Անդրադարձ

Յ. ՊԱԼԵԱՆ Անկապ մտածումներ եւ տպաւորութիւններ: Ո՛չ այնքան ալ` անկապ, եթէ վարժուինք ճիշդ ուղղութեամբ նայիլ: Կիրակի է: Խաչվերաց: Ատլանտեանի ափի զբօսաշրջային պատկերներու նմանող իրարու կողքին շարուած այս մեծ ու պզտիկ քաղաքներուն մէջ մնացած են յոգնած թոշակառուներ եւ շուն պտտցնող, առանձնութեան դատապարտուած այրեր, կիներ, ամուսնալուծուածներ եւ այրիներ: Պատկերները կը յիշեցնեն միջնադարու «վանք քաշուող» իրաւ-կեղծ ազնուականները: Հոս Խաչվերաց չկայ, ո՛չ ալ` մեռելոց:...

ՇԱՀԱՆ ԳԱՆՏԱՀԱՐԵԱՆ Արցախեան 44-օրեայ պատերազմի առաջին տարելիցի նշումը չի նմանիր մեր մղած նախորդ պատերազմներու հերթական տարեթիւերու նշումներուն: Նախորդները` Սարդարապատէն սկսեալ, անցնելով Արցախեան պատերազմ, Շուշիի ազատագրում  մինչեւ Քարվաճառ ու տարբեր ռազմաճակատներ բոլորը յաղթական աւարտ ունեցած են: Եւ բոլորին պարագային, ոգեկոչելով հայրենիքի ազատագրութեան ճամբուն վրայ ինկած բոլոր նահատակները, մենք տօնած ենք մեր յաղթանակները: Նոյնիսկ ապրիլեան քառօրեայ պատերազմը, հակառակ դիրքային կորուստներու, այդուհանդերձ կասեցուց...

ՄԻՔԱՅԷԼ ՀԱՋԵԱՆ Հրապարակագիր Ուղիղ մէկ տարի է անցել այն օրուանից, երբ սկսուեց Արցախեան երրորդ պատերազմը:  Պատերազմ, որ սանձազերծել է Ազրպէյճանը Թուրքիայի զինուած ուժերի հետ համատեղ` Հիւսիսային Սուրիայից, Լիպիայից, Փաքիստանից հաւաքագրուած միջազգային ահաբեկչութեան զգալի ուժերի մասնակցութեամբ: Փաստօրէն Արցախի Հանրապետութեան պաշտպանութեան բանակը ստիպուած էր 44 օր շարունակ  դիմակայել ոչ միայն Ազրպէյճանի զինուած ուժերի յարձակումը: Առաւել եւս, որ թշնամին բազմակի գերակշռում էր ոչ...

ԺԱԳ ՅԱԿՈԲԵԱՆ 2018-ի իշխանափոխութեան առաջնորդած հայաստանեան ժողովրդային շարժումին ժամանակ եւ անկէ ետք ալ հրապարակ նետուած ամբոխահաճ հիմնական կարգախօսները` ժողովրդավարական աւելի լայն հասկացողութիւններու կիրարկումը, «թալանուած» գումարներու վերադարձը, բայց մանաւանդ Հայաստանի Հանրապետութեան ինքնիշխանութեան եւ գերիշխանութեան ամրապնդումն էին, որովհետեւ կը նկատուէր ժողովրդային շարժումի կարգ մը ներկայացուցիչներուն կողմէ, որ նախորդ 20 տարուան ժամանակաշրջանին երկիրը բաւական զիջած էր իր ինքնիշխանութենէն եւ գերիշխանութենէն` յօգուտ Ռուսիոյ: Եւ...

«Բոլոր պատերազմողներէն ամենահզօրը այս երկուքն են. ժամանակ եւ համբերութիւն»: Լեւ Թոլսթոյ (1828-1910) «Պատերազմ եւ խաղաղութիւն» (1869) Ռուս վիպագիր Լեւ Թոլսթոյի պատմութիւն կերտած գործը` «Պատերազմ եւ խաղաղութիւն» (լոյս տեսած` 1869-ին) կը յատկանշուի յատկապէս վիպագրին բծախնդիր մօտեցումներով: Նիւթը, ըստ էութեան, ցարական Ռուսիոյ վրայ Ֆրանսայի 1805-ի յարձակումն է: Թոլսթոյ մանրամասնօրէն ուսումնասիրած է այդ օրերու պատմութիւնը, կատարած է պրպտումներ, հարցազրոյցներ: Ան գիշեր ու ցերեկ...

Խ. ՏԷՐ ՂՈՒԿԱՍԵԱՆ Անկախութեան օրուան նշումի երկու տրամագծօրէն հակադիր թուականներ են 20 սեպտեմբեր 1991-ը եւ  21 սեպտեմբեր  2021-ը: Երեսուն տարիներու բացը իրարմէ կը բաժնէ համազգային խանդավառութեան այն պահը, երբ ժողովրդային հանրաքուէն ջախջախիչ մեծամասնութեամբ հաստատեց անկախութեան «Այո»-ն, եւ այսօրուան իրականութիւնը մէկ կողմէ` պարտեալ իշխանութեան մը, որ կ՛ուզէ «գունագեղ»-աբար տօնել անկախութիւնը, եւ միւս կողմէ` անոնց, որոնք հարցականի տակ կ՛առնեն «տօնակատարութեան» պատշաճութիւնը, եթէ...

Ազգային երգը եւ անոր հասարակական կարեւորութիւնը (Վարդան Պետրոսեանի «Իմ ընկեր» երգի ներկայացման առիթով)  Համազգայինի Կեդրոնական վարչութիւնը այսօր համահայկական հասարակութեան  հպարտութեամբ կը յանձնէ  յօրինող, Երեւանի երաժշտանոցի դասախօս՝ Փրոֆեսոր Մարգարիտա Սարգսեանի երաժշտական դաշնաւորումով «Իմ ընկեր» երգը, որ հիմնուած է ԵՊՀի դասախօս Փրոֆեսոր  Վարդան Պետրոսեանի նոյնանուն բանաստեղծութեան վրայ: Առաջին կատարողն է օփերայի երգիչ Անդրանիկ Մալխասեանը: Բանաստեղծութիւնը ներշնչուած է 2020-ի Սեպտեմբեր 27-ին Ազրպէյճանի եւ...

ՏԻԳՐԱՆ ՃԻՆՊԱՇԵԱՆ Քառասունչորսօրեայ պատերազմի առաջին տարելիցն է այսօր: Ամբողջ տարի մը, գրեթէ ամէն օր խօսուած է, գրուած այս պատերազմի մասին, անոր ընթացքին, անոր սկսելուն պատճառներուն մասին վկայութիւններ, տեսակէտներ ու վարկածներ հրապարակուած են, դժբախտաբար բանավիճային մօտեցումով, հին ու նոր պատասխանատուներ որոնելու եւ եղածին պատասխանատուութիւնը ուրիշին վերագրելու սին ու անբովանդակ եզրաբանութեամբ: Ճշմարտութեան բացայայտումը չէ կատարուած տակաւին: Այն ճշմարտութեան, որուն իմացումը անհրաժեշտ է...

ՅԱԿՈԲ ՀԱՒԱԹԵԱՆ Այսքան չարիքի արժանի ազգ չենք: Նահատակներու յարգանքն անգամ համազգային տարողութեամբ ի վիճակի չենք մատուցելու: Պարտութենէ պարտութիւն առաջնորդուող մեր ներկան այլեւս հայ մարդուն մօտ ստեղծած է անիծուած ըլլալու անբացատրելի հոգեվիճակ, «կը հրաժարիմ հայութենէ» ուրուականը կը փորձէ խեղթել մեր ազգային հպարտանքը, արժանապատուութիւնը եւ խոյանքը: Դժոխային երազի մը մէջ ենք ազգովին, եւ սթափումը տակաւին կ՛ուշանայ: Պատերազմը 44 օրէն չաւարտեցաւ, եւ փաստօրէն...

Համազգային հայ կրթական եւ մշակութային միութեան եւ Երեւանի պետական համալսարանի միացեալ նախաձեռնութեամբ, Երեւանի պետական համալսարանի հայ բանասիրութեան բաժանմունքին մէջ 23 սեպտեմբերին տեղի ունեցաւ միջազգային գիտաժողով` նուիրուած արձակագիր Յակոբ Կարապենցի յիշատակին: ԵՊՀ բանասիրութեան բաժանմունքի դոցենտ Արշալոյս Կարապետեան «Երկիր»-ին հետ ունեցած զրոյցին ընթացքին յայտնեց, որ գիտաժողովի զեկոյցներուն մէջ ընդգրկուած են Յակոբ Կարապենցի կեանքին, գործունէութեան, ստեղծագործութեան տարբեր ոլորտներուն նուիրուած նիւթեր: Գիտաժողովին կը մասնակցին...

Ա. Ա. Երկու շաբթուան ընթացքին երկրորդ անգամ ըլլալով, Հայաստանի մէջ Միացեալ Նահանգներու դեսպան Լին Թրէյսի շեշտեց,որ Լեռնային Ղարաբաղի տագնապը լուծուած չէ, որովհետեւ Արցախի վերջնական կարգավիճակը չէ որոշուած: Ան նաեւ Ազրպէյճանի իշխանութիւններուն հակադրուեցաւ, երբ յայտարարեց, որ Արցախի վերջնական կարգավիճակի հարցը Մինսքի խումբին օրակարգին վրայ կը գտնուի: Ազրպէյճանի նախագահ Իլհամ Ալիեւ յարատեւօրէն կը յայտարարէ, որ Լեռնային Ղարաբաղի տագնապ գոյութիւն չունի, որովհետեւ ղարաբաղեան...

ԱՀԱՐՈՆ ՇԽՐՏԸՄԵԱՆ Դիմատետրի էջիս վրայ ամէնօրեայ արձանագրութիւններուն մեծամասնութիւնը կ’արծարծէ հայրենական հարցեր: Սակայն այսօր`  յետսեպտեմբերեան  ժամանակաշրջանին,  բարոյահոգեբանական շրջադարձ մը նկատելի է էջիս մէջ, հետեւանք` Արցախի 44-օրեայ  ճակատամարտին մեր կրած պարտութեան եւ անոր յաջորդող 9 նոյեմբերի եռակողմ  համաձայնութեան, որուն տարելիցը կը մօտենայ յառաջիկայ ամիսներուն: Ցնցումին պատճառը ակնյայտ  է: Իւրաքանչիւրս ներքնապէս, հոգեպէս տակաւին չենք  կրնար մեր  ինչո՞ւներուն  եւ ինչպէ՞սներուն պատասխանը ստանալ: Արդեօ՞ք միայն ...

ՅԱՐՈՒԹ ՉԷՔԻՃԵԱՆ ՀԳՀԱ-ի 1966-ի ծրագիրին մասին Պահիժ կը շարունակէ (1). «Այս տարի Լիբանանի հրթիռներու միութեան փորձերը նոր փուլ պիտի թեւակոխեն: Առաջին` հրթիռներու մարմիններուն եւ երկրորդ` թռիչքի ընթացքին հրթիռին «գլուխ»-էն տուեալներու ռատիօ արձակումի, հաղորդումի բարելաւում: «Այս տարի հաստատուն վառելանիւթով ինը հրթիռներ պիտի փորձուին: Այս փորձերուն նպատակը հրթիռներուն շարժագիծերուն` ճամբորդելիք ուղիներուն հաշիւներուն ստուգումին եւ «գլուխ»-ին եւ անոր մէջի սարքերուն գիտական փորձերուն պիտի...

ՍԻՄՈՆ ԿՈՍՏԱՆԴԻՆԵԱՆ Մութի մէջ մենք ծնանք, մութի մէջ կը մեռնինք, Բայց ինչո՞ւ մենք կ՛ապրինք մութի մէջ, զնտանին: Մոմի տակ դաս սորվիլ, պատերը խարխափել, Կոյրի պէս չտեսնելու վիճակն է մեր անել: Յանցանքը որո՞ւ է` մազութի՞ն, պենզինի՞ն, Պետական գողերո՞ւն, իշթիրաք տուողի՞ն: Մազութը շատ սուղ է, սեւ շուկայ կը ծախուի, Շահաւէտ չէ բնաւ իշթիրաք բաժնողին: Ճիշդ է, որ տարիներ տոլարներ դիզեցիք Ու հիմա...

Ս. Մ. Շնորհուելիք շքանշանին նախագիծը Գորիս-Կապան մայրուղիին ծանօթ հատուածը «Ազրպէյճանի հող» ճանչցող Նիկոլ Փաշինեանի յայտարարութենէն ետք (Ազգային ժողովի ամպիոնէն), սրամտութիւն մը փրթած է Հայաստանի մէջ: Կ՛ըսուի, որ Փաշինեան մտահոգ չէ, թէ կրնայ կորսնցնել երկրին ղեկը, որովհետեւ ապահոված է աւելի «իւղոտ» պաշտօն մը: Ան կրնայ ըլլալ Հայաստանի մէջ Ազրպէյճանի առաջին արտակարգ եւ լիազօր դեսպանը, անմիջապէս որ դիւանագիտական յարաբերութիւններ հաստատուին երկու երկիրներուն...

ԴՈԿՏ. ՀՐԱՅՐ ՃԷՊԷՃԵԱՆ Սօսի Նալչաճեան ծնած է Կիպրոս: Ան հետագային շատ աւելի ճանչցուեցաւ իբրեւ Սիսի: Իսկ Հայրապետ Թորոսեան ծնած էր Պէյրութ: Ան ալ հետագային ճանչցուեցաւ որպէս Հայրօ: Բայց յատկանշական կը մնայ Սիսիի եւ Հայրոյի հանդիպումը, որ տեղի ունեցաւ հայկական վարժարանի մէջ` Նիկոսիա, հանրածանօթ Մելքոնեան կրթական հաստատութեան յարկին տակ: Անոնք հանդիպեցան հայկական վարժարանին մէջ, բայց հանդիպումը աննշան եւ աննպատակ չեղաւ, որովհետեւ...

ԱՐՄԵՆԱԿ ԵՂԻԱՅԵԱՆ Հայաստանի խորհրդարանի երեք կին պատգամաւորները. Կատարինէ Զալեան, Պերճուհի Բարսեղեան, Վարվարա Սահակեան Հայրենի յուշերուս այս վերջին դրուագը կ՛ուզեմ յատկացնել Արամի յիշատակին, անոր անձին ու ընտանիքին վերաբերող կարգ մը մանրամասնութիւններու, որոնք ընդհանրապէս կը վրիպին արդի հայու գիտութենէն, թէկուզ միշտ  ու միանշանակ` բոլորովին անծանօթ չըլլան պատմածներս: Արամի գործունէութեան փայլուն փուլերէն մէկը կը կազմէ Վանը: Ան առաջին անգամ հոն ոտք կը դնէր...

ՅԱՐՈՒԹ ՍԱՍՈՒՆԵԱՆ «Քալիֆորնիա Քուրիըր» թերթի հրատարակիչ եւ խմբագիր Պատահմամբ յայտնաբերեցի թուրք-ամերիկեան  tenthousandturks.org  կայքը, որ նկարագրուած է իբրեւ «Տասը հազար թուրքերու արշաւ»: Կայքը կը ներառէ հինգ թուրք-ամերիկեան քաղաքական գործողութիւններու անջատ յանձնախումբերու (PAC-եր) միասնական տեղեկութիւնը. 1) Միացեալ Նահանգներու քաղաքական գործողութիւններու թրքական  համախմբման  յանձնախումբ (TC-USA PAC): 2) Քալիֆորնիոյ քաղաքական գործողութիւններու թրքական  համախմբման  յանձնախումբ (TC-CAL PAC): 3) Թուրք ամերիկացի իրաւաբաններու քաղաքական գործողութիւններու ազգային  համախմբման ...

ՄԿՐՏԻՉ ՄԿՐՏԻՉԵԱՆ Համազգայինի Կեդրոնական Վարչութեան ատենապետ Յակոբ Կարապենց. Հայաստան-Սփիւռք յարաբերութիւններ Յակոբ Կարապենց սփիւռքահայ գրականութեան ամենէն հարազատ ներկայացուցիչներէն մէկը կը հանդիսանայ. աւանդական Թաւրիզի ծնունդ, հասունցած Իրանի հայկական միջավայրին մէջ, ուսման ծարաւով իր պատանեկութեան տարիներէն արդէն իսկ կուտակած հայագիտական պաշարով ինքզինք Միացեալ Նահանգներ նետած, հրապարակագրութեան եւ հոգեբանութեան գաղտնիքները համալսարաններու մէջ պեղած, արեւելեան իմաստութեան եւ Արեւմուտքի արդիական կեանքի բարիքներուն ու չարիքներուն քաջածանօթ՝ մշակած...