Յօդուածներ

Անհասկնալի կրնայ թուիլ այս վերնագիրը, քաղաքական անցուդարձերով հետեւողէն աւելի` մասնագէտ ռազմագէտներու համար: Մանաւանդ որ վերջերս լսուած այս երկու արդիական կառոյցները զիրար կը լրացնեն...եւ ոչ թէ մրցակիցներ ըլլալով` միեւնոյն դերը կը կատարեն: Աւելի տրամաբանական պիտի ըլլար ռազմական շուկայէն ներս դէմ յանդիման հանել ռուսական «Սու-35» եւ ամերիկեան «Էֆ-35» հալածիչ-ռմբաձիգներն ու «Էս-400» եւ «Փաթրիըթ» հակաօդային պաշտպանութեան համակարգերը: Սակայն ռազմական շուկան ալ համաշխարհայնացած ու...

Յիշէ՛ք, հայեր, բալիկներուդ` Դեռ ծիլ ընկած գալիքներուդ, Որ քեզ ամառ պիտի տային, Բայց կէս ճամբին ընկան կիսատ` Դեռ չտեսած հողն Արարատ: (Յովհաննէս Շիրազ) 1983-էն ի վեր, առանց ընդմիջումի, սփիւռքի երիտասարդութիւնը ու անոր կողքին հայութիւնը կը նշեն Լիզպոնի հինգ տղոց ողջակիզման սխրագործութիւնը: Հաւաքները, յիշատակի արարողութիւնները, խօսքերն ու պատգամները կու գան յիշեցնելու յուլիսի այն օրը, երբ ամբողջ ժողովուրդ մը ցնցուեցաւ հինգ անձնազոհ...

«ԱՍՊԱՐԷԶ» Վիճակագրական տեղեկութիւններու ճշգրտութեան կասկածելու պատճառ չունինք: Բայց եւ այնպէս, Արցախ այցելած զբօսաշրջիկներու թիւին մասին հարցականներ չենք կրնար չունենալ: «Արցախփրէս»-ը այս տարուան մարտին տուած իր լուրով հաղորդեց. «2018 թուականին Արցախ է այցելել 28 հազար 588 օտարերկրեայ քաղաքացի, որը նախորդ տարուայ համեմատ աճել է 23 տոկոսով»: Եթէ Արցախը սովորական տարածք մը ըլլար մեզի` սփիւռքահայերուս համար, կարելի պիտի ըլլար ընդունիլ, որ Հայաստան...

Թարգմանեց եւ աշխատասիրեց` ԻՍԱԿ ԻՒՆԱՆԵՍԵԱՆ Կովկասի եւ Թուրքիայի հարցերը հետազօտող Իսակ Իւնանեսեանի աշխատասիրութեամբ Թեհրանում պարսկերէն լեզուով լոյս տեսած յօդուածների ժողովածուն պարզաբանում է Միացեալ Նահանգների որդեգրած քաղաքականութիւնները` Հայոց ցեղասպանութեան նկատմամբ: 1915 թուականի Հայոց ցեղասպանութեան սկսումով այդ իրադարձութիւնները նկարագրող առաջին հեռագրերն ու զեկուցագրերը Ամերիկայի արտաքին գործերի նախարարութեան եւ մամուլին յղուեցին Միացեալ Նահանգների դեսպանների ու Օսմանեան կայսրութեան սահմաններում գործող ամերիկացի հիւպատոսների ու կրօնական...

ԱՒՕ ԳԱԹՐՃԵԱՆ «Հայ յեղափոխական դաշնակցութիւն կուսակցութեան ծածկանուններու բառարան» աշխատութեան մէջ տրուած հիմնական հինգ բնագաւառները, իրենց ենթագլուխներով, ստորեւ կը ներկայացնենք առանձին-առանձին, հակիրճ տեղեկութիւններով եւ անոնց հետ միասին կու տանք քանի մը օրինակ: Ա.- Հայ յեղափոխական դաշնակցութիւն կուսակցութեան շարաքայիններու ծածկանուններ, կեղծանուններ: - Աբրօ, Ռ. Սեւեան, Շտաբի Աբրամ*, Աբրամ, Աբրամովիչ, Ա. Սեւեան 1875-1946, Աբրահամ Գիւլխանդանեան: *Գանձակի մէջ «Շտաբի (զինուորական մարմինի)» պետը եղած է,...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Բնականաբար նորութիւն մը չէ այս միտքը, սակայն այս խօսքը համեստ եւ ինքնաբուխ գիւղացիէ մը լսելը, նուազագոյնը յուզիչ է: Հիւսիսային Հայաստանի Բերքաբեր գիւղը վերջերս իր վրայ հրաւիրած է ուշադրութիւնը օտար յօդուածագիր Ճոշուա Քուչերայի (Եուրաժիա) եւ հայ պլոկըր  Լիլիթ Խաչատուրեանի (Սփութնիք), որոնք, իրարմէ անկախ, այցելած են գիւղը եւ ներկայացուցած` իրենց տպաւորութիւնները, որոնցմէ կը հրապարակենք հատուածներ:  Ն. Սահմանամերձ Գիւղը Մեղմացում...

Յուլիս 29-ին «Արեւմտահայոց հարցերու ուսումնասիրութեան կեդրոն» գիտահետազօտական հիմնադրամի կազմակերպմամբ, կեդրոնին մէջ տեղի ունեցաւ հանդիպում` Թուրքիոյ համշէնահայ մտաւորական, շարք մը գիրքերու հեղինակ Հուրիյէ Շահինի հետ: Հանդիպումի ընթացքին ելոյթներով հանդէս եկան` Արևմտահայոց հարցերու ուսումնասիրութեան կեդրոնի տնօրէն Հայկազուն Ալվրցեանը, համշէնագէտ, Հայաստանի Հանրապետութեան Գիտութիւններու ազգային ակադեմիայի Հնագիտութեան եւ ազգագրութեան հիմնարկի գիտաշխատող Սերգէյ Վարդանեանը եւ օրուան գլխաւոր բանախօս Հուրիյէ Շահինը: Հայկազուն Ալվրցեանը, ներկայացնելով հիւրին կատարած...

Արցախեան պատերազմին իր մասնակցութեան մասին Արմինա Նալբանդեանը խօսել չի սիրում: Հարցերի միջոցով փորձում ենք «գաղտնազերծել» բժշկուհու կեանքի կարեւոր այդ փուլի մանրամասները: Աշխատում է «Արմէնիա» բժշկական կեդրոնում, վիրաբուժ է: Երբ գնացինք նրա հետ հարցազրոյցի, հերթապահում էր: Զրոյցը պարբերաբար ընդհատւում էր. բժշկուհին անընդհատ կապի մէջ էր հիւանդների հետ: Արմինա Նալբանդեանը կամաւոր է մեկնել Արցախ: «Ամուսինս Շահումեանում էր: Երբ հարց դրուեց յետ վերցնել...

ՍՕՍԻ ՄԻՇՈՅԵԱՆ-ՏԱՊՊԱՂԵԱՆ Ապարանցին «ականջը կանչէ» արտայայտութիւնը այնքան կը լսէ, որ շլմորած կը մտածէ, թէ իսկապէ՞ս իրավիճակ փոխուած է եւ ականջը` բերնին տեղն անցած: *** Հմայեակը այնքան հանդարտ մարդ է, որ ամէն տհաճ բան «ականջին ետեւ կը նետէ»:  Հիմա կինը ստիպուած ետեւէն կը դառնայ հաւաքուած բուրգը մաքրելու: *** Երբ խնամիները աղջկան ձեռքը կը խնդրեն, հայրը վիրաւորուած կ’ըսէ. «Բայց մենք մեր աղջկան...

Հովանաւորութեամբ Համազգայինի Պէյրութի «Կոմիտաս» մասնաճիւղին, կազմակերպութեամբ Համազգայինի Լիբանանի Շրջանային վարչութեան, Լիբանանի մէջ արժանավայել կերպով նշուեցաւ Կոմիտասի ծննդեան 150-ամեակը` Համազգայինի «Գուսան» երգչախումբին համերգով: Խմբավարութեամբ Գրիգոր Ալոզեանի ու նուագակցութեամբ  Յասմիկ Գասպարեանի, կիրակի, 30 յունիս 2019-ի երեկոյեան ժամը 7:30-ին Պէյրութի վարչապետարանին դիմաց գտնուող Ազգային աւետարանական եկեղեցին լեցուած էր Կոմիտասի եւ «Գուսան»-ի արուեստը սիրողներով ու քաջալերողներով, յարգողներով, նաեւ` պաշտօնական անձնաւորութիւններով: Ներկայ էին` Լիբանանի հայ...

Կազմակերպութեամբ ՀՄԸՄ-ի Լիբանանի Շրջանային վարչութեան կազմակերպչական յանձնախումբին հինգշաբթի, 25 յուլիսին, երեկոյեան ժամը 8:00-ին տեղի ունեցաւ վարչութիւններու միջդիւանական սեմինարը, «Ազատամարտ» ակումբի «Չուխատարեան» սրահին մէջ, մասնակցութեամբ ՀՄԸՄ-ի Պէյրութի, Պուրճ Համուտի, Ճիւնիի, Անթիլիասի, Ժտէյտիի եւ Ռաուտայի մասնաճիւղերու վարչութիւններու դիւաններուն: Շրջանային վարչութեան բարի գալուստի խօսքէն ետք, ատենադպիր Հայկ Թապաքեան ներկայացուց ատենադպիրին ու ատենապետին պարտականութիւնները, իսկ Շրջանային վարչութեան գանձապահ Սիլվա Սաղրեան` հաշուապահական գործունէութեան կարեւորութիւնն ու...

Թիֆլիսի Սուրբ Գէորգ եկեղեցու բակում իւրօրինակ ու գրաւիչ ցուցատախտակ է տեղադրուել: Նպատակը մէկն է` զբօսաշրջիկներին ծանօթացնել Թիֆլիսի հայկական շէնքերի, եկեղեցիների եւ գործիչների գործունէութեան հետ: Ծրագիրը ֆինանսաւորուել է «Ճինիշեան» յիշատակի հիմնադրամի կողմից: Ծրագրի շրջանակներում 900 տոլար է յատկացուել վիրահայոց թեմին` երկու ծրագիր իրականացնելու համար: Այս տարի Վրաստանն առաջին անգամ է մասնակցել վերոնշեալ ծրագրին եւ ընկերային կայքերի օգնութեամբ հաւաքուել է հայ երիտասարդների...

Վրաստան կատարած երկօրեայ պաշտօնական այցելութեան շրջագիծին մէջ Հայաստանի արտաքին գործոց նախարար Զոհրապ Մնացականեան 24 յուլիսին այցելեց վիրահայոց թեմի Հաւլաբարի Ս. Էջմիածին եկեղեցի, ծաղիկներ զետեղեց եկեղեցւոյ բակին մէջ կանգնած բարերար Ալեքսանդր Մանթաշեանցի արձանին եւ Հայոց ցեղասպանութեան զոհերու յիշատակին նուիրուած խաչքարին դիմաց: Այնուհետեւ ան հանդիպում ունեցաւ վիրահայ համայնքի ներկայացուցիչներուն հետ: Մնացականեան լուսարձակի տակ առաւ Հայաստանի եւ Վրաստանի արդի միջպետական յարաբերութիւնները, որոնք կ՛ընթանան...

Պատրաստեց՝ ՄԱՐԱԼ ՄԽՍԵԱՆ Միացեալ Նահանգներ Բազմավաստակ Կրթական Մշակ Եւ Ազգային Գործիչ  Կարօ Պետրոսեան Ոչ Եւս Է Երկուշաբթի, 22 յուլիս 2019-ին վաստակաշատ կրթական մշակ ու ազգային գործիչ Կարօ Պետրոսեան կնքեց իր մահկանացուն: Կարօ Պետրոսեան շրջանաւարտ է Մեծի Տանն Կիլիկիոյ կաթողիկոսութեան դպրեվանքէն: Իր սերնդակերտ ծառայութիւնը սկսած է 1950-էն` իբրեւ ուսուցիչ, փոխտնօրէն եւ տնօրէն Սուրիոյ Գամիշլի քաղաքի ազգային վարժարանին, ապա` Պէյրութի Հայ աւետարանական...

ՀԱՄԲԻԿ ՊԻԼԱԼԵԱՆ  Լիբանանի մէջ պետութիւնը բազմազգեան ընկերութիւն մըն է, որուն բաժնետէրերը համայնքներն են: Նաժահ Ուաքիմ (Նախկին երեսփոխան եւ քաղաքական ընդդիմադիր գործիչ) Վերոյիշեալ խորագիրը կ՛անդրադառնայ կայացած հայրենիքի եւ վեր կ՛առնէ անոր խոր իմաստը, իսկ մէջբերումը, որ ըսուած է վաստակաւոր քաղաքական գործիչի մը կողմէ, այլապէս կ՛ապացուցէ Լիբանան կոչուած հողատարածքի մը խայտաբղէտ պատկերը: Առաջին ակնարկով` այս ի՛նչ իրար հակասող մտածումներ են, պիտի ըսէ...

Ուրբաթ, 28 յունիս 2019-ի երեկոյեան ժամը 8:00-ին Հայ աւետարանական կեդրոնական բարձրագոյն վարժարանի շրջափակին մէջ տեղի ունեցաւ երկրորդական բաժինի եւ նախակրթարանի վկայականներու բաշխման հանդիսութիւնը: Հանդիսութիւնը սկսաւ շրջանաւարտներու եւ ուսուցիչներու հանդիսաւոր մուտքով, որուն յաջորդեց Լիբանանի, Հայաստանի եւ վարժարանի  քայլերգներու յոտնկայս ունկնդրութիւնը: Աշակերտներու կողմէ կատարուած Աստուածաշունչի ընթերցումէն եւ աղօթքէն ետք, 12-րդ դասարանի խումբ մը աշակերտներու ասմունքով եւ ներկայացումով ընթացք առաւ օրուան գեղարուեստական յայտագիրը: ...

Լիբանանեան հերթական թնճուկ հանգուցալուծելու համար պետական ամէնէն բարձր մակարդակի վրայ մագոգային հանդիպումներ տեղի կ՛ունենան: Անել ճամբաներէ ելք գտնելու կախարդական փայտիկը օգտագործելու համար գաղտնաբառի գրանցման հրամայականին մասին կը խօսուի, եւ այդ իրաւունքը աւանդական կարգով կը վերապահուի խորհրդարանի քաղաքական երկարակեացութեամբ յատկանշուող նախագահին: Տարբեր հանգամանքներ այստեղ կարեւորագոյն գործօնի դեր ունին: Նախ աւանդաբար իրերայաջորդ նախագահներու եւ վարչապետներու միջեւ տարակարծութիւններու պատճառով ստեղծուած անդամալուծուած իրավիճակը վերականգնելու...

Գ. Մ. Վերջին ամիսներին Իրանը յաճախակի է բարձրաձայնում երկրի դէմ ամերիկեան տարբեր կիպեռյարձակումների աշխուժացման մասին: Գրեթէ կասկածից վեր է, որ Ուաշինկթըն-Թեհրան շահերի բեւեռացման այս փուլում կողմերը գործի են դնելու յաւելեալ եւ տարաբնոյթ լծակներ, առաջին հերթին` հետախուզական, խափանարարական ու կիպեռյարձակումներ, որպէսզի յօգուտ իրենց փոխեն դէպքերի ընթացքը: Եւ այստեղ որեւէ անակնկալ կամ զարմանք առաջացնող դրսեւորում չէր կարող լինել: Առաւել ուշագրաւ էր այն,...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Ամերիկեան ու միջազգային լրատու աղբիւրները քանի մը օրը անգամ մը իրարու հետ մրցումի կ՛ելլեն` աշխարհին «աւետելու» այն պատուհասները, որոնց կ՛ենթարկուին իրենց երկիրներէն ԿԱՄՈՎԻՆ հեռացող գաղթականներ: Ուրբաթ, 26 յուլիսին Միջերկրականի մէջ պատահած ծանրագոյն աղէտի մը արձագանգեցին տարբեր ցամաքամասերու լրատու աղբիւրներ. դէպքը  եղաւ մարդկութեան հորիզոնը մթագնող ու կարմիր ներկող նորագոյն գոյժը: Ափրիկեցի շուրջ 150 գաղթականներ խեղդամահ եղած են, փոքրաթիւ ուրիշներ...

Ա. Ա. Լեռնային Ղարաբաղի տագնապի լուծման հեռանկարային պատկերացումներուն մէջ Արցախի կարգավիճակին վերջնական յստակացման կարիքը հայկական կողմին առաջնահերթութիւնն է: Ինչպէս Հայաստանի արտաքին գործոց նախարարութեան բանբեր Աննա Նաղդալեանը շեշտեց, կարմիր գիծ մըն է, որուն կապակցաբար թիւր տպաւորութիւններ կան, թէ` Հայաստանը միակողմանի զիջումներու իսկ պատրաստ է: Ազրպէյճանի արտաքին գործոց նախարարութեան բանբեր Լէյլա Ապտիւլայեւայի հակազդեցութիւնը` Նաղդալեանի յայտարարութեան, եկաւ յստակացնելու Պաքուի իշխանութիւններուն կեցուածքը` Լեռնային Ղարաբաղի...