Յօդուածներ

ՍԵԴՕ ՊՈՅԱՃԵԱՆ Ազատութեան հրապարակի վրայ ՀՅ Դաշնակցութեան հանրահաւաքը ազգային հրամայականն էր` ի դէմ երկիրը շրջապատող այն համայնապատկերին, ուր աստիճանաբար կը զարգանայ վտանգաւոր իրավիճակ` իր բոլոր տեսանելի եւ անկանխատեսելի ճգնաժամերով: Ներկայ պայմաններու տակ վստահաբար միայն Դաշնակցութիւնն էր, որ իր քաղաքական փորձառութեամբ եւ ազգային բծախնդրութեամբ կարող էր ներկայացնել հարցերը իրենց ամբողջ մերկութեամբ` ի հեճուկս վարչապետին վայելած ժողովրդականութեան եւ Ազգային ժողովի մէջ ամբարած...

Ա. Ա. Ազրպէյճանի պետական քաղաքական վարքագիծը, ուր հակահայ քարոզչութիւնը եւ հայատեացութեան տարբեր տեսակի դրսեւորումները տիրական են, նորութիւն մը չէ, եւ տարօրինակ պիտի ըլլար հակառակը ակնկալել: Պաքուի իշխանութիւնները օրն ի բուն ճշմարտութիւնները եւ իրականութիւնները խեղաթիւրելու, միջազգային հանրային կարծիքը ապակողմնորոշելու եւ պատմական ու քաղաքական նենգափոխումներու միջոցով ապատեղեկատուութիւն տարածելու նպատակաուղղուած քաղաքականութիւն մը կը վարեն` թիրախ ունենալով Արցախի պետութիւնը: Նպատակը յստակ է: Արցախը վերադարձնել...

ԿԱՐՕ ԱՐՄԵՆԵԱՆ Հայաստանի անկախութեան յայտարարութեան այս վերջին տողին էութիւնը ճիշդ հասկնալու համար պէտք է մօտէն ուսումնասիրել այդ օրերու տագնապալի եղելութիւններու պատմութիւնը: 1918-ին Անդրկովկասեան Հանրապետութեան մաս կազմող երեք ազգութիւնները` հայերը, վրացիները եւ թաթարները (այսօրուան ազերիները) դեռ շատ հեռու էին իրաւականօրէն սահմանագծուած ազգային հողատարածութիւններ ունենալէ: Անդրկովկասեան Սէյմը ստեղծած էր յանձնախումբ մը այդ բարդ քարտէսը յստակացնելու նպատակով եւ, սակայն, արեւելեան ճակատի վրայ թրքական...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Քանի մը ամիսէ ի վեր սեղանիս նստած է ստուար հատոր մը` տոքթ. Հրայր Ճէպէճեանի «Սփիւռքահայ կեանքեր ինչպէս որ տեսայ» գիրքը (լոյս տեսած` 2018-ին, Համազգայինի հրատարակչատունէն, Պէյրութ, խմբագրութեամբ տոքթ. Արտա Ճէպէճեանի եւ հայրենի ծանօթ մտաւորական Սուրէն Դանիէլեանի ներածականով), որ հրատարակութեան օրերուն եւ յաջորդող շաբաթներուն արժանի արձագանգը գտաւ մեր մամուլին մէջ, տեղի ունեցան շնորհահանդէսներ եւ ներկայացման հաւաքներ: Հատորը կը համախմբէր...

Կիրակի, 26 մայիս 2019-ին Լիբանանի հայոց առաջնորդ Նարեկ արքեպիսկոպոս այցելեց Ժիպէյլ, ուր հանդիպում ունեցաւ Ժիպէյլի հայութեան հետ: Նախքան հանդիպումը` «Թռչնոց բոյն»-ի մատրան մէջ, սրբազան հօր նախագահութեամբ, կատարուեցաւ ս. պատարագ, զոր մատուցեց Արտաւազդ աբղ. Շառոյեանը: Պատարագի աւարտին կատարուեցաւ հոգեհանգստեան պաշտօն` Հայաստանի Ա. Հանրապետութեան կերտիչներուն յիշատակին: Այնուհետեւ Ժիպէյլի ՀՅԴ «Քեռի» կոմիտէութեան ակումբի սրահին մէջ տեղի ունեցաւ հանդիպում-հիւրասիրութիւն: Սրբազան հայրը իր սրտի խօսքին...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱԻ Ճիշդ է, որ արհեստագիտութիւնը եւ նոր գիւտերը առօրեայ աշխատանքը որոշ չափով դիւրացուցած են, սակայն ոեւէ անհատի համար ժամերով  աշխատիլը ունի իր անպատեհութիւնները եւ վնասները,  որոնցմէ խուսափելու համար մասնագէտներ ուսումնասիրութիւններ կ՛ընեն եւ առաջարկներ, միջոցներ կը ներկայացնեն: Ընդհանրապէս կը թուի, որ անընդհատ եւ շատ աշխատանքը արդիւնաւէտ չէ: Քափիթըլ կայքը այս առնչութեամբ հրապարակած է յօդուած մը:  Ն. Աւելի Նուազ Աշխատելու...

Մայիսեան փառապանծ յաղթանակին տարեդարձը արժանաւորապէս նշուեցաւ Ազգային Միացեալ վարժարանին մէջ երկուշաբթի, 27 մայիս 2019-ին` «Հայ մշակոյթի օր» խորագրեալ ամբողջ օրուան ընթացքին գործադրուած պատշաճ նախաձեռնութիւններով եւ գեղարուեստական յայտագիրով: Արդարեւ, այդ օր վարժարանը առաւել հայկականութիւն կը բուրէր, ամէնուրեք կը ծածանէր եռագոյնը, իսկ աշակերտները առաւօտուն դպրոց ժամանեցին ճերմակ թի-շըրթներ հագած, որոնց վրայ պատկերուած էր եռագոյնը, Սարդարապատի յուշահամալիրը, Արարատը եւ Հայաստանը խորհրդանշող պատկերներ: «Հայ...

Ազգային Եղիշէ Մանուկեան քոլեճի տիկնանց յանձնախումբին կողմէ կազմակերպուած եւ տարիներու աւանդութիւն դարձած «Մայրերու օր»-ը, այս տարի տեղի ունեցաւ ուրբաթ, 24 մայիսին, վարժարանի «Սիրան Մանուկեան» սրահին մէջ: Տիկնանց յանձնախումբի հրաւէրին ընդառաջած մայրերն ու մեծ մայրերը եկած էին հաճելի եւ ընտանեկան մթնոլորտի մէջ ներկայ ըլլալու իրենց զաւակներու ներկայացնելիք գեղարուեստական յայտագիրին, ինչպէս նաեւ` ճաշակելու համադամ ուտեստեղէնը: Ձեռնարկին բացման խօսքը արտասանեց յանձնախումբի ատենապետ Ծովիկ...

Մայիս 27-ին Հայ կաթողիկէ Մեսրոպեան բարձրագոյն վարժարանի աշակերտութիւնը նշեց Հայաստանի Ա. Հանրապետութեան տօնը` ոգեկոչելով յիշատակը այն հերոսներուն, որոնք իրականութիւն դարձուցին հայ ժողովուրդի դարաւոր երազը` վերահաստատելու անկախ պետականութիւնը մայր հայրենիքին մէջ: Վարժարանի շրջափակին մէջ կայացած հանդիսութիւնը բացուեցաւ Հայաստանի քայլերգով` կատարողութեամբ «Ծիծեռնակ» երգչախումբին: Բացման խօսքին մէջ 11-րդ դասարանի աշակերտուհի Քարլա Քէշիշեանը ըսաւ. «Ցեղասպան թուրքին դէմ տարուած մայիսեան յաղթանակներով` Սարդարապատի, Ղարաքիլիսայի եւ Բաշ...

Միացեալ Նահանգներու արտաքին գործոց նախարարի օգնական եւ Միջին Արեւելքի բաժանմունքի պատասխանատու Տէյվիտ Սաթըրֆիլտի երկու շաբթուան ընթացքին Պէյրութ կատարած երրորդ այցելութիւնը  պարզ կը դարձնէ, որ Ուաշինկթընը Իսրայէլ-Լիբանան ծովային սահմանագծման գործընթացին համար լծուած է մագոգային դիւանագիտութեան: Վիճելի ջրային տարածքը 860 քառ. քմ տարածութիւն է, որուն սահմանագծումը նախապայման է օգտագործման գործընթացը մեկնարկելու եւ ատոր իբրեւ նախապատրաստութիւն բանակցութիւններ վարելու ձեւաչափերն ու գործիքակազմերը ճշդելու: Պէտք...

ԶԱՐԵՀ ՎՐԴ. ՍԱՐԳԻՍԵԱՆ ՄԵԾԻ ՏԱՆՆ ԿԻԼԻԿԻՈՅ ԿԱԹՈՂԻԿՈՍՈՒԹԻՒՆ Քրիստոնէական գրականութեան մէջ Համբարձման տօնը ընդհանրապէս լուսանցքի տակ մնացած է: Ինչպէս տարեկան տօնակարգէն կրնանք անդրադառնալ, մեր կեդրոնացումը անհամեմատելիօրէն Քրիստոսի ծնունդը, խաչելութիւնն ու յարութիւնն է, որ կը գրաւեն: Անհերքելի իրականութիւն է, որ Ս. Ծնունդի ու Ս. Յարութեան ժամանակաշրջանին ո՛չ միայն եկեղեցական, այլ նաեւ ընկերա-կրօնական «ծիսակատարութիւնները» կը ճոխանան: Ճիշդ է, որ մեր մէջ համբարձումին այլազան...

Հարցազրոյցը վարեց` ՍԻԼՎԻ ԱԲԷԼԵԱՆ Համազգայինի «Գասպար Իփէկեան» թատերախումբը «Յակոբ Տէր Մելքոնեան» թատերասրահին մէջ հինգշաբթի, 30 մայիս, ուրբաթ, 31, շաբաթ, 1 յունիս եւ կիրակի, 2 յունիսին պիտի ներկայացնէ Նիլ Սայմընի «Տը կուտ տաքթըր» կատակերգութիւնը` բեմադրութեամբ Յակոբ Տէր Ղուկասեանի: Այս առիթով «Ազդակ» հարցազրոյց ունեցաւ բեմադրիչին եւ «Գասպար Իփէկեան» թատերախումբի վարչութեան ատենապետ Մարտիկ Տեմիրճեանին հետ` իրազեկ ըլլալու համար տարուած աշխատանքներուն եւ ներկայացման մանրամասնութիւններուն...

Ստորեւ` հայ մամուլի աշխատակից եւ «Փթիթ» մանկապատանեկան հրատարակութեան համախմբագիր Կարօ Աբրահամեանին նամակը: Խորհրդատուական կարգով տեղեակ ըլլալով նախապատրաստական նիստերուն ճշդուած մասնակցութեան ձեւաչափին` անհրաժեշտ կը նկատենք արձանագրել հետեւեալը. Հայ մամուլի տարուան առիթով Մեծի Տանն Կիլիկիկոյ կաթողիկոսութեան կազմակերպած համաժողովին հրաւիրուած են օրաթերթերու եւ  շաբաթաթերթերու, ինչպէս նաեւ լրատուական կայքերու  գլխաւոր խմբագիրները: Այս առումով, հրաւէրները անձնական-հասցէական են եւ ուղղուած` նշուած բնոյթի լրատուամիջոցներու առաջին դէմքերուն: Այս...

ԽԱԺԱԿ ՄԿՐՏԻՉԵԱՆ Հայ յեղափոխական դաշնակցութիւնը, ծնունդէն մինչեւ այսօր, 129-ամեայ իր պատմութեան ընթացքին դիմագրաւած է ընդդիմախօսութեան տարբեր դրսեւորումներ: Հիմնադրութեան առաջին տարիներուն, հայ իրականութեան մէջ գործող այլ քաղաքական կուսակցութիւններ, շատ յաճախ` գաղափարական հիմնաւորումներով, ընդդիմախօսած են Դաշնակցութեան: Քրիստափոր Միքայէլեան 1901-ին «Պատմական չարիք» յօդուածին մէջ կը գրէ. «Զանազան կարգի, զանազան բնազդների հայեր, ընդունելով միեւնոյն երեւոյթը իբրեւ փաստ, տարբեր բացատրութիւններ են տալիս դրան»: Քրիստափորի ակնարկած...

Պատրաստեց՝ ՄԱՐԱԼ ՄԽՍԵԱՆ Միացեալ Նահանգներ Այվազովսկիի Նկարներ` 100 Տարի Առաջ Ղրիմի Ափերուն Խորտակուած Նաւու Մը Մէջ Վերջերս «Նեփթուն» արշաւախումբի ղեկավար Ռոման Տունայեւը յայտնեց, որ Այվազովսկիի վրձինին պատկանող նկարներ յայտնաբերուած են 100 տարի առաջ Ղրիմի ափերուն մօտ խորտակուած «Ժեներալ Քոցեպի» նաւուն մէջ: Ներկայիս աշխատանքները դադրեցուած են, որովհետեւ կտաւները վնասելու վտանգը մեծ է: Որոնումները կատարուած են 40 մեթր խորութեամբ, Ղրիմի թերակղզիի Թարխանքութ...

ՍԵԴՕ ՊՈՅԱՃԵԱՆ Պատմահայր Մովսէս Խորենացի մեզի պատգամած է մեր նախնիներու այն սկզբունքը, որ` «Սահման քաջաց զէնն իւրեանց» (քաջերուն սահմանը իրենց զէնքն է): Սահմանները կը գծուին ունեցած զէնքի ուժի տարողութեան համապատասխան: Պատմութեան ընթացքին Հայաստան աշխարհի սահմաններու յարափոփոխութիւնը դրսեւորումն է այս սկզբունքին, որ մենք իւրացուցինք եւ մեկնաբանեցինք դառն փորձառութիւններով: Հայաստանը մարդկային պատմութեան մէջ այն հազուագիւտ երկիրներէն է, որ իր պատմութեան ամբողջ տեւողութեան...

Ստորեւ կը ներկայացնենք Մեծի Տանն Կիլիկիոյ Արամ Ա. կաթողիկոսի պատգամը, զոր ան տուաւ Անթիլիասի մայր տաճարին մէջ,  Հանրապետական մաղթանքէն ետք: Կատարեցինք «Հանրապետական մաղթանք»` մեր եկեղեցւոյ դարաւոր աւանդութեան համաձայն: Այլ խօսքով, աղօթեցինք մեր հայրենիքի ապահովութեան, յառաջդիմութեան ու հզօրութեան համար` մաղթելով, որ հայրենի մեր ժողովուրդի ծառայութեան նուիրուած իշխանութիւնը եւ Հայաստանի պաշտպանութեան յանձնառու հայոց բանակը խոր հաւատքով ու ամբողջական նուիրումով լծուին իրենց հայրենաշէն...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Յաջորդաբար երկրորդ տարին ըլլալով, Հայաստանի քաղաքական կեանքն ու անոր եռեւեփումներով տարուած-կլանուած ողջ հայութիւնը կը գտնուին այնպիսի ուռուցիկ-ուռեցուած յորձանուտի մը մէջ, որ 28 ՄԱՅԻՍով մարմնաւորուած խորհուրդները կը թուին լուսանցքայնացուած ըլլալ ու հեռու քշուած` պետական ու ժողովրդային բեմերէն, մատնուած` լոկ արարողական յիշատակումի: Անցեալ տարի Հայաստանի Հանրապետութեան ծննդեան 100-ամեակը իրողապէս լուսանցքայնացուեցաւ, որովհետեւ ապրիլի վերջերուն ծայր տուած «թաւշեայ յեղափոխութիւն»-ը ողողեց ողջ հայութեան...

ԺԱԳ ՅԱԿՈԲԵԱՆ Իրականութեան մէջ 100-ամեայ Հայաստանի Ա. Հանրապետութեան իւրաքանչիւր օրը իւրայատուկ նշանակութիւն ունի ժամանակակից հայոց պատմութեան մէջ, որովհետեւ շատ դժուար պայմաններու մէջ հայոց վերածնած պետականութեան հիմնադիր այրերը ըրին այնքան գործ, որ իրերայաջորդ սերունդներուն ժառանգ ձգուեցաւ իբրեւ ազգային հպարտութիւն: Բայց այդ ժամանակաշրջանի որոշ իրագործումներ ալ գաղափարաքաղաքական մեծ նշանակութիւն ունին հայութեան համար` ազգային տեսլականի ուրուագծումի իմաստով: Այդ իրագործումներէն կամ ծանրակշիռ իրադարձութիւններէն մէկն...

ԴՈԿՏ. ՄԱՐԻ ՌՈԶ ԱԲՈՒՍԷՖԵԱՆ Մեր առաջին հանրապետութեան ստեղծման 101-րդ տարեդարձն է, անփոխարինելի մի տօն, որը տօն լինելուց առաւել` իւրաքանչիւր հայի համար կեցութիւն է, ինքնահաստատման, շարունակման, բազմանալու, ապրելու եւ ստեղծելու մի մեծ երաշխիք: Երաշխիք, որը մի բոյլ հայրենանուէր առաջնորդների եւ իրենց արիւնը անսակարկօրէն իրենց հայրենի երկրի ազատագրմանը նուիրած մեր ժողովրդի անգնահատելի ժառանգութիւնն է մեզ, եւ որը բնականաբար  պարտաւորեցնում է զգուշօրէն եւ...