Յօդուածներ

Վանի Վարժապետանոցը Եւ Երկրագործական Ու Կեդրոնական Վարժարանները Վանի Վարժապետանոցը ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ - Սեւ Խաչ Կազմակերպութեան Գործունէութիւնը Վասպուրականի հայոց առաջնորդ Մկրտիչ արքեպիսկոպոս Խրիմեան համեստ կեանք մը կը վարէր իր առանձնասենեակին մէջ: Հայրիկի կացարանը հողաշէն, ցած առաստաղով սենեակ մըն էր, ձէթոտած թուղթով պատուած փայտաշէն երկու պատուհաններով: Լոյսը այդ թուղթերէն ներս կը թափանցէր եւ խորհրդաւորութիւն մը կու տար սենեակին: Պատերէն կախուած էին Հայրիկի...

Ազգային Ե. Մանուկեան քոլեճի նախակրթարանի աշակերտները ուզեցին իրենց սէրն ու երախտագիտութիւնը յայտնել իրենց հայրերուն` յատուկ հանդէս մը նուիրելով անոնց կիրակի, 23 յունիսին: Գեղարուեստական ձեռնարկը տեղի ունեցաւ վարժարանի «Սիրան Մանուկեան» սրահին մէջ` ներկայութեամբ խնամակալութեան եւ տիկնանց յանձնախումբի անդամներու, տնօրէն խորհուրդին, ուսուցիչներու, մեծ թիւով ծնողներու եւ բարեկամներու, որոնք դիմաւորուեցան օրուան թեմայով գեղեցկօրէն զարդարուած բեմով մը: Լիբանանի, Հայաստանի եւ քոլեճի քայլերգներու ունկնդրութենէն ետք,...

«Նոր Յառաջ»-ի Հարցազրոյցը` Երուանդ Փամպուքեանի Հետ Տեսակցեցաւ` ԺԻՐԱՅՐ ՉՈԼԱՔԵԱՆ Պէտք է մօտէն ճանչնալ Երուանդ Փամպուքեանը: Պատմաբան, ուսուցիչ, խմբագիր, ծածկագրագէտ, ապրած է մտաւորական ու կրթական բեղուն կեանք մը: 86 տարեկան հասակին տակաւին երիտասարդի աւիւնով կ՛աշխատի, կը հետազօտէ: 2017-ին լոյս ընծայեց` «Մեծ եղեռնի առաջին վաւերագրողը` Շաւարշ Միսաքեան» հատորը, որուն առաջին բաժինը` «Նամակներ Պոլսոյ թաքստոցներէն», կ՛ընդգրկէ Շաւարշ Միսաքեանի նամակները, գրուած` 1915-ին եւ ուղղուած`...

Ծառայասէր ՀՄԸՄ-ական մը եւս կը կորսնցնենք այսօր: Մահուան ահաւորութիւնը կը զգանք ու այս դառն իրականութեան դէմ յանդիման կը կանգնինք այն պահուն, երբ մեր մօտիկներէն ու հարազատներէն մէկը յանկարծ անվերադարձ կը մեկնի առյաւէտ` սուգի մատնելով իր շրջապատը: Այսպէս, անակնկալ ու ցնցիչ եղաւ նաեւ Վրէժ Թազեանի մահուան բօթը: Անոր անհաւատալի մեկնումով կը կորսնցնենք ազնիւ հայորդի մը, ընտանիքի բարի հայր մը, յոգնութիւն չճանչցող...

ՍՊԱՐՏԱԿ ՂԱՐԱԲԱՂՑԵԱՆ Երեւան-Պէյրութ թռիչքի տեւողութիւնը երկու ժամից մի քիչ պակաս է: Պէյրութը բարեբախտաբար դեռ հայահոծ է, իսկ մի ժամանակ բնակչութեան մէկ երրորդը հայեր էին: Հէնց այդ երանելի տարիներին էր, որ Պէյրութը «Արեւելքի Փարիզ» տիտղոսն էր կրում, եւ կէս լուրջ, կէս կատակ ասում էին. «Այն ինչ առաւօտեան Պէյրութն էր հագնում ու կրում, Փարիզը` երեկոյեան, կամ էլ յաջորդ առաւօտեան էր հագնում ու...

ՀՐԱՉ ՊԱՐՍՈՒՄԵԱՆ Տիպարներ եւ կատարում.-  Որպէսզի մատնանշումներ չընեմ, այստեղ կը յայտնեմ, որ սկսնակ դերակատարներու համար հարկ է ձերբազատիլ մանկական ծրագիրներու աւանդ դարձած բռնազբօսիկ շեշտադրումէն: Ինչպէս նշած էի, բժիշկ-հայրը կը ներկայացնէ չափահաս Ռայընը, այլ խօսքով` հեղինակը: Կոչուած է «Տաք», որովհետեւ հեղինակը կը ցանկայ նմանիլ Նիլ Սայմընին: Տաք հաւասարակշռուած անձ է: Կեանքին կը մօտենայ փիլիսոփայական հեգնանքով: Մեծ սէր եւ գուրգուրանք ունի կնոջ`...

Հայ ժողովուրդի գոյատեւման համար առանցքային դեր վերապահուած է հայ դպրոցին, որ սփիւռքի տարածքին ո՛չ միայն ուսում կը ջամբէ, ապագայի հայ մարդը կը կերտէ, այլ նաեւ կը զինէ նոր սերունդը հայոց պատմութեան կարեւոր իրադարձութիւններով եւ գործիչներով, որոնցմով սերունդներ կազմաւորուեցան ու թրծուեցան: Այս առաքելութեան լծուած Ազգային Միացեալ վարժարանը չորեքշաբթի, 3 յուլիս 2019-ի երեկոյեան հանրութեան ներկայացուց երկրորդ տարուան իր երախայրիքը` հոյլ մը խոստմնալից...

Սոյն յօդուածը խտացումն է Ն.Ս.Օ.Տ.Տ. Արամ Ա. Կաթողիկոսի եզրափակիչ պատգամին, արտասանուած հայ մամուլի տարուան առթիւ Կաթողիկոսարանէն ներս կազմակերպուած համագումարի փակման նիստին, 4 Յուլիս, 2019-ին Հայ մամուլին նուիրուած համահայկական համագումարը իր աւարտին հասաւ։ Արդարեւ, քննարկուած նիւթերը այնքա՜ն բազմազան էին ու այլազան, արծարծուած խնդիրները այնքա՜ն այժմէական էին ու հրատապ, հայ մամուլին դիմագրաւած մտահոգութիւններն ու մարտահրաւէրները այնքա՜ն բազմաբնոյթ էին, մեր հայեցակէտերն ու արժեւորումները...

Ն.Ս.Օ.Տ.Տ. Արամ Ա. Վեհափառ հայրապետին կողմէ հայ մամուլի տարուան հռչակման առիթով կազմակերպուած Համահայկական համաժողովը տեղի ունեցաւ 2-4 Յուլիս 2019-ին, Անթիլիասի մայրավանքին մէջ, նախագահութեամբ ու ներկայութեամբ Վեհափառ Հայրապետին։ Համաժողովին իրենց մասնակցութիւնը բերին Հայաստանի, Արցախի եւ Սփիւռքի զանազան երկիրներու մէջ գործող տպագիր եւ ելեկտրոնային մամուլի շուրջ 100 տնօրէններ, գլխաւոր խմբագիրներ եւ մամուլի գործիչներ։ Նորին Սրբութեան «Հայ Մամուլի Տարի» հռչակման կոնդակին եւ համաժողովին...

ԵԱՀԿ-ի Խորհրդարանական վեհաժողովին համար արցախեան հակամարտութեան մասին պատրաստուած զեկուցումին մէջ  օգտագործուած էր այնպիսի եզրաբանութիւն, որ  կը պաշտպանէր Ազրպէյճանի շահերը:  Եզրաբանութիւնը  բնականաբար միակողմանի էր  եւ համահունչ չէր հաւասարակշռութիւն պահպանող միջնորդական առաքելութեան օգտագործած բառապաշարին եւ ըսելաձեւերուն: ԵԱՀԿ-ի Խորհրդարանական վեհաժողովին զեկուցողը   նկատի պէտք է ունենար ԵԱՀԿ-ի Մինսքի խմբակի համանախագահներուն օգտագործած եզրոյթները իրավիճակի գնահատական ձեւակերպելու ընթացքին եւ որեւէ կերպ հակասութիւն պէտք չէ ստեղծեր միեւնոյն...

ՅԱԿՈԲ ՀԱՒԱԹԵԱՆ Կրթական տարեշրջանը աւարտած է արդէն: Հանդէսներ, պետական քննութեանց արդիւնքներ, համալսարան մուտքի նախապատրաստական աշխատանքներ կլանած են ծնողներու առօրեան: Անդին, կրթական հաստատութիւններու պատասխանատուներ եւ մարմիններ ծանրաբեռնուած են նոր տարեշրջանի մտահոգութիւններով, սպասելիքներով, ակնկալութիւններով եւ տնտեսական անկանխատեսելի դժուարութիւններու յաղթահարման փնտռտուքով: Համալիբանանեան իմաստով կրթական մարզը կը գտնուի աննախընթաց մարտահրաւէրներու դիմաց, եւ նորահաս սերունդներու դաստիարակութեան խիստ կենսական աշխատանքը կը դիմագրաւէ առարկայական լուրջ դժուարութիւններ, որոնք...

Որո՞նք են Արցախի խնդրի առնչութեամբ նախորդ գումարման Եւրոպական խորհրդարանում տարուած հիմնական աշխատանքները, ի՞նչ ակնկալել նոր կազմից, ինչո՞վ են պայմանաւորուած Ֆրանսայի քաղաքների հետ Արցախի համայնքների համագործակցութեան յուշագրերի չեղարկման վերաբերեալ ֆրանսական դատարանի կայացրած որոշումները: Այս եւ այլ հարցերի պատասխանները` ՀՅԴ Եւրոպայի Հայ դատի գրասենեակի գործադիր տնօրէն Հեղինէ Էվինեանի հետ «Ապառաժ»-ի հարցազրոյցում: ՏԱԹԵՒԻԿ ԱՂԱՋԱՆԵԱՆ.- Մայիսի 26-ին կայացել են Եւրոպական խորհրդարանի ընտրութիւնները: Ինչպէ՞ս կը...

 ՀԱՄԲԻԿ ՊԻԼԱԼԵԱՆ Ըստ երեւոյթին, ժամանակի սահանքը, այլ խօսքով` ժամավաճառութիւնը, մեր ազգին ուղեկցող ամենատխուր երեւոյթներէն մէկն է եղած դարեր շարունակ: Հակիրճ ակնարկ մը, վերլուծութիւն թէ քննական մօտեցում մը հայոց հասարակական կեանքի պատմութեան տարբեր ելեւէջներուն, ակներեւ կ՛ըլլան աչք ծակող երկու իրաւացի տուեալներ, անհերքելի ճշմարտութիւններ: Յայտնապէս, ազգին ու հայ մտքին պատկանող իրողութիւններու մասին է խօսքը, անշուշտ, առանց նսեմացնելու անոնց իմաստն ու անյեղլի արժէքը:...

ԱՐԱ ՆՌԱՆԵԱՆ «Ժողովրդավարութիւն» ասելիս յաճախ հասկանում ենք եւրոպական քաղաքակրթութեան ժամանակակից կառավարման համակարգը, սակայն ներկայիս աշխարհը ցոյց է տալիս ժողովրդավարութեան տարբեր դրսեւորումներ, որոնք ունենալով պետական եւ քաղաքական կառավարման տարբեր մոտելներ` գտնւում են եւրոպական ժողովրդավարական մոտելից դուրս: Որպէս ժողովրդավարութեան ակունք` առաջին հերթին յիշում ենք հին յունական ժողովրդավարութիւնը: Բազմաթիւ հետազօտողներ համարում են Աթէնքի ժողովրդավարութիւնը ժամանակակից եւրոպական ժողովրդավարութեան նախահայրը: Բայց եթէ ժողովրդավարութեան հիմնաքար համարենք...

ԳԷՈՐԳ ՊԵՏԻԿԵԱՆ Երեւանի «Զուարթնոց» օդակայանն ենք: Շուրջ երկու ամիս հայրենիքը «վայելելէ» ետք, տէր եւ տիկին Ամերիկա կը վերադառնանք: Առաւօտ շատ կանուխ էր: Այդպէս էր մեր թռիչքի ժամը: Ճամբորդներու յատուկ շարքին մէջ, մենք առաջինն ենք օդանաւային ընկերութեան յատուկ պատուհանին դիմաց  եւ մեր մեծ պայուսակներով կեցած` կը սպասենք, որ պաշտօնեան մեզ իր մօտ կանչէ: Ու երբ էրիկ-կնիկ ցած ձայնով սարէն ձորէն կը...

ՀՐԱՉ ՊԱՐՍՈՒՄԵԱՆ Համազգայինի պատանեկան «Արեգ» թատերախումբը, Հրայր Գալեմքերեանի բեմադրութեամբ, ներկայացուց «Լուիս Պլէք»-ի «Ուան սլայթ հիթչ» (Դոյզն խոչընդոտ մը, 2011) զաւեշտը` «Փոքր հարուած մը» վերնագրով (1): Հեղինակը եւ բներգը.- Այս երկու հատուածները  կարելի է միացնել, որովհետեւ բներգը ներշնչուած է հեղինակի անձնական կեանքէն: Պլեք (1948 - ) ամերիկացի հրեայ մըն է, որուն  հիմնական զբաղումն է կատակաբանութիւնը (stand up comedy), թէեւ ուսանած է...

Ծառայասէր ՀՄԸՄ-ական մը եւս կը կորսնցնենք այսօր: Մահուան ահաւորութիւնը կը զգանք ու այս դառն իրականութեան դէմ յանդիման կը կանգնինք այն պահուն, երբ մեր մօտիկներէն ու հարազատներէն մէկը յանկարծ անվերադարձ կը մեկնի առյաւէտ` սուգի մատնելով իր շրջապատը: Այսպէս, անակնկալ ու ցնցիչ եղաւ նաեւ Վրէժ Թազեանի մահուան բօթը: Անոր անհաւատալի մեկնումով կը կորսնցնենք ազնիւ հայորդի մը, ընտանիքի բարի հայր մը, յոգնութիւն չճանչցող...

ԿԱՐՕ ԱՐՄԷՆԵԱՆ Անկախ այն բանէն, թէ գաղափարախօսական ի՛նչ դիրքերէ կը փորձենք վարել ՀՀ տնտեսութիւնը, կարեւոր է, որ մեր տնտեսական քաղաքականութիւնը հիմնուի ոչ գնաճային (non-inflationary) միջոցառումներու համակարգուած փաթեթի մը վրայ: Առանձին նախաձեռնութիւններ կրնան որոշ գնաճային ռիսքերու առաջնորդել եւ տակաւին ընդունելի ըլլալ (ազգային պաշտպանութեան, ընկերային եւ մշակութային շարժառիթներէ մղուած), այնքան ատեն որ տնտեսական փաթեթը, իր ամբողջութեանը մէջ, յստակօրէն միտի ներքնապէս հաւասարակշռելու յիշեալ...

ԲԺԻՇԿ ԿԱՐՊԻՍ ՀԱՐՊՈՅԵԱՆ Կ՛ուզեմ նաեւ անդրադառնալ առողջ սեռային կեանքի, միջավայրի եւ կենսոլորտի մաքրութեան,  ծխելու եւ ալքոլի գործածութեան վնասներուն մասին: Սեռը կը ծառայէ սերնդագործումի, բազմացումի եւ մարդկութեան, ժողովուրդներու եւ ազգերու պահպանման ու գոյատեւման: Անոր հիմնական նպատակն է կեանքի շարունակականութիւնը: Սակայն մարդուն համար սեռը միայն բազմանալու միջոց չէ, այլ ան ունի բնական եւ կարեւոր կենսաբանական, հոգեբանական (psychological) եւ ընկերային ներգործութիւն (effect): Սեռով...

ՅԱՐՈՒԹԻՒՆ ՔԻՒՐՔՃԵԱՆ ՀՅ Դաշնակցութեան հիմնադիրներէն Ստեփան Զօրեան-Ռոստոմ` առաւելաբար կենդանի գործի հետամուտ մարդկային տիպար, ե՛ւ խառնուածքի, ե՛ւ կեանքի ու գործի պայմաններու բերումով թողած է համեմատաբար փոքր ծաւալով նիւթեր` ուղղակի գաղափարաբանական բովանդակութեամբ: Ասոնց մէջ առաջնահերթաբար տեղ կը գրաւեն «Դրօշակ»-ի խմբագրութեան իր զոյգ շրջաններուն (1893-95 եւ 1896-98) պատկանող քանի մը խմբագրական անստորագիր նիւթեր` ծրագրային-ռազմավարական բնոյթի (ուրեմն` կենսական կարեւորութեամբ), ապա` պահպանուած ու մեզի հասած...