Յօդուածներ

Յ. ՊԱԼԵԱՆ «Մեր ճակատագրին վրայ ազդելու պատասխանատուութիւնը ունինք»: Հաննա Արենթ ՄԵԾԻ ՏԱՆՆ ԿԻԼԻԿԻՈՅ վեհափառ հայրապետը` ԱՐԱՄ Ա. աւագ դէտ  եւ դերակատար ներազգային կեանքի, մտահոգ էր սփիւռքով, որ, ընդհանուր գնահատումով, ազգի թուական մեծամասնութիւնն է: Վերստին կարդալ, ինչ որ ըսած էր, երբ 2023-ը յայտարարեց «Սփիւռքի տարի»: Շատեր խօսեցան այդ մասին: Այս տարի եւս վեհափառը  հրաւիրած է իր հօտը` մտածելու մարդուժ-ի մասին, որ...

ՎԱՐՈՒԺԱՆ ԱՐՔԵՊԻՍԿՈՊՈՍ Այս գիշեր անձրեւը սանձարձակ է: Իր խիստ ընկերները` որոտում, փայլատակում, փոթորիկ իրարանցում մը ստեղծած` տեսակաւոր աղմուկով լեցուցած են գիշերային խաւարը: Փայլակները երբեմն կը դաշունահարեն մթութեան պատը եւ կը ճեղքրտեն զայն: Դեկտեմբերի ձմրան օրեր են, «կը պատահի», պիտի ըսէր լուսահոգի Ղեւոնդ սրբազան: Յայտնի է, հակառակ ճիգերուս, որ այս գիշեր եւս քունը փախուստ պիտի տայ: Ու ահա դարձեալ մտմտուքները կը...

ՆԱԶՕ ՃԷՐԷՃԵԱՆ 11) Մեծի Տանն Կիլիկիոյ Կաթողիկոսութեան «Նարեկացի» Երգչախումբ Պատմական ակնարկ Կազմուած է 21 հոկտեմբեր 2017-ին` Արամ Ա. վեհափառ հայրապետին փափաքով եւ տնօրինութեամբ, հեռանկար ունենալով նոր աւիշ հայթայթել Մեծի Տանն Կիլիկիոյ կաթողիկոսութեան «Շնորհալի» երգչախումբին` արհեստավարժութեան մակարդակով: - Մինչեւ 2018 օգոստոս երգչախումբը ղեկավարած է Մեղրիկ եպս. Բարիքեանը, ապա մինչեւ օրս` Զաւէն վրդ. Նաճարեանը: - Երգչախումբը կ՛ընդգրկէ 6-14 տարեկան 83 անդամներ` 35...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Ամէն տարի, երբ կը տօնենք ՀՅ Դաշնակցութեան ծննդեան տարեդարձը, առաւելաբար կանգ կ՛առնենք ու կը յիշատակենք ՀԻՄՆԱԴԻՐ ՍԵՐՈՒՆԴԸ` իր մարտական-ֆետայական ու քաղաքական-մտաւորական թեւերով, կը խոնարհինք անոնց վաստակին ու զոհաբերութեան, գերագոյնը զոհաբերած ըլլալու փաստին, եւ ամէնէն կարեւորը` անոնց թողած վաստակին ու ժառանգութեան առջեւ: Տօնակատարութիւնը նաեւ առիթ է վերանորոգելու ԳՈՐԾ-ը շարունակող յետնորդներուն ուխտը` իր բազմապիսի երեսներով ու խորքերով: Մեր այս սիւնակին...

ՏԻԳՐԱՆ ՃԻՆՊԱՇԵԱՆ 133-րդ տարին թեւակոխած է ՀՅ Դաշնակցութիւնը արդէն. զարմանալի կը թուի այս փոփոխական աշխարհին մէջ, պատերազմներու եւ բազում քաղաքական վերիվայրումներու թոհուբոհին մէջէն անցած այս կազմակերպութեան երկարակեցութիւնը: ՀՅ Դաշնակցութիւնը աշխարհի ամենահին կուսակցութիւններէն մէկն է: Ստեղծուած` իբրեւ հայ ազատագրական պայքարի կազմակերպութիւն, ան փորձած է 1890-ին միեւնոյն դրօշին տակ համախմբել հայ ազգին ազատութեամբ տոգորուած բոլոր յեղափոխական խումբերը: Հիմնադիրները ուզած են յեղափոխականներու դաշնակցութիւն...

ՅԱՐՈՒԹ ՉԷՔԻՃԵԱՆ Ինչո՞ւ Թիֆլիսի մէջ հիմնուեցաւ ՀՅ Դաշնակցութիւնը: Հարկ է վերադառնալ ու փորձել վերապրիլ 1890-ական տարիներու Թիֆլիսի պայմանները, ուր հայերը քաղաքին մեծամասնութիւնն էին ու տնտեսական, մշակութային եւ այլ բնագաւառներու մէջ ազդեցիկ կշիռը ունէին: Ռուս-պարսկական պատերազմին` 1826-1828, ցարական Ռուսիոյ յաղթանակով, Արեւելեան Հայաստանը ինկաւ ռուսական կայսրութեան տիրապետութեան տակ, շուրջ 90 տարի, մինչեւ 1917-ի յեղափոխութիւնը, ապա` 28 մայիս 1918-ի Հայաստանի անկախութիւնը: Միխայիլ Վլատիկին...

ՅԱԿՈԲ ԼԱՏՈՅԵԱՆ Ընդհանրապէս կուսակցութիւնները, աւելի ճիշդ` կուսակցականները, հաւաքականութեան մը երեքէն չորս առ հարիւրը կ՛ըլլան: Սակայն իրենց գաղափարական զօրութեամբ ժողովուրդներ, ազգեր կը ղեկավարեն: Այդպէս է նաեւ Հայ յեղափոխական դաշնակցութեան պարագային: Լսած եմ, որ 1990-ական թուականներուն, երբ Դաշնակցութիւնը նոր կը տարածուէր Հայաստանի մէջ, Երեւանի մէջ, ժողովէ մը ետք, երբ Հանրապետութեան հրապարակ կը հասնին ընկեր Սօս Սարգսեանը` այդ մութ ու ցուրտ օրերուն, անոր...

ԳԷՈՐԳ ՊԵՏԻԿԵԱՆ Գաղտնիք մը չէ, որ բոլոր հայ կուսակցականները յեղափոխականներ են ու նաեւ չեն: Բայց եւ այնպէս, բոլորն ալ ուխտած են դրօշակիրը ըլլալ եւ մնալ կամովին իրենց ընտրած այդ գաղափարին: Սակայն նաեւ պէտք է գիտնանք, որ յեղափոխական կուսակցութիւններու շարքերը անհատական սեփականութիւններ ալ չեն: Անոնք մեր տառապող ժողովուրդին նուիրական աւանդն են, յեղափոխական գաղափարի զոհուածներուն սրբազան կտակը ապրող սերունդներուն համար: Յեղափոխութեան ճշմարիտ...

ԺԱԳ ՅԱԿՈԲԵԱՆ Մենք կը խօսինք կուսակցութեան մը մասին, որ արդէն բոլորելու վրայ է իր պատմութեան 133-ամեակը եւ հաստատ քայլերով կ՛ուղղուի դէպի 134-ամեակ: Եւ անցնող 133 տարիներուն ընթացքին, մինչեւ հիմա ալ, Դաշնակցութիւնը, իր հիմնական նպատակներուն կողքին, հետապնդած է նաեւ կարեւոր առաջադրանք մը, որ հայ կեանքի մնայուն վերանորոգումն է, հայ նոր մարդու ստեղծումն է` երկար տարիներու ստրուկ հայու կերպարին փոխարէն: Վերադառնալով յօդուածաշարքին...

ՀԱՄԲԻԿ ՊԻԼԱԼԵԱՆ Գիտակցուած կեցուածքներով է միայն, ամբողջական ինքնանուիրումով, կուսակցութեան որոշումներու գործադրութեան համար ամէն ջանք թափելով է միայն, որ մենք կրնանք կուսակցականօրէն աւելի ուժեղ կառոյցով եւ շարքերով մեր պարտաւորութեանց տէր կանգնիլ: ԲԱԲԳԷՆ ՓԱՓԱԶԵԱՆ Բժիշկ, վաստակաւոր դաշնակցական գործիչ, անուանի հրապարակախօս, գրող ու մտաւորական Բաբգէն Փափազեանի մտածումները հեղ մը ընթերցելէ ետք, ներքին մղումով մը կը վերադառնաս նոյն տողերուն, կ՛ուզես աւելի թափանցել ու խորապէս...

ՄԻՀՐԱՆ ՔԻՒՐՏՕՂԼԵԱՆ Տարի մը եւս կը տօնենք հիմնադրութեան տարեդարձը Դաշնակցութեան, որ օրացոյցի հաշուով 133 տարեկան եղաւ, բայց անոր  քաղաքական ու ընկերային նպատակները թերեւս հին  են այնքան, որքան հայութիւնն է, եւ հայութեան ձգտումներ եղած են` հայրենիքի անկախութեան, խղճի ազատութեան, ընկերային արդարութեան, մարդու իրաւունքներու պաշտպանութեան եւ բարգաւաճ կեանքի: Նպատակներ, որոնց համար մտքի ու զէնքի անուանի ու անանուն այնքա՜ն  հերոսներ պայքարած են իր...

ԿԱՐՕ Վ. ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Անցնող երկամեակը (2022 եւ 2023) Արամ Ա. վեհափառ կաթողիկոսը հռչակեց «Սփիւռքի տարի», որուն վերաբերող հռչակագիրին մէջ, 11 դեկտեմբեր 2022-ին, ան կրկնելու գնով կ՛ընդգծէր այդ երկու տարիները «Սփիւռքի տարի» հռչակելու տուն տուող պատճառները ու հոն կը պարզէր «ճանապարհի քարտէս» մը, այլ խօսքով`  գործունէութեան ծրագիրի մը վերնագիրները, մաշող ու ուծացող սփիւռքը հզօրացնելու առաջադրանքներով: Այդ պատգամին մէջ կաթողիկոսը պարզօրէն ու...

ԿԱՐՊԻՍ ՄԵՇԷՖԷՃԵԱՆ Նախաբան Յարմար առիթներով կը հաւաքուինք տօնախմբելու հայոց պատմութեան մէջ ընդհանրապէս եւ հայ ազգային ազատագրական պայքարին մէջ մասնաւորապէս իր արդար եւ ստոյգ տեղը գրաւող, բոլորիս հարազատ Դաշնակցութեան տօնը: Կը հաւաքուինք` մենք զմեզ յիշեցնելու, որ հայ իրականութեան մէջ անժխտելի եւ անհերքելի ներկայութիւն է, անխոնջ եւ անսակարկ ծառայողն է մեր կուսակցութիւնը` Հայ յեղափոխական դաշնակցութիւնը: Ժողովուրդին ծոցէն ծնած, ժողովուրդին արդար իրաւունքներուն եւ...

ԺԱԳ ՅԱԿՈԲԵԱՆ Ակնարկեցինք արդէն, որ 133-ամեայ Հայ յեղափոխական դաշնակցութիւնը կարիքը ունի անհրաժեշտ գաղափարաբանական եւ քաղաքական գործիքակազմերը մշակելու` Հայաստանի եւ հայութեան դէմ գոյութենական վտանգ հանդիսացող համաթուրանական ցեղապաշտական գաղափարախօսութեան դէմ: Դաշնակցութեան գաղափարաբանութեան հիմնական յենասիւները` ազգայնութիւնը, յեղափոխականութիւնը, ընկերվարութիւնը եւ ժողովրդավարութիւնը,  վստահաբար իրենց այժմէականութիւնը չեն կորսնցուցած եւ տեսանելի ապագային ալ իրենց դերակատարութիւնը պիտի ունենան Դաշնակցութեան գործին գաղափարական ուղին տալու հարցին մէջ: Բայց մանաւանդ անցեալ...

ՀԱՄԲԻԿ ՊԻԼԱԼԵԱՆ ՀՅ Դաշնակցութիւնը, հակառակ պատմական բոլոր փորձութիւններուն, գաղափարական, հաւատաւոր ու նուիրեալ իր յաջորդական սերունդներուն քրտինքով միշտ բարձր պահեց քաղաքական անկախ մտածողութեան, գաղափարախօսական ու կազմակերպական ինքնուրոյնութեան կենարար իր դրօշը, անայլայլ մարտունակութիւնն ու գաղափարապաշտութիւնը: ՍԱՐԳԻՍ ԶԷՅԹԼԵԱՆ ՀՅ Դաշնակցութեան ամեակներուն նուիրուած տարբեր գիրերն ու խօսքերը միշտ ալ անդրադարձած են ցաւոտ հարցերու ու շեշտած անոնց սրբագրութիւնը: Այս իրականութենէն ծնունդ առած եւ լոյսին եկած...

ՆԱԶՕ ՃԷՐԷՃԵԱՆ 10) Հայաշէնի Սուրբ Յովհաննու Կարապետ Եկեղեցի Պատմական ակնարկ Ս. Յովհաննու Կարապետ - 1956 Բազմաթիւ սրտցաւ ազգայիններու բարերարութեամբ եկեղեցւոյ կառուցումը կ՛աւարտի 1935-ին: Իսկ 31 մայիս 1937-ին տեղի կ՛ունենայ եկեղեցւոյ օծումը` Լիբանանի թեմի օրուան առաջնորդ Եղիշէ արք. Կարոյեանի ձեռամբ: Եկեղեցւոյ այժմու սպասաւորները - Հոգեւոր հովիւը` Վարդան քհնյ. Մարտիրոսեան (2013 թուականէն): - Եկեղեցին ունի մօտաւորապէս 25 հոգինոց դպրաց դասի կամաւորներ: - ...

Պատրաստեց՝ ՄԱՐԱԼ ՄԽՍԵԱՆ Ռուսիա Հանդիպում` Համազգայինի Ռուսիոյ Կառոյցին Հետ 12-16 յունուար, Մոսկուա այցելեցին Համազգայինի Կեդրոնական վարչութեան ատենապետ Զաքար Քէշիշեանը եւ անդամ Արտաշէս Շահբազեանը: Այցելութեան նպատակն էր մօտէն ծանօթանալ Համազգայինի Ռուսիոյ կառոյցի ընթացիկ գործունէութեան եւ ռուսահայ համայնքներուն մէջ Համազգայինի կրթական եւ մշակութային ծրագիրներու տարածման եւ զարգացման հնարաւորութիւններուն: 13 յունուարին Համազգայինի գրասենեակին մէջ կայացաւ կառոյցի հաշուետու-ընտրական ժողովը, որուն ընթացքին քննարկուեցաւ ընթացաւարտ վարչութեան երկու...

ԺԱԳ ՅԱԿՈԲԵԱՆ 2020 թուականի աշնան հայութեան կրած քաղաքական եւ զինուորական պարտութիւնը, անկէ ետք բուն Հայաստանի Հանրապետութեան գերիշխան տարածքէն մասերու բռնագրաւումը, ապա 19-20 սեպտեմբեր 2023-ի ազրպէյճանական ահաբեկչական յարձակումն ու Արցախի ամբողջական յանձնումն ու հայաթափումը աներկբայօրէն ցոյց տուին, որ ազգովին գործ ունինք մեր պետականութեան եւ կովկասեան շրջանին մէջ մեր գոյութեան սպառնացող վտանգի մը հետ, որ աւելի եւս յարձակողապաշտ բնոյթ սկսած է ստանալ:...

ՏԻԳՐԱՆ ՃԻՆՊԱՇԵԱՆ ՀՅ Դաշնակցութիւնը 1890 թուականին իր յայտարարած առաջադրանքները սառեցուցած եւ փոփոխութիւնները մերժող կուսակցութիւն չէ: Աշխարհաքաղաքական իրավիճակներու պարբերական փոփոխութիւնները, Հայաստան աշխարհի վերաձեւափոխումները, աշխարհով մէկ ցրուած հայ ժողովուրդի ձգտումներու ու հնարաւորութիւններու հոլովոյթը կը պարտադրեն յաճախակի սրբագրումներ ու վերանայումներ: Հարցը չի վերաբերիր աշխարհահայեացքին ու անկէ բխած նպատակին: Հարցը նպատակը իրագործելու գործնական միջոցներուն կը վերաբերի, երկարատեւ պայքարի գործիքակազմերուն ժամանակակից որակ հաղորդելու մշտական փնտռտուքին:...

ՀԱՄԲԻԿ ՊԻԼԱԼԵԱՆ Դաշնակցութեան շունչն էր, որ յեղաշրջեց հայ գրականութիւնը, մաքրեց մեր ոճն ու լեզուն, բովանդակութիւն եւ պայծառութիւն մտցուց մեր գիրերուն եւ գիրքերուն մէջ: Դաշնակցութիւնը նոր ակօսներ բացաւ հայ մշակոյթին համար: ՀԱՅԿ ՊԱԼԵԱՆ Հարցադրում մը ինքնին, սապէս, ուղղուած բոլոր անոնց, որոնք տիւ եւ գիշեր կը ճգնին մեղադրանքներու տարափով ներկայանալ հայ իրականութեան, արժէ գիտնալ անոնց վերաբերումը կամ հակազդեցութիւնը` երբ դէմ յանդիման կը...