Անդրադարձ

Լիբանանեան քաղաքական դաշտին մէջ երկար ատենէ ի սպառ բացակայած համաձայնական մթնոլորտի նախնական վերականգնման առաջին երեւոյթները հազիւ թէ տեսանելի կը դառնային, Պէյրութի հարաւային արուարձանները ցնցած պայթումները ետքայլի հսկայական ոստում արձանագրեցին լիբանանեան եւ ընդհանրապէս շրջանային բեմին վրայ: Քաղաքական թնճուկներու հանգուցալուծման առաջին փորձերու արդիւնաւորումը կը սկսէր մտածել տալ հետագայ դրական ընթացքներու մասին եւ խորհրդարանի դերակատարութեան կամ նախագահի բացակայութեան օրէնսդիր հաստատութեան գործառոյթներու աշխուժ աշխատելու...

Եթէ Աստուած կամենար ու ինձ նորից կեանք տրուէր, Ախօ, ես դարձեալ կ՛ուզէի քեզ հետ լինել, քո սերնդի հետ: Ու լինել էնպէս, ինչպէս եղայ: Մեր սերունդը Ապու ճնսից էր, Ախօ: Մէկուկէս կոտրած ֆշանկով ելանք կանգնեցինք օսմանցու դէմ: Իսկ եթէ զէնք ու փամփուշտ ունենայինք` հազար սասունցի բաւական էր, որ գերմանացու եւ ինկիլիզի թագաւորները չոքէին մեր առաջ ու մէկի թագը գլորուելով միւսի թագին...

Մինչ միջազգային թէ տեղական բեմահարթակներու վրայ սուրիական տագնապի քաղաքական լուծման միտող ջանքերը կը շարունակուին, Հալէպը կը դիմագրաւէ մերթ շրջափակման, մերթ ջրազրկման, մերթ ապահովական դժուարութիւններ: Աւելի քան տասներկու օր շրջափակման ենթարկուած Հալէպի բնակչութիւնը դէմ յանդիման գտնուեցաւ բազմակողմանի տագնապներու. ջուրի, վառելանիւթի, ելեկտրականութեան, համացանցի ծառայութեանց խափանումը, սղաճը, անգործութիւնը առաւել վատթարացուցին բնակչութեան արդէն իսկ ծանր վիճակը: Հալէպի շրջափակումով թէեւ քաղաքի բնակչութիւնը սովի չմատնուեցաւ պետական...

Հայոց Մեծ եղեռնի կառափնատէն ճողոպրած, ուսուցիչ, ազգային-կուսակցական գործիչ, Կարապետ Ճ. Մանճիկեանին` Կէրպօ Խոճային կրտսեր որդին էր Վահան Մանճիկեանը, Քեսապի «Փայլուն» Վահանը, որ իր մահկանացուն կնքեց 25 հոկտեմբեր 2015-ին, Քեսապի իր տան մէջ: Կրտսեր եղբայրն է նաեւ ազգային-կուսակցական գործիչ, բանասէր, հրապարակագիր, լոս անճելոսաբնակ Յակոբ Մանճիկեանին: Ան ծնած էր Քեսապի Գարատուրան գիւղը, ուր անցուցած էր մանկութիւնն ու պատանեկութիւնը` յաճախելով ծննդավայրի ծխական նախակրթարանները:...

ՊՕՂՈՍ ՇԱՀՄԵԼԻՔԵԱՆ «Ես իմ Տաքուկ Լիբանանի նեղ ու նուազ հողն եմ սիրում, Իր լեռների ծմակների, կարճ ու գաճաճ ծառն եմ սիրում, Մալարիայի իր դաշտերում, անհոտ վարդի գոյնն եմ սիրում, Հազարամեայ իր գիւղերի չոր ակերի ջուրն եմ սիրում»: Չարենցի ոտքով, Թուրիկի խելքով (Հատուած) Անցեալ դարու` 1983-ի ապրիլի կէսերուն էր վերջին այցելութիւնս Պէյրութ: Տուն-տեղ ծախելու անյաջող փորձերէ ետք վերադարձայ Լոս Անճելըս, անգամ...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Ի ծնէ պէյրութցի, ժառանգութեամբ քեսապցի, իսկ վերջին տասնամեակներուն Օհայոյի բնակիչ Վահէ Աբելեան վերջերս եռահատորով մը ընթերցողին տրամադրութեան տակ դրաւ իր շարք մը գրութիւններն ու թարգմանութիւնները, որոնց մեծ մասը շուրջ հինգ տարիներու վրայ լոյս տեսած են «Գեղարդ» կայքէջին վրայ, առաւելաբար` անգլերէնով: Հակառակ այն իրողութեան, որ համակարգչային էջերը` կայքէջեր եւ գրաւոր արտայայտութեան ու լուսանկարներու-ժապաւէններու փոխանակման արդի միջոցները կը յաւակնին նսեմացուցած...

ՄԱՐԻԱՆԱ ՊԵՐԹԻԶԼԵԱՆ-ՂԱԶԱՐԵԱՆ Պարզ աշնանային արեւոտ  օր էր  թէեւ, բայց` իւրայատուկ: Հալէպի «Վերժին Կիւլպէնկեան» հայ  ծերանոցի տաքուկ, փոքրիկ բոյնը կրկին եռուզեռի մէջ էր: Հետզհետէ մամիկներուն սպասումն ու  փսփսուքը կը վերածուէր ուրախ  տրամադրութեան, մինչ տնօրէնութեան, խնամակալութեան  եւ երկու տարեցներու կողմէ ծաղկեփունջերով  եւ  ողջոյններով կը դիմաւորուէին համայնքապետներ` Շահան արք. Սարգիսեանը եւ Պետրոս արք. Միրիաթեանը: Հովիւները  «եկեղեցի»-ն կը բերէին    հայ ծերունիներուն` այցելելով իւրաքանչիւրի փոքրիկ...

Անկարելի է, որ մարդ չզարմանայ, երբ կը հանդիպի հայրենակցական միութիւններու նմանօրինակ անուններու: «Ղաթարոզ» անունով անծանօթ գիւղ մը եւ «Եկեղեաց» անունով մոռցուած գաւառ մը... Մտովին ետ երթանք մինչեւ 85-90 տարի: 1927, Մարսէլ: Գաղթական հայեր քանի մը տարի առաջ դեռ նոր ոտք դրեր էին Մարսէյլի քարափը ու տարապարհակ աշխատանքով հազիւ կը յաջողէին ապահովել իրենց հանապազօրեայ չոր հացը: Հիմա երեւակայե՜լ այդ պանդուխտ հայորդիներէն...

ՎԱՀՐԱՄ ԷՄՄԻԵԱՆ Ռուսական «Քոմերսանթ» օրաթերթը իր երեքշաբթի, 10 նոյեմբերի թիւին մէջ` յղում կատարելով ղարաբաղեան տագնապի լուծման բանակցութիւններուն ծանօթ իր ռուսական աղբիւրներուն, հաղորդեց, որ ղարաբաղեան բանակցութիւններուն մէջ այժմ կը քննարկուի լուծման տարբերակ մը, որուն համաձայն, հայկական կողմը կը վերադարձնէ Ղարաբաղի յարակից տարածքներուն մեծ մասը` բացառութեամբ Լաչինի միջանցքին եւ թերեւս յաւելեալ մէկ շրջան, որուն դիմաց Պաքուն թէեւ պաշտօնապէս պիտի չճանչնայ Լեռնային Ղարաբաղի...

Բնաւորութեամբ կատաղի եւ ըմբոստ, մանուկի պէս հեզ ու խոնարհ էր Սերոբի եւ անոր յիշատակին առջեւ, ինչպէս նաեւ` ՀՅ Դաշնակցութեան Բիւրոյի եւ անոր կնիքին առջեւ: կը պաշտէր այն ձեւով. ինչ ձեւով որ Սերոբ ներշնչած էր: Որեւէ փոփոխութիւն, քննադատութիւն կամ նոր միտք այդ ըմբռնումին հանդէպ` անոր աչքին սրբապղծութիւն էր: Վա՜յ այն զինուորին կամ դաշնակցականին, որ կը համարձակէր որեւէ անբարոյական քայլ ընել. պատիժը...

Սիրելի՛ ընթերցող, յարգարժա՛ն հայրենակից, Որոշեցի գրիչ վերցնել եւ խօսիլ քեզի հետ  Հայաստանի մէջ տեղի ունեցող իրաւաքաղաքական գործընթացներու մասին. գիտեմ, որ օրուան ծանրաբեռնուած աշխատանքէն, ուսումէն ետք, միեւնոյնն է, չես զլանար լուրեր ստանալու հայրենիքէն: Գիտեմ, որ իւրաքանչիւր լաւ փոփոխութիւն ու յառաջընթաց կ’ուրախացնէ, իսկ մտահոգիչ եւ տհաճ  երեւոյթը կը տխրեցնէ քեզ: Գիտեմ նաեւ, որ քեզի համար գլխաւորը Հայաստանի եւ Արցախի անվտանգութեան հարցերն են,...

Բնականաբար պատահական չէր «Ազդակ»-ի կողմէ ընտրուած հրապարակային քննարկման թեման: Հարցը այժմէական էր, քաղաքականօրէն հրատապ եւ ինչու չէ Հայ դատի հետագայ մարտավարութիւնը հունաւորող երեւոյթ, որ պէտք է քննարկուէր, քննարկուի՛ տակաւին: Պատահածը ոմանց համար` մեծ ձախողութիւն էր, ուրիշներու համար` Հայաստանի կառավարութեան պահանջի բոլոր կէտերը բաւարարող վճիռ, ոմանց համար` ժխտողականութեան քրէականացումը ոչ առաջնային առաջադրանք, այլոց համար` Հայ դատի բազմաճակատ աշխատանքներուն համահաւասար խրամատ: Պէտք...

Մեր արդար մտածումը ձեր սիրոյն համար ըմբոստ է, եւ մեր սուրը ձեր սիրոյն համար պիտի ապրի՜: Մեր ճշմարիտ սուրը եւ մեր Դրօշը պիտի ապրի՜ն` որովհետեւ կամքերնիս կարմիր է եւ վրէժնիս անպարտելի: Մեր սուրը պիտի՜ ապրի, կեանքը ստեղծելու ու մահը անգամ մըն ալ մեռցնելու համար... Մեր սուրը պիտի՜ ապրի` փրկութեան եւ ազատութեան արեգակներուն ի խնդիր` Կեանքի՜ն համար, յոյսի՜ն համար, արգասաբեր հողին...

ՐԱՖՖԻ ՏՈՒՏԱԳԼԵԱՆ Իլոնան երիտասարդ աղջիկ էր, երբ 1988-ին Պաքուի մէջ հակահայ հալածանքներն ու բռնի տեղահանութիւնները սկսան: Իր ծնողքին եւ քրոջ հետ Իլոնան կը փախչի Հայաստան եւ ապաստան կը գտնէ Երեւանի մէջ` մազապուրծ փրկուելով ազրպէյճանական վոհմակներու յարձակումներէն: Քանի մը տարի ետք, Իլոնայի քոյրը կ՛ամուսնանայ Երեւանի մէջ ուսանող սուրիահայ երիտասարդի մը հետ եւ կը տեղափոխուի Հալէպ: Քրոջը առաջին ծննդաբերութեան առիթով Իլոնան Հալէպ...

ԿԻՐԱԿՈՍ (ԿԱՐՕ) ԳՈՒՅՈՒՄՃԵԱՆ Ողջո՛յն ձեզի, դո՛ւք, որ արժանացաք եւ դեռ կ՛արժանանաք ձեր հաստատ եւ պինդ կամքը գործադրելու հաճոյքին` կեանքի ամենադաժան պայմաններուն մէջ իսկ: Ողջո՛յն ձեզի, դո՛ւք, որ ձեր իմաստուն ենթագիտակցութեան մէջ ունիք համոզումը, որ ձախորդ օրերը կու գան ու կ՛երթան: Ողջո՛յն ձեզի, դո՛ւք, որ ձեր դիմադրութեան պատճառներուն մէջ մեծ տեղ յատկացուցած էք մարդասիրական նպատակներուն եւ դուք ձեզ կը համոզէք,  որ...

ՏՕՆԻԿ Տ. «Փերինչեք ընդդէմ Զուիցերիոյ» դատական հարցը երկու ծայրայեղութիւններու առջեւ դրաւ «հանրային կարծիքը», առաջինը` թրքական յաղթանակի, երկրորդը` հայկական նոյնպէս յաղթանակի, որոնց մէջ բաւարարուածութեան զգացումը ակնյայտ է յատկապէս առաջինին մօտ: Այո՛, թէեւ Մարդկային իրաւանց եւրոպական դատարանը «կը բաժնէ հայ ժողովուրդին ցաւը եւ Հայոց ցեղասպանութեան իրողութիւնը կը հաստատէ», սակայն խօսքի ազատութեան իրաւունքը աւելի մեծ նուաճում կը նկատուի «յաղթական Փերինչեք»-ին եւ Թուրքիոյ հասարակական...

Տարիներ անընդհատ մեր կուսակցութիւնը քայլել է ժողովրդի հետ, նրա տառապալի ու արիւնի ճանապարհովը. միշտ եւ ամէն տեղ, լայն ու նեղ օրերին. եւ այս միջոցին ժողովուրդն ու Դաշնակցութիւնը ճանաչել են իրար, ինչպէս ծնող ու զաւակ: Մեր կուսակցութիւնն է եղել միակը հայ իրականութեան մէջ, որ կեանքի ծանր րոպէներին չէ կորցրել իր հաւասարակշռութիւնը, ոգի է ներշնչել ժողովրդին` ապրելու, տոկալու եւ դիմադրելու համար: ԿՈՄՍ...

Հ. ԲԱՐՍԵՂ ՎՐԴ. ՊԱՂՏԱՍԱՐԵԱՆ Ճիշդ է, որ աշխարհիս երեսին մնայուն ոչ մէկ բան կայ` քանզի անողոք ժամանակը կ՛աւերէ ամէն ինչ, սակայն քանի դեռ կայ մարդը, մարդկային ստեղծագործ միտքը, կայ նաեւ յիշողութիւնը` հզօր եւ մնայուն` մարդը կ՛ապրի, կ՛արարէ եւ կը հեռանայ աշխարհէն` ետին ձգելով հոգեւոր, ազգային, մշակութային, գիտական հարուստ ժառանգութիւն` ինչպիսին է Զմմառեան միաբանութեան Ս. Միքայէլ ընծայարանի նորակերտ շէնքի 50-ամեակին նուիրուած...

Արցախի Հանրապետութիւնն ու ազատագրուած տարածքները ազրպէյճանական նկատող Եւրոպական խորհուրդի Խորհրդարանական վեհաժողովի (ԵԽԽՎ) բանաձեւը ոչ միայն հայկական կողմին համար, այլ ընդհանրապէս քաղաքական տրամաբանութեան սահմաններուն մէջ ազրպէյճանական յաղթանակ նկատելը հիմնաւորեալ չի թուիր: ԵԽԽՎ-ի բանաձեւը աւելի շատ երկու ուղղութեամբ խոր հակասութիւններ ստեղծող եւ այդ իմաստով նաեւ նման բանաձեւերու բովանդակութիւնն ու յատկապէս ազդեցիկութիւնը խնդրոյ առարկայ դարձնող երեւոյթ է: Այս մէկը չի նշանակեր, որ նման...

Կասկածէ վեր է, որ լիբանանահայ գաղութային կեանքը կը գտնուի մարտահրաւէրներու եւ դժուարութիւններու դէմ յանդիման: Լիբանան ուղղակիօրէն կ՛ազդուի եւ կը ցնցուի շրջանային բոլոր փոթորիկներէն: Այդ բոլորը իրենց ժխտական ազդեցութիւնը կ՛ունենան նաեւ մեր գաղութային կեանքին վրայ: Անկայունութիւնը, անապահովութիւնը, անորոշութիւնը, ինչպէս նաեւ յուսաբեկումը դարձած են ճնշող ներկայութիւն եւ կը սպառնան տեղատուութեան եւ ինչու չէ նաեւ նահանջի մատնել միութիւններու եւ ազգային կառոյցներու գործունէութիւնը: Այս...