիւն եւ կամ առհասարակ մշակոյթ չմշակուեցաւ: Այն, ինչ որ գոյացաւ, սակայն, մասնակի երեւոյթներ էին, որոնք ո՛չ որակով եւ ոչ ալ քանակով կը համապատասխանէին յիշեալ զոյգ պայքարներու տարողութեան,...

Հայ յեղափոխական դաշնակցութեան Լիբանանի Կեդրոնական կոմիտէի հովանաւորած «Արցախ ֆոնտ»-ի ժողովրդային հանգանակութիւնը զօրաշարժի մատնած է լիբանանահայութիւնը։ Պայքարող Արցախի պաշտպանութեան կարիքներուն հասնելու համար այս նուիրահաւաքը ստեղծած է լայն խանդավառութիւն ու մասնակցութեան օրինակելի պատկեր։ Այս առիթով մեր հայորդիներու ազնիւ ուշադրութեան կը յանձնենք, կը շեշտենք եւ կը յստակացնենք, որ «Արցախ ֆոնտ»-ի կազմակերպած այս նուիրահաւաքէն անջատ, եթէ մեր հայորդիները ստանան օժանդակութեանց այլ ծրագիրներու մասնակցութեան հրաւէրներ...

ԿԱՐՕ ԱՐՄԵՆԵԱՆ Արդէն յստակ է, որ Իրանի քաղաքականութիւնը արցախեան պատերազմի վերաբերմամբ ներշնչուած է ինքնիր անվտանգութեան բացերուն լուծում բերելու նեղ առաջադրութիւններէն եւ կը միտի թրքական կողմը համոզելու, որ Իրան «կողմ չէ» այս պատերազմին մէջ... Պարզ խօսքով, Իրան կ՛առաջնորդուի եւ պիտի առաջնորդուի բացառապէս իր ազգային շահերով: Որմէ պէտք է հետեւցնել, որ Իրան պատրաստ է իր կրաւորական դիրքերէն թոյլ տալու, որ թուրքեւազրպէյճանական ներխուժումը...

«Դաժան կռւում դուք ընկաք, Ջահել ջիւան տղաներ...» 2000-2020... Եւ այս թուականներուն դիմաց` անուններ: Անոնք այն հերոսներն են, որոնք որդեգրած են տարբեր ճանապարհ, տարբեր ուղի, կամ նկատի ունենալով իրենց տարիքը` տարբեր մասնագիտութիւն: Փոխանակ իրենց երիտասարդութիւնը վայելելու, ուսանելու, ընտանիք կազմելու` անոնք մեկնած են ճակատ, նետուած են պատերազմի դաշտ, սուր եւ սրբազան պատերազմի... Պարզ, սակայն գիտակից երիտասարդներ են անոնք, համալսարան յաճախող կամ աշխատաւոր...

Թուրքիոյ աւելի քան դար մը առաջ որդեգրած ու ներկայիս շարունակուող յանցագործութիւններուն անպատիժ մնալը պատճառ կը դառնայ, որ ան աւելի անկառավարելի մոլուցքով դիմէ ոճրային, ահաբեկչական շարժումներու ծաւալման նպաստող քայլերու` հասնելու համար թուրանական իր նպատակներուն: Նախքան սուրիական տագնապը` արաբական աշխարհին մէջ որոշակի համակրանք կար Թուրքիոյ ներկայ նախագահին` Էրտողանի նկատմամբ, որպէս Միջին Արեւելքի ու յատկապէս արաբ ժողովուրդի դատին պաշտպան ղեկավար: Այս ալ ունէր...

ԿԱՐՕ ԱՂԱԶԱՐԵԱՆ «Մենք խաղաղ էինք մեր լեռների պէս, Դուք հողմերի պէս խուժեցիք վայրագ: Մենք ձեր դէմ ելանք մեր լեռների պէս, Դուք հողմերի պէս ոռնացիք վայրագ: Բայց մենք յաւերժ ենք մեր լեռների պէս, Դուք հողմերի պէս կը կորչէք վայրագ»: ՅՈՎՀԱՆՆԷՍ ՇԻՐԱԶ Երբ 2020 թուականը թեւակոխեցինք, իւրաքանչիւր հայ անհատ իր երազը հիւսեց եւ ուզեց իր փափաքները իրականացած տեսնել: Արդեօք ի՛նչ կրնայ ըլլալ...

  ԹԱՄԱՐ ՀԵՐԿԵԼԵԱՆ Հայոց լեռնաշխարհի շա՜տ գեղեցիկ, կանաչապատ մէկ բարձունքին վրայ կար շա՜տ աղուորիկ եւ երջանկաբոյր տնակ մը: Արեւին ջերմ ծիծաղով եւ բնութեան գողտրիկ շշունջներով պարուրուած այս տնակին մէջ յաւերժական սիրով կ՛ապրէին Արցախի Մամիկն ու Պապիկը: Գլուխ-գլխի, ձեռք-ձեռքի` մեր Մամիկն ու Պապիկը ուխտած էին միասնաբար յաղթահարել իրենց առջեւ ծառացող ամէն դժուարութիւն, ուժեղ կամքով դէմ դնել թշնամական ոտնձգութիւններուն եւ արդար աշխատանքով,...

Պրն. վարչապետ, Հայ ժողովուրդն այսօր գոյապահպանական լրջագոյն մարտահրաւէրի առջեւ է կանգնած: Իրավիճակն օրհասական է. պատերազմական գործողութիւնները` լայնամասշտաբ, զոհերն ու կորուստները` ծանր ու ցաւալի: Հայ մտաւորականների ներքոստորագրեալ համախմբումը համոզուած է, որ այս ճակատագրական պահին Հայաստանի Հանրապետութեան իշխանութիւնը պարտաւոր է յստակ եւ նպատակաուղղուած քայլեր ձեռնարկել` արտաքին քաղաքական եւ դիւանագիտական ջանքերն առաւելագոյնս արդիւնաւորելու, ինչպէս նաեւ ռազմական իրավիճակում կտրուկ բեկում մտցնելու ուղղութեամբ: Ուստի, ՀՀ...

ՅԱՐՈՒԹ ՍԱՍՈՒՆԵԱՆ «Քալիֆորնիա Քուրիըր» թերթի հրատարակիչ եւ խմբագիր Այն իրողութենէն ետք, երբ Ռուսիոյ նախագահ Վլատիմիր Փութին փորձեց եւ չկրցաւ հրադադար հաստատել Հայաստանի եւ Ազրպէյճանի միջեւ, համայն հայութիւնը կը զարմանար, թէ ինչո՛ւ ան չ՛ուզեր աւելի վճռականօրէն միջամտել Արցախի պատերազմին եւ կանգնեցնել արիւնահեղութիւնը: Բազմաթիւ շահարկումներ եղան արցախեան հակամարտութեան միջամտել չուզելու Փութինի անսպասելի մօտեցման մասին, այդ շարքին` դաւադրութեան քանի մը տեսութիւններ, որոնց չ՛արժեր...

Զ. ԼԻՅԼՈԶԵԱՆ Հետաքրքրական զարգացումներ կան նաեւ Արեւմուտքի մէջ, այս պարագային` Ֆրանսա, ուր հերթական իսլամական աղմուկ բարձրացնելու առիթ տուաւ Մոհամետ մարգարէի ծաղրանկարներու հրապարակումը: Մարդս կ՛ապշի, երբ կը տեսնէ նման յիմար արարք, որ հզօր հակազդեցութեան առիթ կը դառնայ իսլամական աշխարհին մէջ: Այս յիմարութեան եւ անոր գտած հակազդեցութեան վստահութիւնը ունեցող շրջանակներ են զայն հրահրողները` հաստատ գիտեն, որ Ֆրանսայի նախագահը ոչինչ կրնայ ըսել, քան...

ԱՆԱՀԻՏ ԹՈՐՈՍԵԱՆ-ՊԱԼԵԱՆ Հայկի նման հպարտ կարշնեղ, Սասնայ Դաւիթի պէս ուժեղ, Սնած շահած արդար հացով, Հերոսներ էք, հայու ոգով: Ձեր կողքին ենք, ձեր թիկունքին, Քաջ զինուորներ իմ հայ ազգին, Ցիր ու ցան ենք, բայց միասին, Մէկ հոգի ենք ու մէկ մարմին: Ձեր ջանին մատաղ, զինուորնե՛ր, Մեր նորօրեայ վեհ կտրիճներ, Դիւցազներ էք, անմահներ էք, Ձեր շնորհիւ յաղթելու ենք: Կրակ ու բոց մեր...

ՅԱՐՈՒԹ ՉԷՔԻՃԵԱՆ 31 հոկտեմբեր 2020-ին Քերիմ Եւլքէր «Ահվալ» (1) կայքէջին մէջ «Բանալի ռուսական ընկերութիւն մը դուրս կու գայ թրքական հիւլէական կայանի ծրագիրէն» խորագիրով յօդուած մը հրատարակած է (2): Ստորեւ` յօդուածին անգլերէնէ թարգմանութիւնը: «Ռուսական ընկերութիւն մը քաշուած է Թուրքիոյ մէջ առաջին հիւլէական ելեկտրակայանը շինելու ծրագիրէն` Մոսկուայի եւ Անգարայի միջեւ գոյացած լարուածութենէն` Լիպիոյ, Սուրիոյ եւ Նակորնօ Ղարաբաղի (Արցախ) հարցերով» գրած է թրքական...

1920-1921 թթ. Կիլիկիայի ինքնապաշտպանական մարտերի հարիւրամեայ տարելիցին նուիրուած «Կիլիկիան եւ կիլիկիահայութիւնը Հայոց ցեղասպանութեան տարիներին» գիտաժողովի բացման արարողութեանն օրհնութեան խօսք յղեց Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի ձեռագրատան, արխիւի եւ թանգարանների տնօրէն տէր Ասողիկ քահանայ Կարապետեանը։ Օր առաջին Բացման խօսքով հանդէս եկաւ ՀՀ կրթութեան, գիտութեան, մշակոյթի եւ սպորտի նախարարի տեղակալ Նարինէ Թուխիկեանը։ Նա կարեւորեց գիտաժողովի հրաւիրումն ու ընդգծեց, որ դեռեւս 100 տարի առաջ...

ՀՐԱՉ ՊԱՐՍՈՒՄԵԱՆ Չքմեղանք.- Փառատօնը նոր աւարտած էր, երբ Ազրպէյճան շղթայազերծեց վաղուց սպասուած յարձակումը: Երկար մտորումէ ետք ակնարկը ամբողջացուցի, որովհետեւ ափսոս պիտի ըլլար, եթէ մշակութային գետնի վրայ մեծ ջանքերով իրականացած այս ձեռնարկը եւս զոհ դառնար: Հարկ է շարունակել կեանքը` ի հեճուկս դաժան «Քորոնա»-ի եւ թշնամիներու: Ուրեմն.- «Ծիրանի ծառ» վաւերագրական ժապաւէններու 6-րդ միջազգային փառատօնը Ուջան աւանին մէջ կայացաւ նոր ձեւաչափով: Սրտապնդող երեւոյթ...

Յ. ՊԱԼԵԱՆ Յաղթահարել ներազգային մեծ ու պզտիկ տարակարծութիւնները եւ մեծնալ... Տարակարծութիւնները պատմութեան դիմաց արհամարհելի մանրուք են: Չեն յիշուիր: Երբեմն ալ հարկ է անջատուիլ անմիջականէն, յուզումներէն, համամարդկային ժառանգութեան էջերուն վերադառնալ, հոն գտնելու համար կեանքի եւ պատմութեան դասը, յաճախ մեզի պակսող իմաստութիւնը, առաքինութիւնները: Սխալ պէտք չէ հասկնալ. մեծ վտանգին դիմաց տարակարծութիւնները յաղթահարել` չի նշանակեր իւրայատկութիւններ եւ ինքնութիւն կորսնցնել, բազմակարծութեան իրաւունքը գերեզմանել, հաստատել...

ՍՈՒՐԷՆ ԴԱՆԻԷԼԵԱՆ Այս տարի Երեւանում«Սփիւռք» Գիտաուսումնական Կենտրոնի նախաձեռնութեամբ լոյս տեսաւ Յակոբ Օշականի երկերի քննական բնագրերի առաջին հատորը, ուր ընդգրկուած են պատմուածքները՝ գիրքը կազմողի գրած գիտական առաջաբանով, անհրաժեշտ ծանօթագրումներով, հարուստ աղբիւրագիտութամբ, խնամքով կազմուած բառարանով, անուանացանկով։ Ստուարածաւալ գիրքը տարիների ընթացքում հրատարակութեան պատրաստել են Սուրէն Դանիէլեանը եւ Քնարիկ Աբրահամեանը։ Յ. Օշականի ամբողջական երկերի տպագրութիւնը հովանաւորել են պոլսեցի ճանաչուած գրագէտներ, ուղեգրութիւնների հեղինակ Արամ Գամպուրեանը...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Ոեւէ հայու պէս, ես ալ օրը օրին կը հետեւիմ Արցախի ճակատներու իրադարձութիւններուն, ցաւ կ՛ապրիմ ի լուր նահատակներու բազմացումին եւ որոշ շրջաններու մէջ արձանագրուած նահանջներուն (ոմանք կ՛որակուին մարտավարական, կամ կը գործածուին իբրեւ ծուղակ` թշնամիին): Կը ցուցադրուին ճակատներու քարտէսները, հայկական լրատու աղբիւրներ կը խօսին նաեւ ազերիական ապատեղեկատուոութեան, ծիծաղելի ըլլալու չափ սուտ լուրերու մասին: Հայկական բռունցքը կը մնայ միակամ ու ամուր:...