Յօդուածներ

ՆՈՐԱ ԲԱՐՍԵՂԵԱՆ «Կը սպասենք, որ ամէն բան լաւ ըլլայ, մե՛ծ մամ»... Իր նոր մահացած մեծ մօր հետ ունեցած հեռաձայնային զրոյցին ընթացքին, ի շարս խօսուած բազմաթիւ նիւթերու եւ դրսեւորուած արտայայտութիւններու, կարօտի ու յուզումի  տեսարաններու, մարդկային առօրեայէն ծնող գանգատներու եւ Աստուծոյ մօտ միջնորդութիւն կատարելու խնդրանքներու, հոգեկան եռացող վիճակներու եւ կեանքի հոսանքին հետ հարուածող ելեւէջներու, այս նախադասութեամբ  մէկ իրավիճակի, սակայն բազում կացութիւններու դրսեւորումը...

ՖԻԼԻԲ ԶԱՔԱՐԵԱՆ Վեց տարի, փողոց նետուած անտէր գնդակի մը նման, որբանոցէ որբանոց գլորած են զիս: Որբանոցները կը փոխուէին, նոր «հայրիկ»-ներ եւ «մայրիկ»-ներ կ՛ունենայինք, սակայն ամէն գիշեր նոյն մաշող եւ անվերջանալի երազը կը տեսնէի:   Կայնած կ՛ըլլայի բլուրի մը ստորոտը: Վերէն, բլուրի գագաթէն, ափի մեծութեամբ, մէկ երեսը ուռած, կլոր, թարմ ու քաղցրաբոյր հացեր թաւալգլոր եւ թեւերով կը սուրային վրաս: Աչքերս, բերանս...

Պատրաստեց` ԱՐՇՕ ՊԱԼԵԱՆ 18 տարուան զինուորական եւ քաղաքական դիմադրութիւնը, որուն կողքին նաեւ ժողովրդային եւ ազգային գոյութենական պայքարը պսակուեցան յաջողութեամբ, երբ 25 մայիս 2000-ին իսրայէլեան ուժերը հեռացան հարաւային Լիբանանէն: 25 մայիս 2000-ը դարձաւ Դիմադրութեան եւ ազատագրութեան ազգային տօն մը, ինչպէս նաեւ լուսաւոր էջ մը Լիբանանի եւ արաբական ու իսլամական աշխարհի պատմութեան մէջ: Դիմադրութեան մղած պայքարին եւ անոր հաւատացող ժողովուրդին գոյամարտը օրինակ...

Պատրաստեց՝ ՄԱՐԻՆԱ ՀԱՄԱՄՃԵԱՆ Արցախի Մէջ Զոհուած Երեք Ազատամարտիկներու Ընտանիքներ Բնակարան Կը Ստանան Երեւանի քաղաքապետարանը բնակարաններ պիտի նուիրէ անցեալ ապրիլին Արցախի մէջ զոհուած երեք ազատամարտիկներու` Սարգիս Խալաֆեանի, Մանուէլ Գէորգեանի եւ Հրաչեայ Մուրատեանի ընտանիքներուն: Որոշումը տրուած է Երեւանի աւագանիի 18 մայիսի նիստին: Սարգիս Խալաֆեանի ընտանիքը` կինը, երկու որդիները եւ դուստրը, կը բնակին վարձով: Սարգիս Խալաֆեան, որ մասնակցած է նաեւ 90-ականներու ազատամարտին, զոհուած է...

ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Խորհրդային Միութեան Գերագոյն խորհուրդին կողմէ Լեռնային Ղարաբաղի յատուկ կառավարման յանձնախումբի լուծարքէն ետք, Խորհրդային Հայաստանի եւ Արցախի ժողովուրդի ներկայացուցիչներու միացեալ որոշումով Խորհրդային Հայաստան եւ Արցախ միացեալ հռչակուած էին: Այս առիթով «Ազդակ», 4 դեկտեմբեր 1989-ի թիւով եւ «Հայ ժողովուրդը տուաւ իր ազատ որոշումը» խորագիրով խմբագրականով կը գրէր, որ միացեալ հանրապետութեան հռչակման քայլը աննախատեսելի չէր, որովհետեւ անիկա իր լինելութեան կը հասցնէր...

ՎԱՀՐԱՄ ԷՄՄԻԵԱՆ 18 մայիսին Չիլիի խորհրդարանը որդեգրեց «Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետութեան դէմ Ազրպէյճանի զինեալ յարձակումը դատապարտող Չիլիի խորհրդարանի բանաձեւի նախագիծը»: Բանաձեւը աննախադէպ է, որովհետեւ յստակ կերպով կը նշէ նախայարձակ կողմը: Իբրեւ յստակօրէն հասցէագրուած բանաձեւ, անիկա իր տեսակին մէջ առաջինը ըլլալու իրողութենէն անկախ` նաեւ ունի այլ իւրայատկութիւններ: Բանաձեւին մէջ «Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետութիւն» բառակապակցութիւնը նշուած է 4 անգամ: Ի տարբերութիւն հայերէն կարգ մը...

Սիրելի՛ պատանիներ, սիրելի՛ երիտասարդներ, սիրելի՛ քոյրեր ու եղբայրներ, սիրելի՛ հայրեր ու մայրեր, աննման ժողովո՛ւրդ հայոց, յաղթանակ կերտող սիրելի՛ հայեր, Ինչպէ՞ս չյաղթել, երբ նման աննման ժողովուրդ ունինք մենք: Ինչպէ՞ս չյաղթել, երբ մեր ժողովուրդը գիտէ իր կամքին արտայայտութիւնը եղող քուէն, արժէքաւոր քուէն տալ այն կուսակցութեան, որ ամբողջ 125 տարի կանգնած է իր ժողովուրդին կողքին, տուած է իր երիտասարդներէն լաւագոյնը ու յաղթած`  շնորհիւ...

ԿԱՐՕ ԱՐՄԵՆԵԱՆ Բազմաթիւ տարիներու ձգձգումներէն ետք, վերջերս վերստին բացի Զօհրապի մատեանը եւ գիւտը ըրի իր հմայիչ արձակին: Պէյրութի «Կ. Տօնիկեան եւ որդիք» անունը կրող հրատարակչատան կողմէ խնամքով ի մի բերուած այս սիրուն հատորը, որ կ՛ամփոփէ գրական ողջ ժառանգութիւնը արեւմտահայ գրականութեան նորավէպի իշխանին, միշտ գտնուած է իմ աշխատասենեակի գրքերուս առաջին շարքին վրայ: Ես Զօհրապի գործերը կարդացած եմ շատ վաղուց եւ յաճախ...

ԳԷՈՐԳ ՊԵՏԻԿԵԱՆ Այդ օր դարձեալ գիրքերուս հետ էի: Կը փորձէի փոշիները մաքրել, ապա` կարգով կրկին անգամ շարել: Հաճելի զբաղում: Վերյիշումներու առիթ: Ինքնածին, միաժամանակ մեծ ցանկութիւն մը ունէի վերապրելու: Թէեւ այս բոլորը ժամեր տեւեցին, սակայն մտովի միշտ անոնց ճակատագրով ալ մտահոգուած մնացած էի: Այդ վայրկեանին կարծես ոչ միայն հին ու պարզ իրականութեան հետ դէմ դիմաց կեցած էի, այլ նաեւ միակ ականատեսը...

ԵԿԱՏԵՐԻՆԱ ՊՕՂՈՍԵԱՆ Այս ամիս Երուսաղէմի Սուրբ Յարութեան տաճարին մէջ կը մեկնարկեն Սուրբ Գերեզմանի վերականգման լայնածաւալ աշխատանքները: Այս որոշումը տրուած է Ս. Գերեզմանի իրաւատէր համարուող երեք եկեղեցիներու` Երուսաղէմի հայոց պատրիարքարանի, յունաց պատրիարքարանի եւ կաթողիկէ եկեղեցւոյ համաձայնութեամբ: «1808 թուականի հրդեհէն ետք Ս. Գերեզմանը որեւէ նորոգութեան չէ ենթարկուած, մինչդեռ այդ իսկապէս անյետաձգելի անհրաժեշտութիւն է: Այս պատճառով Երուսաղէմի մէջ երեք եկեղեցիներու հոգեւոր պետերը երկար...

Հ. Ա. «Ապառաժ» Հայ օգնութեան միութեան աշխարհասփիւռ կառոյցն այս օրերին, ինչպէս միշտ, արցախահայութեան կողքին է` իր օժանդակութիւնը բերելու հայոց բանակին ու պատերազմի հետեւանքով իրենց բնակավայրերը լքած փախստական ընտանիքներին: ՀՕՄ-ի Կեդրոնական վարչութիւնն առաջիններից էր, որ արձագանգեց Արցախին օգնելու համահայկական գործին` դրամական օժանդակութիւն ուղարկելով Արցախ: Միաժամանակ` Կեդրոնական վարչութիւնը 50.000  տոլար է փոխանցել ԼՂՀ կառավարութեան յատուկ հաշուեհամարին: «Ապառաժ»-ի հետ  զրոյցում ՀՕՄ-ի Արցախի միաւորի...

Հարցազրոյցը` Լ. ԹԵՒՈՍԵԱՆԻ Ազրպէյճանի ռազմատենչ քաղաքականութեանը խրախուսող որոշ գործօններ կարող են լինել ինչպէս Անգարայից հնչող քաղաքական աջակցութեան կոչերը, այնպէս էլ տարբեր երկրներից խոշոր յարձակողական զէնքերի վաճառումը` մասնաւորապէս  ռուսաստանի, Թուրքիայի, Իսրայէլի եւ այլ պետութիւնների կողմից. այս տեսակէտը «Ապառաժ»-ի թղթակցի հետ զրոյցում յայտնեց «Ռուս-հայկական համագործակցութեան» նախագահ Եուրա Նաւոյեանը, ով Հայ դատի յանձնախմբերի եւ գրասենեակների խորհրդաժողովի շրջանակներում օրերս Արցախում էր: «Ռուսաստանն ու Ազրպէյճանն ...

ՅԱՐՈՒԹ ՍԱՍՈՒՆԵԱՆ «Քալիֆորնիա Քուրիըր» թերթի հրատարակիչ եւ խմբագիր Վերջին օրերուն համացանցի վրայ շրջան կ՛ընեն Թուրքիոյ խորհրդարանին մէջ հայ եւ քիւրտ երեսփոխաններու խիստ քննադատական ելոյթները: Անցեալ շաբաթ ներկայացուցած էի հայ երեսփոխան Կարօ Փայլանի համարձակ ելոյթը Հայոց ցեղասպանութեան մասին: Իսկ այս շաբաթ կը փափաքիմ ընթերցողներուս ուշադրութեան յանձնել մէկ այլ խիզախ ելոյթ, որով հանդէս եկած է քիւրտ կին երեսփոխան Կիւլթան Քըշանաք: Թէեւ տեսանիւթը...

ՍԻԼՎԱ ՓԱՓԱԶԵԱՆ Ուրախութիւնը ունիմ ներկայ գտնուելու եւ մասնակցելու Հայկազեան համալսարանի մանկավարժութեան բաժանմունքին կողմէ կազմակերպուած` Յակոբ Եագուպեանի «Քննադատական մտածողութիւնը լիբանանահայ վարժարաններու մէջ» գիրքի շնորհահանդէսին: Սիրով ստանձնած եմ գիրքը ներկայացնելու պարտականութիւնը: Արտօնեցէք, որ առաջին հերթին ձեզի հետ բաժնեկցիմ կարգ մը մտածումներ, եւ ապա անցնինք գիրքի ներկայացման: Գիրքի ընթերցումէն առաջ իսկ` խորագիրէն թափանցող նիւթին ընտրութիւնը մե՛ծ նշանակութիւն կը ներկայացնէ իր երկու երեսներով: Ա)...

ԹԱՄԱՐ ԱԶԱՐ Զգացումնե՜ր... Մարմնաւոր թէ հոգեւոր... Անհասանելի  թարգմանութիւն` Կեանքի բնոյթին հետ մեղաւոր. Անհասկնալի  իրականութիւններ Կը շարժեն մեր զգացումները` մարմնաւոր եւ  հոգեւոր... Ու այս մարմնաւոր երկրին մէջ, Կը ծննդաբերենք ցաւոտ-ցաւոտ Երազներ ու փափաքներ Հոգեւոր ու մարմնաւոր կամուրջին վրայ... Եւ ահա կրկին... Երազները կը սաւառնին Այնտեղ` ու կը թափառին Խաւարը մեր իղձերու... Եւ գիշերուան մթութեան մէջ, Կեանքի թարմ ելեւէջներուն հետ միասին Կը...

Ազրպէյճանական պետութեան յարձակողապաշտութիւնը դատապարտող Չիլիի խորհրդարանի որոշումը ըստ ձեւի եւ ըստ էութեան արտակարգ է: Չիլին դարձաւ այս պատերազմի նախայարձակը մատնացոյց ընելու առումով առաջին երկիրը, որ իր օրինակին հետեւելու կոչը կը փոխանցէ այս ձեւով ոչ միայն Հարաւային Ամերիկայի միւս երկիրներուն, այլ նաեւ ընդհանրապէս միջազգային ընտանիքին: Հարաւային Ամերիկան ընդհանրապէս Հայ դատի աշխատանքներուն, յատկապէս Ցեղասպանութեան ճանաչման գործընթացի աշխարհագրական սկիզբ եղած է: Ուրուկուէյի օրինակը...

ՎԱՉԷ ԲՐՈՒՏԵԱՆ Բ. Դէպի... «Հոն» Ապրիլի այդ օրերուն Հայաստան գտնուիլը անպայման ոեւէ հայ անհատի միտքին ու սիրտին մէջ պիտի արթնցնէր Արցախ այցելելու փափաքը, մանաւանդ երբ նոյն Արցախի սահմաններուն, հայկական բանակին կողքին, կանգնած է նաեւ տուեալ անհատին գաղափարակից ընկերներու ամբողջ փաղանգ մը, պատերազմական դրութեան մէջ, պատրաստ` ամէն ինչի: Փաղանգ մը, որ 90-ականներուն արդէն «Ներկա՛յ» պատասխանած էր օրուան պատմական մարտահրաւէրին, Արցախի ազատագրական...

Յոյսին աւարտը սկիզբն է մահուան: ԶՕՐ. ՇԱՐԼ ՏԸ ԿՈԼ Ազգի գոյապայքարը կը շարունակուի եւ ան պէտք է ունենայ համազգային մասնակցութեան տարողութիւն: Մասնակցութիւնը որակական տարբերութիւն ունի ցուցաբերուած զօրակցութենէ եւ բարեսիրութենէ: Գոյապայքա՛ր: Բառին համապարփակ իմաստով, ո՛չ ճառ զարդարելու համար: Դար մը առաջ հայրենահանուած էր հայ ժողովուրդը: Զանգուածներ արմատախիլ եղած եւ տարտղնուած էին: Այդ տարտղնումը կը շարունակուի: Ուրիշներէ գութ հայցելու սովորական դարձած ապաշնորհ...

«Սիվիլնեթ»-Ի Հարցազրոյցը Ֆրանսայի «Հայաստան» Հիմնադրամի Պատասխանատու Պետրոս Թերզեանի Հետ Վարեց` ԹԱԹՈՒԼ ՅԱԿՈԲԵԱՆ  Ուժանիւթի հարցերու միջազգային մասնագէտ, Ֆրանսայի «Հայաստան» հիմնադրամի պատասխանատու Պետրոս Թերզեան վերջերս Արցախ կատարած այցելութեան աւարտին հարցազրոյց ունեցած է «Սիվիլնեթ»-ի լրագրող Թաթուլ Յակոբեանի հետ: Ստորեւ կու տանք Շուշիի «Եզնիկ Մոզեան» արհեստագործական ուսումնարանին մէջ տեղի ունեցած այդ տեսազրոյցէն գրաւոր հատուածներ: ԹԱԹՈՒԼ ՅԱԿՈԲԵԱՆ.- Դուք յաճախ կ՛այցելէք Հայաստան եւ Արցախ, սակայն ապրիլեան...

Շուշիի ազատագրման յաղթանակը, Արցախի անկախութեան 25Էամեայ երթն ու Ազրպէյճանի կողմէ սանձազերծուած ապրիլեան քառօրեայ վիժած պատերազմը անգամ մը եւս հաստատեցին, որ մեր ժողովուրդը իր սեփական ուժերուն վստահելով` կրնայ շրջել բռնապետներուն կողմէ պարտադրուած իրողութիւններն ու նուաճել ազատ, անկախ ապրելու եւ միջազգային ընտանիքին մէջ արժանավայել տեղ գրաւելու իր իրաւունքը: Արցախի մէջ մարտնչող մեր հերոսները, հայաստանեան եւ համայն հայութեան զօրակցութեամբ, պարտութեան մատնեցին Ազրպէյճանը, որովհետեւ...