Յօդուածներ

ՄԱԹԻԿ ԷՊԼԻՂԱԹԵԱՆ Ցեղասպանութենէն վերապրած  թաքուն հայերու թեման ներկայացնող TRAUMA AND RESILIENCE.  ARMENIANS IN TURKEY (ՀՈԳԵՑՆՑՈՒՄ ԵՒ ՃԿՈՒՆՈՒԹԻՒՆ ՀԱՅԵՐԸ ԹՈՒՐՔԻՈՅ ՄԷՋ) խորագրին տակ հատոր մըն է, որուն հեղինակը՛ Րաֆֆի Պետրոսեան, 10 ապրիլին, կազմակերպութեամբ  Զուիցերիոյ ՀԲԸՄ-ի վարչութեան, Ժընեւի Հայ կեդրոնին մէջ հայերէնով ներկայացուց ԿՈՄԻՏԱՍ ՀԻՄՆԱՐԿ ի կողմէ անգլերէնով հրատարակուած իր յօդուածներու այս ժողովածուն: Բացման խօսքին մէջ Թալին Ուզունեան-Աւագեանը, ծանօթացուց Րաֆֆի Պետրոսեանը, որ...

ՄԻՔԱՅԷԼ ՀԱՋԵԱՆ Քաղաքական վերլուծաբան Մի ուրուական է շրջում հայ քաղաքական մտքի երկնակամարում: Քա՛ւ լիցի, ամենեւին էլ նկատի չունեմ Մարքսի ասած «կոմունիզմի ուրուականը», որ, ըստ նրա «Կապիտալ» աշխատութեան, հեռաւոր 19-րդ դարի երկրորդ կէսին շրջում էր Եւրոպայում: Խօսքս Հայաստան-արցախ ռազմաքաղաքական դաշինքի մասին է, մի պայմանագիր, որ վերջին տարիներս ուրուականի յանգոյն պարբերաբար յայտնւում, անհետանում եւ, ի շրջանս իւր, դարձեալ` յայտնւում է մեզ համար...

Ռմէյլի Ս. Յարութիւն եկեղեցւոյ անուանակոչութեան տօնին առիթով, կիրակի, 5 մայիս 2019-ին առաւօտեան ժամը 9:30-ին Լիբանանի հայոց առաջնորդ Նարեկ արքեպիսկոպոս ժամանեց եկեղեցւոյ կից գտնուող փողոցը, ուր արժանացաւ ժողովրդային ընդունելութեան, ապա առաջնորդութեամբ ՀՄՄ-ի շեփորախումբին, եկեղեցւոյ ընտանիքին եւ ժողովուրդին, թափօրը ուղղուեցաւ դէպի Ս. Յարութիւն եկեղեցի, ուր առաջնորդը մատուցեց ս. պատարագ: Պատարագի ընթացքին սրբազան հայրը կատարեց եկեղեցւոյ երկու խորհրդանոցներու օրհնութիւնը: Իր քարոզին սկիզբը սրբազանը...

Պատրաստեց՝ ՆԱՐԷ ԳԱԼԵՄՔԷՐԵԱՆ Միշտ եղած է այն մտահոգութիւնը, որ նոր արհեստագիտութիւնը ինքզինք հաստատելով` գործածութենէ դուրս կը մղէ նախկինը: Եթէ որոշ պարագաներու այդպէս եղած է, սակայն այլ պարագաներու, մանաւանդ` արուեստի ասպարէզին մէջ, կարելի չէ ընդունիլ ատիկա: Երբ շարժապատկերի գիւտը եղաւ, եւ բացուեցան սրահներ, ոմանք մտահոգութիւն յայտնեցին, որ թատրոնը կը չքանայ: Երբ պատկերասփիւռը տարածուեցաւ տուներու մէջ, ոմանք գուժեցին շարժապատկերի եւ ձայնասփիւռի մահը:...

ԻՇԽԱՆ ՉԻՖԹՃԵԱՆ Հաւաքական փորձառութեան արդիւնք են առածի կարգ անցած «կնքեալ» խօսքեր, որոնք անձնական, նեղ, տուեալ պահու կամ տրամադրութեան ազդեցութենէն շատ անդին` ընդհանրական տեսակէտի մը եզրակացութիւնը կը դառնան ժամանակի ընթացքին: Համամարդկային, կրօնական, բարոյական, ազգային, յարանուանական, կուսակցական եւ աւելի խոնարհ մակարդակներու վրայ կը գոյանան բանաձեւ, փակախօսք, բնաբան, որոնք սահմանագծումներ են: Անոնք ունին երբեմն առաջնորդող, երբեմն ոգեւորող հանգամանք ու երբեմն ալ փակուղի կը...

ՄԱԿԱՐ Երեւանը գարնան արեւու մէջ կը լողայ: Ազնաւուրի այգին ենք: Թոշակառուներ կան, եւ մանուկներ կը խաղան: Արմենակ հոս ալ կը պտտի հայերէն թերթ ու գիրքով: Այդպէս կը տպաւորէր փարիզցիները: Երեւանի մէջ զարմանք չի պատճառեր: - Մակա՛ր, ամէն քայլափոխի Թումանեան եւ 150-ամեակ կը լսեմ: Ոչ ոք կ’ըսէ, թէ ան միայն բանաստեղծ չէր եւ ինչե՜ր ըսած է ժողովուրդի մասին: - Տրտունջները չեն...

Ն. ՊԷՐՊԷՐԵԱՆ Մայիս 8-9 պատմական յիշարժան թուական դարձաւ եւ փառաւոր իր տեղը գրաւեց հայոց յուշատետրին մէջ 1992-ին, երբ Արցախ աշխարհի հինաւուրց բերդաքաղաք Շուշին ազատագրուեցաւ հայ ժողովուրդի հերոսական զաւակներուն ռազմաքաղաքական բացառիկ սխրանքով: Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետութիւնը պաշտօնապէս մայիս 9-ին կը մեծարէ «Շուշիի ազատագրման եւ յաղթանակի» պետական տօնը: Իսկ Հայաստանի Հանրապետութեան պաշտօնական տօնացոյցով մայիս 9-ն հռչակուած է «Յաղթանակի օր»: Թէ՛ իբրեւ ազգային-ազատագրական պայքարի...

ՀԱՄԲԻԿ ՊԻԼԱԼԵԱՆ   Հայոց միասնական բազուկին ու վճռակամութեան ամրոցը. Հայաշունչ յոյզերու եւ բոցավառ ապրումներու աննուաճելի միջնաբերդը. Ազգային դիմագիծի, արժէքներու եւ առանձնայատկութիւններու շտեմարանը. Ինքնաճանչման, ինքնաղեկավարման, առաւել ուժեղացման պատուանդանն է. Աւելի՛ն. ազգակերտման, հայրենատիրացման եւ բարբարոս թուրք-ազերիին յաղթելու խորհրդանիշ ամրոցն է Շուշին, որուն ազատագրութեան 27-ամեակը կը տօնենք ազգովին: Իրօք, մօտիկ անցեալին գրուած պատմութեան էջերուն մէջ, իր բնոյթով եզակի ԴՐՈՒԱԳ մը աւելցաւ. ատիկա բերդաքաղաքի մը...

ԼԻՐԱ ՂԱԼԱՅԵԱՆ Դուք` իմ հոգում, հոգիս` ձեր մէջ, Հող - հայրենի սէրն իմ` անշէջ, Յաւերժից այս` յանց Մասիս սար, Ես հսկում եմ ձեր քունն արդար... Այս քառատողը փորագրուած է արցախեան ազատամարտի առաջամարտիկ, ապրիլեան պատերազմի հերոս նահատակ Նորայր Հաջեանի յուշաքարին` Նորայրի անունից: Մի մարդ, ով տակաւին ընդամէնը 16 տարեկան պատանի, գրեթէ սկզբից մինչեւ վերջ մասնակցել է արցախեան ազատամարտին:  Նա կրկին առաջնագծում...

Հարցազրոյց Լիբանանահայ Արուեստագէտ Գրիգոր Ակոբեանին Հետ Հինգշաբթի, 9 մայիս 2019-ին Համազգայինի «Լիւսի Թիւթիւնճեան» ցուցասրահին մէջ տեղի պիտի ունենայ լիբանանահայ արուեստագէտ Գրիգոր Ակոբեանի աւելի քան 50 տարուան ստեղծագործական գործունէութեան արգասիքը հանդիսացող երկու ալպոմներու շնորհահանդէսը , որուն ընթացքին պիտի ներկայացուին նաեւ արուեստագէտի ստեղծագործական երթի բոլոր փուլերու աշխատանքներէն նմուշներ` անոր անձնական հաւաքածոյէն: Այս առիթով «Ազդակ» հարցազրոյց մը ունեցաւ արուեստագէտ Գրիգոր Ակոբեանին հետ: Հարցազրոյցը...

ԱՆՏՐԷ ՔՈՒՐՔՃԵԱՆ Հայ ճարտարապետութեան պատմութիւնը որքա՛ն հին է, նոյնքա՛ն ալ` ժամանակակից: Փարաւոնական  ժամանակներէն մինչեւ ուրարտական  թագաւորութիւնը, Կիլիկիայէն  ներկայ Հայաստան  ունեցած ենք հանճարեղ ճարտարապետներ,  որոնցմէ մէկն է Ալքսանդր Թամանեանը, որ կառուցած է  Երեւան  մայրաքաղաքը, իսկ երկրորդը` Մարտիրոս Ալթունեանը, որ սփիւռքի պայմաններուն մէջ ստեղծած է տեղական եւ միջազգային անգնահատելի  ու անկրկնելի կոթողներ: Մարտիրոս Ալթունեանը ապրեցաւ երկու համաշխարային պատերազմներ, տեսաւ  տառապանքը եւ կորուստը...

ՊԵՏԻԿ Լիբանանահայութիւնը դարձեալ իր պահանջատիրութիւնը բարձրաձայն արտայայտեց բազմահազար գիտակից հայութեան քայլարշաւով, որ այլեւս դարձած է մեր պահանջատիրութեան անվերապահ արտայայտութեան ձեւ մը: Սովորութիւն դարձած այս արշաւը յարգուեցաւ նոյնպէս մեր ոչ հայ հայրենակիցներուն կողմէ: Պուրճ Համուտ կատարեալ լրջութեամբ իր բոլոր վաճառատուները փակ պահեց ամբողջ օրը` առանց խտրութեան, իսկ ուրիշ շրջաններու մէջ այլ հաստատութիւններ օրուան տխրութիւնը արտայայտող ցուցանակներ ցրուեցին առ ի զօրակցութիւն մեր...

Պատրաստեց՝ ՄԱՐԱԼ ՄԽՍԵԱՆ Հայոց Ցեղասպանութեան 104-ամեակին Նուիրուած Ձեռնարկներ Քուէյթ 104-ամեայ Ուխտի Վերանորոգում Չորեքշաբթի, 23 ապրիլ 2019-ի երեկոյեան Քուէյթի Ազգային վարժարանի բակին մէջ տեղի ունեցաւ սուրբ եւ անմահ պատարագ` նուիրուած Հայոց ցեղասպանութեան 104-րդ տարելիցին, որուն յաջորդեց հոգեպարար ձեռնարկ մը` կազմակերպութեամբ Քուէյթի մէջ ՀՅԴ «Քրիստափոր» երիտասարդական եւ «Հրայր Դժոխք» պատանեկան միութիւններու: Պատարագը մատուցեց ու ձեռնարկը հովանաւորեց Քուէյթի թեմի առաջնորդ Մասիս եպս. Զօպույեանը:...

Զրուցեց` ՄԱՐԻԱՄ ՊԵՏՐՈՍԵԱՆԸ «Երկիր»-ին հետ ունեցած զրոյցին ընթացքին ՀՅԴ Լիբանանի կեդրոնական կոմիտէի անդամ Մելիք Գարագաւորեան շեշտած է, որ միջազգային հանրութիւնն ու ԱՊՀ երկիրները պէտք է հաշուի նստին այն իրականութեան հետ, որ այս շրջանին մէջ ունին դաշնակից` Հայաստանի Հանրապետութիւնը, որ ոչ թէ իր երկրորդական, այլ կենսական, անվտանգութեան շահերէն մեկնելով կը կնքէ Հայաստան-Արցախ դաշինքը, որ, ըստ էութեան, կ՛ընդգրկէ նաեւ ԱՊՀ միւս երկիրներուն...

ԱՒՕ ԳԱԹՐՃԵԱՆ Գարեգին Նժդեհ Գարեգին Նժդեհ, բուն անունով` Գարեգին Տէր Յարութիւնեան.- Ռազմական, քաղաքական եւ պետական գործիչ, հրապարակախօս, փիլիսոփայ, սպարապետ, ՀՅԴ կուսակցութեան անդամ: Ծնած է 1 յունուար 1886-ին, Նախիջեւանի Կզնութ գիւղը: Հայրը քահանայ էր: Խանդավառուած հայ ազատագրական շարժումով` կանուխէն կը մտնէ Հայ յեղափոխական դաշնակցութիւն կուսակցութեան շարքերը: Նախնական կրթութիւնը ստացած է Նախիջեւանի ռուսական դպրոցին մէջ, ապա կը յաճախէ Թիֆլիսի ուսումնարանը: Աւարտելէ ետք,...

Պատրաստեց՝ ՄԱՐԻՆԱ ՀԱՄԱՄՃԵԱՆ Համազգայինի Երեւանի Գրասենեակն Ու Ֆէոտորոֆ Նանսենի Թանգարանը Նշեցին Լեւոն Շանթի 150-ամեակը 3 մայիս 2019-ին Համազգայինի Երեւանի գրասենեակն ու Ֆէոտորոֆ Նանսենի թանգարանը նշեցին Լեւոն Շանթի 150-ամեակը: Մտաւորականներու, գրականասէրներու շարքին, ձեռնարկին ներկայ էին Երեւանի Լ. Շանթի անուան եւ Գեղարքունիքի Գետիկ գիւղի դպրոցի աշակերտները: Ֆ. Նանսենի թանգարանի աւադնապահ Անահիտ Վարդանեանը խօսեցաւ Լեւոն Շանթի գրական աւանդին, մանաւա՛նդ «Հին աստուածներ»-ուն մասին: Համազգայինի...

Պերլինի Վեհաժողովը  Եւ Խրիմեան Հայրիկի Գլխաւորած Պատուիրակութեան Աշխատանքները ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Ռուս-թրքական պատերազմի աւարտէն եւ Սան Սթեֆանոյի դաշնագիրէն ետք, Պերլինի մէջ նախատեսուող վեհաժողովին Հայկական հարցը ներկայացնելու համար Ներսէս պատրիարք Վարժապետեանի նախաձեռնութեամբ եւ Ազգային ժողովի համաձայնութեամբ հայկական պատուիրակութիւն մը կազմուած էր Խրիմեան Հայրիկի գլխաւորութեամբ: Պերլինի վեհաժողովի աշխատանքները Ներսէս պատրիարքի պերլինեան ձեռնարկը, կը խորհրդածէ Գէորգ ծայրագոյն վարդապետ Ռուսճուքլեան,  յանդգնութիւն մը չէր, որովհետեւ Համիտի...

ՀՅԴ Զաւարեան ուսանողական միութեան (ԶՈՄ) կազմակերպութեամբ հինգշաբթի, 2 մայիս 2019-ին տեղի ունեցած  «Լիբանանի մէջ ժողովրդավարութիւնն ու ընկերային արդարութիւնը խոչընդոտող արգելքները» խորագիրը կրող լսարանական ասուլիսին ընթացքին, ՀՅԴ Լիբանանի Կեդրոնական կոմիտէի ներկայացուցիչ, երեսփոխան Յակոբ Բագրատունի արտասանեց հետեւեալ խօսքը. «Հպարտ եմ, որ այս ամպիոնին վրայ կը գտնուիմ` նկատի ունենալով, որ ես ալ համալսարանական եղած շրջանիս մաս կազմած եմ Զաւարեանական ուսանողական միութեան, որ հիմնուած...

ՀԱՄԲԻԿ ՊԻԼԱԼԵԱՆ Իմ նահատակ եղբայրներուս անունով, լսեցէ՛ք զիս, զաւակները երկրիս ու ազգիս, ահաւասիկ իմ վերջին խօսքերս. թուրքերը կ՛ուզեն խեղդել մեր ազատութեան ձայնը մեր կուրծքերուն մէջ: Կ՛ուզեն արգիլել, որ խօսինք, բայց մենք պիտի խօսինք: ...Մենք ապրեցանք անկախութեան համար եւ կը մեռնինք անկախութեան համար: Ապտել-Քարիմ Խալիլ («Ազդակ», 6 մայիս 2017) Իր նահատակութենէն քանի մը վայրկեան առաջ հերոսի մը արձակած պատկառելի ու յաւերժահունչ...

ԵՂԻԱ ԹԱՇՃԵԱՆ Ապրիլ 23-ի գիշերը Թուրքիոյ դրօշակը այրելը բաւական լայնածաւալ բանավէճի նիւթ  դարձաւ հայաստանեան մամուլին մէջ: Չեմ յիշեր, որ նախորդ տարիներուն այս նիւթը այսքան շատ քննարկուած ըլլար ընկերային ցանցերուն վրայ: Այս տարի իւրայատուկ էր այս իմաստով:  Չեմ ուզեր նաեւ քննարկել այն նիւթը, թէ պէ՞տք էր այրել այդ դրօշակը` թէ՞ ոչ, սակայն նպատակը յստակ էր: Շատերուն համար Թուրքիոյ դրօշակը` կը նշանակէ...