Յօդուածներ

  ՀՐԱՅՐ ԱՒԵՏԵԱՆ Այս տարի Ճեմարանի հիմնադրութեան 70ամեակն է: Իբրեւ առաջին շրջանաւարտներէն մէկը, ինձմէ խնդրուեցաւ, որ այս մասին քանի մը տող գրեմ: Շատեր արդէն գրած են իրենց սահուն գրիչներով: Ուստի, իմ կարգիս որոշեցի գրել դրուագի մը մասին, որ մեծ անդրադարձ ունեցած էր կեանքիս վրայ: 1948ի դպրոցական վերամուտ էր: Ճեմարանը արդէն իր հիմնադրութենէն ի վեր տարի մը բոլորած էր եւ կը...

Պատրաստեց՝ ՄԱՐԻՆԱ ՀԱՄԱՄՃԵԱՆ Գանձասարի Վանքին Մէջ Նշուեցաւ Մահապարտներու Զօրագունդին 25-ամեակը 29 սեպտեմբերին Գանձասարի վանական համալիրին մէջ տեղի ունեցաւ «Արծիւ մահապարտներ» յատուկ նշանակութեան զօրագունդի կազմաւորման 25-ամեակին նուիրուած ձեռնարկը: Արցախի նախագահ Բակօ Սահակեան հայրենիքի պաշտպանութեան համար մղուած մարտերուն ցուցաբերած անձնական արիութեան ու խիզախութեան համար «Արծիւ մահապարտներ» զօրագունդի խումբ մը մարտիկներ պարգեւատրեց «Մարտական ծառայութիւն» շքանշանով: «Գումարտակը մեր միւս զօրախմբերի հետ մէկտեղ մասնակցեց Մարտակերտի...

ՀՐԱՉ ՊԱՐՍՈՒՄԵԱՆ Յօդուածին առաջին մասը կ՛անդրադառնար մանկական գրականութեան, մանկական թատրոնի պատմութեան եւ մանկավարժական հարցերու: Ընդհանուր բներգներ.- Դիտած եմ լոկ տասը ելոյթներ: Դիտած եմ այն ամէնը, ինչ որ հասանելի է: Կը փափաքէի դիտել շատ աւելին: Այս ուղղութեամբ կ՛ուզեմ շնորհակալութիւն յայտնել Համազգայինի Շրջանային վարչութեան, որ տրամադրեց «Արեգ» թատերախումբի ելոյթներու չորս երիզներ: Զիս եւ հաւանաբար ընթերցողներուն մեծամասնութիւնը  հետաքրքրող հարցը մանկապատանեկան թատրոնի ընդհանուր բնոյթն...

ՎԱՉԷ ԲՐՈՒՏԵԱՆ Մեր խօսքը կը վերաբերի Հայաստան-սփիւռք վերջին խորհրդաժողովին ու այդ առթիւ ստեղծուած կարգ մը երեւոյթներու: Սկզբունքով նման համախմբումներ միայն դրական լիցքեր կրնան ստեղծել, կամ` պէ՛տք է ստեղծեն: Երբ նոյն ազգին պատկանող տարաբնոյթ հոսանքներու, մտածողութիւններու եւ ասպարէզներու մարդիկ քով-քովի կու գան` հասարակաց օրակարգերով: Երբ առաջադրուածը համախմբում, կամ միասնութիւն ստեղծել է, առնուած գործնական քայլերը եւս պէտք է յենին նոյն այդ տրամաբանութեան...

ՑՈՂԻԿ ԱՇԸԳԵԱՆ «Հայաստան երթալ կ՛ուզեմ , Արարատ տեսնել կ՛ուզեմ, Արարատի լանջերուն, Բանակում ընել կ՛ուզեմ»: Արարատի լանջերուն չէր մեր բանակումը, այլ` Արագածի: Բիւրականի բանակավայրին մէջ ԼԵՄ-ը իր առաջին բանակումը ունեցաւ Հայաստանի մէջ: ՀԵՄ-էն խումբով մը միացանք անոնց: Նախքան բանակումը, երբ կը խօսէի ԼԵՄ-ական ընկերներուս հետ, կը զգայի անոնց խանդավառութիւնը եւ պահ մը կը վերյիշէի, որ պատանեկան տարիներուս Սուրիոյ մէջ մեր բանակումներուն...

Չորեքշաբթի, 27 սեպտեմբեր 2017-ի առաւօտուն Մեծի Տանն Կիլիկիոյ Արամ Ա. կաթողիկոսը Պիքֆայայի Ս. Աստուածածին վանքի մէջ ընդունեց Ալեքս եւ Սեւակ Շիմշիրեան եղբայրները, որոնք եկած էին վեհափառ հայրապետին յայտնելու իրենց որդիական երախտագիտութիւնն ու ստանալու անոր օրհնութիւնը: Շիմշիրեան եղբայրները Վիեննայի «Ֆոլքսիւնտեմիւզեում Վիեն» ազգագրական թանգարանի մէջ առաջին անգամ ըլլալով, թէ՛ որպէս հայ եւ թէ՛ որպէս լիբանանցի, իրենց մասնակցութիւնը բերած էին սեպտեմբեր 7-10 տեղի...

Յ. ԼԱՏՈՅԵԱՆ Հայաստան-սփիւռք 6-րդ խորհրդաժողովի գլխաւոր երեւոյթներէն մէկը Կարօ Փայլանի ներկայութիւնն էր: Անկախ անոր հանգամանքէն, անոր ներկայութիւնը զանազան առիթներով ոգեւորութիւն եւ ուրախ մթնոլորտ մը ստեղծեց: Բոլորս ալ քաջ գիտենք անոր խիզախ եւ անկաշկանդ վերաբերմունքը: Բոլորս ալ յուզուած ենք թրքական խորհրդարանին մէջ անոր հետ տեղի ունեցած վերաբերմունքէն: Սակայն խորհրդաժողովի ընթացքին, այս ոգեւորութեան եւ ուրախ մթնոլորտին կողքին, կային նաեւ ըսողներ, որ ի...

Հիւսիսային Եւ Հարաւային Քորէաներու Կազմաւորումը ԱՍՊԵՏ ՄԱՆՃԻԿԵԱՆ Քորէայի բաժանման վտանգը առնելու նպատակով հարաւի մէջ սկսած շարժումը հետզհետէ լայն ծաւալ ստացաւ: Ճեճու կղզիին բնակիչները 3 ապրիլ 1948-ին ապստամբեցան: Աշխատանքային կուսակցութեան շուրջ 500 հրոսակներ եւ երեք հազար համակիրներ յարձակեցան կղզիին ոստիկանական քսանչորս կեդրոններէն մէկ մասին վրայ եւ ոստիկանական երեսուն սպաներ սպաննեցին: Ճեճուի ոստիկան զօրաց հրամանատար զօրավար Քիմ Իք-ռոլ բանակցութեան մտաւ ըմբոստներուն հետ...

Օտարերկրացի դէմքերու Արցախ այցելութիւններէն  մինչ այժմ ամէնէն հզօր հարուածը Պաքուին` Թուրքիոյ քաղաքացի մտաւորականներու ներկայութիւնն էր Ստեփանակերտ: Հայաստանի Հանրապետութեան տարածքով Արցախ այցելած գրող Սայիթ Չեթինօղլուի, քաղաքական գործիչ Ուֆուք Ուրասի, լրագրողներ Ալի Պայրամօղլուի եւ Էրոլ Քաթըրճըօղլուի քայլը «դաւաճանութիւն է ո՛չ միայն եղբայրական Ազրպէյճանի, այլեւ Թուրքիոյ նկատմամբ»: Նման յայտարարութիւն կատարած է Ազրպէյճանի խորհրդարանի պատգամաւոր Այտըն Հուսէյնով: Հուսէյնով ցանկութիւն յայտնած է, որ թուրք մտաւորականները...

Հայոց Ցեղասպանութեան 100-րդ Տարելիցի Միջոցառումները Համակարգող Քանատայի Յանձնախմբի Նախագահ Մհեր Գարագաշեանի (Քանատա) Ելոյթը Հայաստան-Սփիւռք Համահայկական 6-րդ Համաժողովի Ժամանակ Սփիւռքի գոյառման հետ սկիզբ առած է նաեւ անոր հայեցի դիմագծի պահպանման խնդիրը: Այլասերող ու կլանող միջավայրերու մէջ՝ հայապահպանումի ճիգը այսօր ալ կը մնայ սփիւռքահայութեան գոյութենական մեծագոյն տագնապը:Այս տագնապի լուծման հիմնական բանալիներէն մին, եթէ ոչ՝ ամենահիմնականը՝ դեռեւս կը նկատուի հայ դպրոցը: Այս իմաստով,...

Յ. ՊԱԼԵԱՆ Յոգնակի: Բացի բացման եւ փակման պաշտօնական ելոյթներէն` տարբեր սրահներու մէջ խօսուեցան Հայաստանը եւ սփիւռքը հետաքրքրող բազմատեսակ հարցեր` տնտեսութիւն (պիզնես), բանակ, հայապահպանում: Ինչպէս ոմանք կ’ընէին, մէկ սրահէ միւսը չերթեւեկեցի, երեք օր շարունակ մնացի «հայապահպանում» ընդհանուր բնութագրումին տակ հարցեր քննող սրահին մէջ: Նախ պիտի ուզէի արտայայտուիլ «հայապահպանում» եզրին մասին: Ան իմաստ ունէր հայրենահանուած առաջին եւ երկրորդ սերունդին համար: Անոնք անմիջական...

ԴՈԿՏ. ՀՐԱՅՐ ՃԷՊԷՃԵԱՆ Հայաստան-սփիւռք վեցերորդ համաժողովի աշխատանքները աւարտելէ ետք ուզեցի դարձեալ այցելել Հայաստանի պատմական որոշ վայրեր: Տեսած էի Գառնին, Գեղարդը եւ Խոր Վիրապը, բայց բնականաբար արժէր նորէն տեսնել զանոնք: Վերջապէս, չէ՞ որ իմն է, մերն է, Հայաստանն է: Եւ նորէն այցելելն ու տեսնելը կ՛աւելցնէ ջերմութիւնը եւ հպարտութիւնը հայուն` իր քաղաքակրթութեան նկատմամբ, ինչ որ անհրաժեշտ գրաւական է ապրելու եւ երբեք` ձանձրացուցիչ:...

Սփիւռքահայ Երեք Յարանուանութեանց, Երեք Կուսակցութիւններուն, Բարեգործական-Բարեսիրական Կազմակերպութիւններուն, Հայրենակցական Եւ Մշակութային Միութիւններուն Յարգարժա՛ն հայրենակիցներ, Ստորագրեալս աւելի քան 35 տարիներու բանասէր-մանկավարժ-դասախօս եղած եմ, տարած եմ գրական-հրատարակչական, ազգային-հասարակական բեղուն աշխատանք` սփիւռքի տարբեր համայնքներու մէջ: Ինծի համար (եւ, ինչո՞ւ չէ, շատ քիչ հայերու համար), լուրջ խնդիր է սփիւռքի հայապահպանման դժուար հարցը: Նախ մեր երախտագիտութիւնը կը յայտնենք մեր նախնիներուն եւ կազմակերպութիւններուն, որոնք 1920-ականներէն մինչեւ 1980-ականները...

ՀՐԱՉ ՊԱՐՍՈՒՄԵԱՆ Ա.- Գրական նախերգանք.- Սփիւռքի  մանկապատանեկան թատրոնը հիմնուած է  մանկապատանեկան գրականութեան վրայ: Ըստ իս, հարցերը կը սկսին այդտեղ: Յուշաբերական.- Մեր տան մէջ ունէինք ոչ արհամարհելի գրադարան, որ ի հեճուկս այդ օրերուն թէժ Պաղ պատերազմին, կը պարունակէր նաեւ սփիւռք հասած հայրենի մանկապատանեկան ամբողջ գրականութիւնը: Կը ստանայինք մանկապատանեկան «Արաքս» շաբաթաթերթը (1), ինչպէս նաեւ` «Համազգայինի մատենաշար»-ը: Լոկ քսան մեթր հեռաւորութեան վրայ կար...

Ս. ՄԱՀՍԷՐԷՃԵԱՆ Քանի մը օր առաջ աշխարհի տարածքին յարգանք ու համարում վայելող լրատու աղբիւրներ մե՜ծ գիւտ մը ըրին. յայտարարեցին, որ Սէուտական Արաբիոյ իշխանութիւնները ի վերջոյ որոշած են ինքնաշարժ վարելու արտօնութիւն տալ կիներուն, կիրարկելի` յառաջիկայ տարի, այս իրագործումը վերագրեցին երիտասարդ գահաժառանգին եւ ընդամէնը 25 վայրկեան տեւող միջազգային լուրերուն շարքին, հազար ու մէկ մեկնաբանութիւններով, շուրջ 5 վայրկեան տրամադրեցին այս լուրին: Եմէն Թէ...

ՄԱՆՈՒԷԼ ՔԷՇԻՇԵԱՆ Վերամուտը այս տարի դիմաւորեցինք իբրեւ վերականգնման խորհրդանիշ: Վերամուտը դիմաւորեցինք լաւատեսութեամբ` յուսալով, որ ամէն ինչ դէպի աւելի լաւը պիտի ընթանայ: Վերամուտը ընդունեցինք ընդգծուած լաւատեսութեամբ` ցոյց տալու համայն աշխարհի մեր հայրենակիցներուն, որ ամէն գէշ իրավիճակ դարձած է անցեալ, որ Հալէպի հայ գաղութը կը շնչէ կենսունակօրէն, որ` մեր սիրտն ու հոգին չեն թարախոտած, որ` մեր միտքը նոյնքան պայծառ է, որքան էր...

Երուսաղէմ ոտք դրած զբօսաշրջիկները, անկախ ազգութենէն, հայկական թաղամասը չեն շրջանցեր: Անիկա մէկն է Հին Քաղաքի չորս թաղամասերէն. միւս երեքը կը պատկանին քրիստոնէական, հրէական եւ մահմետական համայնքներուն: Սուրբ քաղաքին մէջ հայերու դարաւոր ներկայութիւնն ու մշակութային հսկայական ժառանգութիւնը փաստող վկայութիւնները շատ են: Բայց այն, ինչ կրնան տեսնել այցելուները, փոքր մասն է միայն: Երուսաղէմի հայոց պատրիարքարանի «Էդուարդ եւ Էլեն Մարտիկեան» թանգարանը չի գործեր...

Ծնած է Թաւրիզ: Նախնական ոսումը կը ստանայ Նոր Նախիջեւան, ուր կը յարի Դաշնակցութեան: Կը յաճախէ Մոսկուայի եւ Սբ. Փեթերսպուրկի համալսարանները: Հ.Յ.Դ. գործիչ, արհեստով` լուսանկարիչ: Կը գտնուի Ժընեւ, ուր Քրիստափորի առաջարկով, Երեւանէն Նիկոլի հետ կ’անցնի Վան` բանտարկուած Վարդգէսը փոխարինելու եւ որպէս Հ.Յ.Դ. գործիչ կազմակերպելու շրջանը եւ կապ պահելու արտասահմանի հետ: Կը Հսկէ Կովկասէն Վան ռազմամթերքի փոխադրութեան գործին: Կը վարէ կռիւներ Վասպուրականի...

Պուէնոս Այրեսի Սան Անտրես համալսարանի միջազգային յարաբերութիւնների փրոֆեսէօր Խաչիկ Տեր Ղուկասյանի ելույթը Հայաստան-Սփիւռք համահայկական 6-րդ համաժողովի ժամանակ Մինչեւ 2009-2010, Լատինական Ամերիկայի մէջ հակահայ արշաւը գրեթէ բացառապէս թրքական դիւանագիտութեան նախաձեռնութիւնն էր եւ կեդրոնացած Ցեղասպանութեան ժխտումի ջանքերուն վրայ: Այդ արշաւը, որ առաջ կը տարուէր մասնաւորաբար Հարաւային Ամերիկայի հայաշատ երեք համայնքներու երկիրներու՝ Արգենտինա, Ուրուկուայ եւ Պրազիլ քաղաքական-դիւանագիտական շրջանակներու եւ հանրային կարծիքին ուղղութեամբ, չյաջողեցաւ:...

ՊՕՂՈՍ ՇԱՀՄԵԼԻՔԵԱՆ Երէկ էր կարծես, երբ դպրոցական նստարաններու վրայ պատանիներ ու պարմանուհիներ էինք:Այսօր, դարձած ենք ծնողներ ու մեծ ծնողներ: Լիբանանի քաղաքացիական պատերազմը ցիր ու ցան ըրաւ բոլորս, սակայն այդ մէկը զիրար մոռնալու պատճառ չդարձաւ: Շնորհիւ արհեստագիտութեան բարիքներուն` տարիներ ետք վերագտանք զիրար: Վերակենդանացուցինք մեր դպրոցական օրերը: Կազմեցինք «խմբակ» մը` ե-նամակի խմբակ, որուն միջոցով իրարու հետ կապի մէջ ենք գրեթէ ամէն օր:...