Մշակութային եւ Այլազան

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Աւելի քան 1000 տարի առաջ Սպանիոյ Լա Ռիոխա շրջանին մէջ վանականներ նոթեր արձանագրած են լատինական գրութիւններու լուսանցքներուն վրայ: Լեզուաբաններ կը հաւատան, որ ասոնք գրաւոր սպաներէնի ծնունդի առաջին քայլերն են: Սան Միլան տէ լա Քոկոլլա փոքր գիւղին մօտակայ բլուրին վրայ կը գտնուի Սուսօ վանքը: Ճգնաւոր Սուրբ Միլան վանականին կողմէ վեցերորդ դարուն հիմնադրուած վանքը կարծես թէ կը զգայ, որ...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Հուաուէյ. «Մենք Անպաշտպան Կեցած Ենք Աշխարհին Դիմաց» Հուաուէյ հերքած է Չինաստանի կառավարութեան հետ որեւէ կապ ունենալու տեղեկութիւնը: Հուաուէյի կիպեր-ապահովութեան պատասխանատու Ճոն Սուֆոլք խորհրդարանի երեսփոխաններուն յայտնեց, որ Չինաստան կամ այլ կառավարութիւն մը արհեստագիտական հսկայ ընկերութենէն երբեք չէ պահանջած «անբարենպաստ բան մը կատարել»: Ճ. Սուֆոլք յայտնեց, որ Հուաուէյ ընդունած է օտարներ` վերլուծելու իր արտադրութիւնները եւ յայտնաբերելու արհեստագիտական կամ քոտաւորումի...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Միջազգային հեղինակաւոր լրատու միջոցներ եւ կայքեր պարբերաբար կ՛անդրադառնան` հայկական մշակոյթին, պատմութեան, Հայաստանի աշխարհագրական իւրայատկութիւններուն, բնութեան գեղեցկութեան: Այս անգամ «Պի.Պի.Սի.»-ի յօդուածագիր Ճասթին Քալտերոն անդրադարձած  է հայերու եւ պասքերու մշակոյթին, անոնց լեզուին եւ երկու ժողովուրդներու միջեւ եղած նմանութիւններուն: Ն. Զարմանալի Պատմութիւնը Պասքերու Լեզուին Թէեւ պասքերու լեզուն եւ հայերէնը  առաջին հայեացքով նմանութիւն չունին, բայց անոնք ունին իրարու նմանող բառեր եւ...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱԻ Ճիշդ է, որ արհեստագիտութիւնը եւ նոր գիւտերը առօրեայ աշխատանքը որոշ չափով դիւրացուցած են, սակայն ոեւէ անհատի համար ժամերով  աշխատիլը ունի իր անպատեհութիւնները եւ վնասները,  որոնցմէ խուսափելու համար մասնագէտներ ուսումնասիրութիւններ կ՛ընեն եւ առաջարկներ, միջոցներ կը ներկայացնեն: Ընդհանրապէս կը թուի, որ անընդհատ եւ շատ աշխատանքը արդիւնաւէտ չէ: Քափիթըլ կայքը այս առնչութեամբ հրապարակած է յօդուած մը:  Ն. Աւելի Նուազ Աշխատելու...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Մուրացկանները շատ հին ժամանակներէն գոյութիւն ունեցած են բոլոր երկիրներուն մէջ: Եթէ սկիզբը մուրացկանութիւնը անհատական բնոյթ ունէր, այժմ բազմաթիւ երկիրներու մէջ աՆիկա ձեւով մը կազմակերպուած է եւ` արհեստավարժ մակարդակի հասած, անտեսելով բարոյական բոլոր չափանիշները: «Պի.Պի.Սի.» յօդուածով մը մասամբ անդրադարձած է այս երեւոյթին` ներկայացնելով դէպք մը: Նիւթին ընթերցումը մեր մէջ այլ միտք մըն ալ կ՛արթնցնէ: Գիտական միտքի զարգացումով եւ...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Միշտ եղած է այն մտահոգութիւնը, որ նոր արհեստագիտութիւնը ինքզինք հաստատելով` գործածութենէ դուրս կը մղէ նախկինը: Եթէ որոշ պարագաներու այդպէս եղած է, սակայն այլ պարագաներու, մանաւանդ` արուեստի ասպարէզին մէջ, կարելի չէ ընդունիլ ատիկա: Երբ շարժապատկերի գիւտը եղաւ, եւ բացուեցան սրահներ, ոմանք մտահոգութիւն յայտնեցին, որ թատրոնը կը չքանայ: Երբ պատկերասփիւռը տարածուեցաւ տուներու մէջ, ոմանք գուժեցին շարժապատկերի եւ ձայնասփիւռի մահը:...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Իսլամական պետութիւն հրոսակախումբը ի յայտ գալով` որոշ չափով բազմացան կին ահաբեկիչները, կամ այդ կազմակերպութեան անդամագրուող պարմանուհիներ, նոյնիսկ` եւրոպական երկիրներէն: Բնականաբար անոնց մեծամասնութիւնը խաբուած է, զանազան հանգամանքներով, աւելի ուշ ոմանք զղջացած են, բայց ետդարձի քաջութիւնը կամ միջոցները չեն ունեցած: Այժմ, երբ ՏԱՀԵՇ բացայայտօրէն գետին կը կորսնցնէ, այդ կիներէն շատեր կը գտնուին շատ մեծ դժուարութեան դիմաց: Բայց ի՞նչ բան...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Ճուլիըն Ասանժ ապաստան խնդրած էր Էքուատորի դեսպանատան մէջ, որպէսզի չարտայանձնուի Շուէտին, եւ ինչպէս ինք կը վախնար` Միացեալ Նահանգներուն: 11 ապրիլին Էքուատոր Ասանժը զրկեց ապաստանէն, ինչ որ պատճառ դարձաւ անոր ձերբակալութեան եւ դատապարտումին` դատարան չներկայանալուն համար: Բայց ո՞ վ է Ասանժ եւ ինչ յանցանքո՞վ կը մեղադրուի Ճուլիըն Ասանժ ծնած է Թաունզվիլ, Աւստրալիոյ մէջ, 1971-ին: Անոր ընտանիքը շրջագայող թատրոն...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Հակառակ ամբողջ աշխարհի կողմէ հաստատուած այն իրողութեան, որ կլիմայական  փոփոխութիւնը ամէնէն լուրջ սպառնալիքն է մարդկութեան, Միացեալ Նահանգներ տակաւին կը ձեւացնեն, որ  չեն տեսներ եւ չեն լսեր` խուսափելով միջազգային խորհրդաժողովներէն կամ որոշումներէն: Բայց` մինչեւ ե՞րբ: Բրիտանական «Կարտիըն» թերթի կայքը վերջերս հետաքրքրական յօդուած մը հրապարակած է այս առնչութեամբ: Ն. Կլիմայական Փոփոխութիւնը Ինչպէ՞ս Կեդրոնական Ամերիկայի Ներգաղթեալները Միացեալ Նահանգներ Կը Մղէ...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Տնտեսական զանազան դժուարութիւններու եւ տագնապներու հետ հետզհետէ աւելի կը դժուարանան աշխատանքային պայմանները, որոնց պատճառով կ՛աւելնայ ոմանց ընկճուածութիւնը, եւ կը նուազի արտադրողականութիւնը: Արդի արհեստագիտութեան միջոցները բարեբախտաբար որոշ լուծումներ կ՛առաջարկեն մեղմացնելու համար աշխատաւորներու երբեմն իսկապէս ծանր բեռը: Այս մասին հետաքրքրական յօդուած մը հրապարակած է «Պի.Պի.Սի.»-ն: Կ՛արժէ հետեւիլ: Ն. Եթէ դուք ժամանակ չունիք աշխատանքային օրուան մէջ ժամ մը դադար առնելու,...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՔՄԷՐԵԱՆ Կիրակի, 31 մարտին Թուրքիոյ մէջ տեղի պիտի ունենայ տեղական ինքնակառավարման մարմիններու ընկերութիւն: Արդէն իսկ քաղաքական բաւական տաք մթնոլորտի մէջ նախագահ Ռ.Թ.Էրտողան նախընտրական քարոզարշաւներն ու հարցազրոյցները առաւելագոյն հմտութեամբ կ՛օգտագործէ իր կուսակցութեան թեկնածուներուն ի նպաստ գետին ստեղծելու համար: Եկեղեցիները մզկիթի վերածելու թրքական քաղաքականութիւնը անշուշտ նորութիւն չէ, իսկ Ս.Սոֆիա տաճարը մզկիթի վերածելու ցանկութեան մասին խօսելով` Էրտողան նոր երգ չ՛երգեր, այլ...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Այն պահուն, երբ Սինկափուր կը յիշատակէ իր երկու հարիւրերորդ տարեդարձը, 2019 թուականին, բնակիչները կ՛անդրադառնան երեք արժէքներու` անկեղծութեան, բազմամշակութայնութեան եւ ինքնորոշման, որոնք օգնած են ձեւաւորելու ժամանակակից ազգը: Թէեւ Սինկափուր անկախութեան 50-րդ տարին նշեց 2015 թուականին, սակայն երկիրը ժամանակ չկորսնցուց պատրաստելու յաջորդ տօնակատարութիւնը` Սինկափուրի երկու հարիւրերորդ տարեդարձը` հանդիսութիւններով, ցուցահանդէսներով եւ փառատօներով, ամբողջ 2019-ին ընթացքին, նշելու համար ժամանման 200-ամեակը` սըր...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Քիչ չեն այն մարդիկ, որոնք անհանգիստ վիճակով աշխատանքի կ՛երթան. ոմանք ծայրայեղ պարտաճանաչութեամբ, ուրիշներ չափազանցուած զգուշաւորութեամբ, շատեր ալ` վախնալով վարպետէն... Անշուշտ անհանգիստ վիճակով աշխատանքի երթալը իր անխուսափելի անպատեհութիւնները ունի. առողջութեան վատթարացում, ապարդիւն աշխատանք եւ այլն: Այս երեւոյթին անդրադարձած է Քափիթըլ կայքը: Ն. Ինչպէ՞ս Վարպետիդ Ըսել, Որ Անհանգիստ Ես Անհանգստութեան պատճառով աշխատանքէ բացակայողներուն թիւը, ըստ ուսումնասիրութիւններու, վերջին քսան տարիներուն...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔՐԵԱՆ Մեր ապրած երկիրներուն մէջ դպրոց յաճախելու հիմնական դժուարութիւնը ընդհանրապէս կը նկատուի դրամական միջոցներու անբաւարարութիւնը: Բացի կրթաթոշակէն եւ գիրքերէն` շատեր նոյնպէս ունին երթեւեկի տաղտուկը, որմէ խուսափելու համար ոմանք կը քալեն... բայց լսա՞ծ էիք, որ կան լողալով եւ մագլցելով դպրոց յաճախողներ: Պի.Պի.Սի. եւ Սի.Էն.Էն. անդրադարձած են այս երեւոյթին:  Ն. Նաւակներ` Երեխաներու Համար, Որոնք Լողալով Դպրոց Կ՛երթան Ի՞նչ պիտի ըլլար...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Ներկայիս ընկերային, տնտեսական եւ քաղաքական համաշխարհային երբեմն բազմաթիւ պայմանները աշխատողներուն, անոնց շարքին` յատկապէս մայրերուն վրայ ծանր ազդեցութիւններ կ՛ունենան: Բնականաբար ամէն խնդիր իր լուծումը կրնայ ունենալ, եթէ ճիշդ մօտեցումը ցուցաբերուի: «Ֆիւչըր» կայքը անդրադարձած է այս հարցին: Ինչպէ՞ս Կրնաս Աշխատանքի Ատեն Գոհացում Ստանալ, Փոխանակ Անհանգիստ Զգալու Ինչո՞ւ ժամանակակից աշխատանքը գոհացում չի պատճառեր: Արդեօ՞ք մենք սխալ կ՛ընենք` փնտռելով արդի աշխատանքին...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Միշէլ Լըկրան ծնած է 24 փետրուար 1932-ին, Փարիզ: Լըկրանի հայրը` Ռայմոն Լըկրան, երգահան էր, խմբավար եւ նուագախումբի ղեկավար: Մայրը` Մարսել Տէր Միքայէլեան, դաշնակահարուհի էր, ազնուական ընտանիքէ սերած: Միշէլ Լըկրան 10 տարի ապրած է իր մեծ հօր` Սարգիս Տէր Միքայէլեանի հետ, որ մահացած է 1942 թուականին: 1915 թուականին ան Ֆրանսա փախած է Օսմանեան կայսրութեան մէջ իրագործուող Հայոց ցեղասպանութենէն:...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Ներկայ ժամանակներու մէջ հետզհետէ աւելի մտահոգիչ կը դառնայ դեռահասներու մօտ հոգեկան տագնապներու աճը: Կենսական այս հարցին լուծումով մտահոգ են դպրոցներու պատասխանատուներ, ծնողներ եւ կառավարութիւններ: Տագնապը կարելի է լուծել բոլորին համագործակցութեամբ: Բրիտանական «Կարտիըն» թերթը այս առնչութեամբ երկու յօդուածներ հրատարակած է:  Ընկճուածութենէ Եւ Հոգերէ Տառապող Աշակերտներու Խնամք Անգլիոյ Դպրոցներուն Մէջ Քննադատներ Կ՛ըսեն, Որ Մտային Առողջութեան Կենսական Ծրագիրը 2019-ին Սկսիլը...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԵՐԵԱՆ Նոր «Այֆոն»-ը Կը Ստանայ Ամէնէն Արագ «Ուայ-Ֆայ»-ը «Էփփըլ» ընկերութեան ներկայացուցիչները տեղեկացուցած են 2019 թուականին  նոր «ԱյՖոն» սմարթֆոնի հրապարակման մասին: Գործիքին արհեստագիտական կարելիութիւնները  կ՛ընդարձակուին  ի հաշիւ «Ուայ-Ֆայ»-ի նոր սերունդի աջակցութեան, որ անլար ցանցի ամէնէն արագ տեսակն է աշխարհի մէջ: Բացի ատկէ`  նոյնպէս կը  սպասուի «Ֆէյս ԱյՏ»-ի ինտիքէյտըրի բարելաւուած տեսակ: «Ուայ-Ֆայ 5» հաղորդակցութիւնը գրեթէ երկու անգամ դանդաղ է նորէն....

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Միացեալ Նահանգներու նախագահ Տանըլտ Թրամփին քաղաքականութիւնը կը շարունակէ համաշխարհային հանրութիւնը ցնցել: Այս տեսանկիւնէն, Թրամփի նախագահութեան երկրորդ տարին բաւական «արգասաբեր» էր: Անոր անկանխատեսելիութիւնը, յամառութիւնը եւ ամբողջ աշխարհին, նոյնիսկ իր խորհրդականներուն հակառակելու ձգտումը կը  շարունակեն փոխել աշխարհաքաղաքական իրավիճակները: Արդէն ակներեւ է, որ Թրամփին նախագահ գալով` աշխարհը այլեւս նախկինը չ՛ըլլար: Բրիտանական, ռուսական եւ ամերիկեան կայքեր, ինչպէս` Պի.Պի.Սի., Քառնեկի.ռու., «Ամերիկայի ձայն»,...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Գիտութիւնը ցարդ ի՞նչ կը նշէ Դիմատետրի եւ Թուիթըրի նման հարթակներուն ձեր մտային առողջութեան վրայ ունեցած ազդեցութեան մասին: Երեք միլիառ մարդ` շուրջ 40 առ հարիւրը աշխարհի բնակչութեան, կը գործածէ առցանց ընկերային լրատուամիջոցը, եւ մենք, ըստ կարգ մը ուսումնասիրութիւններու, միջին հաշուով ամէն օր երկու ժամ կը յատկացնենք շեր, լայք, թուիթ եւ թարմացում ընելով այս հարթակներուն վրայ: Այսինքն կէս միլիոն...