Անդրադարձ

Յ. ԼԱՏՈՅԵԱՆ Այսօր Թալիշի եւ Մարտակերտի սահմաններուն գտնուող տղաքը չեն միայն, որ խրամատի մէջ հայրենիք կը պաշտպանեն: Այսօր բոլոր ժամանակներէն աւելի զգացինք, որ մեծապետական շահերը ամէն բանէ վեր են: Եթէ սխալմամբ ազերիները Ստեփանակերտ հասնէին, ամբողջ աշխարհը սրտցաւ յայտարարութեամբ մը միայն պիտի զօրակցէր մեզի: Աղքատացած են մեր ուղեղները: Տնտեսական տագնապը մեծ է: Մտաւորականութիւնը հրապարակէն բացակայ է: Քաղաքական հաւասարակշռող եւ հաւաքող լուրջ...

ՎԱՀՐԱՄ ԷՄՄԻԵԱՆ 2 յունիսին Գերմանիոյ խորհրդարանին` Պունտեսթակի կողմէ Հայոց ցեղասպանութեան ճանաչումը ունի շարք մը առանձնայատկութիւններ: Առաջինը` որոշումը որդեգրող երկիրն է, անոր քաղաքական ու տնտեսական կշիռը: Գերմանիան Եւրոպական Միութեան հզօրագոյն երկիրն է, Համաշխարհային Ա. պատերազմի ընթացքին Օսմանեան կայսրութեան դաշնակիցն ու Հայոց ցեղասպանութեան մեղսակիցը: Այդ պատերազմի ընթացքին Օսմանեան կայսրութեան մէկ այլ դաշնակիցը` Աւստրիան 2015-ին արդէն ճանչցած էր Հայոց ցեղասպանութիւնն ու իր մեղսակցութիւնը:...

ՄԻՀՐԱՆ ՔԻՒՐՏՕՂԼԵԱՆ Ինքնութիւնը կաղապարուած հասկացողութիւն չէ, այլ չաւարտուող ընթացքով կազմաւորում է, պայմանաւորուած` գլխաւորաբար ազգի անցեալ պատմութեամբ, անոր ստեղծած քաղաքակրթական արժէքներով եւ ապագայի տեսլականով ու նպատակներով: Կը նշանակէ, որ ընդհանուր առումով, ինքնութեան կազմաւորման վրայ հիմնապէս ներազդողը մշակոյթն է: Կասկած չկայ այն մասին, որ ազգային ինքնութեան մշակումին մէջ հիմնական ազդակ է լեզուն, որուն ուսուցումը, պահպանումն ու գործածութիւնը անհրաժեշտ ու առաջնահերթ օրակարգ են...

Գերմանական Պունտեսթակի բանաձեւի քուէարկութեան շարժառիթային գործօնները լոյսին բերելու փորձը կը կեդրոնանայ տարբեր հանգամանքներու վրայ: Նախ անշուշտ այն, որ Գերմանիա պէտք էր հետեւողականութիւն ցոյց տար սկսուած գործընթացի մը եւ անպայման նկատի ունենար Պունտեսթակի նախկին քննարկումները, երկրի նախագահին, խորհրդարանի նախագահին կատարած յայտարարութիւնները, որոնք քաղաքական ենթահողը պատրաստած էին նման քուէարկութիւն կայացնելու: Երկրորդ` ուշադրութիւն կը գրաւէ այն, որ բանաձեւի խորագրային բաժինը կը խօսի հայոց...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Իրաւունք ունինք ուրախանալու, որ Գերմանիոյ խորհրդարանը ի վերջոյ պաշտօնապէս հաստատեց, թէ օսմանեան Թուրքիան հայերը ցեղասպանութեան ենթարկած է եւ այդ օրերու կայսերական Գերմանիան մեղսակցութեան բաժին ունի իր կրաւորականութեան պատճառով: Իրաւունք ունինք նաեւ հպարտանալու, որ մեր քաղաքական ու դիւանագիտական ճիգերը նման արդիւնքի հասան Ցեղասպանութեան 100-ամեակէն տարի մը ետք, իբրեւ բնական լրում` դաշնակցային Գերմանիոյ նախագահին պատմական յայտարարութեան: Պունտեսթակի որոշումը ստեղծեց մեկնաբանութիւններու...

ՎԱՉԷ ԲՐՈՒՏԵԱՆ Հանրագումարի Փորձ Եւ Դասեր Ապրիլեան քառօրեայ պատերազմը շատ բան փոխեց Հայաստանի մէջ, եւ տակաւին շատ բաներ ալ պէտք է փոխուին անկասկած: Նաեւ ջուրի երես հանեց համակարգային թերութիւններ եւ թերացումներ, զորս տեսնելու համար պատերազմը անհրաժեշտ չէր անշուշտ: Անցնող տարիներուն, երբ կը խօսուէր համակարգային թերութիւններու մասին, մասնայատուկ մատնանշում առհասարակ չկար բանակին կապակցութեամբ: Շեշտադրումները առաւելաբար կ՛առնչուէին քաղաքական-կառավարման համակարգին, ընկերային-տնտեսական կարգուսարքին, օրէնքի...

ՄԻՀՐԱՆ ՔԻՒՐՏՕՂԼԵԱՆ Այնպէս կը թուի , թէ «մէկ ազգ, մէկ հայրենիք» լոզունգը բեմական խօսք է, ո՛չ աւելին: Պարզապէս կը ծառայէ ունկնդիրներ տպաւորելու հռետորաբանութեան: Յստակ ալ չէ , թէ  ի՛նչ հասցէի ուղղուած է անիկա: Այդ մասին գրուած յօդուած կարդացողները կամ արտասանուած ճառեր լսողները բնականաբար արդէն կը պատկանին միեւնոյն ազգին: Կը հետեւի ուրեմն, որ լոզունգը զուրկ է քաղաքական ու գաղափարական  բովանդակութենէ եւ...

ՀԱՄԲԻԿ ՊԻԼԱԼԵԱՆ Գողտրիկ կամ սրտբաց զրոյցը, որուն մասին ակնարկութիւն կայ խորագիրին մէջ, անիկա կը վերաբերի այն յուզախառն մտածումներուն, պոռթկումներուն եւ ցասումներուն, որոնք քայլ առ քայլ ընկերակցեցան ընթերցողիս, երբ մեր ձեռքին էր այս գրքոյկը: Սակայն ինչո՛ւ նման զգացողութիւն, պարզապէս որովհետեւ արծարծուած նիւթին ու արձանագրուած միտքերուն մասին այնքան բան գոյութիւն ունի հայ գիր ու գրականութեան թէ հրապարակագրութեան անդաստանին մէջ, այնքան մելան հոսած...

ՅԱՐՈՒԹ ՉԷՔԻՃԵԱՆ Հեռատեսիլի Հ1 կայանի Արմէն Աշոտեանի «Եռանկիւն» հաղորդաշարի 25 մարտ 2016-ի նիւթն էր` «Զբօսաշրջութիւնը Հայաստանի մէջ» (www.1tv.am/hy/videos/2016/03/25/Եռանկիւնի-զբօսաշրջութիւն/36059): Օրուան զրուցակիցներն էին` Ազգային ժողովի պատգամաւոր Միքայէլ Մելքումեան, զբօսաշրջութեան հարցերու վարչապետի օգնական Տիգրան Կարապետեան եւ տնտեսութեան նախարարութեան զբօսաշրջութեան զարգացման գործակալութեան պետ Մեխակ Ապրեսեան: Հետաքրքրական ու շահեկան այս զրոյցի ընթացքին կարծիքներ փոխանակուեցան եւ վիճակագրական տուեալներ տրուեցան, որոնք ամփոփելով կը ներկայացնեմ` գրեթէ զրոյցին յաջորդականութեամբ...

ՊՕՂՈՍ ՇԱՀՄԵԼԻՔԵԱՆ Սփիւռքի հայ գրականութեան երկու նուիրեալներ` Պօղոս Սնապեան եւ Շահանդուխտ, որոնց այնքան կը փափաքէի հանդիպիլ տարի մը առաջ ծննդավայրս` Լիբանան այցելութեանս ընթացքին, սակայն... Սնապեան, արդէն իսկ միացած էր անմահներու փաղանգին, իսկ Շահանդուխտ, տեսողութեան դժուար պայմաններու պատճառով, ակամայ հանգստեան կոչուած էր: «Ազդակ»-ի խմբագրատուն այցելութեանս խմբագիրներէն մէկը ցոյց տալով երկուքին թափուր գրասեղանները` «Չկան: Պարոնը արդէն արքայութեան մէջ է, բայց միշտ ներկայ...

ՅԱՐՈՒԹ ՍԱՍՈՒՆԵԱՆ «Քալիֆորնիա Քուրիըր» թերթի հրատարակիչ եւ խմբագիր «Ուաշինկթըն Փոսթ» թերթի 17 մայիսի թիւին մէջ Տէյվիտ Իկնատիուսի «Կարծիքի սիւնակ»-ի վերնագիրը` «Երբ դիւանագէտները կը պատժուին իրենց աշխատանքը կատարելու համար», դառն յիշողութիւններ արթնցուց Հայաստանի մէջ Միացեալ Նահանգներու դեսպան Ճոն Էվընզի` Հայոց ցեղասպանութեան մասին խօսելու համարձակութեան համար հարկադրաբար հրաժարելուն մասին, ինչպէս որ նկարագրուած է վերջերս լոյս տեսած` «Պատանդուած ճշմարտութիւն. Ամերիկան եւ Հայոց ցեղասպանութիւնը....

ՍԵԴՕ ՊՈՅԱՃԵԱՆ Թուրքիոյ կողմէ ձեռնարկուած անբարեացակամ համազարկերու դէմ Գերմանիա դժուարին շաբաթ մը ունեցաւ: Թուրքիոյ փոխվարչապետ եւ կառավարութեան բանբեր Նուման Քուրթուլմուշ ազդարարեց.  «Գերմանիա պէտք է զգուշութիւն ցուցաբերէ Թուրքիոյ հետ իր յարաբերութիւններուն մէջ»: Թուրքիոյ նախագահ Ռեճեփ Թայիփ Էրտողան սպառնաց. «... կրնան վնասուիլ մեր ապագայ յարաբերութիւնները, ... մեր երկու երկիրներու միջեւ դիւանագիտական, տնտեսական, քաղաքական, առեւտրական եւ զինուորական կապերը»: Իսկ վարչապետ Պինալի Եըլտըրըմ «անհեթեթ»...

ՐԱՖՖԻ ՏՈՒՏԱԳԼԵԱՆ Պոլսահայ Սեւակ Պալըքճիի մասին հաւանաբար կարդացած էք: 24 ապրիլ 2011-ին Սեւակ Պալըքճիին ընդամէնը 17 օր մնացած էր, որպէսզի աւարտէ թրքական բանակին մէջ զինուորական պարտադիր ծառայութիւնը ու վերադառնայ տուն: Այդ օր` Հայասպանութեան յիշատակութեան օրը, Պաթման շրջանի (Մուշի մօտակայքը) թրքական զօրանոցներէն մէկուն մէջ ծառայող 25 տարեկան Սեւակ Պալըքճին անարգ կերպով սպաննուեցաւ թուրք զինուորի մը` Քիւանճ Ակաօղլուի կողմէ… Տագնապահար եւ սուգի...

ՅՈՎՍԷՓ ԷՍՔԻՃԵԱՆ Թուականը` 5 հոկտեմբեր, 1950, Պէյրութ: Հօրս հետ եկած ենք Դամասկոսէն եւ արձանագրութեան համար կը սպասենք Հայ ճեմարանի Գ. դասարանի ուսանող արձանագրուելու համար: 25 յունիս 1950 թուականին աւարտած եմ Դամասկոսի Միացեալ վարժարանի ընթացքը, որուն տնօրէն, Կիլիկիոյ շրջանի մեր կազմակերպութեան ներհուն մտաւորական ղեկավարներէն Տիգրան Գալըպճեանին յատուկ յանձնարարութեամբ, կը յուսայինք Հայ ճեմարանի բախտաւոր աշակերտներէն մէկը դառնալ: Ամիսներ առաջ հայրս արդէն որոշած...

Հայոց ցեղասպանութեան արհաւիրքն ու Հայ դատը հանրութեան սեփականութիւնը դարձնելու աշխատանքներու ծիրը բաւական ընդարձակ է ու համապարփակ: Բայց եւ այնպէս, միշտ ալ անպայման մեծ աշխատանքները չեն, որ մեծ արդիւնքներ կու տան, այլ անհատական պարզ նախաձեռնութիւններ, ներաշխարհէ բխող արտայայտութիւններ, իրականութիւնը լուսարձակի տակ առնող պատկերներ կու գան իրենց դրական ու ուժգին ազդեցութիւնը ունենալու եւ գործնական արդիւնքներ արձանագրելու Հայ դատի հետապնդման եւ Հայոց ցեղասպանութեան...

Արդէն քառասուն օրեր անցած են ընկերուհի Վիքթորիա Թիւթիւնճեանի բաժանումէն: Բոլոր շրջանակներու մէջ ճանչցուած ու յարգուած էր: Ափսոս, որ կատարելիք աշխատանքները չաւարտած, մեկնեցաւ այս աշխարհէն`  պարապութեան մէջ ձգելով շրջապատը: Ան հոգւով ու մարմնով նուիրուած էր իր ընտանիքին եւ իր սիրած միութեան` ԼՕԽ-ին: Անշուշտ չէր զլացած իր ծառայութիւնը բերելու «Թռչնոց բոյն»-ին, 14 տարի ըլլալով Տիկնանց միութեան անդամ, որուն համար շատ ուրախ եւ...

Հիւսիսային Լիբանանի մէջ կայացած քաղաքապետական եւ թաղապետական ընտրութիւններով կարելի է արձանագրել, որ Լիբանան դարձուց ընտրական կարեւոր էջ մը,  որ հետագայ նոր հատորներու ընթերցման կը հրաւիրէ ընտրութիւներուն ընթացքին եւ արդիւնքներուն հետեւողները: Յատկապէս հիւսիսային Լիբանանի մէջ որոշ առումով յանկարծակիութեան գործօնը հարցականներու դուռ բացաւ, Թրիփոլին յատկանշող համայնքին ոչ միանշանակ դիրքորոշումին եւ ամբոխային որոշ տրամադրութիւններու վրայ յենած քուէի յառաջատարութիւնը ընդգծելու իրականութիւններուն ի տես: Լիբանանի...

Քանի մը ամիսէ ի վեր ականատես ենք Պուրճ Համուտի բանուկ փողոցի մը լայնքին կատարուող շինարարական ժրաջան աշխատանքի մը: Ամէն անցորդի ուշադրութենէն չէր վրիպեր կատարուածը, որովհետեւ զգալի էր աշխատանքին թափն ու կորովը: Ճիշդ է, որ նոր կառուցուող շէնքեր չէին անոնք, այլ` գոյութիւն ունեցող երկու շէնքերու վերանորոգումն ու հիմնովին բարեզարդումն էր: Երկու անխնամ շէնքեր, որոնց վրայ բաւական ժամանակ էր անցեր, ուստի որոշ...

Յ. ՊԱԼԵԱՆ Երբեմն անցեալը, միտքեր եւ վերաբերումներ յանկարծ յիշողութեան մակերեսը կու գան, երբ էջ մը, քանի մը տող, կամ լուսանկար մը մոռցուած դարակէ մը աչք կը քթթեն: Այսօր հինցած թուղթեր եւ դիզուած թերթեր կը քրքրէի նորերուն տեղ բանալու համար, ձեռագիր երկու թերթ թուղթ հրաւիրեցին ընթերցումի: Փարիզի հայկական ձայնասփիւռէն ամէն օր քրոնիկ մը կը կարդայի` արձագանգելով անմիջականի: Թուական` 27 հոկտեմբեր 1990:...

Գերմանիոյ խորհրդարանի այսօրուան նիստին արծարծուելիք Հայոց ցեղասպանութեան վերաբերող բանաձեւին առնչութեամբ Անգարան անհանգստանալու իրաւացի պատճառներ ունի: Գերմանիոյ որդեգրելիք բանաձեւը առանձնայատուկ նշանակութիւն ունի ոչ միայն գերմանական մեղսակցութեան  իրականութիւնը նկատի ունենալու ուղղութեամբ, այլ նաեւ այն հանգամանքով, որ Գերմանիան այսօր Եւրոպան կառավարող հիմնական տնտեսաքաղաքական ուժն է, որ եղանակ կը ճշդէ նաեւ համաեւրոպական արժեչափերու գործադրելիութեան առումով: Խորհրդարանին քուէարկելիք բանաձեւը իր վերջնական տարազը չէ հագած տակաւին:...