Անդրադարձ

Յ. ՊԱԼԵԱՆ Այս օրերուն շատ գրուեցաւ եւ խօսուեցաւ ՄԱՅՐԵՆԻ-ի մասին: Աւանդութիւն  է. կը նշենք ՄԱՅՐԵՆԻԻ ՕՐ-ը, կարծէք` կ՛ուզենք յիշեցնել եւ յիշել, որ ան հետզհետէ կը դադրի, դադրած է այդպէս ըլլալէ, ազգի ո՞ր տոկոսին համար հայերէնը մայրենի է: Ներկայի մեր քաղաքական բարդ կացութեան մէջ միացումը ըմբռնուեցաւ եւ կ՛ըմբռնուի ընդhանուր բնութագրումով` որպէս քաղաքական, մասնաւորաբար Հայաստանի Հանրապետութիւն-Արցախ քարտէսով, չի խօսուիր բռնագրաւուած Արեւմտահայաստանի եւ...

ԽՈՐԷՆ ՔՀՆՅ. ՊԵՐԹԻԶԼԵԱՆ Չեմ գիտեր, թէ գալիք օրերուն ի՛նչ պիտի պատահի, բայց գիտեմ, որ Աստուած Զինք վստահողներուն է հովանի: Չեմ գիտեր, թէ օրերը ի՛նչ վերապահած են մեզի, բայց գիտեմ, որ Տէր Աստուած անփոփոխ է, եւ Անոր կամքն է բարի: Չեմ գիտեմ, թէ աշխարհին վիճակը ո՛ւր պիտի հասնի, բայց Տիրոջ խոստումն է աղբիւր յոյսի: Գիտենք, թէ աջէն ու ձախէն լուրեր կը...

Սուրիոյ տնտեսական շրջափակումը ազդեց առաւելաբար Սուրիոյ ժողովուրդին ու աշխատուժին վրայ: Շրջափակման պատճառով առողջապահութեան, տնտեսութեան ոլորտին մէջ յառաջացած դժուարութիւնները, ինչպէս նաեւ երկրի գործարարներուն հասած ուղղակի հարուածը, սննդամթերքի եւ այլ արտադրութիւններու արտածման ու ներածման առումով եղած սահմանափակումները վնաս հասցուցին առաւելաբար Սուրիոյ ժողովուրդին: Պատերազմի պատճառով արդէն իսկ բազում դժուարութիւններ ապրած, քարիւղի երկրի հիւսիսարեւմտեան շրջանի ուժերուն վերահսկողութեան տակ եղած ըլլալուն բերումով վառելանիւթի տագնապ դիմագրաւած...

ԽԱՉԻԿ ՏԷՏԷԵԱՆ 35 տարիներ առաջ Խորհրդային Ազրպէյճանի մէջ կիրարկուեցաւ ցեղային զտման, հաշուեհարդարի, ջարդերու ու խոշտանգումներու, փոկրոմի եւ հայ ազգաբնակչութեան զանգուածային տեղահանութեան կազմակերպուած եւ ցեղային ատելութեան հրահրումով հայերու հալածանքն ու բնաջնջումը, ընդհուպ գաղթը` դէպի Խորհրդային Հայաստան: Ճիշդ այնպէս, ինչպէս 1915-ին, Օսմանեան կայսրութեան երիտթուրքերու իշխանութիւնը ծրագրեց ու գործադրեց 20-րդ դարու առաջին ցեղասպանութիւնը եւ մէկուկէս միլիոն հայերու բնաջնջումն ու պատմական Հայաստանի հողէն հայ...

ԱՌԱՔԵԼ ԱԲՂ. ԳԱՏԵՀՃԵԱՆ Անառակ որդիին առակը մեր ժողովուրդի սիրեցեալ զաւակներուն եւ ընդհանրապէս բոլոր քրիստոնեաներուն «սիրտերուն խօսող» աստուածաշնչական պատմութիւններէն մէկն է: Ան յատուկ տեղ գրաւած է նաեւ Աստուածաշունչ մատեանի մեկնիչներուն մօտ, որոնք զայն կոչած են «Աւետարան մը` աւետարաններուն մէջ» եւ «Փոքրիկ Աւետարան»: Աշխարհի երեսին ապրող իւրաքանչիւր անհատ «հեռուէն թէ մօտէն» ապրած է կամ կ՛ապրի անառակ որդիին հոգեվիճակը: Երբ ոեւէ անձ կարդայ...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Լա Հէյի միջազգային ատեանը 22 փետրուարին պատասխանեց Հայաստանի եւ Ազրպէյճանի դիմումներուն եւ փոխան 3-0-ի` 1-0 հաշիւով յաղթանակ մը տուաւ հայկական կողմին: Միջազգային դատարանը արդար գտաւ հայկական կողմին ներկայացուցած երեք բողոքներէն մէկը եւ պահանջեց Ազրպէյճանէն, որ վերջ տայ Բերձորի միջանցքին փակման, ազատ երթեւեկի կարելիութիւնը վերահաստատուի: Ատկէ անդի` ատեանը «բաւարար ապացոյց» չտեսաւ, որ ճամբան փակող «բնապահպաններ»-ը կը շարժին Ազրպէյճանի մատներուն...

Ամփոփ զեկոյց Գալուստ Կիւլպէնկեան Հիմնարկութեան Հայկական Համայնքներու Բաժանմունքի տնօրէն՝ Ռազմիկ Փանոսեանի կողմէ Փետրուար 2023-ին ամբողջացաւ Գալուստ Կիւլպէնկեան Հիմնարկութեան Հայկական Համայնքներու Բաժանմունքին ղեկը ստանձնելուս տասը տարին։ Այս առիթը, առօրեայ աշխատանքիս կողքին, կարելիութիւնը ընձեռեց յետադարձ ակնարկ մը նետելու անցեալին եւ մտածելու ապագային մասին: 2023 թուականը կը համընկնի բովանդակ Հիմնարկութեան նոր ռազմավարական ծրագիրի մեկնարկին: Մայիս 2022-ին, Փրոֆեսոր Անթոնիօ Ֆէյժօն ստանձնեց Հիմնարկութեան նախագահութիւնը եւ...

ՅԱՐՈՒԹ ՍԱՍՈՒՆԵԱՆ «Քալիֆորնիա Քուրիըր» թերթի հրատարակիչ Թուրքիոյ մէջ օր առ օր կ՛աւելնայ երկրաշարժի զոհերուն թիւը: Մեր սիրտը կը ցաւի մինչ օրս արձանագրուած գրեթէ 50 հազար զոհերու եւ մօտաւորապէս 200 հազար վիրաւորներու համար: Հնագոյն Անտիոք քաղաքը (Անթաքիա)` 250 հազար բնակչութեամբ, հիմնականին մէջ վերածուած է աւերակներու: Ինչպէս գրած էի նախկին շաբաթ, հայերը պէտք է տարբերութիւն դնեն Ցեղասպանութիւն իրականացուցած թրքական կառավարութեան եւ թուրք...

ՎԱՉԷ ԲՐՈՒՏԵԱՆ 1.- Հայ-թրքական դարաւոր կնճիռը (այսուհետեւ`  Կնճիռ) ցարդ մնացած է անլոյծ: 2.- Նոյն Կնճիռը ուրիշ բան չէ, եթէ ոչ` հայահաւաք-հողահաւաք, Ցեղասպանութեան հետեւանքներու վերացում, կամ միացեալ, ազատ ու անկախ Հայաստանի ստեղծում` Սեւրով ու Ուիլսընեան իրաւարար վճիռի սահմաններով: Ասոնք նոյն այս Կնճիռի լուծման տարբեր բանաձեւումներն են: 3.- Արցախի ազատագրումը (90-ականներուն) ուրիշ բան չէր, եթէ ոչ` այս Կնճիռի արդար լուծման ուղղութեամբ առնուած...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Եւրոպացի դէտերու երկրորդ խումբ մը` 50 անզէն եւ 50 (հաւանաբար) զինեալ, Հայաստան հասաւ եւ տարբեր ալիքներ բարձրացուց քաղաքական ու ժողովրդային շրջանակներու մէջ: Անոնց կեդրոնը Վայքի մէջ է, Եղէգնաձոր (տեսնել քարտէսին վրայ), Ազրպէյճանի եւ Նախիջեւանի սահմաններուն միջեւ, Սիւնիքի սեմին: Իշխանութեան շրջանակը, որոշ քաղաքացիներու պէս, կը յուսայ, որ այս անգամ դէտերուն գործը քիչ մը աւելի ազդու պիտի ըլլայ. ֆրանսացի, գերմանացի...

ԳԷՈՐԳ ՊԵՏԻԿԵԱՆ Ամէն անգամ, երբ տարեդարձի մը ներկայ գտնուիմ եւ կամ անոր մասին խօսուի, կեանք կոչուած այս առեղծուածին դիմաց, ինքնաբերաբար տրամադրութիւնս զիս տարբեր ուղիներ կ՛առաջնորդէ: Ու այս առթիւ, բարի մաղթանքներուս մէջէն, երբեմն ես ինծի հարց կու տամ, թէ ի՞նչ է այս տարիք ըսուածը, որ աստուածային հաճելի ու մեծ պարգեւ մը ըլլալով հանդերձ, շատ յաճախ ալ շատերու համար ճիշդ հակառակը` տխուր,...

ԶԱՔԱՐԻԱ ՄԻԼՏԱՆՕՂԼՈՒ Մարաշի երկու երկրաշարժերը մեծ աւերածութիւններ են առաջացրել 10 քաղաքներում: Այնինչ յայտնի փաստ է, որ պատմականօրէն այս տարածաշրջանը ուժգին երկրաշարժերի գօտի է: 1893 թ. Մալաթիայի երկրաշարժն էլ սրանից ուղիղ 130 տարի առաջ մեծ վնաս էր հասցրել այս տարածքներին: Այդ ժամանակուայ հայկական մամուլը մեծ հետաքրքրութիւն է ցուցաբերել երկրաշարժի հանդէպ: Բացի մեծ աղէտ լինելուց` այս հետաքրքրութեան պատճառներից մէկն այն էր, որ...

ՎԵՀԱՆՈՅՇ ԹԵՔԵԱՆ Ո՛վ լեռներ, գլուխնիդ բարձր բռնեցէք, Լիճե՛ր, գեղեցկագոյն մեղեդիներ հնչեցուցէք: Պահպանած էք ժողովուրդ մը հինգհազարամեայ Որ քաջարի ու երկնամերձ թեւերով Խնկեց, կերտեց Սուրբ Մեսրոպի յարալոյս խորան Վեհանիստ մատենադարան Բիւրականի բիւրաչք կամար: Ո՛վ լեռներ, ձեր հոգին թող չմարի, Լիճե՛ր,  կապոյտ ապակի, ձեր ձայնը թող չպապակի. Պիտի գա՛յ փառքի օրը Պիտի գայ փառաւո՛րը Ու կենարար մանանաներ պիտի տեղան հերոսներու շիրիմներուն, Ըմբոստներու...

ՏԻԳՐԱՆ ՃԻՆՊԱՇԵԱՆ Կա՞ր արդեօք տարակարծութիւն Արայիկ Յարութիւնեանի եւ Ռուբէն Վարդանեանի միջեւ: Տարակարծութիւնը նո՞ր էր, թէ՞ արդէն գոյութիւն ունէր ի սկզբանէ, երբ առաջինը չորս ամիս առաջ պետական նախարար կը նշանակէր երկրորդը: Կը նշանակէր արտակարգ իրաւասութիւններով, ձգելով այն տպաւորութիւնը, որ ինք բացարձակ իշխանութեան դիրքերը կը զիջի անձի մը, որ քաղաքական դէմք չէ, փորձառութիւն չունի, բայց Արցախի Հանրապետութեան ու անոր ժողովուրդին ծառայելու պատրաստակամութիւն...

Մարգարայի եւ Անիի կամուրջներուն վայրերը` Հայաստանի «քթին» եւ «կոկորդ»ին վրայ Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ ԱՌԱՋԻՆ ՊԱՏԿԵՐ. Հայաստան որոշեց 400 հազար տոլար արժողութեամբ օժանդակութիւն տրամադրել` Սուրիոյ եւ Թուրքիոյ մէջ երկրաշարժէն վնասուածներու համար: Որոշումը հրապարակուեցաւ Վարդանանց տօնին օրը: (Ի՜նչ զուգադիպութիւն): Օժանդակութեան առաջին` անմիջական մասը քանի մը օր առաջ Թուրքիա հասաւ Մարգարայի կամուրջին ճամբով, իսկ Սուրիոյ բաժինը` օդանաւով: Եւ ահա, Արարատ Միրզոյեանի եւ շքախումբին Թուրքիա...

ՀԱՄԲԻԿ ՊԻԼԱԼԵԱՆ Կ՛ապրինք այնպիսի ժամանակի մը մէջ, երբ մարդկային միտքը, թէեւ կը փորձէ ձերբազատիլ պարտադրուած կապանքներէ, խաւարամիտ խօսքերէ ու խեղճացած մտմտուքներէ, որ այլապէս կարենայ թռիչք տալ իր խանդավառութեան, յուզական աշխարհին, տրամաբանութեան թէ գրելու տրամադրութեան, այդուհանդերձ, միշտ չէ, որ կը յաջողի, որովհետեւ կը գտնուի մռայլ իրականութեան մը դիմաց: Ցաւոտ իրականութիւն մը, որ կ՛առնչուի ազգին ու պետականութեան, որոնք կորսնցուցած կը թուին ըլլալ...

Ա. Մ. Արցախը Հայաստանի միաւորելու նպատակով սկսած շարժումը ճնշելու համար Ազրպէյճանի իշխանութիւնները պետական մակարդակով երկրի հայ բնակչութեան նկատմամբ եղեռն եւ զանգուածային տեղահանութիւն կազմակերպեցին: Սումկայիթի մէջ 26 փետրուար 1988¬ին տեղի ունեցաւ Ազրպէյճանի Համայնավար կուսակցութեան քաղաքային կոմիտէի կազմակերպած հանրահաւաքը: Կոչեր արձակուեցան պատժելու հայերը, սպաննել զանոնք եւ վտարել Սումկայիթէն ու ամբողջ Ազրպէյճանէն: Նոյն օրը Խորհրդային Միութեան ղեկավար Միխայիլ Գորբաչով Մոսկուայի մէջ հայ մտաւորականներու...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Մեծ պահքի երկրորդ կիրակին կը կոչուի Արտաքսման եւ կը խորհրդանշէ մարդուն դրախտէն արտաքսուիլը եւ Աստուծոյ տեսութենէն զրկուիլը: Արտաքսման կիրակին կը յիշեցնէ մեր նախածնողներուն` Ադամի եւ Եւայի պատուիրազանցութիւնը: Անոնք չպահեցին Աստուծոյ կողմէ իրենց տրուած պատուէրը եւ ճաշակեցին բարիի ու չարի գիտութեան պտուղը: Ադամ ու Եւա շնորհազրկուեցան եւ դրախտէն արտաքսուեցան մեղքի, մեղքը չխոստովանելու եւ զիրար մեղադրելու պատճառով: Նախամարդու մեղանչումը կոչուեցաւ...

ՄԱՐՈՒՇ ԵՐԱՄԵԱՆ - Երբ միաժամանակ մարմնիդ երկու տարբեր տեղերը ցաւ զգաս, օրինակ, ոտքդ կը ցաւի 65 տոկոս եւ ուսդ կը ցաւի 75 տոկոս, ո՞ր ցաւը աւելի կը զգաս: - Անշո՛ւշտ աւելի մեծ ցաւը կը զգաս` ուսիդ ցաւը: Սուրիոյ պատերազմին առաջին տարին էր, առաջին օրերը. տակաւին չէինք հասկնար, թէ ինչո՛ւ այս չարիքը կը թափի մեր գլխուն, ինչո՛ւ այսքան ազնիւ, աշխատասէր եւ...

Դաշնակցութեան օրուան նշումը ընդհանրապէս տարեվերջին կը գումարուի. ժամանակի այս ճշդումը ունի անշուշտ  իր տրամաբանութիւնը: Տարեկան կտրուածքով ընդհանուր գործունէութիւն, մեր բառապաշարին մէջ հաշուետուութիւն ըսելաձեւով բանաձեւուած, կը միտի կուսակցութեան համակիր զանգուածին ներկայացնել աշխատանքի հանրագումարը` ընդգծելով հիմնական առանցքները: Դրական շեղում մը կը նկատուի այսօր այս ընդհանուր ընկալումէն եւ մօտեցումէն: Դաշնակցութեան օրը Այնճարի մէջ կը նշուի ոչ թէ տարեվերջին, այլ տարեսկիզբին: Եւ ասիկա շատ...